Kariyer Hedef Tutarsızlık Ölçeğinin Türkçeye Uyarlanması: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması

Öz

Bu çalışmanın amacı Creed ve Hood (2015) tarafından geliştirilen Kariyer Hedef Tutarsızlık Ölçeği’nin Türkçeye uyarlanmasıdır. Çalışmada öncelikle ölçeğin Türkçeye çeviri çalışmaları yapılmış ve dil geçerliği test edilmiştir. Çalışma grubunu 147 (%71) kadın ve 60 (%29) erkek olmak üzere toplam 207 üniversite öğrencisi oluşturmaktadır. Katılımcıların sınıf düzeyleri ise 1 ile 4 arasında (X = 2.64; s = 1.13) değişmektedir. Veriler toplandıktan sonra doğrulayıcı faktör analizi yapılmış (x2/df = 2.37, GFI = .92, IFI = .95, CFI = .95, NFI = .92 AGFI = .87, TLI = .93 ve RMSEA = .080) ve ölçeğin güvenirlik analizi için Cronbach’s Alfa iç güvenirlik katsayısı (a = .92) hesaplanmıştır. Ölçüt geçerliği için Özden ve Sertel-Berk (2017) tarafından uyarlanan yirmi madde ve üç alt boyuttan oluşan Kariyer Stresi Ölçeği ile Telef (2013) tarafından uyarlanan Psikolojik İyi Oluş Ölçeği kullanılmıştır. Kariyer Hedef Tutarsızlık Ölçeği ile diğer ölçekler arasındaki uyumu test etmek için korelasyon analizi yapılmış ve iki ölçekten alınan puanların uyum sağladığı sonucuna ulaşılmıştır. Ölçeğin Türkçe formunun ayırt edici bir şekilde ölçüp yapıp yapmadığı test etmek için % 27’lik alt-üst grup puan ortalamalarını farkının anlamlı olup olmadığını incelemek için bağımsız gruplar t-testi ile yapılmıştır. Sonuç olarak ölçeğin ayırt edicilik özelliğine sahip olduğu ortaya çıkmıştır. Elde edilen bulgular alan yazın ışığında tartışılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Kariyer hedefi,tutarsızlık,kariyer stresi,geçerlik,güvenirlik,uyarlama

Adaptation of Career Goal Discrepancies Scale to Turkish: Validity and Reliability Study

Öz

The aim of this study is to adapt the Career Goal Discrepancies Scale developed by Creed and Hood (2015) into Turkish language. In the study, first of all, the scale was translated into Turkish and its language validity was tested. After this step, the construct validity of the scale was examined by using confirmatory factor analysis with the data collected from 154 university students. Confirmatory factor analysis was performed (x2/df = 2.37, GFI = .92, IFI = .95, CFI = .95, NFI = .92 AGFI = .87, TLI = .93 ve RMSEA = .080) and the reliability of the scale was assessed through Cronbach's Alpha internal reliability coefficient (a = .92). For the validity of the criteria, Career Stress Scale consisting of twenty items and three sub-dimensions adapted by Özden and Sertel-Berk (2017) and Psychological Well-being Scale adapted by Telef (2013) were used. In order to test the discriminative validity of the Turkish form, the independent groups t-test was used to determine whether the difference of the mean scores of the 27% sub-upper group was significant. As a result, it was found that the scale significantly discriminated the two groups. The findings were discussed in the light of the literature.

Anahtar Kelimeler

• Career Goal,Discrepancies,Career Distress,Validity,Reliability,Adaptation

Kaynakça

1. Akkoç, F. (2012). Lise öğrencilerinin mesleki kararsızlıkları ile kariyer inançları arasındaki ilişki. Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi Dergisi, 32, 49-70.
2. Austin, J. T. & Vancouver, J. B. (1996). Goal constructs in psychology: Structure, process, and content. Psychological Bulletin, 120, 338–375.
3. Anderson, K. L. & Mounts, N. S. (2012). Searching for the self: An identity control theory approach to triggers of occupational exploration. The Journal of Genetic Psychology, 173, 90–111.
4. Bacanlı, F., Eşici, H. & Özünlü, M. B. (2013). Kariyer karar verme güçlüklerinin çeşitli değişkenlere göre incelenmesi. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi, 4(40), 198-211.
5. Bacanlı, F. (2016). Kariyer karar verme güçlükleri ve meslek seçimine ilişkin akılcı olmayan inançların ilişkisi. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi, 4(37).
6. Bandura, A. & Locke, E. A. (2003). Negative self-efficacy and goal effects revisited. Journal of Applied Psychology, 88, 87–99.
7. Büyükgöze-Kavas, A. (2014). Validation of the Career adapt-abilities scale Turkish form and its relation to hope and optimism. Australian Journal of Career Development, 23(10), 125-132. doi: 10.1177/1038416214531931.
8. Büyükgöze-Kavas, A. (2012). Turkish adaptation of career decision scale: Validity and reliability study. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi, 4(38), 159-168.

9. Büyüköztürk, Ş. (2014). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı. Ankara: Pegem Akademi.
10. Carver, C. S. & Scheier, M. (1990). Principles of self-regulation: Action and emotion. New York, NY: Guilford Press.
11. Creed, P. A. & Hood, M. (2015). The development and initial validation of a scale to assess career goal discrepancies. Journal of Career Assessment, 23(2), 308-317.
12. Choi, B. Y., Park, H. R., Nam, S. K., Lee, J., …, & Lee, S. M. (2011). The development and initial psychometric evaluation of the Korean Career Stress Inventory for college students. Career Development Quarterly, 59, 559-572.
13. Dağlı, A. & Baysal, N. (2016). Yaşam doyumu ölçeğinin Türkçe ‘ye uyarlanması: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Electronic Journal of Social Sciences, 15(59), 1250-1262.
14. DeVellis, R. F. (2012). Scale development: Theory and applications (3rd ed.). Thousand Oaks, CA: Sage Publications.
15. Diener, E., Wirtz, D., Biswas-Diener, R., Tov, W., Kim-Prieto, C., Choi, D., et al. (2009). New measures of wellbeing. Social Indicators Research Series, 39. Doi: 10.1007/978-90-481-2354-4 12
16. Dijksterhuis, A. & Aarts, H. (2010). Goals, attention, and (un)consciousness. Annual Review of Psychology, 61, 467–490.
17. Edwards, K. J., Hershberger, P. J., Russell, R. K. & Market, R. J. (2001). Stress, negative social exchange, and health symptoms in university students. Journal of American College Health, 50, 75-79.
18. Erdurcan, S. & Kırdök, O. (2017). Mesleki Karar Pişmanlığı Ölçeği: Adaptasyon, Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 13(3) , 1140-1150. Doi: 10.17860/mersinefd.330880
19. Fouad, N. A., Guillen, A., Harris-Hodge, E., Henry, C. & Terry, S. (2006). Need, awareness, and use of career services for college students. Journal of Career Assessment, 14, 407-420.
20. Gürdoğan, A. & Atabey, S. (2015). Öğrencilerin meslek stajından memnuniyet düzeylerinin kariyer hedeflerine etkisi. Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Ekonomi ve Yönetim Araştırmaları Dergisi, 4(1).
21. Higgins, E. T. (1987). Self-discrepancy: A theory relating self and affect. Psychological Review, 94, 319–340.
22. Haase, C. M., Heckhausen, J. & Ko¨ller, O. (2008). Goal engagement during the school-work transition: Beneficial for all, particularly for girls. Journal of Research on Adolescence, 18, 671–698.
23. Hu, L. T. & Bentler, P. M. (1999). Cut off criteria for fit indices in covariance structure analysis: Conventional criteria versus new alternatives. Structural Equation Modeling, 6, 1–55.
24. Korkmaz, O. & Kırdök, O. (2019). Kariyer Hedefi Geribildirim Ölçeği’nin (KHGÖ) Türkçeye Uyarlanması: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Kuramsal Eğitimbilim Dergisi, 12(2) , 494-510 . DOI: 10.30831/akukeg.443315
25. Kline, R. B. (2005). Principles and practice of structural equations modeling (2nd ed). New York: Guilford.
26. Kerpelman, J. L., Pittman, J. F. & Lamke, L. K. (1997). Toward a microprocess perspective on adolescent identity development: An identity control theory approach. Journal of Adolescent Research, 12, 325–346. -
27. Lent, R.W., Brown, S. D. & Hackett, G. (1994). Toward a unifying social cognitive theory of career and academic interest, choice, and performance. Journal of Vocational Behavior, 45, 79–122.
28. Locke, E. A. & Latham, G. P. (1990). A theory of goal setting and task performance. Englewood Cliffs, NJ: Prentice Hall.
29. MacCallum, R. C., Brown, M. W. & Sugawara, H. M. (1996). Power analysis and determination of sample size for covariance structure modeling. Psychological Methods, 1, 130-149.
30. Meydan, C. H. & Şeşen, H. (2015). Yapısal eşitlik modeli Amos uygulamaları. Ankara: Detay Yayıncılık.
31. Misra, R., McKean, M., West, S. & Russo, T. (2000). Academic stress of college students: Comparison of student and faculty perceptions. College Student Journal, 34, 236-245.
32. Multon, K. D., Heppner, M. J., Gysbers, N. C., Zook, C. & Ellis-Kalton, C. A. (2001). Client psychological distress: An important factor in career counseling. Career Development Quarterly, 49, 324-335.
33. Özden, K. & Sertel Berk, Ö . (2017). Reliability and Validity Study of Turkish Version of the Korean Career Stress Inventory (KCSI). Psikoloji Çalışmaları Dergisi, 37(1), 35-51.
34. Öztemel, K. (2012). Kariyer kararsızlığı ile mesleki karar verme öz yetkinlik ve kontrol odağı arasındaki ilişkiler. Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 32(2), 459-477.
35. Rottinghaus, P. J., Jenkins, N. & Jantzer, A. M. (2009). Relation of depression and affectivity to career decision status and self-efficacy in college students. Journal of Career Assessment, 17, 271-285.
36. Seçer, İ. (2018). Psikolojik test geliştirme ve uyarlama süreci: Spss ve lisrel uygulamaları. (2. baskı).Ankara: Anı Yayınları.
37. Şencan, H. (2005). Sosyal ve davranışsal ölçümlerde güvenilirlik ve geçerlilik. Ankara: Seçkin Yayınevi.
38. Şimşek, Ö. F. (2007). Yapısal eşitlik modellemesine giriş:(temel ilkeler ve LISREL uygulamaları). Ankara: Ekinoks Yayınevi.
39. Tabachnick, B. G. & Fidell, L. S. (2007). Using multivariate statistics. (Fifth edition). Boston: Pearson Education.
40. Tabachnick, B. G. & Fidell, L. S. (2013). Using multivariate statistics. (Sixth edition). Boston: Pearson.
41. Telef, B. B. (2013). Psikolojik İyi Oluş Ölçeği: Türkçeye uyarlama, geçerlik ve güvenirlik çalışması. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 28(3), 374-384.
42. Williams, K. J., Donovan, J. J. & Dodge, T. L. (2000). Self-regulation of performance: Goal establishment and goal revision processes in athletes. Human Performance, 13, 159–180.
43. Zorver, C. E. & Owen, F. K. (2014). Developing a Career Adaptability and Optimism Scale Kariyer Uyumu ve İyimserliği Ölçeği’nin geliştirilmesi. Journal of Human Sciences, 11(2), 314-331.