FACILITIES PROVIDED REFUGEES AND ASYLUM SEEKERS IN TURKEY AND THEIR ADAPTATION PROBLEMS: CANKIRI PROVINCE SAMPLE

Öz

Migration, having existed since the earliest periods of human history, is also a situation experienced intensively in today. It is known that people migrate with compulsive causes such as wars and natural disasters; also it is known that they migrate for having better life conditions. However, there are also documents regulating the rights of refugees and asylum seekers at international and national levels and imposing obligations on states. Within the framework of these regulations, refugees and asylum seekers in Turkey also benefits from a number of services and obtains many facilities. The main objective of this study is to demonstrate the rights of refugees and asylum seekers in our country in the framework of legal regulations and institutional services and to identify the problems experienced by refugees and asylum seekers in the fields of education, employment, health, sheltering and social assistance and to present offers for solving identified problems. In this context, a questionnaire is conducted to determine the problems had by the immigrants residing in Cankırı province and its towns in the areas about which they have had help; and the data which is obtained is analysed

Anahtar Kelimeler

• Migration,Refugees,Asylum Seeker,Problems of Refugees and Asylum Seekers,Turkey

TÜRKİYE’DE MÜLTECİ VE SIĞINMACILARA SAĞLANAN İMKÂNLAR VE UYUM SORUNLARI: ÇANKIRI ÖRNEĞİ

Öz

İnsanlık tarihinin en eski dönemlerinden beri var olan göç, günümüzde de yoğun olarak yaşanan bir durumdur. İnsanların savaşlar ve doğal afetler gibi zorunlu sebepler ile göç etmelerinin yanında daha iyi yaşam şartları elde etme amacıyla da göç ettikleri bilinmektedir. Bununla birlikte uluslararası ve ulusal düzeyde mülteci ve sığınmacıların haklarını düzenleyen ve devletlere birtakım yükümlülükler yükleyen belgeler de bulunmaktadır. Bu düzenlemeler çerçevesinde Türkiye’deki mülteci ve sığınmacılar da birtakım hizmetlerden yararlanmak da ve imkanlar elde etmektedir. Bu çalışmanın temel amacı da Türkiye’deki mülteci ve sığınmacıların yasal düzenlemeler ve kurumsal hizmetler çerçevesinde sahip oldukları hakları ortaya koymak, eğitim, istihdam, sağlık, barınma ve sosyal yardım konularında elde ettikleri imkanlar bakımından yaşadıkları sorunları tespit etmek ve tespit edilen sorunların çözümüne yönelik öneriler sunmaktır. Bu bağlamda da Çankırı il merkezi ve ilçelerinde ikamet eden göçmenlerin hizmet aldıkları alanlarda yaşadıkları sorunların tespitine yönelik saha anket yapılmış ve ortaya çıkan veriler analiz edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Göç,Mülteci,Sığınmacı,Mülteci ve Sığınmacı Sorunları,Türkiye

Kaynakça

1. Sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu (2013, 11 Nisan). T.C. Resmi Gazete (Sayı:28615). Erişim adresi: http://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2013/04/20130411-2.htm
2. Sayılı Geçici Koruma Yönetmeliği (2014, 22 Ekim). T.C. Resmi Gazete (Sayı: 29153). Erişim adresi: http://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2014/10/20141022-15.htm
3. Sayılı Geçici Koruma Sağlanan Yabancıların Çalışma İzinlerine Dair Yönetmelik (2016, 15 Ocak). T.C. Resmi Gazete (Sayı: 29594). Erişim adresi: http://www.resmigazete.gov.tr/ eskiler/2016/01/20160115-23.pdf
4. Abadan, U. N. (2006). Bitmeyen göç: Konuk işçilikten ulus-ötesi yurttaşlığa. İstanbul: İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları.
5. AFAD (2015). Afet raporu: Suriye, 11 Kasım 2015 tarihinde https://www.afad.gov.tr/tr?ID=%20 16&IcerikID=747 adresinden alındı.
6. Afrika’daki Mülteci Sorunlarının Özel Yönlerini Düzenleyen Afrika Birliği Örgütü Sözleşmesi (1969, 10 Eylül). Birleşmiş Milletler antlaşmalar dizisi, Sayı:14691.
7. Akyürek, B. İ. (2007). Mülteci hukuku ve Türkiye uygulaması. Yayımlanmış Yüksek Lisans Tezi. Kırıkkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Kamu Hukuku Anabilim Dalı, Kırıkkale.
8. Altınışık, Ç., & Yıldırım, Ş. M. (2002). Mülteci haklarının korunması. Ankara: Ankara Barosu Yayınları.

9. Arap Ülkelerinde Mültecilerin Durumunu Düzenleyen Sözleşme (1994,27 Mart). 16 Eylül 2015 tarihinde http://www.unhcr.org.tr/uploads/root/2.1_m%C3%BClteciler.pdf adresinden alındı.
10. BMMYK (2016). Ocak 2016 İtibariyle UNHRC Türkiye istatistikleri. Erişim Adresi: http://www.unhcr. org/turkey/uploads/root/tr(42).pdf.
11. Buz, S. (2002). Türkiye’deki sığınmacıların üçüncü bir ülkeye gidiş için bekleme sürecinde karşılaştıkları sorunlar. Yayımlanmış Yüksek Lisans Tezi. Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Sosyal Hizmet Anabilim Dalı, Ankara.
12. Buz, S. (2008). Türkiye’deki sığınmacıların sosyal profili. Polis Bilimleri Dergisi, 10 (4), 1-14.
13. Büyükçalık, E. M. (2015). Mülteci hukukunun gelişimi ve Türkiye’de mültecilerin sosyal hakları. İstanbul: On İki Levha Yayıncılık.
14. Çelikel, A. (2015). Yabancılar hukuku, İstanbul: Beta Yayınları.
15. Çiçekli, B. (2014). Yabancılar ve mülteci hukuku. Ankara: Seçkin Yayıncılık.
16. Dalar, M., Algan, N. A., & Algan, Ü. (2013). Bolu’daki Iraklı sığınmacıların sosyal ve ekonomik sorunları: Saha çalışmasına dayalı bir analiz. Alternatif Politika Dergisi, 5 (3), 341-359.
17. Deniz, O. (2011). Mülteci hareketleri açısından Van kentinin durumu ve kentteki mültecilerin demografik profili. Doğu Coğrafya Dergisi, 14 (22), 187-204.
18. EGM, Yabancıyım ikametgah ve seyahat haklarımla ilgili bilgi almak istiyorum, 22 Nisan 2019 tarihinde https://www.egm.gov.tr/yabanciyim-ikametgah-ve-seyahat-haklarimla-ilgili-bilgi-almak- istiyorum adresinden alındı.
19. İçduygu, A. & Diker E. (2017). Labour market integration of Syrian refugees in Turkey: from refugees to settlers. Göç Araştırmaları Dergisi, 3(1), 12-35.
20. İçduygu, A., Erder S., & Gençkaya F. (2014). Türkiye’nin uluslararası göç politikaları 1923-2023. İstanbul: Göç Araştırmaları Merkezi.
21. İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi (1949, 27 Mayıs). T.C. Resmi Gazete (Sayı: 7217). Erişim adresi: http://www.resmigazete.gov.tr/arsiv/7217.pdf
22. Karadağ, O. & Altıntaş, K. H. (2010). Mülteciler ve sağlık. TAF Prev Med Bull, 9 (1), 55-62.
23. Kılıç, T. (2015). Sığınmacı ve mültecilerin durumuna genel bakış ve hukuki durum. 22 Ağustos 2015 tarihinde http://www.deu.edu.tr/uploadedfiles/birimler/18018 adresinden alındı.
24. Kıratlı, T. (2011). Mülteci ve sığınmacıların toplumsal görünümü (Türkiye Örneği). Yayımlanmış Yüksek Lisans Tezi. Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Sosyoloji Anabilim Dalı. Isparta.
25. Korkut, R. (2010). Türkiye’de sığınmacı ve mülteciler, Yayımlanmış Yüksek Lisans Tezi. Niğde Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İlköğretim Anabilim Dalı, Niğde.
26. Milli Eğitim Temel Kanunu, 16.03.2016 tarihinde http://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/1.5.1739. pdf. adresinden alındı.
27. Mülteciler Derneği, (2019). Türkiye’deki Suriyeli Sayısı Nisan 2019. 22.04.2019 tarihinde https:// multeciler.org.tr/turkiyedeki-suriyeli-sayisi/ adresinden alındı.
28. Mültecilerin Hukuki Durumuna İlişkin Cenevre Sözleşmesi (1961, 28 Temmuz). T.C Resmi Gazete (Sayı: 10898). Erişim adresi: http://www.resmigazete.gov.tr/arsiv/10898.pdf
29. Nasirova, A. (2014). Şartlı mültecilerin yerel halka yönelik görüşleri: Afyonkarahisar örneği. Yayımlanmış Yüksek Lisans Tezi. Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Sosyal Hizmet Anabilim Dalı, Ankara.
30. Nurdoğan, A. K. & Öztürk, M. (2018). Geçici koruma statüsü ile Türkiye’de bulunan Suriyelilerin vatandaşlık hakkı. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 23(3), 1163-1172.
31. ORSAM (2012). Küresel göç ve Avrupa Birliği ile Türkiye’nin göç politikalarının gelişimi. Rapor No:22, 2012. Erişim adresi: http://orsam.org.tr//d_hbanaliz/2012621_Rapor123tur.pdf
32. Özhan, M. (2010). Türkiye’de mülteci sorunu. Tokat örneği. Yayımlanmış Yüksek Lisans Tezi. Gazi Osman Paşa Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Kamu Yönetimi Anabilim Dalı, Tokat.
33. Pazarcı, H. (1993). Uluslararası hukuk dersleri 2. Kitap. Ankara: Turhan Kitabevi.
34. Sankır, H., Sankır Ş., Dirimeşe, E., Özdemir, F.U., & Barutçu, A. (2016). Zonguldak’taki mülteciler: Yaşam deneyimleri, sorunlar ve öneriler. Zonguldak: Bülent Ecevit Üniversitesi Yayınları.
35. Seydi, A. R. (2014). Türkiye’nin Suriyeli sığınmacıların eğitim sorununun çözümüne yönelik izlediği politikalar. SDÜ Fen Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi, (31), 267-305.
36. Sökmen, L. (2014). Türkiye’nin misafirleri: Suriyeli misafirler. 7 Nisan 2016 tarihinde http:// akademikperspektif.com/2014/10/28/turkiyenin-misafirleri-suriyeli-multeciler/ adresinden alındı.
37. Sunata, U. & Tosun, S. (2018). Assessing the civil society’s role in refugee integration in Turkey: NGO-R as a new typology. Journal of Refugee Studies, 1-21.
38. Şanlı, A. C. (2019). Suriyeliler ve vatandaşlık durumları. 22.04.2019 tarihinde http://www.ilsaedergi. com/suriyeliler-ve-vatandaslik-durumlari/ adresinden alındı.
39. Şimşek, D. (2018). Integration processes of Syrian refugees in Turkey: ‘Class-based integration’. Journal of Refugee Studies, 1-18.
40. Taşdelen, İ. E. (2011). Türkiye’de mültecilerin hukuki durumları ve İzmir’e ilişkin bir araştırma. Yayımlanmış Yüksek Lisans Tezi. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Kamu Yönetimi Bölümü, İzmir.
41. Taşdemir, H. (2016). Suriyeli mülteciler ve uluslararası hukuk. İçinde Fatma Taşdemir(ed.), Suriye, Çatışma ve Uluslararası Hukuk, (ss. 339-368), Ankara: Nobel Yayınları.
42. TC Anayasası (1982). 16.07.2019 tarihinde https://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/1.5.2709.pdf adresinden alındı.
43. Tekinalp, G. (1989). Türk yabancılar hukuku. İstanbul: Beta Yayınları.
44. Tiryakioğlu, B. (1997). Türk hukukunda yabancıların oturma ve çalışma hakkı. AÜ Hukuk Fakültesi Dergisi, 46(1-4), 67-84.
45. TÜİK, (2018). Yıllara göre il nüfusları 2000-2018. 22.04.2019 tarihinde http://www.tuik.gov.tr/UstMenu. do?metod=temelist adresinden alındı.
46. Türkiye’ye İltica Eden veya Başka Bir Ülkeye İltica Etmek Üzere Türkiye’den İkamet İzni Talep Eden Münferit Yabancılar ile Topluca Sığınma Amacıyla Sınırlarımıza Gelen Yabancılara ve Olabilecek Nüfus Hareketlerine Uygulanacak Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik (1994, 30 Kasım). T.C. Resmi Gazete (Sayı: 22127). Erişim adresi: http://www.resmigazete.gov.tr/ arsiv/22127.pdf
47. Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanununun Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik (2016, 17 Mart). T.C. Resmi Gazete (Sayı: 29656). Erişim adresi: http://www.resmigazete.gov.tr/ eskiler/2016/03/20160317-11.htm