The Effect of Peer Teaching and Drama-Based Awareness Workshops for the Adaptation Problems of Foreign Students

Öz

The aim of this study is to raise awareness and interest of Turkish students about the adaptation problems experienced by foreign national students studying at Sakarya University Faculty of Education through peer teaching and drama and thus contribute to the social adaptation of foreign national students. In the study, a single group pretest-posttest model was used. Awareness workshops with peer teaching were carried out as an experimental application. Focus group interviews were conducted with 6 foreign national teacher candidates before the application and content analysis was applied to the data obtained. The themes obtained from the analysis of the data are the themes of the awareness workshops. The participants of the study were prospective teachers who were students of Sakarya University Faculty of Education. 20 participants, 16 Turkish and 4 foreign students, were included in the study. The foreign students selected within the scope of the study were selected using maximum diversity sampling, and the Turkish students were selected using the “Scale of interest in the problems of foreign students” developed by Polatcan et al. (2018), which was used as a pre-test and post-test. Among the candidates who completed the scale and volunteered to participate in the study, 16 candidates with the lowest scores were included in the study. The peer learning awareness workshops conducted within the scope of the study lasted five days and were planned for two hours a day. As a result of the content analysis, the themes of language, culture, academia and social problems were reached. As a result of the experimental application, there were 2 participants whose interest score decreased and 1 participant whose interest score did not change after the awareness workshops compared to before the awareness workshops. There were 12 participants whose interest scores increased after the workshops compared to before. At the end of the study, it was concluded that awareness workshops increased interest in the problems of foreign students.

Anahtar Kelimeler

• Awareness
• drama
• foreign students
• peer teaching
• social adaptation

Akran Öğretimi ve Drama Yoluyla Gerçekleştirilen Yabancı Uyruklu Öğrencilerin Uyum Sorunlarına Yönelik Farkındalık Atölyelerinin Etkisi

Öz

Bu çalışmanın amacı, akran öğretimi ve drama yolu ile yabancı uyruklu öğretmen adaylarının yaşadıkları uyum sorunları hakkında Türk öğretmen adaylarına farkındalık ve ilgi kazandırmak ve bu sayede yabancı uyruklu öğretmen adaylarının sosyal uyumuna katkıda bulunmaktır. Çalışmada deneme öncesi modellerden tek grup ön test-son test modeli kullanılmıştır. Deneysel uygulama olarak akran öğretimi ile farkındalık atölyeleri gerçekleştirilmiştir. Uygulama öncesi altı yabancı uyruklu öğretmen adayı ile odak grup görüşmeleri gerçekleştirilmiş ve elde edilen verilere içerik analizi uygulanmıştır. Verilerin analizinden oluşan temalar farkındalık atölyelerinin temalarını oluşturmuştur. Uygulamanın katılımcılarını Sakarya Üniversitesi Eğitim Fakültesinde öğrenim gören öğretmen adayları oluşturmuştur. 16 Türk, dört yabancı uyruklu öğrenci olmak üzere 20 katılımcı çalışmaya dahil edilmiştir. Çalışma kapsamında seçilmiş olan yabancı uyruklu öğrenciler maksimum çeşitlilik örneklemi, Türk öğrenciler ise ön test ve son test olarak kullanılan Polatcan vd. (2018) tarafından geliştirilen “Yabancı uyruklu öğrencilerin sorunlarına ilgi ölçeği” kullanılarak seçilmiştir. Ölçeği dolduran ve çalışmaya katılmaya gönüllü olan adaylar arasından puanları en düşük 16 aday çalışmaya dahil edilmiştir. Çalışma kapsamında yapılmış olan akran öğrenimi farkındalık atölyeleri beş gün sürmüş günde iki saat şeklinde planlanmıştır. İçerik analizi sonucunda dil, kültür, akademi ve sosyal sorunlar temalarına ulaşılmıştır. Deneysel uygulama sonucunda ise farkındalık atölyeleri öncesine göre farkındalık atölyeleri sonrasında ilgi puanı düşen iki, ilgi puanı değişmeyen bir katılımcı vardır. Atölyeler sonrasında öncesine göre ilgi puanları artan 12 katılımcı vardır. Çalışma sonunda farkındalık atölyelerinin yabancı uyruklu öğrencilerin sorunlarına ilgiyi arttırdığı sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Akran öğretimi
• drama
• farkındalık
• sosyal uyum
• yabancı uyruklu öğrenciler

Kaynakça

1. Alraqiq, H. M., Sahota, S. K. & Franks, C. L. (2021). Cultural awareness training for dental students. Journal of Dental Education, 85(10), 1646–1654. https://doi.org/10.1002/jdd.12696
2. Altınova, H. H. & Gökçearslan Çiftci, E. (2013). Yaratıcı dramanın kendini tanıma düzeyine etkisi. Yaratıcı Drama Dergisi, 8(15), 28-47.
3. Balcı, Ş. ve Öğüt, N. (2019). Yabancı uyruklu üniversite öğrencileri arasında kültürleşme ve kültürleşme stratejileri. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (Prof. Dr. Fuat Sezgin Özel Sayısı), 49-62.
4. Baytaş, M. O. ve Çelik, A. (2020). Bir kapı aralamak: Yerel ve Suriyeli çocuklarla yaratıcı drama. Yaratıcı Drama Dergisi, 15(2), 227-258.
5. Bilecen, B. (2023) Linguistic capital and social inequalities: Experiences of international Chinese students in Germany. Population, Space and Place, 30(1), Article e2725. https://doi.org/10.1002/psp.2725
6. Bulut, E. ve Gündoğdu, İ. (2020). Uluslararası öğrencilerin psiko-sosyal sorun ve ihtiyaçları: Nitel bir çalışma. Nitel Sosyal Bilimler, 2(1), 60-73.
7. Castles, S. ve Miller, M. J. (2008). Göçler çağı, modern dünyada uluslararası göç hareketleri. İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları.
8. Cebeci, M. (2015, Mayıs). Sosyolojik açıdan göç ve göçmenlerin sosyal kültürel entegrasyonları: Kavramsal bir çalışma [Bildiri sunumu]. Disiplinlerarası Göç ve Göç Politikaları Sempozyumu, İstanbul, Türkiye.

9. Cengiz, F. B., Şimşek, P. Ö. ve Adıgüzel, Ö. (2020). Drama süreçlerinde uyum–ayna çalışmaları örneği. Yaratıcı Drama Dergisi, 15(2), 275-304.
10. Coşkun, E. (2016). Türkiye'nin göç rejiminde toplumsal cinsiyet faktörü: Ugandalı göçmen kadınlar örneği. FeDergi, 8(1), 90-104.
11. Çelik, İ. (2013). Türkiye’de yükseköğrenim gören yabancı uyruklu öğrencilerin sorunları, [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Edirne Üniversitesi.
12. Demir, E. ve Yersel, B. Ö. (2024). Göçün çocuklar üzerindeki etkisi: Bir derleme makalesi. İnsan Hareketliliği Uluslararası Dergisi, 4(1), 112-121.
13. Demir, K. (2019). Yaratıcı drama etkinlikleriyle uygulanan oryantasyon çalışmalarının değerlendirilmesi. Yaratıcı Drama Dergisi, 14(1), 161-180.
14. Demirsöz, E. S. (2010). Yaratıcı dramanın öğretmen adaylarının demokratik tutumları, bilişüstü farkındalıkları ve duygusal zekâ yeterliliklerine etkisi [Yayımlanmamış doktora tezi]. Dokuz Eylül Üniversitesi.
15. Dere, İ. ve Demirci, E. (2023). Türkiye’de göçmen öğrencilerin eğitimde karşılaştıkları sorunlar. Humanıtas - Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, 11(Incsos VIII Özel Sayısı), 108-135. https://doi.org/10.20304/humanitas.1239654
16. Derman, S. (2010). Yabancı uyruklu öğrencilerin Türkiye Türkçesi öğreniminde karşılaştıkları sorunlar. Necmettin Erbakan Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 29(29), 227-247.
17. Egeli, S. ve Barut, Y. (2020). Ana dili Türkçe olmayan yabancı uyruklu öğrencilerin okul ortamında yaşadıkları problemler. Kıbrıs Türk Psikiyatri ve Psikoloji Dergisi, 2(3), 171-179.
18. Erkan, H. S. (2021). Suriyeli göçmenlerin Türkiye’yi tercihi üzerinden göç teorilerine yeniden bakış. Ortadoğu Etütleri, 13(3), 421-445.
19. Eroğlu, M. (2020). Etnik kimlik, savaş ve göç olgularının çocuklar ve ergenler üzerindeki psikolojik etkileri. Uluslararası Sosyal Bilgilerde Yeni Yaklaşımlar Dergisi (IJONASS), 4(1), 94–105.
20. Geçkil, T. & Başaran Alagöz S. (2017). Yabancı uyruklu üniversite öğrencilerinin sorunlarının incelenmesi: Konya örneği. Journal of Anatolia Nursing and Health Sciences, 20(4), 279-285.
21. Ghajarieh, A. & Safiyar, S. (2023). Teachers’ Intercultural Communicative Competence and Intercultural Sensitivity: An Investigation of Emergency Online Classes in Higher Education. Register Journal, 16(1), 73-94. https://doi.org/10.18326/register.v16i1.73-94
22. Gong, Y., Gao, X., Li, M. & Lai, C. (2020). Cultural adaptation challenges and strategies during study abroad: New Zealand students in China. Language, Culture and Curriculum, 34, 417- 437.
23. Göç İdaresi Başkanlığı. (2020). Geçici koruma istatistikleri. https://www.goc.gov.tr/gecici-koruma5638 adresinden 5 Aralık 2024 tarihinde alınmıştır.
24. Gündüz, M. (2023). Voices from international students: Understanding the impact of cross-cultural communication. F. B. Süverdem & S. Tekalp (Eds.), In Linguistics: Cross-Cultural Perspectives (pp. 191-208). Peter Lang.
25. Gürbüz, S. ve Şahin, F. (2018). Sosyal bilimlerde araştırma yöntemleri: Felsefe-yöntem-analiz (5. baskı). Seçkin Yayıncılık.
26. Hussain, W., Shao, Y., Liu, B., Abbas, H., Jalloh, I., Jamsheed, R. & Javed, M. (2023). Exploring the international postgraduates’ perspective of academic problems in Chinese universities located in Wuhan, China. Cogent Education, 10.
27. İletişim Başkanlığı (2024). Türkiye’de bulunan yabancıların sayısı ve vatandaşlık durumları ile ilgili iddialara dair açıklama. https://www.iletisim.gov.tr/turkce/haberler/detay/turkiyede-bulunan-yabancilarin-sayisi-ve-vatandaslik-durumlar-ile-ilgili-iddialara-dair-aciklama adresinden 5 Aralık 2024 tarihinde alınmıştır.
28. Kara, Y. ve Çam, F. (2007). Yaratıcı drama yönteminin bazı sosyal becerilerin kazandırılmasına etkisi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 32(32), 145-155.
29. Karadağ, B. F. ve Göçer, A. (2018). Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde drama yönteminin akıcı konuşma üzerindeki rolü. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (Teke) Dergisi, 7(1), 431-446.
30. Karadirek, G. ve Kara, M. A. (2021). Yabancı uyruklu öğrencilerin sosyokültürel ve akademik uyumu üzerinde ulusal ve örgütsel faktörlerin etkisi. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 7(3), 1046-1065
31. Karayaka, H. (2020). Riskler ve fırsatlar bağlamında tarihte ve günümüzde göç ve göçmenler. EKEV Akademi Dergisi, (84), 337-358.
32. Keleş, R. (1996). Kentleşme politikaları. İmge Yayınevi.
33. Kıroğlu, K., Kesten, A. ve Elma, C. (2010). Türkiye’de öğrenim gören yabancı uyruklu lisans öğrencilerinin sosyo-kültürel ve ekonomik sorunları. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 6(2), 26-39. https://doi.org/10.17860/efd.12181
34. Kumcağız, H., Dadashzadeh, R. ve Alakuş, K. (2016). Ondokuz Mayıs Üniversitesi’ndeki yabancı uyruklu öğrencilerin sınıf düzeylerine göre yaşadıkları sorunlar. Ondokuz Mayıs University Journal Of Education Faculty, 35(2), 37-50.
35. Maden, S. (2010). Türkçe öğretiminde drama yönteminin gerekliliği. Türklük Bilimi Araştırmaları, 27, 503-519. Mesidor, J. & Sly, K. (2016). Factors that Contribute to the adjustment of international students. Journal of International Students, 6, 262-282.
36. Ningrum, R., Hamamah, H., Sahiruddin, S. & Rohmah, Z. (2023). Academic writing diffıcultıes for Indonesıan students in pursuing postgraduate studıes abroad. Premise: Journal of English Education. https://doi.org/10.24127/pj.v12i1.5271 .
37. Oduwaye, O., Kiraz, A., & Sorakin, Y. (2023). A trend analysis of the challenges of international students over 21 years. SAGE Open, 13.
38. Özçetin, S. (2013). Yükseköğrenim gören yabancı uyruklu öğrencilerin sosyal uyumlarını etkileyen etmenler [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Hacettepe Üniversitesi.
39. Özkök, C. K. (2024). Türkiye’ye göç edenlerin sayısı 2023’te yüzde 35,9 azaldı. Web: https://www.aa.com.tr/tr/ekonomi/turkiyeye-goc-edenlerin-sayisi-2023te-yuzde-35-9-azaldi/3279454 adresinden 15 Aralık 2024 tarihinde alınmıştır.
40. Polatcan, F., Bozkırlı, K.C. ve Er, O. (2018). Yabancı uyruklu öğrenci sorunlarına ilgi ölçeği geçerlik ve güvenirlik çalışması. Turkish Studies Educational Sciences, 13(19), 1485-1498.
41. Ramadhani, W. & Poedjiastutie, D. (2020). Academic culture barriers faced by English department students joining international internship program. 7, 83-93. https://doi.org/10.22219/celtic.v7i1.12533.
42. Saçlı, F. (2013). Yaratıcı drama eğitiminin aday beden eğitimi öğretmenlerinin eleştirel düşünme becerileri ve eğilimi. [Yayımlanmamış doktora tezi]. Hacettepe Üniversitesi.
43. Sağlam, T. Ç. ve Beştepe, N. E. (2018). Yaratıcı drama yöntemiyle farklı kültürleri tanıma ve bir arada yaşama çalışmaları. Yaratıcı drama dergisi, 13(1), 85-100.
44. Sarıahmetoğlu, H. ve Kamer, S. T. (2021). Yabancı uyruklu öğrencilerin eğitimi ve uyumu: Sorunlar ve çözüm önerileri. Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 8(2), 612-634.
45. Sarıdaş, G. (2022). Yabancı ve yerli öğrencilerin birbirleri hakkındaki görüşlerinin metafor yoluyla incelenmesi. Millî Eğitim Dergisi, 51(234), 1491-1506.
46. Sarıtaş, E., Şahin, Ü. ve Çatalbaş, G. (2016). İlkokullarda yabancı uyruklu öğrencilerle karşılaşılan sorunlar. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (Ek1), 208-229.
47. Sato, T. & Hodge, S. (2015). Japanese exchange students’ academic and social struggles at an American university. Journal of International Students, 5, 208-227.
48. Şahin, M. ve Demirtaş, H. (2014). Üniversitelerde yabancı uyruklu öğrencilerin akademik başarı düzeyleri, yaşadıkları sorunlar ve çözüm önerileri. Millî Eğitim Dergisi, 44(204), 88-113.
49. Şimşir, Z. ve Dilmaç, B. (2018). Yabancı uyruklu öğrencilerin eğitim gördüğü okullarda öğretmenlerin karşılaştığı sorunlar ve çözüm önerileri. İlköğretim Online, 17(2), 1116-1134.
50. Takır, A. ve Özerem, A. (2019). Göçle gelen yabancı uyruklu öğrencilerin okul ortamında karşılaştıkları sorunlar. Folklor/edebiyat, 25(97), 639-657.
51. Tamer, M. (2020). Göç, göçün nedenleri ve uluslararası göç üzerine kavramsal bir analiz. Journal Of Social And Humanities Sciences Research, 7(60), 2808-2818.
52. Topal, F. ve Tauscher, S. (2020). Uluslararası öğrencilerin akademik ve sosyal yaşamlarında karşılaştıkları sorunlar üzerine inceleme. Akademik İncelemeler Dergisi, 15(1), 309-344. https://doi.org/10.17550/akademikincelemeler.624380
53. Tufan, A. ve Çapri, B. (2025). Farkındalık temelli psikoeğitim programının yabancı uyruklu öğrencilerle çalışan öğretmenlerin psikolojik sağlamlık, tükenmişlik ve eşduyum yorgunlukları üzerindeki etkisi. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 21(1), 155-175
54. Turan, M. ve Polat, F. (2012). Türkiye’de öğrenim gören yabancı uyruklu ilköğretim öğrencilerinin karşılaştıkları sorunlar ve çözüm önerileri. Qualitative Studies, 12(4), 31-60.
55. Ünver, V. ve Akbayrak, N. (2013). Hemşirelik eğitiminde akran eğitim modeli. Dokuz Eylül Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Elektronik Dergisi, 6(4), 214-217.
56. Yardımcıoğlu, F., Beşel, F. ve Savaşan, F. (2017). Uluslararası öğrencilerin sosyo-ekonomik problemleri ve çözüm önerileri: Sakarya üniversitesi örneği. Akademik İncelemeler Dergisi, 12(1), 203-254. https://doi.org/10.17550/akademikincelemeler.308940
57. Yıldırım, E. ve Köksal, H. (2017). Yabancı uyruklu öğrencilerin gözüyle Türkiye. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 18(3), 297-323.
58. Yıldırım, K., Aykaç, N. & Okçu, S. T. (2019). Yaratıcı drama ve resimli çocuk kitapları: Kültürlerarası duyarlılığı geliştirmek için örnek bir uygulama. Yaratıcı Drama Dergisi, 14(1), 55-72
59. Yılmaz, M. & Eyüp, B. (2025). Yabancı dil olarak Türkçe öğreticilerinin kültürlerarası duyarlılıkları: iletişim yeterliği, duygusal zekâ ve öğretmen öz yeterliğinin yordayıcı rolü. Dil Eğitimi ve Araştırmaları Dergisi, 11(1), 75-98.
60. Yurdakul, A. ve Tok, T. N. (2018). Öğretmen gözüyle göçmen/mülteci öğrenci. Adnan Menderes Üniversitesi Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 9(2), 46-58.
61. Zavalsız, Y. S. ve Gündağ, E. (2017). Yabancı uyruklu öğrencilerin sosyo-kültürel entegrasyonu: Karabük üniversitesi örneği. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 6(5), 3168-3192.