A Literature Review for Master Thesis That Is Written On the Psychological Violence

Öz

Many people are exposed to the mobbing behavior and it has a negative impact on social and business life of them. The aim of this study is to determine master thesis which are written about psychological violence at the universities in Turkey, to determine which variables that has addressed, to question study topics in terms of content and method. The data of this research which is performed within qualitative research, has been obtained from the National Thesis Center at YÖK. According to the results of research, 127 master’s thesis have been written about mobbing; however 109 thesis have been searched because there have been some limitations on the publications and used. According to the results of content analysis; it is identified that the universities which publish the master’s thesis about mobbing is mostly in Central Anatolian and Marmara Region, that were used 102 quantitative methods only 8 of the qualitative methods, that include a large of application section of research on the teachers and health workers, that  the concept of mobbing is mostly associated with concepts of the organizational commitment and job satisfaction.

Anahtar Kelimeler

• Violence,Psychological Violence; Mobbing; Organization; Master Thesis

Psikolojik Şiddet Üzerine Yazılan Yüksek Lisans Tezlerine Yönelik Bir İnceleme

Öz

Mobbing(psikolojik şiddet) davranışlarına birçok kişi maruz kalmakta ve gerek sosyal gerekse iş yaşantısını olumsuz yönde etkilemektedir. Bu çalışmanın amacı, Türkiye’deki üniversitelerde yayınlanan yüksek lisans tezlerindeki “mobbing” kavramını ele alan tezleri tespit etmek, bu çalışmaların hangi değişkenleri ele aldığını belirlemek, çalışma konularını içerik ve yöntem açısından sorgulamaktır. Nitel araştırma yöntemi kapsamında gerçekleştirilen bu araştırmanın verileri, YÖK(Yüksek Öğretim Kurulu) Ulusal Tez Merkezi’ne kayıtlı tezlerden elde edilmiştir. Araştırma sonucuna göre, mobbing üzerine 127 yüksek lisans tezi yazılmış; ancak bazı tezlerin kullanımı ve yayınlanmasında karşılaşılan kısıtlılıklar nedeniyle örneklem kapsamında 109 tez incelenmiştir. İçerik analiz sonuçlarına göre; mobbing başlıklı yüksek lisans tezlerini yayınlayan üniversitelerin büyük bir çoğunluğunun İç Anadolu ve Marmara Bölgesi’nde bulunduğu, incelenen tezlerin 102’sinde nicel 8’inde ise nitel yöntemin kullanıldığı, tezlerin uygulama bölümünün büyük bir kısmını öğretmenlerin ve sağlık çalışanlarının oluşturduğu, mobbing kavramının örgütsel bağlılık ve iş doyumu kavramlarıyla daha çok ilişkilendirildiği tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Şiddet,Psikolojik Şiddet; Mobbing; Örgüt; Yüksek Lisans Tezi

Kaynakça

1. Atalay, İ. (2010). Mobbingin örgütsel bağlılık üzerindeki etkisi: kamu sektöründe bir örnek (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi) Atılım Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
2. Aydın, Ö. B. (2009). Ortaöğretim okullarında görev yapan okul yöneticisi ve öğretmenlerin mobbing (psikolojik şiddet)’e maruz kalma düzeyleri (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Çanakkale.
3. Aygün, H. A. (2012). Psikolojik yıldırma (mobbing) üzerine nitel bir araştırma. Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Elektronik Dergisi, 3(5), 92-121.
4. Beswick, J., Gore, J. & Palferman, D. (2004). Bullying at work: A review of the literature, Healty and Safety Laboratory,http://www.hse.gov.uk./research/hsl_pdf/2006/hs/0630.pdf.
5. Çobanoğlu, Ş. (2005). Mobbing işyerinde duygusal saldırı ve mücadele yöntemleri.İstanbul: Timaş Yayınları.
6. Çöl, G. (2004). Örgütsel bağlılık kavramı ve benzer kavramlarla ilişkisi. İş, Güç, Endüstri İlişkileri ve İnsan Kaynakları Dergisi, 6(2), 4-11.
7. Demirgil, A. (2008). İşletmelerde mobbing uygulamaları ile örgütsel bağlılık ilişkisinin incelenmesine yönelik bir araştırma, Yüksek Lisans Tezi, Yıldız Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
8. Dursun, S. & Aytaç, S. (2011). İşyerinde şiddet davranışlarının çalışanlar üzerinde bir etkisi: bir uygulama, TİSK Akademi, sayı:4.

9. Efe, Ş. & Ayaz, S. (2010). Mobbing against nurses in the workplace in turkey. International Nursing Review, 57, 328–334.
10. Einarsen, S. & Hoel, H. (2001). The negative acts questionnaire: Development, validation and revision of a measure of bullying at work, European Congress on Work and Organisational Psychology, Prague.
11. Einarsen, S. & Raknes, B. (1997). Mobbing I arbeidslivet (bullying at work), University of Bergen, Bergen
12. Gökçe, A. (2008). Mobbing: İşyerinde yıldırma nedenleri ve başa çıkma yöntemleri. Ankara: Öğreti Yayıncılık.
13. Gökçe, A. (2010). Mobbing: İşyerinde yıldırma özel ve resmi ilköğretim okulu öğretmen ve yöneticileri üzerinde yapılan bir araştırma.Dicle Üniversitesi Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi, 18, 272-286.
14. Günel, Ö. D. (2010). İşletmelerde yıldırma olgusu ve yıldırma mağdurlarının kişilik özelliklerine ilişkin bir araştırma. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 12, 37-65.
15. Gürbüz, S. & Şahin, F. (2014). Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleri. İstanbul: Seçkin Yayıncılık.
16. Karagel, D. & Karagel, H. (2009). Türkiye’de Kadın İşgücü (2000). 3rd International Conference on Women’s Studies, April 20-22.
17. Kırel, Ç. (2008). Örgütlerde Psikolojik Taciz (Mobbing) ve Yönetimi. Eskişehir: CIP- Anadolu Üniversitesi Kütüphane ve Dokümantasyon Merkezi.
18. Leymann, H. (1990). Mobbing and psychological terror at workplaces. Violence and Victims, 5, 119-126.
19. Leymann, H. (1996). The content and development of mobbing at work. European Journal of Work and Organizational Psychology, 5(2), 165-184.
20. Özkul B. & Çarıkçı H. (2010). Mobbing ve Türk hukuku açısında değerlendirilmesi. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 15(1), 481-499.
21. Özler E. D., Atalay C.G. & Şahin D. M. (2008). Mobbing’in örgütsel bağlılık üzerine etkisini belirlemeye yönelik bir araştırma. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 22, 37-60.
22. Özyıldırım, Ö. (2006). Anket yöntemi, eğitimde araştırma yöntemleri dersi ödevi, http://80.251.40.59/education.ankara.edu.tr/aksoy/eay/0506guz/t_ozyildirim.doc.
23. Tınaz, P. (2011). İşyerinde Psikolojik Taciz (Mobbing). İstanbul: Beta Yayıncılık.
24. Tutar, H. (2003). İşyerinde Psikolojik Şiddet. Ankara: Platin Yayınları.
25. Vartia, M. (2003). Workplace bullying- a study on the work environment, well-being and health. People and Work Research Reports, 56. Helsinki: Finnish Instutte of Occupational Health
26. Yaman, E. (2009). Psikoşiddet (Mobbing) ölçeği: Geçerlilik ve güvenirlik çalışması. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri / Educational Sciences: Theory & Practice,9(2), 967-988.
27. Zapf, D. (1999). Organisational, work group related and personal causes of mobbing/bullying at work. International Journal of Manpower, 20(1/2), 70 – 85.
28. http://tez2.yok.gov.tr, Erişim tarihi: 10.09.2014.