ÖRGÜTSEL ADALET ALGISININ DUYGUSAL EMEK ÜZERİNE ETKİSİ: SAĞLIK ÇALIŞANLARI ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA

Öz

Sağlık sektörü üzerine yapılan bu araştırmanın amacı sağlık çalışanlarının örgütsel adalet algılarının duygusal emek davranışları üzerindeki etkisini belirlemektir. Araştırmada bağımlı ve bağımsız değişkenlerin birbiri ile ilişkileri, ortaya konulan hipotezler vasıtası ile incelenmiştir. Araştırma sonucunda örgütsel adalet algısı ile duygusal emek arasında pozitif yönlü orta kuvvette bir korelasyon tespit edilmiştir. Yine duygusal emeğin tüm alt boyutları ile örgütsel adaletin tüm alt boyutları arasında pozitif yönlü düşük kuvvette bir korelasyon tespit edilmiştir. Örgütsel adaletin duygusal emek üzerine etkisini tespit etmek için çoklu regresyon regresyon analizi yapılmış ve dağıtım adaletinin yüzeysel rol davranışı ve derin rol davranışı üzerinde anlamlı etkiye sahip olduğu tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Örgütsel Adalet,Duygusal Emek,Sağlık Çalışanları

THE EFFECT OF ORGANIZATIOAL JUSTICE PERCEPTIONS ON EMOTIONAL LABOUR: A RESEARCH ON HEALTH WORKERS

Öz

The purpose of this research is conducted on health workers to determine the effects of the organizational justice perceptions on emotional labour. The relationships between dependent and independent variables were examined through the suggested hypotheses. As a result a positive and medium significant correlation was found between the organizational justice perceptions and emotional laboring. Additionally, positive and low significant correlation was found between the all sub-dimensions of organization justice perceptions and all subdimensions of emotional labour. Multiple linear regression analysis was conducted to determine the effects on emotional labor of organizational justice perception and the distribution justice have significant effect on surface role behavior and deep role behavior

Anahtar Kelimeler

• Organizational Justice,Emotional Labour,Health Workers

Kaynakça

1. Akbıyık, M. (2013). Etkili liderliğin duygusal emek davranışları üzerindeki etkisi hizmet sektöründe bir uygulama. Yüksek Lisans Tezi. Ege Üniversitesi. İzmir.
2. Ali, N., & Jan, S. (2012). Relationship between organizational justice and organizational commitment and turnover ıntentions amongst medical representatives of pharmaceuticals companies of Pakistan. Journal of Managerial Sciences, 6(2), 201-212.
3. Aquino, K., Lewis, M. U., & Bradfield, M. (1999). Justice constructs, negative affectivity, and employee deviance: A proposed model and empirical test. Journal of Organizational Behavior, 20, 1073-1091.
4. Arslantaş, C., & Pekdemir, I. (2007). Dönüşümcü liderlik, örgütsel vatandaşlık davranışı ve örgütsel adalet arasındaki ilişkileri belirlemeye yönelik görgül bir araştırma, Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 7(1), 261-286.
5. Ashforth, B., & Humphrey, R. (1993). Emotional labor in service roles: The influence of identity. Academy of Management Review, 18, 88-115.
6. Ashforth, B., & Humprey, R. (1995). Emotion in the workplace: A reappraisal. Human Relations, 48(2), 97-125.
7. Barling, J., & Michelle, P. (1993). Interactional, formal and distributive justice in theworkplace: An exploratory study. Journal of Psychology, 127(6), 649–656.
8. Basım, H. N., & Beğenirbaş, M. (2012). Çalışma yaşamında duygusal emek: Bir ölçek uyarlama çalışması. Celal Bayar Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Yönetim ve Ekonomi Dergisi, 19(1), 77-90.

9. Begley, T. M., Lee, C., & Hui, C. (2006). Organizational level as a moderator of the relationship between justice perceptions. Journal of Organizational Behaviour, 27, 705-721.
10. Barger, P. B., & Grandey, A. A. (2006). Service with a smile and encounter satisfaction: Emotional contagion and appraisal mechanisms. Academy of Management Journal, 49(6), 1229-1238.
11. Bos, K. V. D. (2001). Fundamental research by means of laboratory experiments is essential for a beter understanding of organizational justice. Journal of Vocational Behaviour, 58, 254-259.
12. Brotheridge, C. M., & Grandey, A. A. (2002). Emotional labor and burnout: Comparing two perspectives of “people work”. Journal of Vocational Behavior, 60(1), 17-39.
13. Chu, K. H. L., & Murrmann, S. K. (2006). Development and validation of the hospitality emotional labor scale. Tourism Management, 27(6), 1181-1191.
14. Colquitt, A. J., Conlon, D. E., Wesson, M. J., Porter, O. L. H., & Yee Ng, K. (2001). Justice at the millennium. A meta-analytic review of 25 years of organizational justice research. Journal of Applied Psychology, 86(3), 425-445.
15. Colquitt, J. A. (2001). On the dimensionality of organizational justice: A construct validation of a measure. Journal of Applied Psychology, 86, 386-400.
16. Colquitt, J. A., & Chertkoff, J. M. (2002). Explaining injustice: The interactive effect of explanati on and outcome on fairness perceptions and task motivation. Journal of Management, 28(5), 591-610.
17. Colquitt, J. A. & Rodell, J. B. (2011). Justice, trust and trustworthiness: A longitudinal analysis integrating three theoretical Perspekctives. Academy of Management, 54(6), 1183-1206.
18. Çaldağ, M. A. (2010). Duygusal emek davranışlarının sağlık çalışanlarında iş sonuçlarına etkileri. Yüksek Lisans Tezi. Selçuk Üniversitesi. Konya.
19. Çetinkaya, M., & Çimenci, S. (2014). Örgütsel adalet algısının örgütsel vatandaşlık davranışı üzerindeki etkisi ve örgütsel özdeşleşmenin aracılık rolü: Yapısal eşitlik modeli çalışması. Yönetim Bilimleri Dergisi, 12(23), 237-278.
20. Çokluk, Ö., Şekercioğlu, G., & Büyüköztürk, Ş. (2010). Sosyal bilimler için çok değişkenli istatistik: SPSS ve LISREL uygulamaları. Pegem Akademi.
21. DeConinck, J. B. (2010). The effect of organizational justice, perceived organizational support, and perceived supervisor support on marketing employees' level of trust. Journal of Business Research, 63(12), 1349-1355.
22. Değirmenci, S. (2010). Hemşirelerin duygusal emek davranışı ve etkileyen faktörler. Yüksek Lisans Tezi. İstanbul Üniversitesi, İstanbul.
23. Diefendorff, J. M., Croyle, M. H. & Grosserand R. H. (2005). The dimensionality and antecedents of emotinal labor strategies. Journal of Vocational Behavior, 66, 339-357.
24. Eker, G. (2006). Örgütsel adalet algısı boyutları ve iş doyumu üzerindeki etkileri. Yüksek lisans tezi, Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İzmir.
25. Folger, R. & Konovsky, M. A. (1989). Effects of procedural and distributive justice on reactions to pay raise decisions. Academy of Management Journal, 32(1), 115-130.
26. Glomb, T. M., Kammeyer-Mueller, J. D., & Rotundo, M. (2004). Emotional labor demands and compensating wage differentials. Journal of Applied Psychology, 89(4), 700-714.
27. Grandey, A., Fisk, G. M. & Steiner, D. D. (2005). Must service with a smile be stressful? The moderating role of personal control for US and French employees. Journal of Applied Psychology, 90(5), 893-904.
28. Grandey, A. (2003). When the show must go on: Surface acting and deep acting as determinants of emotional exhaustion and peer-rated service delivery. Academy of Management Journal, 46, 86-96.
29. Grandey, A. A. (2000). Emotion regulation in the workplace: A new way to conceptualize emotional labor. Journal of Ocupational Health Psychology, 5(1), 10.
30. Greenberg, J. (1987). A taxonomy of organizational justice theories. The Academy of Management Review, 12(1), 9-21.
31. Greenberg, J. (1990). Employee theft as a reaction to underpayment inequity: The hidden cost of pay cuts. Journal of Applied Psychology, 75(5), 561-568.
32. Greenberg, J. (1993). Justice and organizational citizenship: A commentary on the state of the science. Employee Responsibilities and Rights Journal, (6)3, 249-256.
33. Greenberg, J. (2001). The seven loose can (n)ons of organizational justice.
34. In J. Greenberg, R. Cropanzano (Eds.), Advances in Organizational Justice. California: Stanford University Press.
35. Gross, J. (1998). The emerging field of emotion regulation: An integrative review. Review of General Psychology, 2(3), 271-299.
36. Güngör, M. (2009). Duygusal emek kavramı: süreci ve sonuçları. Kamu-İş, 11(1), 167-184.
37. Hess, U. (2003). Emotion at work rapport Bourgogne. Erişim tarihi: 20/05/2016, CIRANO, Montreal, Qc. http://www.cirano.qc.ca/pdf/publication/2003RB-03.pdf
38. Hochschild, A. R. (1983). The managed hearth: Commercialization of human feeling. Berkeley, CA: University of California Press.
39. Hochschild, A. R. (2003). The managed heart: Commercialization of human feeling. Berkeley: University of California Press.
40. İçerli, L. (2010). Örgütsel adalet: Kuramsal bir yaklaşım. Journal of Entrepreneurship and Development, 5(1), 67-92.
41. İşcan, Ö. F. & Naktiyok, A. (2004). Çalışanların örgütsel bağdaşımlarının belirleyicileri olarak örgütsel bağlılık ve örgütsel adalet algıları. Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Dergisi, 59(1), 181-201.
42. İşcan, Ö. F. & Sayın, U.. (2010). Örgütsel adalet, iş tatmini ve örgütsel güven arasındaki ilişki. Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 24(4), 195-216.
43. Jones, D. A. (2009). Getting even with one’s supervisor and one’s organization: relationships among types of injustice, desires for revenge, and counterproductive work behaviors. Journal of Organizational Behavior, 30, 525-542.
44. Kalaycı, Ş. (2010). SPSS Uygulamalı çok değişkenli istatistik teknikleri. 5. Baskı, Ankara: Asil Yayın Dağıtım.
45. Keleş, Y., & Tuna, M. (2016). Örgütsel adaletin duygusal emek üzerindeki etkisi: Antalya’daki beş yıldızlı otel işletmelerinde bir araştırma. İşletme Araştırmaları Dergisi, 8(2), 376- 407.
46. Keleş, Y. (2014). Örgütsel adaletin duygusal emek üzerindeki etkisi: Antalya’daki beş yıldızlı otel işletmelerinde bir araştırma. Doktora tezi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
47. Kızanlıklı, M. (2014). Otel işletmelerinde duygusal emek öncüllerinin belirlenmesine yönelik bir araştırma. Doktora Tezi. Gazi Üniversitesi, Ankara.
48. Kickul, J., Gundry L. K. & Posig, M. (2005). Does trust matter? The relationship between equity sensitivity and perceived organizational justice. Journal of Business Ethics, 56, 205-218.
49. Köksel, L. (2009). İş yaşamında duygusal emek ve ampirik bir çalışma. Yayınlanmamış Yüksek lisans tezi, Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. Manisa
50. Kruml, S. M., & Geddes, D. (2000). Exploring the dimension of emotional labor: The heart of Hochschild, work. Management Communication Quarterly, 14, 8-49.
51. Lam, W. & Chen, Z. (2012). When I put on my service mask: Determinants and outcomes of emotional labour among hotel service providers according to affective event theory. International Journal of Hospitality Management. 31, 311.
52. Leventhal, G. S. (1980). What should be done wity equity theory?, In K. J. Gergen, M. S. Greenberg, R. H. Willis (Eds.), Social exchanges: Advances in theory and research (pp. 27-55). New York: Plenum.
53. Malatesta, R. M., & Byrne, Z. S. (1997). The impact of formal and interactional justice on organizational outcomes. Twelfth Annual Conference of the Society forIndustrial and Organizational Psychology, April, St. Louis, MO.
54. Martinez-Inigo, D., Totterdell, P., Alcover, C. M., & Holman, D. (2007). Emotional labour and emotional exhaustion: Interpersonal and intrapersonal mechanisms. Work and Stress, 21(1), 30-47.
55. Moon, T. W., Hur, W. M. & Jun, J. K. (2013). The role of perceived organizational support on emotional labor in the airline industry. International Journal of Contemporary Hospitality Management, 25(1), 105-123.
56. Moorman, R. H. (1991). Relationship between organizational justice and organizational citizenship behaviors: Do fairness pereeptions influence employee citizenship?. Journal of Applied Psychology, 76(6), 845-855.
57. Morris, J. A., & Feldman, D. C. (1996). The dimensions, antecedents, and consequences of emotional labor. Academy of Management Review, 21, 986-1010.
58. Niehoff, B. P., & Moorman, R. H. (1993). Justice as a mediator of the relationship between methods of monitoring and organizational citizenship behavior. Academy of Management Journal, 36(3), 527-556.
59. Organ, D. W. (1988). O.C.B.: The good soldier syndrome. Lexington: Lexington Book.
60. Öz, E. Ü. (2007). Duygusal emek davranışlarının çalışanların iş sonuçlarına etkisi. İstanbul: Beta.
61. Özdamar, K. (2011). Paket programlar ile istatistiksel veri analizi. Eskişehir: Kaan Kitabevi.
62. Özdevecioğlu, M. (2003). Algılanan örgütsel adaletin bireylerarası saldırgan davranışlar üzerindeki etkilerinin belirlenmesine yönelik bir araştırma. Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 21, 77-96.
63. Özmen, N. T., Arbak, Y., & Özer, P. S. (2007). Adalete verilen değerin adalet algıları üzerindeki etkisinin sorgulanmasına ilişkin bir araştırma. Ege Akademik Bakış, 7(1), 17-33.
64. Polat, S. (2007). Ortaöğretim öğretmenlerinin örgütsel adalet algıları, örgütsel güven düzeyleri ile örgütsel vatandaşlık davranışları arasındaki ilişki. Doktora tezi, Kocaeli Üniversitesi, Kocaeli.
65. Robbins, S. P., & Judge, T. A. (2012). Essentials of organizational behavior. 16. Baskı, New Jersey: Pearson Education.
66. Rupp, D. E., & Spencer, S. (2006). When customers lash out: The effects of customer interactional injustice on emotional labor and the mediating role of discrete emotions. Journal of Applied Psychology, 91(4), 971-978.
67. Rupp, D. E., McCance, A. S., Spencer, S., & Sonntag, K. (2008). Customer (in) justice and emotional labour: The role of perspective taking, anger, and emotional regulation. Journal of Management, 34(5), 903-924.
68. Schmiesing, R. J., Safrit, R. D., & Gliem J. A. (2003). Factors affecting O.S.U. extension agents’preceptions of organizational justice and job satisfaction. Journal of International Agricultural and Extansion Education, 10(2), 25-32.
69. Simons, T., & Roberson, Q. (2003). Why managers should care about fairness: The effects of aggregate justice perceptions on organizational outcomes. Journal of Applied Psychology, 88(3), 432-443.
70. Skarlicki, D. P., & Folger, R. (1997). Retaliation in the workplace: The roles of distributive procedural, and interactional justice. Journal of Applied Psychology, 82(3), 434-443.
71. Şengül, A. (2009). Hizmet işletmelerinde yüksek ilişki kalitesine ulaşılmasında sınır birim işgörenlerinin duygu işçisi olarak değerlendirilmesi. Ege Akademik Bakış, 9(4), 1193- 1211.
72. Tang, C., Seal, C. R., & Naumann, S. E. (2013). Emotional labor strategies, customer cooperation and buying decisions. Journal of Management and Marketing Research, 13, 1-15.
73. Thomas, P., & Nagalingappa, G. (2012). Consequences of perceived organizational justice: An empirical study of white-collar employees. Journal of Arts, Science and Commerce, 3(2), 54-63.
74. Yazıcıoğlu, İ., & Topaloğlu, I. G. (2009), Örgütsel adalet ve bağlılık ilişkisi: Konaklama işletmelerinde bir uygulama. İşletme Araştırmaları Dergisi, 1(1), 3-16.
75. Yıldız, S. (2014). Örgütsel adaletin örgütsel vatandaşlık davranışına etkisinde iş tatmininin aracılık rolü. Ege Akademik Bakış, 14(2), 199-210.
76. Yürür, S., Gümüş, M. & Hamarat, B. (2011). Çalışan-müşteri ilişkilerinde algılanan adalet/ adaletsizliğin duygusal emek davranışlarına etkisi. Journal of Yasar University, 20(6), 3826-3839.