Damla Sulama Desteklemelerinin Silajlık Mısır Üretimi Üzerine Etkisi: Edirne İli Örneği

Öz

Bu çalışmanın amacı Edirne ilinde damla sulama desteği programının silajlık mısır üretimi üzerine etkileri belirlemek ve destekten yararlanan ve yararlanmayan işletmelerde silajlık mısırın ekonomik ve verimlilik analizini yapmak ve teknik etkinliklerini tespit etmektir. 2012 ve 2017 yılları arasında destek alan 22 silajlık mısır üreticisinin tamamıyla anket çalışması yapılmış olup, aynı sayıda ve benzer özellikte destek almayan üretici ile de anket çalışması yapılmıştır. Silajlık mısır üretimine ilişkin üretim masrafları, brüt ve net kârlar ortaya konulmuştur. Etkinlik analizinde veri zarflama yöntemi, etki analizinde eğilim skoru eşleştirme yöntemi kullanılmıştır. Üretim masrafları toplamı destek alan işletmelerde 1538.20 TL da-1, destek almayan işletmelerde 1597.09 TL da-1 olarak belirlenmiştir. Brüt kâr destek alan ve almayan işletmelerde sırasıyla 865.03 TL da-1 ve 483.18 TL da-1 olarak hesaplanmıştır. Destek alan işletmelerde toplam teknik etkinlik 0.894, saf teknik etkinlik 0.958 olarak bulunmuştur. Destek almayan işletmelerde ise toplam teknik etkinlik 0.846, saf teknik etkinlik ise 0.913 olarak bulunmuştur. Ekonomik analiz sonuçlarına göre, destek alan işletmelerde silajlık mısır yetiştiriciliğinin daha kârlı olduğu görülmektedir. Etkinlik analizi sonuçlarına göre ise, destek alan işletmelerin destek almayan işletmelere göre daha etkin çalıştıkları sonucuna varılmıştır. Girdi kullanımı her iki işletme grubunda da hemen hemen aynı ve satış fiyatı aynı olmasına rağmen, etkinlik ve kârlılık farkı verimden ve destek alan üreticilerin etkin su kullanımından kaynaklanmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Damla sulama
• ekonomik analiz
• etkinlik
• mısır
• verimlilik

Effect of Drip Irrigation Subsidies on Maize for Silage Production: Case of Edirne Province

Abstract

The aim of this study was to determine the effects of drip irrigation subsidy program on maize for silage production in Edirne province and make the economic and productivity analysis and determine the technical efficiencies of maize for silage in the enterprises who utilized and did not utilize from the subsidies. Total of 22 maize for silage producers who utilized from drip irrigation subsidies between 2012 and 2017 years participated in the survey and the same survey was applied to the same number of the producers who did not utilize from drip irrigation subsidies. Production costs, gross and net profits of maize for silage production were determined. Data envelopment analysis was used in efficiency analysis and propensity score matching method was used in impact analysis. Total of production costs were determined as 1538.20 TL da-1 in the enterprises utilizing from drip irrigation subsidies and 1597.09 TL da-1 in the other group. Gross profit were determined as 865.03 TL da-1 and 483.18 TL da-1 in the enterprises who utilized and did not utilize from the subsidies, respectively. Total technical efficiency and pure technical efficiency scores were found as 0.894 and 0.958 in the enterprises who utilized from drip irrigation subsidies. Total technical efficiency and pure technical efficiency scores were found as 0.846 and 0.913 in the enterprises who did not utilize from drip irrigation subsidies. According to economic analysis results, it was determined that maize for silage farming was more profitable in the enterprises who utilized from drip irrigation subsidies. According to the efficiency analysis results, it was concluded that the enterprises utilizing from the subsidies operated more efficient than the other group. Although the input usage was almost the same and the selling price was the same in each enterprise group, the efficiency and the profitability difference was based on the efficient water usage of the producers who utilized from drip irrigation subsidies.

Keywords

• Drip irrigation
• economic analysis
• efficiency
• maize
• productivity

Kaynakça

1. Asmara, A. F., & Demirci, R. (1984). Tarım Ekonomisi Dersleri. Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Yayın No: 880.
2. Ağızan, S. (2018). Tarımsal sulama sistemlerinin karşılaştırmalı yatırım analizi: Konya ili Çumra ilçesi örneği. Yüksek Lisans Tezi, Selçuk Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Konya.
3. Akay Tuvanç, İ., & Dağdemir, V. (2009). Erzurum ili Pasinler ilçesinde silajlık mısır üretim maliyetinin tespiti üzerine bir araştırma. Atatürk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 40(1), 61-69.
4. Anonim, (2018). Tarım istatistikleri internet veri tabanı. http://www.fao.org/faostat/en/#data/QC. Erişim tarihi: 25 Mayıs 2020.
5. Anonim, (2019). Bitkisel üretim istatistikleri. https://biruni.tuik.gov.tr/medas/. Erişim tarihi: 30 Mayıs 2020.
6. Asmara, R., Hanani, N., Syafrial, S., & Mustadjab, M.M. (2016). Technical efficiency on Indonesian maize production: frontier stochastic analysis (SFA) and data envelopment analysis (DEA) approach. Russian Journal of Agricultural and Socio-Economic Sciences, 10(58), 24-29.
7. Bozdemir, M. (2017). Dane mısır üretiminde kaynak kullanım etkinliğinin belirlenmesi: Konya ili örneği. Yüksek Lisans Tezi, Selçuk Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Konya.
8. Coelli, T. (1996). A Guide to DEAP Version 2.1: A Data Envelopment Analysis (Computer) Program. CEPA Working Paper 96/08, Department of Econometrics, University Of New England, Armidale.

9. Coelli, T., Rao, D.S.P., & Battese, G.E. (1998). An Introduction to Efficiency and Productivity Analysis. Boston, USA: Kluwer Academic Publishers.
10. Farrell, M. J. (1957). The measurement of productive efficiency. Journal of Royal Statistical Society Association, 120, 253-290.
11. Güngör, M., & Bulut, Y. (2008). Ki-kare testi üzerine. Doğu Anadolu Bölgesi Araştırmaları, 84-89.
12. Imbens, G.W., & Wooldridge, J.M. (2009). Recent developments in the econometrics of program evaluation. Journal of Economic Literature, 47(1), 5-86.
13. Kaçıra, Ö.Ö. (2007). Mısır üretiminde etkinlik analizi: Şanlıurfa ili örneği. Doktora Tezi, Çukurova Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Adana.
14. Kıral, T., Kasnakoğlu, H., Tatlıdil, F.F., Fidan, H., & Gündoğmuş, E. (1999). Tarımsal Ürünler İçin Maliyet Hesaplama Metodolojisi ve Veri Tabanı Rehberi. Proje Raporu 1999-13, Yayın No:37.
15. Kızıloğlu, R., & Kızılaslan, H. (2016). Tokat ili Merkez ilçede silajlık mısır üreten işletmelerin destek alımını etkili faktörlerin belirlenmesi. Türkiye XII. Ulusal Tarım Ekonomisi Kongresi, Süleyman Demirel Üniversitesi Ziraat Fakültesi, Isparta.
16. Mazhin, E. (1987). Micros in accounting. Journal of Accountancy, 5(16), 14-31.
17. Orhun, G. U., & Orhun, E. (2013). Efficiency analysis of silage maize production in the province of Canakkale. Asian Journal of Agricultural Extension, Economics & Sociology, 3(4), 140-151.
18. Paksoy, M., & Ortasöz, N. (2018). Kahramanmaraş ili Pazarcık ilçesinde mısır üretim faaliyetinin ekonomik analizi. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi, 21(Özel Sayı), 95-101.
19. Pishgar Komleh S.H., Omid, M., & Keyhani, A. (2011). Study on energy use pattern and efficiency of corn silage in Iran by using data envelopment analysis (DEA) technique. International Journal of Environmental Sciences, 1(6), 1094-1106.
20. Sadoulet, E., & De Janury, A. (1995). Quantitative Development Policy Analysis. The Johns Hopkins University Press, Maryland.
21. Savaşan, A. (2007). Karaman ili Merkez ilçede yem bitkilerinin nispi üstünlükleri. Yüksek Lisans Tezi, Selçuk Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Konya.
22. Selvi, E. (2019). Gümüşhane ili Kelkit ilçesinde konvansiyonel ve organik silajlık mısır üretim maliyeti. Yüksek Lisans Tezi, Atatürk Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Erzurum.
23. Süzer, S. (2020). Trakya koşullarında sürdürülebilir tarımın toprak verimliliği ve ekosistemin korunmasına etkisi. Erişim adresi https://arastirma.tarimorman.gov.tr/ttae/Sayfalar/Detay. aspx?SayfaId=86, Erişim tarihi: 10 Mayıs 2020.
24. Tarım, A. (2001). Veri Zarflama Analizi: Matematiksel Programlama Tabanlı Göreli Etkinlik Ölçüm Yaklaşımı. Sayıştay Yayın İşleri Müdürlüğü, Yayın No: 15.
25. TRGM. (2018). Tarım Reformu Genel Müdürlüğü Verileri, Ankara.
26. Uzmay, A., & Adanacıoğlu, H. (2009). A study on whether maize for silage is an alternative to cotton farming in Izmir, Turkey: Gross margin and data envelopment analysis. Journal of Food Agriculture & Environment, 7, 603-608.
27. Zaim, O. (1999). Applied Economics. Basılmamış Ders Notları, Bilkent Üniversitesi, İktisadi İdari Bilimler Fakültesi, İktisat Bölümü, Ankara.