The Role and Importance of Vocational Schools in Local Development: A General Assessment Specific to Türkiye

Öz

Purpose: The main purpose of the study is to determine the place and importance of Vocational Schools organized up to district levels in local development. It is to determine the final point reached in the higher education level in our country.

Method: In this context, data sets regarding the higher education level were obtained from TURKSTAT and Higher Education Institutions according to years. The obtained data were statistically analyzed by giving the increase or decrease rates compared to the previous year and the final point reached. The reasons for the increase or decrease were commented on and policy recommendations were made.

Findings: The findings of the study show that public and private expenditures on higher education institutions have increased in general, and accordingly, there has been an increase in the number of schools, students, faculty members and graduates.

Results: Overall, our country's investments in higher education have increased almost every year. A strategy of expansion has also been pursued at the vocational school level. However, considering the current state of the global education system, departments should be opened in strategic areas that offer high returns and a strong presence in international markets, contributing to the growth of companies in these areas. Furthermore, these departments should be located adjacent to companies. This will allow students to be integrated with the industry and develop qualified personnel under the desired conditions. Thus, vocational schools will positively impact the local development of their respective regions.

Anahtar Kelimeler

• Local Development
• Growth
• Development Economics
• Human Capital
• Vocational School

Meslek Yüksekokullarının Yerel Kalkınmadaki Rolü ve Önemi: Türkiye Özelinde Genel Bir Değerlendirme

Öz

Amaç: Çalışmanın temel amacı ilçe seviyelerine kadar örgütlenen meslek yüksekokullarının yerel kalkınmadaki yeri ve öneminin tespit edilmesidir. Ülkemiz özelinde yükseköğretim eğitim seviyesinde gelinen son noktanın belirlenmesidir.

Yöntem: Araştırmada bu kapsamda TÜİK ve yükseköğretim kurumlarından yıllara göre yükseköğretim eğitim seviyesine ilişkin veri setleri elde edilmiştir. Elde edilen veriler bir önceki yıla göre ve gelinen son noktada artış veya azalış oranları verilerek istatistiki analiz yapılmıştır. Yaşanan artış veya azalışların nedenleri hakkında yorumlama yapılarak politika önerilerinde bulunulmuştur.

Bulgular: Çalışmadan elde edilen bulgular, genel olarak yükseköğretim kurumlarına yönelik kamu ve özel harcamaların arttığını; buna bağlı olarak okul, öğrenci, öğretim elemanı ve mezun sayılarında da artış yaşandığını göstermektedir.

Sonuçlar: Ülkemizin yükseköğretim seviyesine yapmış olduğu yatırımlar genel olarak değerlendirildiğinde hemen hemen her yıl artmıştır. Meslek yüksekokul seviyesinde de genişleme stratejisi izlenmiştir. Ancak bu yapılırken özellikle dünya eğitim sisteminde gelinen son nokta göz önünde bulundurularak stratejik, yüksek kazanç elde edebilecek ve uluslararası pazarlarda söz sahibi olmayı sağlayacak alanlarda bölümler açılarak ilgili alandaki firmaların artmasına katkı yapılmalıdır. Ayrıca açılacak bölümlerin firmaların yanı başında konuşlanmaları sağlanmalıdır. Böylece öğrenciler sektörle iç içe olacak ve firmaların istediği şartlarda nitelikli elemanlar yetiştirilebilecektir. Böylece meslek yüksekokulu bulunduğu yörenin yerel kalkınmasına olumlu etki edecektir.

Anahtar Kelimeler

• Yerel Kalkınma
• Büyüme
• Gelişme Ekonomisi
• Beşeri Sermaye
• Meslek Yüksekokulu

Kaynakça

1. AKYOL, C., ZENGİN, B., AKKAŞOĞLU, S. & ULAMA, Ş. (2018). Destinasyon pazarlamasında imaj rolünün üniversite öğrencileri tarafından algılanması; Arhavi Meslek Yüksekokulu örneği. MANAS Journal of Social Studies, 7 (2), 637-655. https://dergipark.org.tr/en/pub/mjss/issue/40519/485978
2. AMEDORME, S.K. & FİAGBE, Y.A.K. (2013). Challenges facing technical and vocational education ın Ghana. International Journal of Scientific & Technology Research, 2 (6), 253-255. https://www.researchgate.net/publication/303882753_Challenges_Facing_Technical_And_Vocational_Education_In_Ghana/link/57df151408ae5292a37f4737/download?_tp=eyJjb250ZXh0Ijp7InBhZ2UiOiJwdWJsaWNhdGlvbiIsInByZXZpb3VzUGFnZSI6bnVsbH19
3. ANSAH, S.K. & ERNEST, K. (2013). Technical and vocational education and training in Ghana: a tool for skill acquisition and ındustrial development. Journal of Education and Practice, 4 (16), 172-180. https://www.researchgate.net/publication/305475999_Technical_and_Vocational_Education_and_Training_in_Ghana_A_Tool_for_Skill_Acquisition_and_Industrial_Development
4. ARDA, B. (2003). Üniversite’nin araştırma işlevi ve etik. Cumhuriyet Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi Özel Eki, 25 (4), 7-11.
5. AYDIN, G., DARICI, B & AYDIN, B. (2016). Yükseköğretim kurumlarının yerel ekonomilere katkıları: Manyas Meslek Yüksekokulu örneği. Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 19 (36), 305-328. Doi: 10.31795/baunsobed.645224
6. BİNİCİ, F. Ö. & KOYUNCU, B. (2015). Üniversite öğrencilerinin 2012-2013 harcamalarının Bitlis ili ekonomisine katkısının incelenmesi. Bitlis Eren Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 4 (1), 113-126. https://dergipark.org.tr/en/pub/bitlissos/issue/3713/49127
7. BOATENG, C. (2012). Restructuring vocational and technical education in Ghana: the role of leadership development. International Journal of Humanities and Social Science, 2 (4), 108-114. https://www.academia.edu/88276283/Restructuring_Vocational_and_Technical_Education_in_Ghana_The_Role_of_Leadership_Development
8. ERDEM, A.R. (2009). Dünya’daki yükseköğretimin değişimi. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 15, 299-314. https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/1722323

9. ERDOĞAN, M. & KARAGÖL, V. (2018). Bölgesel kalkınmada yeni kurulan üniversitelerin rolü: bingöl örneği. Uluslararası Ekonomi, İşletme ve Politika Dergisi, 2 (1), 51-78. Doi: 10.29216/ueip.397494
10. EUROSTAT (2024). Young people neither in employment nor in education and training (15-29 Years) - % of the total population in the same age group. Doi: 10.2908/TIPSLM90
11. GOLDSTEIN, H. & DRUCKER, J. (2006). The economic development impacts of universities on regions: do size and distance matter?, Economic Development Quarterly, 20 (1), 22-43. Doi: 10.1177/0891242405283387
12. GÜZEL, S. (2017). Gelir eşitsizliği, refah ve mutluluk. Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 6 (3), 389-394. Doi: 10.18506/anemon.322631
13. IŞIK, Ş. (2008). Türkiye’de üniversitelerin kentleşme üzerine etkileri. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 10 (3), 159-181. https://tucaum.ankara.edu.tr/wp-content/uploads/sites/280/2015/08/semp5_13.pdf
14. KILIÇOĞLU, İ. & YILDIZ, Z. (2018). Yerel kalkınmada turizm sektörünün rolü ve Bartın ili örneği. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 10 (25), 604-628. Doi: 10.20875/makusobed.455034
15. OJIMBA, D.P. (2012). Vocational and technical education in Nigeria: ıssues, problems and prospects’ dimensions (IPP). Journal of Educational and Social Research, 2 (9), 23-30. Doi: 10.5901/jesr.2012.v2n9p23
16. OKAFOR, E. C. (2011). The role of vocational and technical education in manpower development and job creation in Nigeria. Journal of Research and Development, 2 (1), 152-159. https://papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id=2904890
17. OKAY T., A. (2012). Bölgesel kalkınma ve üniversiteler: Kırklareli örneği. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
18. ÖRS, F. (2003). Meslek yüksekokullarının toplumsal işlevi: bir meslek yüksekokulunun kurumsal imaj araştırması. Muğla Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 10, 1-16. https://dergipark.org.tr/en/pub/musbed/issue/23504/250416
19. ÖZER, M. (2020). Türkiye’de mesleki eğitimde paradigma değişimi. Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 40 (2), 357-384. Doi: 10.17152/gefad.752523
20. SAATÇİ, G., AVCIKURT, C. & GÜDÜ D., Ö. (2015). Yerel halkın üniversiteye bakış açısı: Harmancık Meslek Yüksekokulu örneği. Uluslararası Hakemli Sosyal Bilimler E-Dergisi, 47, 126-140. https://dergipark.org.tr/en/pub/abuhsbd/issue/32940/365946
21. SUHARNO, P., PAMBUDI, N. A. & HARJANTO, B. (2020). Vocational education in Indonesia: history, development, opportunities, and challenges. Children and Youth Services Review, 115, 1-8. Doi: 10.1016/j.childyouth.2020.105092
22. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK). 2025. Eğitim durumuna göre mutluluk düzeyi. Erişim tarihi: 25.02.2025 https://data.tuik.gov.tr/Search/Search?text=e%C4%9Fitim
23. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK). 2025. Eğitim düzeylerine göre öğrenci başına eğitim harcaması 2011-2023. Erişim tarihi: 17.03.2025 https://data.tuik.gov.tr/Kategori/GetKategori?p=Egitim,-Kultur,-Spor-ve-Turizm-105
24. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK). 2025. Finans kaynağı ve yükseköğretim seviyesine göre eğitim harcaması 2011-2023. Erişim tarihi: 17.03.2025 https://data.tuik.gov.tr/Kategori/GetKategori?p=Egitim,-Kultur,-Spor-ve-Turizm-105
25. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK). 2021. Hanehalkı işgücü araştırması hakkında genel açıklama. Erişim tarihi: 24.03.2025 file:///C:/Users/Dell/Downloads/ihfME2Qic2EPK5IzaqLGI3OsJK5Np4DtUKPjYmxAplZppbEaPo270DahwgeAn4GbPCrykcmUzyRF1VFEasIIaUX8Xac8znxaUlIC7zP1rfM=.pdf
26. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK). 2025. Hizmet sunucuları ve eğitim düzeylerine göre eğitim harcamaları, 2011-2023. Erişim tarihi: 17.03.2025 https://data.tuik.gov.tr/Kategori/GetKategori?p=Egitim,-Kultur,-Spor-ve-Turizm-105 ().
27. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK). 2023. İstatistiklerle gençlik. Erişim tarihi: 24.03.2025 https://data.tuik.gov.tr/Bulten/Index?p=Istatistiklerle-Genclik-2023-53677#:~:text=Birle%C5%9Fmi%C5%9F%20Milletler%20tan%C4%B1m%C4%B1na%20g%C3%B6re%2015,y%C4%B1l%C4%B1nda%20%15%2C1%20oldu.
28. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK). 2025. Ne eğitimde ne istihdamda olan genç nüfusun bitirdiği eğitim düzeyi. Erişim tarihi: 27.02.2025 https://data.tuik.gov.tr/Search/Search?text=E%C4%9Fitim
29. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK). 2025. Öğretim yılına göre yükseköğretimde okul, öğretim elemanı, öğrenci ve mezun sayısı, 2004-2023. Erişim tarihi: 17.03.2025 https://data.tuik.gov.tr/Kategori/GetKategori?p=Egitim,-Kultur,-Spor-ve-Turizm-105
30. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK). 2025. Öğretim yılı ve eğitim seviyesine göre net okullaşma oranı. Erişim tarihi: 17.03.2025 https://data.tuik.gov.tr/Kategori/GetKategori?p=Egitim,-Kultur,-Spor-ve-Turizm-105
31. UKACHI, P. A. & EJIKO, S. O. (2018). Importance of vocational technical education in present day Nigeria economy. Global Scientific Journal, 6 (8), 530-533. https://www.researchgate.net/profile/Samuel-Ejiko/publication/327345466_IMPORTANCE_OF_VOCATIONAL_TECHNICAL_EDUCATION_IN_PRESENT_DAY_NIGERIA_ECONOMY/links/5b895235299bf1d5a7344cb5/IMPORTANCE-OF-VOCATIONAL-TECHNICAL-EDUCATION-IN-PRESENT-DAY-NIGERIA-ECONOMY.pdf
32. YILDIZ, E. (2010). Meslek yüksekokullarının yerel ekonomiye katkıları: Babaeski Meslek Yüksekokulu örneği. Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 12 (2), 87-102. https://dergipark.org.tr/en/pub/trakyasobed/issue/30222/326314
33. YILMAZ A., C. (2024). Şavşat Meslek Yüksekokulu öğrencilerinin Şavşat ilçe ekonomisine katkıları. Electronic Journal of Vocational Colleges, 14 (1), 16-29. Doi: 10.17339/ejovoc.1470472
34. YILMAZLAR, E., KOCAOĞLU, S., BATUR, A., TUNA, M., DURSUN, B. & GEZİCİ, H. (2016). Bölgesel kalkınmada etkin rol oynaması beklenen meslek yüksekokulu mezunlarının problemleri ve çözüm önerileri: Kırklareli örneği. 5. Uluslararası Meslek Yüksekokulları Sempozyumu Bildiri Kitabı, 463- 471.
35. Yükseköğretim Kurumu (YÖK). 2025. Yükseköğretim Bilgi Yönetim Sistemi. Erişim tarihi: 17.03.2025 https://istatistik.yok.gov.tr/
36. Yükseköğretim Kurumu (YÖK). 2025. Türkiye’nin kamu ve özel üniversitelerinde bulunan toplam meslek yüksekokulu öğrenci sayısı. Erişim tarihi: 17.03.2025 https://istatistik.yok.gov.tr/
37. WHEELAHAN, L. & MOODIE, G. (2024). What do vocational colleges do and why do they matter? Thinking about the role of colleges as local actors. Journal of Vocational Education & Training, 77 (1), 36-57. Doi: 10.1080/13636820.2024.2427778
38. XIONG, H. & CHANG, K. (2022). The ımpact of vocational education on the high-quality development of local economy in the new era. Advances in Vocational and Technical Education, 4 (4), 63-69. Doi: 10.23977/avte.2022.040410