Hukukî Hükmün Belirlenmesi Açısından Vâv Harfiyle Matûf Cümlelerden Sonra Gelen İstisnânın Merciinin Tespiti – I –
Öz
Hukukçunun elindeki en önemli malzeme hukuk normlarıdır. Hüküm bildiren her norm da kendi dilinde, o dilin kuralları doğrultusunda ya-zılmaktadır. İslam hukukunun kurucu metinleri olan Kur’ân ve Sünnet nasları da Arapça olduğu için İslâm hukukçusu, hukukî nasları yorum-larken Arapça dilbilgisi (nahiv) kurallarını dikkate almalıdır. Buna göre hukukçunun; Arapça cümle yapısı şekillerinden biri olan istisnâ üslubunun dilbilgisi kurallarını bilmesi ve hüküm istidlâlinde bu kuralları uygulaması gerekmektedir. İstisnâ üslubuyla ilgili usûl-ı fıkıhtaki temel tartışma alanlarından biri de vâv ile matuf cümlelerden sonra gelen istisnânın merciinin tespitidir. Matuf cümlelerden sonra kullanılan istisnânın merciinin, yani müstesnâ minh’in, dilbilgisi kuralları doğrultusunda tespit edilmesi; istisnânın, hukukî hükmün teşekkülüne etkisinin belirlenmesi ve hukukî yönden uygulanması bakımından önem taşımaktadır. Bu nedenle çalışmamızda önce konuyla ilgili usulcülerin teorik yaklaşımları, gerekçeleri ve çözümleri açıklanmış; ardından en-Nûr sûresinin 4-5.âyetleri bağlamında, görüşlerini uygulamalı olarak temellendirme çabaları ele alınmıştır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Abdülazîz el-Buhârî, Alâüddîn Abdülazîz b. Ahmed b. Muhammed. Keşfü’l-esrâr ’an Usûli Fahri’l-İslâm el-Pezdevî. thk. Abdullâh Mahmûd Muhammed Ömer. 4 Cilt. Beyrut: el-Mektebetü’l-Asriyye, 1. Basım, 1433/2012.
- Cessâs, Ebû Bekr Ahmed b. Alî er-Râzî el-. el-Fusûl fi’l-usûl. thk. Uceyl Câsim en-Neşemî. 4 Cilt. Kuveyt: Vizâretü’l-Evkâfi’l-Kuveytiyye, 1. Basım, 1405.
- Debûsî, Ebû Zeyd Ubeydullâh b. Ömer b. Îsâ ed-. Takvîmü’l-edille fî usûli’l-fıkh. thk. Halîl Muhyiddîn el-Hüseyn. Beyrut: Dârü’l-Kütübi’l-İlmiyye, 1. Basım, 2001.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
16 Ocak 2021
Gönderilme Tarihi
28 Temmuz 2020
Kabul Tarihi
1 Aralık 2020
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2021 Cilt: 7 Sayı: 1
APA
Kaya, A., & Gönan, Y. (2021). Hukukî Hükmün Belirlenmesi Açısından Vâv Harfiyle Matûf Cümlelerden Sonra Gelen İstisnânın Merciinin Tespiti – I –. İhya Uluslararası İslam Araştırmaları Dergisi, 7(1), 46-68. https://izlik.org/JA24WC26FZ
AMA
1.Kaya A, Gönan Y. Hukukî Hükmün Belirlenmesi Açısından Vâv Harfiyle Matûf Cümlelerden Sonra Gelen İstisnânın Merciinin Tespiti – I –. İhya Dergisi. 2021;7(1):46-68. https://izlik.org/JA24WC26FZ
Chicago
Kaya, Ali, ve Yavuz Gönan. 2021. “Hukukî Hükmün Belirlenmesi Açısından Vâv Harfiyle Matûf Cümlelerden Sonra Gelen İstisnânın Merciinin Tespiti – I –”. İhya Uluslararası İslam Araştırmaları Dergisi 7 (1): 46-68. https://izlik.org/JA24WC26FZ.
EndNote
Kaya A, Gönan Y (01 Ocak 2021) Hukukî Hükmün Belirlenmesi Açısından Vâv Harfiyle Matûf Cümlelerden Sonra Gelen İstisnânın Merciinin Tespiti – I –. İhya Uluslararası İslam Araştırmaları Dergisi 7 1 46–68.
IEEE
[1]A. Kaya ve Y. Gönan, “Hukukî Hükmün Belirlenmesi Açısından Vâv Harfiyle Matûf Cümlelerden Sonra Gelen İstisnânın Merciinin Tespiti – I –”, İhya Dergisi, c. 7, sy 1, ss. 46–68, Oca. 2021, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA24WC26FZ
ISNAD
Kaya, Ali - Gönan, Yavuz. “Hukukî Hükmün Belirlenmesi Açısından Vâv Harfiyle Matûf Cümlelerden Sonra Gelen İstisnânın Merciinin Tespiti – I –”. İhya Uluslararası İslam Araştırmaları Dergisi 7/1 (01 Ocak 2021): 46-68. https://izlik.org/JA24WC26FZ.
JAMA
1.Kaya A, Gönan Y. Hukukî Hükmün Belirlenmesi Açısından Vâv Harfiyle Matûf Cümlelerden Sonra Gelen İstisnânın Merciinin Tespiti – I –. İhya Dergisi. 2021;7:46–68.
MLA
Kaya, Ali, ve Yavuz Gönan. “Hukukî Hükmün Belirlenmesi Açısından Vâv Harfiyle Matûf Cümlelerden Sonra Gelen İstisnânın Merciinin Tespiti – I –”. İhya Uluslararası İslam Araştırmaları Dergisi, c. 7, sy 1, Ocak 2021, ss. 46-68, https://izlik.org/JA24WC26FZ.
Vancouver
1.Ali Kaya, Yavuz Gönan. Hukukî Hükmün Belirlenmesi Açısından Vâv Harfiyle Matûf Cümlelerden Sonra Gelen İstisnânın Merciinin Tespiti – I –. İhya Dergisi [Internet]. 01 Ocak 2021;7(1):46-68. Erişim adresi: https://izlik.org/JA24WC26FZ