Oil Prices Relationship with Foreign Trade Deficit: Turkey Analysis between 1999-2019

Öz

Since the industrial revolution, the invention of steam machines and mechanization in the production line and serial production techniques have been developed, and more efficient and high value-added products have been produced. In this context, countries with insufficient natural resources had to supply the energy needed by the fixtures used in production from external sources. It has become one of the external supplier countries due to the insufficient energy resources in our country compared to the demand. In this study, the relationship between price changes in oil, which is one of the biggest import items of our country, which is dependent on foreign energy between 1999 and 2019, was analysed by evaluating many econometric tests. In the light of the findings in Turkey, the change in oil prices that occurred in the period surveyed, there is positive impact on the foreign trade deficit.

Anahtar Kelimeler

• Oil
• Energy Imports
• Exchange Rate
• Economic Growth
• Balance of Payments

Petrol Fiyatlarının Dış Ticaret Açığı ile İlişkisi: 1999-2019 Yılları Arasında Türkiye Analizi

Öz

Sanayi devriminden itibaren buharlı makinelerin icadı ve üretim hattında makineleşme ile seri üretim teknikleri geliştirilmiş, daha verimli ve katma değeri yüksek ürünler imal edilmiştir. Bu bağlamda doğal kaynakları yetersiz olan ülkeler üretimde kullandıkları demirbaşların ihtiyacı olan enerjiyi dış kaynaklardan tedarik etmek zorunda kalmışlardır. Ülkemizde enerji kaynaklarının talebe oranla yetersizliği nedeni ile dışarıdan tedarikçi ülkelerden birisi olmuştur. Bu çalışmada, 1999 ile 2019 yılları arasındaki en büyük ithalat kalemlerinden biri olan petroldeki fiyat değişimlerinin ekonomideki dış ticaret açığı verilerine ilişkisi ekonometrik analiz modelleri ile incelenmiştir. Elde edilen bulgular ışığında Türkiye’de, araştırma yapılan dönemlerde meydana gelen petrol fiyatlarındaki değişimin, dış ticaret açığı üzerinde pozitif yönde etkisi bulunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Petrol
• Enerji İthalatı
• Döviz Kuru
• Ekonomik Büyüme
• Ödemeler Dengesi

Kaynakça

1. ATAY POLAT , M., & SANCAR, C. (2015). Türkiye'de Dış Ticaret Açığı ve Petrol İthal Fiyatları İlişkisi. Akademik Bakış Dergisi(48), 565.
2. AYDIN, L., & ACAR, M. (2011). Economic impact of oil price shocks on the Turkish economy in the coming decades: A dynamic CGE analysis. Energy Policy, 1728.
3. BAŞARIR, Ç., & ERÇAKAR, M. E. (2016). An Analysis of the Relationship between Crude Oil Prices, Current Account Deficit Account Deficit and Exchange Rates: Turkish Experiment. International Journal of Economics and Finance, Vol. 8 (No.11), 57.
4. DEMİRTAŞ, M., TÜRKAY, H., & TÜRKOĞLU, M. (2009). Petrol Fiyatlarındaki Gelişmelerin Türkiye'nin Cari Açığı Üzerine Etkisinin Analizi. Süleyman Demirel Üniversitesi, İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 14(3), 298.
5. DOĞAN, İ., & GÜRBÜZ, S. (2017). Enerji Fiyatlarının Dış Ticaret Açığı Üzerindeki Rolü: Doğrusal Olmayan İlişkinin Analizi. Ömer Halisdemir Üniversitesi, İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 10 (2), 87.
6. ENGLE, R. F., & GRANGER, C. W. (1987). Econometrica: Journal Of The Econometric Society. Co-Integration and Error Correction: Representation, Estimation,And Testing, 251-276.
7. ERDOĞAN, S., & BOZKURT, H. (2009). Türkiye'de Cari Açığın Belirleyicileri: MGARCH Modelleri ile Bir İnceleme. Maliye Finans Yazıları, 160.
8. EVANS, G. W. (1989). Output and Unemployment Dynamics in the United States: 1950-1985. Journal of Applied Econometrics, 4(3), 213-237.

9. GÜNGÖR, S., SÖNMEZ, L., KORKMAZ , Ö., & KARACA, S. S. (2016). Petrol Fiyatlarındaki Değişimlerin Türkiye’nin Cari İşlemler Açığına Etkileri. Maliye Finans Yazıları, 45.
10. J.GRANGER, &. C. (1969). Investigating Causal Relations By Econometric Models And Cross-Spectral Methods. Econometrica: Journal of the Econometric Society, 424-438.
11. KARABULUT, G., & ÇELİKEL DANIŞOĞLU, A. (2006). Türkiye'de Cari İşlemler Açığının Büyümesini Etkileyen Faktörler. Gazi Üniversitesi İİBF Dergisi, 61-62.
12. KILIAN, L. (2010). Oil price volatility: Origins and effects. Geneva: WTO.
13. MEHRARA, M. (2008). The asymmetric relationship between oil revenues and economic activities: The case of oil-exporting countries. Energy Policy, 1167.
14. MUCUK, M., GERÇEKER, M., & AY, A. (2013). The Relationship between International Oil Prices and Current Account Deficit: The Case of Turkey. INTERNATIONAL CONFERENCE ON EURASIAN ECONOMIES (s. 30). yy: yy.
15. ÖZLALE, Ü., & PEKKURNAZ, D. (2010). Oil prices and curren taccount: A structural analysis for the Turkish economy. Energy Policy, 4495.
16. PRASAD, A., NARAYAN, P. K., & NARAYAN, J. (2007). Exploring the oil price and real GDP nexus for a small island economy, the Fiji Islands. Energy Policy, 6511.
17. ŞENGÖNÜL, A., KARADAŞ, H. A., & KOŞAROĞLU, Ş. M. (2018). Petrol Fiyatlarının İhracat Üzerindeki Etkisi. Yönetim ve Ekonomi, 345.