EN
TR
Beslenmenin Karanlık Yüzü: Üniversite Öğrencileri Arasında Ortoreksiya Nervoza Eğilimi ve İlişkili Değişkenler
Öz
Amaç: Bu çalışma, üniversite öğrencileri arasında ortoreksiya nevroza yaygınlığını ve bu olguyla ilişkili olabilecek değişkenleri incelemek amacıyla yürütülmüştür.
Yöntem: Kesitsel tasarım kullanılarak yürütülen bu araştırma, Haziran 2020 tarihinde bir Devlet Üniversitesinin Sağlık Bilimleri Fakültesinde öğrenimlerine devam etmekte olan 305 kadın (%74,6) 104 erkek (%25,4) olmak üzere toplam 409 üniversite öğrencisi ile gerçekleştirilmiştir. Veriler, kişisel bilgi formu ve Ortoreksiya-15 Ölçeği (ORTO-15) kullanılarak toplanmış ve Bağımsız Örneklem T-Testi, Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA), Çok Değişkenli Binary Lojistik Regresyon analizi ile değerlendirilmiştir.
Bulgular: Araştırmaya katılan öğrencilerin % 26,7 sinin ortorektik eğilimlerinin bulunduğu ve kadın öğrencilerin erkek öğrencilere göre anlamlı düzeyde ortorektik oldukları bulunmuştur (p<0,05). Ayrıca tanısı konmuş sağlık sorunu olan, düzenli ilaç kullanan, vitamin desteği alan, sürekli bir diyet programı uygulayan ve düzenli fiziksel aktivite yapan kişilerin daha ortorektik olduğu tespit edilmiştir (p<0,05).
Sonuç: Öğrencilerin yaklaşık % 27’si riskli grupta yer almaktadır. Üniversite öğrencilerinin, düzensiz beslenme alışkanlıkları geliştirmeye karşı özellikle savunmasız oldukları bu dönemi iyi yönetememeleri yeme bozukluklarının artmasına neden olabilir. Bu kapsamda gençlere yönelik sağlıklı yaşam ve beslenme konularında eğitimler verilmesi önerilebilir. Risk grubunda yer alan bireyler için ise sağlıklı yaşamın obsesyona dönüşmesini önlemek üzere psikolojik destek sunulması yararlı olabilir. Ayrıca ortorektik eğilimlerden kaynaklanan riskleri ve sonuçları daha iyi anlamak için bu grupta daha fazla araştırma yapılması gerekmektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- 1. Dunn TM, Bratman S. On orthorexia nervosa: A review of the literature and proposed diagnostic criteria. Eat Behav. 2016;21:11-17. doi:10.1016/j.eatbeh.2015.12.006.
- 2. Donini LM, Barrada JR, Barthels F, et al. A consensus document on definition and diagnostic criteria for orthorexia nervosa. Eat Weight Disord. 2022;27(8):3695-3711.
- 3. World Health Organization. International classification of diseases and related health problems (ICD-11) 11th edn. World Health Organization. https://www.who.int/standards/classifications/classification-of-diseases. Published February 2022.
- 4. American Psychiatric Association. Diagnostic and statistical manual of mental disorders: DSM-5TM. 5th edition. Washington: American Psychiatric Publishing; 2013.
- 5. Bartel SJ, Sherry SB, Farthing GR, Stewart SH. Classification of Orthorexia Nervosa: Further evidence for placement within the eating disorders spectrum. Eat Behav. 2020;38:101406.
- 6. Koven NS, Wabry A. The clinical basis of orthorexia nervosa: Emerging perspectives. Neuropsychiatr Dis Treat. 2015;11:385-394. doi: 10.2147/NDT.S61665.
- 7. Clifford T, Blyth C. A pilot study comparing the prevalence of orthorexia nervosa in regular students and those in University sports teams. Eat Weight Disord. 2019;24(3):473-480.
- 8. Sanlier N, Navruz Varli S, Macit MS, Mortas H, Tatar T. Evaluation of disordered eating tendencies in young adults. Eat Weight Disord. 2017;22(4):623-631.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Beslenme Bilimi, Halk Sağlığı Beslenmesi, Beslenme ve Diyetetik (Diğer)
Bölüm
Araştırma Makalesi
Erken Görünüm Tarihi
29 Nisan 2025
Yayımlanma Tarihi
29 Nisan 2025
Gönderilme Tarihi
27 Şubat 2024
Kabul Tarihi
24 Şubat 2025
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2025 Sayı: 25
APA
Arpa Zemzemoğlu, T. E., Bülbül, K., & Türkkan, T. (2025). Beslenmenin Karanlık Yüzü: Üniversite Öğrencileri Arasında Ortoreksiya Nervoza Eğilimi ve İlişkili Değişkenler. Istanbul Gelisim University Journal of Health Sciences, 25, 304-320. https://doi.org/10.38079/igusabder.1444118
AMA
1.Arpa Zemzemoğlu TE, Bülbül K, Türkkan T. Beslenmenin Karanlık Yüzü: Üniversite Öğrencileri Arasında Ortoreksiya Nervoza Eğilimi ve İlişkili Değişkenler. IGUSABDER. 2025;(25):304-320. doi:10.38079/igusabder.1444118
Chicago
Arpa Zemzemoğlu, Tuba Eda, Kenan Bülbül, ve Tuğba Türkkan. 2025. “Beslenmenin Karanlık Yüzü: Üniversite Öğrencileri Arasında Ortoreksiya Nervoza Eğilimi ve İlişkili Değişkenler”. Istanbul Gelisim University Journal of Health Sciences, sy 25: 304-20. https://doi.org/10.38079/igusabder.1444118.
EndNote
Arpa Zemzemoğlu TE, Bülbül K, Türkkan T (01 Nisan 2025) Beslenmenin Karanlık Yüzü: Üniversite Öğrencileri Arasında Ortoreksiya Nervoza Eğilimi ve İlişkili Değişkenler. Istanbul Gelisim University Journal of Health Sciences 25 304–320.
IEEE
[1]T. E. Arpa Zemzemoğlu, K. Bülbül, ve T. Türkkan, “Beslenmenin Karanlık Yüzü: Üniversite Öğrencileri Arasında Ortoreksiya Nervoza Eğilimi ve İlişkili Değişkenler”, IGUSABDER, sy 25, ss. 304–320, Nis. 2025, doi: 10.38079/igusabder.1444118.
ISNAD
Arpa Zemzemoğlu, Tuba Eda - Bülbül, Kenan - Türkkan, Tuğba. “Beslenmenin Karanlık Yüzü: Üniversite Öğrencileri Arasında Ortoreksiya Nervoza Eğilimi ve İlişkili Değişkenler”. Istanbul Gelisim University Journal of Health Sciences. 25 (01 Nisan 2025): 304-320. https://doi.org/10.38079/igusabder.1444118.
JAMA
1.Arpa Zemzemoğlu TE, Bülbül K, Türkkan T. Beslenmenin Karanlık Yüzü: Üniversite Öğrencileri Arasında Ortoreksiya Nervoza Eğilimi ve İlişkili Değişkenler. IGUSABDER. 2025;:304–320.
MLA
Arpa Zemzemoğlu, Tuba Eda, vd. “Beslenmenin Karanlık Yüzü: Üniversite Öğrencileri Arasında Ortoreksiya Nervoza Eğilimi ve İlişkili Değişkenler”. Istanbul Gelisim University Journal of Health Sciences, sy 25, Nisan 2025, ss. 304-20, doi:10.38079/igusabder.1444118.
Vancouver
1.Tuba Eda Arpa Zemzemoğlu, Kenan Bülbül, Tuğba Türkkan. Beslenmenin Karanlık Yüzü: Üniversite Öğrencileri Arasında Ortoreksiya Nervoza Eğilimi ve İlişkili Değişkenler. IGUSABDER. 01 Nisan 2025;(25):304-20. doi:10.38079/igusabder.1444118