Araştırma Makalesi

Edimbilim ve Gramer İlişkisi

Cilt: 5 Sayı: 4 30 Aralık 2017
PDF İndir
TR EN

Edimbilim ve Gramer İlişkisi

Öz

İnsanlar, dil yetisi sayesinde dilsel ve edimsel ögeler olmak üzere iki temel unsuru içeren yetiyle iletişime geçerek bütünleşik bir sunum ortaya koymaktadır. Dilbilimsel olarak edimsel boyutlar edimbilimin temel inceleme basamaklarını meydana getirerek konuşmaları, belirli bir zamanda, belirli bir yerde, belirli kişinin veya kişilerin ifade şekillerine göre incelemektedir. Zaman, mekân, konuşmacı ve dinleyicinin yanı sıra konuşmacının niyeti, katılımcıların geçmiş bilgisi ve birbirleriyle olan ilişkileri ön plana çıkmaktadır. İfadelerin, tümce, sözcük ve konuşma bağlamına göre incelenmesi bu açıdan önem kazanarak konuşma esnasındaki ifadelerin anlamı, bir anlatımın içeriğine ve gönderime ilişkin yorumlamayla anlam kazanmakta ve iletişim sırasındaki anlam, büyük ölçüde edimbilimin ilgi alanına girmektedir. Son zamanlarda özellikle dil bilgisiyle olan ilişkisi üzerine fazla kafa yorulmakta ve aralarındaki özellikler açıklanmaya çalışılmaktadır. Biz de bu makalemizde yakın ilişki içinde olan bu iki dilbilim alanının özelliklerini ortaya koymaya çalışacağız. Edimbilimi, dil bilgisi ile beraber değerlendirebilmek için dil bilgisini, fonolojik, morfolojik, anlambilimsel ve sözdizimsel kurallar sistemi olarak anlamak ve dil bilgisini, iletişim sırasında edimbilim ilkeleriyle uygulanabilen çok soyut ve resmi bir kural sistemi olarak algılamak gerekir .Hâlbuki konuşmaların üretilmesi, anlaşılması ve kullanım özelliklerinin betimlenmesi ve kavramsallaştırılması somut bir şekilde anlaşılmamaktadır. Bu yüzden edimbilim, dili, kullanım ve bağlama göre inceleme fırsatı vererek bazı sözlü ve sözsüz işaretlerin kullanım özelliklerini toplumsal yapıya göre açığa çıkarmaktadır. Bu şekilde dil bilgisi, dillerdeki şekil ve biçim özelliğini gösterirken edimbilim kullanım ve işleyiş özellikleri üzerinde durmaktadır. Bu da her iki alana farklı değişkenleri de inceleme fırsatı vermektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Aksan, Doğan (1982). Dilbilim Seçkisi. Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları.
  2. Chomsky, Noam (1977). Essays On Form And Interpretation. New York/Amsterdam: North-Holland.
  3. İmer, Kamile; Kocaman, Ahmet; Özsoy, A. Sumru (2011). Dilbilim Sözlüğü. İstanbul: Boğaziçi Üniversitesi Yayınları.
  4. Harnisch, Robert M.; Farmer, Ann K. (1984). “ Pragmatics And The Modularity Of The Linguistic System”. Lingua 63, 255-277.
  5. Leech, Geoffrey N. (1983). Principles Of Pragmatics. London/New York: Longman.
  6. Lewandowski, Theodor (1984). “Pragmatische Aspekte in Grammatiken des Deutschen”. (Yay.) Gerhard Stickel, Pragmatik in der Grammatik.
  7. Jahrbuch 1983 des Instituts für deutsche Sprache Düsseldorf (=Sprache der Gegenwart 60), 11-33.
  8. Meibauer, Jörg (2008). Pragmatik. Tübingen: Stauffenburg Verlag.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Dilbilim (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Yayımlanma Tarihi

30 Aralık 2017

Gönderilme Tarihi

21 Kasım 2017

Kabul Tarihi

25 Aralık 2017

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2017 Cilt: 5 Sayı: 4

Kaynak Göster

APA
Aşkın Balcı, H. (2017). Edimbilim ve Gramer İlişkisi. International Journal of Languages’ Education and Teaching, 5(4), 556-566. https://izlik.org/JA42MX33PN