Yıl 2021, Cilt 8 , Sayı 1, Sayfalar 29 - 50 2021-01-15

Duygusal Emek ile İş Stresi İlişkisinin İncelenmesi: Kamu Çalışanlarına Yönelik Bir Araştırma
An Investigation of the Relationship between Emotional Labor and Job Stress: A Research within Public Employees

Hidayet YILDIZ [1] , Merve KOÇOĞLU SAZKAYA [2]


Bu çalışma duygusal emek ve duygusal emek boyutları (yüzeysel davranış, derinlemesine davranış ve samimi davranış) ile iş stresi ve iş stresinin boyutları (endişe ve zaman stresi) arasındaki ilişkileri incelemek amacıyla İstanbul’da bir ilçe belediyesinde çalışan 347 beyaz yakalı iş gören üzerinde gerçekleştirilmiştir. Araştırmada veri toplama yöntemi olan anket tekniğinden yararlanılmıştır. Araştırmada elde edilen veriler SPSS programında nicel analiz yöntemleri kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırma sonucuna göre duygusal emek ile iş stresi arasında pozitif ve anlamlı bir ilişki olduğu ortaya çıkmıştır. Bunun yanı sıra, duygusal emeğin boyutlarından olan yüzeysel davranış ile iş stresi ve iş stresi boyutları olan endişe stresi ve zaman stresi arasında anlamlı ve pozitif ilişki olduğu fakat duygusal emek boyutu olan derinlemesine davranış ve samimi davranış ile iş stresi ve iş stresi boyutları olan endişe stresi ve zaman stresi arasında anlamlı ilişkiler olmadığı gözlemlenmiştir.

This study was conducted on 347 white-collar workers working in a district municipality in Istanbul to examine the relationship between emotional labor and its dimensions (surface acting, deep acting and naturally felt emotions) and job stress and its dimensions (anxiety stress and time stress). In this research, questionnaire technique which is a data collection method was used. The data were analyzed by using quantitative analysis methods in SPSS program. The results of the study revealed that there is a positive and significant relationship between emotional labor and job stress. Additionally, there are positive and significant relationships between surface acting (one of the dimensions of emotional labor) and job stress and its dimensions which are anxiety stress and time stress respectively. However, deep acting and naturally felt emotions (one of the dimensions of emotional labor) do not have significant relationships with job stress and its dimensions which are anxiety stress and time stress.

  • AKDU, U. & AKDU, S. (2016). Duygusal emek ve iş stresinin tükenmişlik üzerindeki etkileri: Profesyonel turist rehberleri üzerinde bir araştırma. Journal of International Social Research, 9(47).
  • ALTUNTAŞ, E. (2003). Stres yönetimi. İstanbul: Alfa Yayınları.
  • ASHFORTH, B. E. & HUMPHREY, R. H. (1993). Emotional labor in service roles: The influence of identity. Academy of Management Review, 18(1), 88-115.
  • ANTONOVA, E. (2016). Occupational Stress, Job Satisfaction, and Employee Loyalty in Hospitality İndustry: A Comparative Case Study of Two Hotels in Russia (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Modul Vienna University, Viyana.
  • BABATUNDE, A. (2013). Occupational stress: A review on conceptualizations, causes and cure. Economic Insights – Trends and Challenges, 2(3), 73-80.
  • BAĞCI, Z. (2015). Duygusal emeğin iş performansı üzerindeki etkisi: Denizli ilinde hizmet sektöründe görgül bir araştırma. Kafkas Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 6(10), 71- 75.
  • BASIM, H. N., & BEĞENIRBAŞ, M. (2012). Çalışma yaşamında duygusal emek: bir ölçek uyarlama çalışması. Yönetim ve Ekonomi: Celal Bayar Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 19(1), 77-90.
  • BEĞENIRBAŞ, M. & MEYDAN, C. H. (2012). Duygusal emeğin örgütsel vatandaşlık davranışıyla ilişkisi: Öğretmenler üzerinde bir araştırma. Gazi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 14(3), 159-181.
  • BROTHERIDGE, C. M. & GRANDEY, A. A. (2002). Emotional labor and burnout: comparing two perspectives of “People work”. Journal of Vocational Behavior, 60(1), 17-39.
  • CHU, K. H. L. (2002). The effects of emotional labor on employee work outcomes. (Unpublished Doctoral Dissertation). Virginia Polytechnic Institute and State University, Virginia.
  • CÔTÉ, S. & MORGAN, L. M (2002). A longitudinal analysis of the association between emotion regulation, job satisfaction, and intentions to quit. Journal of Organizational Behavior, 23(8), 947-962.
  • CRONBACH, L. J. (1951). Coefficient alpha and the internal structure of tests. Psychometrika, 16(3), 297-334.
  • CÜCELOĞLU, D. (1991). İnsan ve davranış. İstanbul: Evrim Matbaacılık.
  • DIEFENDORFF, J. M., CROYLE, M. H., & GOSSERAND, R. H. (2005). The dimensionality and antecedents of emotional labor strategies. Journal of Vocational Behavior, 66(2), 339-357.
  • DIEFENDORFF, J. M. & GOSSERAND, R. H. (2003). Understanding the emotional labor process: A control theory perspective. Journal of Organizational Behavior: The International Journal of Industrial, Occupational and Organizational Psychology and Behavior, 24(8), 945-959.
  • DURMUŞ, B., YURTKURU, S.E. & ÇINKO M. (2011). Sosyal bilimlerde SPSS’le veri analizi. 4. Baskı. İstanbul: Beta Yayıncılık.
  • DURNA, U. (2006). Üniversite öğrencilerinin stres düzeylerinin bazı değişkenler açısından incelenmesi. Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 319-343.
  • ERKOÇ, Z., (2006). İnsan kaynakları yönetimi ve kalite yönetim sistemi terimler sözlüğü. İstanbul: Alfa Yayınları.
  • EROĞLU, E. (2010). Örgütsel iletişimin iş görenlerin duygu gösterimlerinin yönetimine olan etkisi. Selçuk Üniversitesi İletişim Fakültesi Akademik Dergisi, 6(3), 18-33.
  • FIELDS, D. L. (2002). Taking the measure of work: a guide to validated scales for organizational research and diagnosis. Thousand Oaks, CA: Sage Publications.
  • GALL L. A., (2006), Anksiyete ve kaygı, (İ. Yerguz, Çev.). Ankara: Dost Kitabevi, Nisan, Birinci Baskı.
  • GRANDEY, A. A. (2000). Emotional regulation in the workplace: A new way to conceptualize emotional labor. Journal of Occupational Health Psychology, 5(1), 95.-117.
  • GRANDEY, A. A. (2002). When “the show must go on”: Surface acting and deep acting as determinants of emotional exhaustion and peer-rated service delivery. Academy of Management Journal, 46(1), 86-96.
  • GRIFFITS, A. (2010). Work organization & stress. World Health Cox, Tom: Organization, Protecting Workers’ Health Series, 3.
  • GÜNEY, S. (2016). Davranış bilimleri. Ankara: Nobel Yayınevi.
  • HOCHSCHILD, A.R, (1983). The managed hearth: commercialization of human feeling. Berkeley: University of California Press.
  • JAMAL, M. (1999). Job stress and employee well-being: A cross-cultural empirical study. Stress & Medicine, 15, 153-158.
  • JUDGE, T.A. & COLQUITT, J. A. (2004). Organizational justice and stress: The mediating role of work-family conflict. Journal of Applied Psychology, 89(3), 395-404.
  • JUNG, H. S. & YOON, H. H., (2014). Moderating role of hotel employees: Gender and job position on the relationship between emotional intelligence and emotional labor. International Journal of Hospitality Management, 43, 47-52.
  • KARAKAŞ, A., TÖSTEN, R., KANSU, V., & AYDIN, A. S. (2016). Öğretmenlerin duygusal emek davranışlarının işdoyumlarına etkisi. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 15(56), 177-188.
  • KARAKAŞ, A. (2017). Duygusal emek, tükenmişlik ve işten ayrılma niyeti arasındaki ilişki: Otel işletmesi çalışanları üzerine bir araştırma. İşletme Araştırmaları Dergisi, 9(1), 80-112.
  • KARAKAŞ, A. & GÖKMEN, G. (2018). Kamu çalışanlarında iş tatmini, duygusal emek ve iş stresi: Konya’da bir araştırma. Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 18(3), 99-127.
  • KAYA, U. & ÖZHAN, Ç. K. (2012). Duygusal emek ve tükenmişlik ilişkisi: Turist rehberleri üzerine bir araştırma. Çalışma İlişkileri Dergisi, 3(2), 109-130.
  • KAYA, U. & SERÇEOĞLU, N. (2013). Duygu işçilerinde işe yabancılaşma: Hizmet sektöründe bir araştırma. Çalışma ve Toplum, 36(1), 311-346.
  • KLINE, R. B. (2015). Principles and practice of structural equation modeling. Guilford Publications.
  • KOÇOĞLU, M. (2014). Cynicism as a mediator of relations between job stress and work alienation: A study from a developing country-Turkey. Global Business and Management Research, 6(1), 24.
  • LANDRUM, B., KNIGHT, D.K. & FLYNN, (2011). The impact of organizational stress and burnout on client engagement. Journal of Substance Abuse Treatment, 42(2), ss. 222-230.
  • LEE, J. J. & OK, C. (2012). Reducing burnout and enhancing job satisfaction: critical role of hotel employee’s emotional intelligence and emotional labor. International Journal of Hospitality Management, 31(4), 1101-1112.
  • MATTESON, M. L. & MILLER, S. S., (2012). Emotional labor in librarianship: A research agenda. Library and Information Science Research, 34 (3), 176-183.
  • MENGENCI, C. (2015). İş tatmini, duygusal emek ve tükenmişlik ilişkilerinin belirlenmesi. Ege Akademik Bakış, 15(1), 127-139.
  • MORRIS, J. A. & FELDMAN, D. C. (1996). The dimensions, antecedents, and consequences of emotional labor. Academy of Management Review, 21(4), 986-1010.
  • NAIR, P. K. (2007). A Path Analysis of Relationships Among Job Stress, Job Satisfaction, Motivation to Transfer, and Transfer of Learning: Perceptions of Occupational Safety and Health Administration Outreach Trainers. Unpublished Doctoral Dissertation, Texas A&M University, College Station.
  • NETEMEYER, R. G., MAXHAM, J. G., & PULLIG, C. (2005). Conflicts in the work–family interface: Links to job stress, customer service employee performance, and customer purchase intent. Journal of Marketing, 69(2), 130-143.
  • ONBAŞIOĞLU, M. (2004). Stresle baş etmede zihinsel yöntemler. Türk Psikoloji Bülteni, 10(34-35), 103-127.
  • ORAL, L. & KÖSE, S. (2011). Hekimlerin duygusal emek kullanımı ile iş doyumu ve tükenmişlik düzeyleri arasındaki ilişkiler üzerinde bir araştırma. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 16(2),463-492.
  • ÖNDER, D.G. (1991). Yönetsel zaman ve verimlilik ilişkisinde yeni bir perspektif. Ankara: MPM Yayınları.
  • ÖRNEK, A. Ş. & AYDIN, Ş. (2008). Kriz ve stres yönetimi. Detay Yayıncılık.
  • ÖZGÜN, A. (2015). Duygusal emek davranışının iş stresi üzerindeki etkisi: eğitim sektöründe bir uygulama. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İşletme Anabilim Dalı, İzmir.
  • ÖZKAN, G. (2011). Duygusal emek gerektiren mesleklerde örgütsel iletişim doyumunun duygusal emeğe bağlı iş doyumuna etkisi: Çağrı merkezlerinde bir uygulama örneği, (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Eskişehir: Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
  • PARKER, D. F. & DECOTIIS, T. A. (1983). Organizational determinants of job stress. Organizational Behavior and Human Performance, 32(2), 160-177.
  • PUGLIESI, K. (1999). The consequences of emotional labor: Effects on work stress, job satisfaction, and well-being. Motivation and Emotion, 23(2), 125-154.
  • ROSS, R. R. & ALTMAIER, E. M. (1994). Intervention in occupational stress: a handbook of counselling for stress at work. Sage.
  • SCHERMERHORN, J. R (1989). Management for productivity. New York: John Willey and Sons.
  • SCHMIDT, K. H. & DIESTEL, S. (2014). Are emotional labour strategies by nurses associated with psychological costs? A cross-sectional survey. International Journal of Nursing Studies, 51(11), 1450-1461.
  • SOHN, B. K., PARK, S. M., PARK, I. J., HWANG, J. Y., CHOI, J. S., LEE, J. Y., & JUNG, H. Y. (2018). The relationship between emotional labor and job stress among hospital workers. Journal of Korean Medical Science, 33(39), 1-10.
  • THEODOSIUS, C. (2008). Emotional labour in health care: The unmanaged heart of nursing. Routledge.
  • TOPRAK, L., SERÇEK, G. Ö., & KARAKAŞ, A. The relation between emotional labor job burnout and intention to turnover a research on travel agency workers. Economy and Sociology, (3), 47-57.
  • TUTAR, H. (2014). Örgütsel psikoloji. Ankara: Detay Yayıncılık.
  • WEISS, H. M. & CROPANZANO, R. (1996). Affeetive events theory: A theoretical discussion of the structure, causes and consequences of affective experiences at work. Research in Organizational Behavior, 18, 1-79.
  • YANG, F. H. & CHANG, C. C. (2008). Emotional labour, job satisfaction and organizational commitment amongst clinical nurses: A Questionnaire Survey. International Journal of Nursing Studies, 45(6), 879-887.
  • YAZICIOĞLU, Y. & ERDOĞAN, S. (2007). SPSS uygulamalı bilimsel araştırma yöntemleri. Detay Yayıncılık
  • YİRİK, Ş., ÖREN, D., & EKICI, R. (2014). Dört ve beş yıldızlı otel işletmelerinde çalışan personelin örgütsel stres ve örgütsel tükenmişlik düzeyleri arasındaki ilişkilerin demografik değişkenler bazında incelenmesi. E-Journal of Yaşar University, 6223-6234.
  • YOON, S. L., & KIM, J. H. (2013). Job related stress, emotional labor, and depressive symptoms among Korean nurses. Journal of Nursing Scholarship, 45(2), 169-176.
  • YÜKSEL, İ., (2003). İş stresi, işe bağlılık ve iş doyumu arasındaki ilişkinin analizi: Teknisyenlere yönelik bir uygulama. Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 17(1-2). 213- 224.
  • YÜRÜR, S. & ÜNLÜ, A. G. O. (2011). Duygusal emek, duygusal tükenme ve işten ayrılma niyeti ilişkisi. The Journal of Industrial Relations and Human Resources, 13(2).
Birincil Dil tr
Konular Sosyal
Bölüm Makaleler
Yazarlar

Orcid: 0000-0003-3254-4646
Yazar: Hidayet YILDIZ
Kurum: İSTANBUL GELİŞİM ÜNİVERSİTESİ, İSTANBUL GELİŞİM MESLEK YÜKSEKOKULU
Ülke: Turkey


Orcid: 0000-0002-4820-8092
Yazar: Merve KOÇOĞLU SAZKAYA (Sorumlu Yazar)
Kurum: MARMARA ÜNİVERSİTESİ, İŞLETME FAKÜLTESİ, İŞLETME BÖLÜMÜ, YÖNETİM VE ORGANİZASYON ANABİLİM DALI
Ülke: Turkey


Tarihler

Yayımlanma Tarihi : 15 Ocak 2021

APA Yıldız, H , Koçoğlu Sazkaya, M . (2021). Duygusal Emek ile İş Stresi İlişkisinin İncelenmesi: Kamu Çalışanlarına Yönelik Bir Araştırma . İstanbul Gelişim Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi , 8 (1) , 29-50 . DOI: 10.17336/igusbd.666513