EN
TR
Türkçenin Yabancı Dil Olarak Öğretiminde Dilbilgisi için Çerçeve Program
Öz
Bu araştırmada, Türkçenin yabancı dil olarak öğretimi ders kitaplarında öğretilen dilbilgisi konuları
incelenmiş, bunların öğretimine yönelik bir çerçeve program geliştirilmiştir. Ayrıca bu konuların
öğretim sırasının doğruluğunu sağlamlaştırmak için öğretmen görüşleri alınmıştır. Böylelikle
Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde dilbilgisi konularının hangi düzeyde verilmesi gerektiği
belirlenmeye çalışılmıştır. Araştırmada dilbilgisi konularının öğretimi sırasını belirlemek için ders
kitaplarının içerik analizi; belirlenen konuların doğru sıralanması için de öğretmen görüşü alınmıştır.
Araştırmada A1 düzeyinden C1 düzeyine kadar Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde kullanılacak
dilbilgisi konularının sunumuna yönelik bir kuram geliştirilmeye çalışılmıştır. Bunun için araştırmaya
veri toplamak amacıyla doküman inceleme tekniğine başvurulmuştur. Türkçenin yabancı dil olarak
öğretimi için hazırlanan ve bu araştırmada incelenecek kitapların seçiminde amaçlı örnekleme tekniği
kullanılmıştır. Dilbilgisi konularını doğrudan öğreten üç yayınevinin A1 düzeyinden C1 düzeyine
kadar kitapları incelenmiştir. Ayrıca dilbilgisi konularının öğretimi sırasını belirlemek için bu alanda
en az beş yıl çalışmış öğretmenlerin görüşlerine başvurulmuştur. Bununla ilgili veri elde etmek için
dilbilgisi konularını içeren bir “Dilbilgisi Konuları Belirtke Tablosu” üç alan uzmanı ile hazırlanmış ve
bu konuların hangi düzeyde öğretileceğini belirlemek için bu alanda çalışan yedi öğretmene
sorulmuştur. Ders kitaplarından elde edilen verilerin analizinde konuların tekrarı frekans ile
hesaplanmıştır. Kitaplardaki konuları birbirleriyle karşılaştırırken tutarlık için tekrar sıklığı (f); öğretim
önceliği için ise tekrar sıklığı ve öğretmenlerin bu konulardaki uzlaşıları dikkate alınmıştır. Elde edilen
veriler, Türkçenin yabancı dil olarak öğretimi için hazırlanan ders kitaplarında dilbilgisi konularının
öğretimi ile ilgili bir tutarlığın olmadığını göstermektedir. Konuların öğretimi ile ilgili öğretmenlerden
alınan görüşler arasında da tutarsızlıklar bulunmaktadır. Dilbilgisi konularının öğretiminin,
yayınevlerinin ve alanda çalışan öğretmenlerin bireysel tercihlerine kaldığı söylenebilir. Bu konuda
hem öğretim programına hem de nitelikli öğretim etkinlikleri içeren ders kitaplarına ihtiyaç vardır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Arslan, M. (2011). Yabancılara Türkçe Öğretim Kılavuzu Temel Seviye. Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık. Bulut, M. (2014). Dil Bilgisi Öğretiminde Yaşanan Kavram Kargaşasının Türkçe Öğretimine Etkisi. Turkish Studies, 12, 43-55.
- Dolunay, S. K. (2014). Dil Bilgisi Öğretimi. A. Güzel ve H. Karatay (Ed.), Türkçe Öğretimi El Kitabı (381- 414). Ankara: Pegem Akademi.
- Doyumğaç, İ. (2017). Yabancılar İçin Türkçe Ders Kitaplarında Dil Bilgisi Öğretimi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Adıyaman.
- Erol, H. F. (2008). Yabancı Dil Olarak Türkçe Öğretiminde Bildirme ve Tasarlama Kiplerinin Öğretimi ve Sıralaması. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
- Fidan, D. (2016). Türkçenin Yabancı Dil Olarak Öğretimi Ders Kitaplarındaki Dil Bilgisi Konuları ve Öğretmen-Öğrenici Görüşleri. Turkish Studies, 11(14), 257-276.
- Gencan, T. N. (2007). Dil Bilgisi. Ankara: Tek Ağaç Eylül Yayıncılık.
- Gümüş, İ. (2016). Türkçede Emir İstek Kipi ve Yabancılara Türkçe Öğretimi. SUTAD, 39, 253-262
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Türkçe Eğitimi
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
30 Haziran 2019
Gönderilme Tarihi
10 Nisan 2019
Kabul Tarihi
20 Haziran 2019
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2019 Cilt: 7 Sayı: 2
APA
Karatay, H., & Kaya, S. (2019). Türkçenin Yabancı Dil Olarak Öğretiminde Dilbilgisi için Çerçeve Program. International Journal of Languages’ Education and Teaching, 7(2), 1-59. https://izlik.org/JA72YW73BS
AMA
1.Karatay H, Kaya S. Türkçenin Yabancı Dil Olarak Öğretiminde Dilbilgisi için Çerçeve Program. IJLET. 2019;7(2):1-59. https://izlik.org/JA72YW73BS
Chicago
Karatay, Halit, ve Seda Kaya. 2019. “Türkçenin Yabancı Dil Olarak Öğretiminde Dilbilgisi için Çerçeve Program”. International Journal of Languages’ Education and Teaching 7 (2): 1-59. https://izlik.org/JA72YW73BS.
EndNote
Karatay H, Kaya S (01 Haziran 2019) Türkçenin Yabancı Dil Olarak Öğretiminde Dilbilgisi için Çerçeve Program. International Journal of Languages’ Education and Teaching 7 2 1–59.
IEEE
[1]H. Karatay ve S. Kaya, “Türkçenin Yabancı Dil Olarak Öğretiminde Dilbilgisi için Çerçeve Program”, IJLET, c. 7, sy 2, ss. 1–59, Haz. 2019, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA72YW73BS
ISNAD
Karatay, Halit - Kaya, Seda. “Türkçenin Yabancı Dil Olarak Öğretiminde Dilbilgisi için Çerçeve Program”. International Journal of Languages’ Education and Teaching 7/2 (01 Haziran 2019): 1-59. https://izlik.org/JA72YW73BS.
JAMA
1.Karatay H, Kaya S. Türkçenin Yabancı Dil Olarak Öğretiminde Dilbilgisi için Çerçeve Program. IJLET. 2019;7:1–59.
MLA
Karatay, Halit, ve Seda Kaya. “Türkçenin Yabancı Dil Olarak Öğretiminde Dilbilgisi için Çerçeve Program”. International Journal of Languages’ Education and Teaching, c. 7, sy 2, Haziran 2019, ss. 1-59, https://izlik.org/JA72YW73BS.
Vancouver
1.Halit Karatay, Seda Kaya. Türkçenin Yabancı Dil Olarak Öğretiminde Dilbilgisi için Çerçeve Program. IJLET [Internet]. 01 Haziran 2019;7(2):1-59. Erişim adresi: https://izlik.org/JA72YW73BS