İlkokul Yöneticilerinin Teknolojik Liderlik Yeterliliklerinin İncelenmesi (Mardin Örneği)

Öz

Eğitim-öğretim hayatına teknolojinin entegre edilmesi okul yöneticilerinin sorumluluğu altındadır. Okul yöneticilerinin, okulları belirlenen teknolojik hedeflere ulaştırmaları için kendilerini sürekli geliştirmeleri gerekmektedir. Yapılan bu araştırma, ilkokul yöneticilerinin teknolojik liderlik düzeylerinin belirlenmesi ve çeşitli değişkenler açısından değerlendirilmesi amacı ile yapılmıştır. Bu araştırmada nicel araştırma yöntemlerinden tarama araştırma modeli ve örneklem seçiminde basit seçkisiz örneklem yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemi, 43’ü kadın 154’ü erkek olmak üzere 197 yöneticiden oluşmaktadır. Araştırmada elde edilen bulgularda, ilkokul yöneticilerinin teknolojik liderlik görüşlerinde cinsiyet, eğitim durumu, yaş, hizmet yılı değişkenleri açısından anlamlı farklılık bulunmamıştır. İlkokul yöneticilerinin hizmet yaptıkları yerleşim yeri değişkeni görüşleri açısından, sistematik gelişim alt boyutunda anlamlı fark bulunmuş fakat diğer alt boyutlarda anlamlı farklılığa ulaşılmamıştır. Eğitim teknolojilerinden haberdar olunan kaynak değişkenine ilişkin görüşlerinde dijital çağ öğrenme kültürü ve sistematik gelişim alt boyutlarında anlamlı farklılığa ulaşılmış diğer alt boyutlarda anlamlı farklılığa ulaşılmamıştır. Bu araştırmada, okul yöneticilerinin teknolojik liderlik öz yeterlik anlamında kendilerini orta düzeyde gördükleri sonucu elde edilmiştir. Okul yöneticilerinin teknolojik liderlik olarak çok iyi düzeyde olmadıkları söylenebilir. Araştırma sonucunda okul yöneticiliğine atanma ve seçiminde teknolojiyi kullanma becerisinin atama kriterlerinde yer almasının okulların gelişimi ve değişimi bakımından önemli olacağı söylenebilir.

Anahtar Kelimeler

• Teknolojik lider
• Öğretmen
• Yönetici
• Lider

Examination of Technological Leadership Competencies of Primary School Administrators (Mardin Example)

Abstract

The integration of technology into the educational process falls under the responsibility of school administrators. School administrators need to constantly improve themselves in order for schools to reach the determined technological targets.The present research was conducted with the aim of determining the levels of technological leadership among primary school administrators and evaluating them in terms of various variables. The survey research model, a quantitative research method, was employed for this study, and a simple random sampling method was used in the selection of the sample. The samples of the research consisted of 197 managers, 43 of whom were women and 154 were men. In the findings obtained in the research, there were no significant differences in the technological leadership views of primary school administrators in terms of gender, educational background, age, and years of service variables. In terms of the variable of the residential area where primary school administrators serve, a significant difference was found in the sub-dimension of systematic development; however, no significant differences were reached in the other sub-dimensions. Significant differences were also found in their views on the awareness of educational technology resources variable in the sub-dimensions of digital age learning culture and systematic development, while no significant differences were found in the other sub-dimensions. In this research, it was concluded that school administrators consider themselves to be at an intermediate level in terms of technological leadership self-efficacy. It can be said that school administrators are not at a very good level in terms of technological leadership. As a result of the research, it can be said that including the ability to use technology in the appointment criteria for appointment and selection as school administrators will be important for the development and change of schools.

Keywords

• Technological Leadership
• Manager
• Teacher
• Leader

Kaynakça

1. Adıgüzel, O. Batur, H. Z. ve Ekşili N. (2014). “Kuşakların Değişen Yüzü ve Y Kuşağı ile Ortaya Çıkan Yeni Çalışma Tarzı Mobil Yakalılar”. Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (19), ss. 165-182.
2. Anderson, R.E. ve Dexter, S. (2005). “School Technology Leadership: An Empirical İnvestigation Of Prevalence And Effect”. Educational Administration Quarterly, (41), ss. 49-82.
3. Banoğlu, K. (2011). “Okul Müdürlerinin Teknoloji Liderliği Yeterlikleri ve Teknoloji Koordinatörlüğü”. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri Dergisi, 11(1), ss. 199- 213.
4. Büyüköztürk, Ş., Çakmak, E. K., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş. ve Demirel, F. (2014). Bilimsel Araştırma Yöntemleri. 18. Baskı Ankara: Pegem Akademi.
5. Can, T. (2008). İlköğretim Okulları Yöneticilerinin Teknolojik Liderlik Yeterlilikleri (Ankara İli Etimesgut İlçesi Örneği). 8th International Educational Technology Conference.
6. Cantürk, G., ve Aksu, T. (2017). “Okul Yöneticilerinin Teknolojik Liderlik Davranışları”. Eğitim ve Öğretim Araştırmaları Dergisi, 6(4), ss. 21-38.
7. Chang, I. (2012). “The Effect of Principals' Technological Leadership on Teachers' Technological Literacy and Teaching Effectiveness in Taiwanese Elementary Schools”. Journal of Educational Technology & Society, 15(2), ss. 328-340.
8. Çoban, T. ve Seferoğlu, S. S. (2016). “Eğitim Yöneticilerinin Teknoloji Lideri Olma Durumlarıyla İlgili Bir İnceleme”. ICITS Annual Symposium (s. 441).

9. Demirsoy, S. (2016). Okul Yöneticilerinin Teknolojik Liderlik Yeterlikleri İle Öğretmenlerin Teknolojik Pedagojik Bilgi Düzeyleri Arasındaki İlişki. Yüksek Lisans Tezi. İstanbul: İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü.
10. Domeny, J. V. (2017). The Relationship Between Digital Leadership And Digital İmplementation İn Elementary Schools. Doctoral dissertation, Southwest Baptist University).
11. Dönmez, B. ve Sincar, M. (2008). Avrupa Birliği Sürecinde Yükselen Ağ Toplumu ve Eğitim Yöneticileri. Eletronik Sosyal Bilimler Dergisi, 7(24), ss. 1–19.
12. Durnalı, M. (2018). Öğretmenlere Göre Okul Müdürlerinin Teknolojik Liderlik Davranışları ve Bilgi Yönetimini Gerçekleştirme Düzeyleri. Yayınlanmamış Doktora Tezi. Ankara: Hacettepe Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü.
13. Ergişi, K. (2005). Bilgi Teknolojilerinin Okulda Etkin Kullanımı ile İlgili Okul Yöneticilerinin Teknolojik Yeterliklerinin Belirlenmesi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Kırıkkale: Kırıkale Üniversitesi, SBE.
14. Görgülü, D. (2013). Bilgi Toplumuna Geçiş Sürecinde Okul Yöneticilerinin Teknolojik Liderlik Yeterlilikleri Açısından İncelenmesi (Konya İli Örneği). Yüksek Lisans Tezi. Erzurum: Atatürk Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü.
15. Gürbüz T. ve Yıldırım S., (2002). Eğitimde Liderlik ve Teknoloji Planlaması. Bilişim Teknolojileri Işığında Eğitim Sempozyumu. Ankara.
16. Gürsel, R. S. (2020). Okul Yöneticilerinin Teknoloji Liderliği Yeterlilikleri ile Medya ve Teknoloji Kullanımı ve Tutumları Arasındaki İlişki. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. İstanbul: İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü.
17. Güven, A. (2015). Liselerde Görev Yapan Yöneticilerin Teknoloji Liderliği Yeterlik Algılarının Çeşitli Değişkenlere Göre İncelenmesi.Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Sakarya: Sakarya Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü.
18. Hacıfazlıoğlu, Ö., Karadeniz, Ş., ve Dalgıç, G. (2011). Eğitim Yöneticileri Teknoloji Liderliği Öz-Yeterlik Ölçeğinin Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi [Educational Administration: Theory and Practice], 17(2), ss. 145-166.
19. Hayytov, D. (2013). Eğitim Yöneticilerinin Teknoloji Liderliği Yeterlik Algıları İle Öğretmenlerin Teknolojiye Yönelik Tutumları Arasındaki İlişki. Yüksek Lisans Tezi. Ankara: Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü.
20. Karasar, N. (2023). Bilimsel Araştırma Yöntemi: Kavramlar, İlkeler, Teknikler. Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık.
21. Koç, N. (2005). Bilgi Çağında Eğitimin Geleceği. Çağdaş Eğitim, 323, ss. 9-18.
22. Milli Eğitim Bakanlığı. (2018). 2018 Yılı Hizmet İçi Eğitim Planı adresinden elde edilmiştir. Erişim Tarihi: 08/01/2022 tarihinde erişilmiştir.
23. Milli Eğitim Bakanlığı. (2018b). Eğitimde Fırsatları Artırma Teknolojiyi İyileştirme Hareketi Projesi (FATİH). Öğretmen Eğitimleri.
24. Ölçek, G. (2014). İlköğretim Okullarında Görev Yapan Müdürlerin Teknoloji Liderliği Düzeylerine İlişkin Okul Müdürü ve Öğretmenlerinin Görüşlerinin İncelenmesi. Yüksek Lisans Tezi. Uşak: Uşak Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü.
25. Sağbaş, H. (2019). Ortaokul Yöneticilerinin Teknolojik Liderlik Yeterliliklerinin İncelenmesi. Yüksek Lisans Tezi. İzmir: Ege Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü.
26. Sezer, B. (2011). İlköğretim Okul Yöneticilerinin Teknoloji Liderliği Rollerine İlişkin Yeterlikleri. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Ankara: Ankara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü.
27. Sincar, M. (2009). İlköğretim Okulu Yöneticilerinin Teknoloji Liderliği Rollerine İlişkin Bir İnceleme (Gaziantep İli Örneği). Doktora Tezi. Malatya: İnönü Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü.
28. Şişman Eren, E. (2010). İlköğretim Okul Müdürlerinin Eğitim Teknolojilerini Sağlamave Kullanmada Gösterdikleri Liderlik Davranışları. Yayımlanmamış Doktora Tezi). Eskişehir: Anadolu Üniversitesi Eğitim Bilimler Enstitüsü.
29. Stuart, L. H., Mills, A. M. ve Remus, U. (2009). School leaders, ICT Competence and Championing İnnovations. Computers and Education, 53, ss. 733–741.
30. Thannimalai, R., ve Raman, A. (2018). Principals’ Technology Leadership and Teachers’ Technology Integration in the 21st Century Classroom. International Journal of Civil Engineering and Technology, 9(2), ss. 177-187.
31. Uçkan, S. (2010). İlköğretim ve Ortaöğretim Okullarında Teknoloji Liderlerinin Belirlenmesi (Sakarya İli Örneği). Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Sakarya: Sakarya Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü.
32. Ulukaya, F. (2015). Okul Yöneticilerinin Teknoloji Liderliği Öz-Yeterlikleri İle Eğitim Öğretim İşlerini Gerçekleştirme Düzeyleri Arasındaki İlişki (Tokat İli Örneği). Yüksek Lisans Tezi. Tokat: Gaziosmanpaşa Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü.
33. Ünver Kürşad, İ. (2022). Okul Müdürlerinin Teknolojik Liderlik Davranışı ve Kriz Yönetimi Becerileri ile Öğretmenlerin Uzaktan Eğitime Yönelik Tutumlarının İncelenmesi. Yüksek Lisans Tezi. Zonguldak: Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.