Araştırma Makalesi

KRİPTO VARLIK GETİRİLERİ İLE EMTİA FİYATLARI ARASINDAKİ NEDENSELLİK İLİŞKİSİ: VARLIK BAZLI BİR ZAMAN SERİSİ ANALİZİ

Cilt: 26 Sayı: 2 31 Aralık 2025
PDF İndir
EN TR

KRİPTO VARLIK GETİRİLERİ İLE EMTİA FİYATLARI ARASINDAKİ NEDENSELLİK İLİŞKİSİ: VARLIK BAZLI BİR ZAMAN SERİSİ ANALİZİ

Öz

Dijitalleşmenin hız kazandığı ve yatırımcıların alternatif yatırım araçları arayışında olduğu son dönemde kripto varlıklar, finansal piyasalarda ilgi gören bir yatırım seçeneği haline gelmiştir. Kripto varlıkların işlem hacminin artması ile birlikte, söz konusu varlıklar ve getirilerini etkileyen faktörlerin incelenmesi önemli bir hal almıştır. Bu çalışmanın amacı, kripto varlıklar ve emtia piyasaları arasındaki ilişkiyi incelemektir. Bu amaçla, yüksek piyasa değerine sahip olan on bir farklı kripto varlığın getirileri ile emtia endeksindeki değişim arasındaki ilişki, Temmuz 2020 – Nisan 2025 dönemine ait haftalık veriler kullanılarak incelenmiştir. Araştırma kapsamına alınan değişkenler arasındaki ilişki Fourier Granger nedensellik testi ile incelenmiştir. Analiz sonuçlarında; XRP, LEO, HBAR, LTC ve XMR ile DJCI arasında tek yönlü nedensellik ilişkisi bulunmuştur. Diğer taraftan BTC, ETH BNB, SOL, TRX ve XLM değişkenleri ile DJCI arasında herhangi bir nedensellik ilişkisine rastlanmamıştır. Araştırma sonuçlarına dayanarak, emtia piyasalarının kripto varlıklar üzerinde etkili olduğu, ancak söz konusu etkinin varlık bazında farklılık gösterdiği söylenebilir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Alahmad, M., Alshaıkhlı, I., Alkandarı, A., Alshehab, A., Islam, M. R., & Alnasheet, M. (2022). Influence of Hedera Hashgraph over Blockchain. Journal of Engineering Science and Technology, 17(5), 3475–3488.
  2. Altuntaş, S. T., & Çolak, F. D. (2015). BİST-100 endeksinde volatilitenin modellenmesi ve öngörülmesinde ARCH modelleri. İstanbul Üniversitesi İşletme Fakültesi İşletme İktisadı Enstitüsü Yönetim Dergisi, 26(79), 208–223.
  3. Aydoğdu, A. (2024). Hatemi-J yaklaşımı ile Bitcoin, emtia, dolar ve borsa endeksleri arasındaki nedensellik analizi. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 63, 1–17. https://doi.org/10.30794/pausbed.1494042
  4. Aydoğdu, A. (2025). Risk şokları ve Türkiye’deki finansal varlıklar arasındaki yayılım etkisinin TVP-VAR dayalı wavelet uyum analizi ile incelenmesi. Ekonomi, Politika ve Finans Araştırmaları Dergisi, 10(1), 303–331. https://doi.org/10.30784/epfad.1595233
  5. Batırlık, S. N., Zeren, F., & Gençer, Y. G. (2023). Faiz oranı, döviz kuru ve ekonomik büyümenin otomobil satışları üzerindeki etkisinin incelenmesi: Türkiye örneği. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 16(3), 862–869. https://doi.org/10.25287/ohuiibf.1270906
  6. Becker, R., Enders, W., & Lee, J. (2006). A stationarity test in the presence of an unknown number of smooth breaks. Journal of Time Series Analysis, 27(3), 381–409. https://doi.org/10.1111/j.1467-9892.2006.00478.x
  7. Bouazizi, T., Galariotis, E., Guesmi, K., & Makrychoriti, P. (2023). Investigating the nature of interaction between cryptocurrency and commodity markets. International Review of Financial Analysis, 88, 1-17. https://doi.org/10.1016/j.irfa.2023.102690
  8. Bouoiyour, J., & Selmi, R. (2015). What does Bitcoin look like? Annals of Economics and Finance, 16(2), 449–492. https://doi.org/10.13140/2.1.2839.8089

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Zaman Serileri Analizi, Finans, Finansal Piyasalar ve Kurumlar

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

31 Aralık 2025

Gönderilme Tarihi

14 Mayıs 2025

Kabul Tarihi

19 Temmuz 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 26 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Şanlı, Ö. (2025). KRİPTO VARLIK GETİRİLERİ İLE EMTİA FİYATLARI ARASINDAKİ NEDENSELLİK İLİŞKİSİ: VARLIK BAZLI BİR ZAMAN SERİSİ ANALİZİ. Dokuz Eylül Üniversitesi İşletme Fakültesi Dergisi, 26(2), 371-386. https://doi.org/10.24889/ifede.1699328
AMA
1.Şanlı Ö. KRİPTO VARLIK GETİRİLERİ İLE EMTİA FİYATLARI ARASINDAKİ NEDENSELLİK İLİŞKİSİ: VARLIK BAZLI BİR ZAMAN SERİSİ ANALİZİ. Dokuz Eylül Üniversitesi İşletme Fakültesi Dergisi. 2025;26(2):371-386. doi:10.24889/ifede.1699328
Chicago
Şanlı, Özgün. 2025. “KRİPTO VARLIK GETİRİLERİ İLE EMTİA FİYATLARI ARASINDAKİ NEDENSELLİK İLİŞKİSİ: VARLIK BAZLI BİR ZAMAN SERİSİ ANALİZİ”. Dokuz Eylül Üniversitesi İşletme Fakültesi Dergisi 26 (2): 371-86. https://doi.org/10.24889/ifede.1699328.
EndNote
Şanlı Ö (01 Aralık 2025) KRİPTO VARLIK GETİRİLERİ İLE EMTİA FİYATLARI ARASINDAKİ NEDENSELLİK İLİŞKİSİ: VARLIK BAZLI BİR ZAMAN SERİSİ ANALİZİ. Dokuz Eylül Üniversitesi İşletme Fakültesi Dergisi 26 2 371–386.
IEEE
[1]Ö. Şanlı, “KRİPTO VARLIK GETİRİLERİ İLE EMTİA FİYATLARI ARASINDAKİ NEDENSELLİK İLİŞKİSİ: VARLIK BAZLI BİR ZAMAN SERİSİ ANALİZİ”, Dokuz Eylül Üniversitesi İşletme Fakültesi Dergisi, c. 26, sy 2, ss. 371–386, Ara. 2025, doi: 10.24889/ifede.1699328.
ISNAD
Şanlı, Özgün. “KRİPTO VARLIK GETİRİLERİ İLE EMTİA FİYATLARI ARASINDAKİ NEDENSELLİK İLİŞKİSİ: VARLIK BAZLI BİR ZAMAN SERİSİ ANALİZİ”. Dokuz Eylül Üniversitesi İşletme Fakültesi Dergisi 26/2 (01 Aralık 2025): 371-386. https://doi.org/10.24889/ifede.1699328.
JAMA
1.Şanlı Ö. KRİPTO VARLIK GETİRİLERİ İLE EMTİA FİYATLARI ARASINDAKİ NEDENSELLİK İLİŞKİSİ: VARLIK BAZLI BİR ZAMAN SERİSİ ANALİZİ. Dokuz Eylül Üniversitesi İşletme Fakültesi Dergisi. 2025;26:371–386.
MLA
Şanlı, Özgün. “KRİPTO VARLIK GETİRİLERİ İLE EMTİA FİYATLARI ARASINDAKİ NEDENSELLİK İLİŞKİSİ: VARLIK BAZLI BİR ZAMAN SERİSİ ANALİZİ”. Dokuz Eylül Üniversitesi İşletme Fakültesi Dergisi, c. 26, sy 2, Aralık 2025, ss. 371-86, doi:10.24889/ifede.1699328.
Vancouver
1.Özgün Şanlı. KRİPTO VARLIK GETİRİLERİ İLE EMTİA FİYATLARI ARASINDAKİ NEDENSELLİK İLİŞKİSİ: VARLIK BAZLI BİR ZAMAN SERİSİ ANALİZİ. Dokuz Eylül Üniversitesi İşletme Fakültesi Dergisi. 01 Aralık 2025;26(2):371-86. doi:10.24889/ifede.1699328
Dokuz Eylül Üniversitesi İşletme Fakültesi Dergisi
TR-DİZİN, EBSCO ve SOBIAD tarafından taranmaktadır.

Dokuz Eylül Üniversitesi Yayınevi Web Sitesi

Dergi İletişim Bilgileri Sayfası