Oğuz Atay’ın “Bir Bilim Adamının Romanı Mustafa İnan” İsimli Eserinde Yer Alan Lider Öğretmen Özellikleri

Öz

Bu çalışmanın amacı Bir Bilim Adamının Romanı Mustafa İnan adlı biyografik eserde lider öğretmen özelliklerine yönelik bulguların olduğu varsayımından hareketle lider öğretmen esaslarının hangi özelliklerinin olduğunu tespit ederek bu özellikler doğrultusunda öğretmenlere lider öğretmenlik hakkında katkı sağlamaktır. Çalışmada lider öğretmen özellikleri, alan yazının taranması, ilgili makale, kitapların incelenmesi doğrultusunda araştırmacılar tarafından belirlenip sınıflandırılarak lider öğretmen niteliklerine dair ölçüt oluşturulmuştur. Sınıflandırılan lider öğretmen özellikleri üzerinde iki alan uzmanının görüşü dikkate alınarak gerekli düzeltmeler yapılmış ve ölçüt son şeklini almıştır. Araştırma sonucu elde edilen bulgular, araştırmacıların ve alan uzmanının görüşleri doğrultusunda belirlenen temalara göre ayrıştırılmış, eşleştirmelerden doğrudan alıntılar yapılarak lider öğretmen nitelikleri örneklendirilmiştir. Oğuz Atay’ın Bir Bilim Adamının Romanı Mustafa İnan isimli eserde temalara göre ayrıştırılan 12 lider öğretmen niteliğinin farklı frekanslarda toplamda 110 defa yer aldığı görülmüştür. Lider öğretmenin uzmanlık niteliklerinin (45-%40,9), grup içi nitelikleri (40-%36,4) ve bireysel nitelikleri ise (25-%22,7) oranında dağılım göstermiştir. Lider öğretmen nitelikleri detaylı olarak incelendiğinde en az, karar alma (inisiyatif), demokratik anlayış niteliğine yer verildiği görülmüştür. Bu iki lider öğretmen niteliğini sırasıyla sistematik yaklaşım, takım liderliği ve takım çalışması, öz güven, sorumluluk bilinci, idari ve teknik gelişim, bilgiyi güncelleme arzusu, öğretmeye açık olma, alan yetkinliği, iletişim nitelikleri izlerken en fazla örnek olma lider öğretmen niteliğine rastlanmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Lider
• Lider öğretmen ve nitelikleri
• Mustafa İnan
• Oğuz Atay

The Properties of the Leader Teacher Were Taken Part in the Work Named "The Novel of A Scientist, Mustafa İnan" Written by Oğuz Atay

Abstract

The aim of this study is to determine the principles of a leader teacher and to inform all teachers about being one of them by using a biography named “Bir Bilim Adamının Romanı Mustafa İnan” Principles of a leader teacher had defined as a result of researchers and a criterian had been made. The findings of the investigation are analyzed according to theme which is determined with investigators’ and experts’ opinions, the properties of the leader teacher are illustrated by quoting from matching activities. It seems that the properties of 12 leader teacher which are analyzed according to themes in Oğuz Atay’s novel, “Bir Bilim Adamının Romanı Mustafa İnan”, take place in different frequency, 110 times in all. There are the ratios of the leader teacher’s properties such as properties of the expertise (45-%40,9), properties of the group work(40-%36,4) and individual properties (25-%22,7).When the properties of the leader teacher are investigated carefully, it is observed that properties of the initiative and the democratic policy are rarely mentioned. Especially these two properties; exemplariness and the leader teacher, on the other hand, are emphasized, in addition another properties like systematic approach, team leader and teamwork, self-confidence, sense of responsibility, managerial and technical development, staying up to date information, willing to teach, background knowledge, communication skills are included.

Keywords

• The leader
• The leader teacher
• The properties of the leader teacher
• Mustafa İnan
• Oğuz Atay

Kaynakça

1. Atay, O. (2000). Bir Bilim Adamının Romanı Mustafa İnan. İstanbul: İletişim Yayınları.
2. Bakioğlu, A. (1998). Lider Öğretmen. MU Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 10, 11-19.
3. Balcı, A. (2013). Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntem, Teknik ve İlkeler. Ankara: Pegem Akademi Yayınları.
4. Berg, J. H., Carver, C. L., & Mangin, M. M. (2014). Teacher Leader Model Standards: Implications for Preparation, Policy, and Practice. Journal of Research on Leadership Education, Vol. 9(2) 195–217.
5. Can, N. ( 2006/2 ). Öğretmen Liderliğinde Müdürlerin Etkisi. Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 349-363.
6. Can, N. (2007). Öğretmen Liderliği Becerileri ve Bu Becerilerin Gerçekleştirilme Düzeyleri. Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi , 263-268.
7. Korkmaz, M. (2005 (43)). Duyguların ve Liderlik Stillerinin Öğretmenlerin Performansı Üzerinde Etkisi. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi, 401-422.
8. Lumpkin, A., Claxton, H., & Wilson, A. (2014). Key Characteristics of Teacher Leaders in Schools. Administrative Issues Journal: Education, Practice, and Research, 59-67.

9. Miles, M. B.,Huberman, A. M., &Saldana, J. (2013). Qualitativedataanalysis. ThousandOaks: Sage.
10. Mustan, T. (2002 (Kış)). Dünyada ve Türkiye`de Öğretmen Yetiştirmede Yeni Yaklaşımlar. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi, 115-127.
11. Pellicer, L. O.,&Anderson, L. V. (1995). A HandbookforTeacherLeaders. İnc. California: CorwinPress.
12. Yıldırım, A.,& Şimşek, H. (2011). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayınları.