THE RELATİONSHİP BETWEEN ORGANİZATİONAL TRUST LEVELS AND DEMOGRAPHİC CHARACTERİSTİCS OF EMPLOYEES: A CASE STUDY

Öz

The purpose of this research is to determine the organizational trust level of employees and the relationship between their demographic characteristics and organizational trust levels. This research on the employees of an industrial company operating in Kayseri was carried out over 385 people. The organizational trust scale developed by Nyhan and Marlow (1997) was used to measure trust in the knitting. Reliability and validity studies of the scale in the Turkish culture were carried out by Demircan (2003). In order to answer the research questions explanatory and confirmatory factor analysis, T test, variance analysis and post hoc tests were applied to the data along with complementary statistical tests. According to the factor analysis results, organizational trust is divided to two sub dimensions as administer trust and organizational trust. According to the results of the research; it was found that the organizational trust levels of employees showed a significant difference according to their education level and age; did not show any significant difference according to gender and experience.

Anahtar Kelimeler

• Organizational Trust,Demographic Characteristics,Industry Business

ÇALIŞANLARIN ÖRGÜTSEL GÜVEN DÜZEYLERİ İLE DEMOGRAFİK ÖZELLİKLERİ ARASINDAKİ İLİŞKİ: BİR ÖRNEK OLAY ÇALIŞMASI

Öz

Bu araştırmanın amacı, çalışanların örgütsel güven düzeyini ve demografik özellikleri ile örgütsel güven düzeyleri arasındaki ilişkiyi belirlemektir.  Kayseri’de faaliyet gösteren bir sanayi firmasının çalışanları üzerine yapılan bu araştırmanın uygulaması 385 katılımcı üzerinden gerçekleştirilmiştir. Araştırma amaçları doğrultusunda tasarlanan ölçme aracında örgüte duyulan güveni ölçmek amacıyla Nyhan ve Marlow (1997) tarafından geliştirilen ve Demircan (2003) tarafından Türk kültüründe güvenirlik ve geçerlik çalışmaları yapılmış olan örgütsel güven ölçeği kullanılmıştır. Çalışmada verilerin analizini gerçekleştirmek için; açıklayıcı ve doğrulayıcı faktör analizi, varyans analizleri, T testi ve post hoc testleri; tamamlayıcı istatistiki testlerle birlikte uygulanmıştır. Yapılan faktör analizleri sonucunda örgütsel güvenin, yöneticiye güven ve örgüte güven alt boyutlarından oluştuğu görülmüştür. Bununla birlikte araştırma sonuçlarına göre; çalışanların örgütsel güven düzeylerinin sahip oldukları eğitim seviyeleri ve yaşa göre anlamlı bir farklılık gösterdiği, cinsiyet ve tecrübeye göre ise anlamlı bir farklılık göstermediği tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Örgütsel Güven,Demografik Özellikler,Sanayi İşletmeleri

Kaynakça

1. Aktuna, M. (2007). İKY Eğitim Fonksiyonunun Örgütsel Güvene Etkileri ve Bir Uygulama. Yüksek lisans tezi. Dumlupınar Üniversitesi, Kütahya.
2. Baş, G. & Şentürk, C. (2011). İlköğretim okulu öğretmenlerinin örgütsel adalet, örgütsel vatandaşlık ve örgütsel güven algıları. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi. 17(1): 29-62.
3. Börü, D., İslamoğlu, G. & Birsel, M. (2007). Güven: Bir anket geliştirme çalışması. Öneri Dergisi, 27(7), 49-59.
4. Brehm, J. & Gates, S. (2002). Rules, trust and the allocation of time. Paper Presented At The Annual Meeting of The Midwest Political Science Association: Chicago, IL, April 25-28.
5. Chen, T.Y., Hwang, S. N. & Lıu, Y. (2012). Antecedents of the voluntary performance of employees: Clarifying the roles of employee satisfaction and trust. Public Personnel Management. 41 (3), 407-420.
6. Cufaude, J. (1999). Creating organizational trust elusive. Fragile.Essential. Association Management,7 (51), 26-34.
7. Çağlar, Ç. (2011). Okullardaki örgütsel güven düzeyi ile öğretmenlerin mesleki tükenmişlik düzeyinin bazı değişkenler açısından incelenmesi. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri, 11 (4), 1827-1847
8. Çokluk-Bökeoğlu, Ö. ve Yılmaz, K. (2008). İlköğretim okullarında örgütsel güven hakkında öğretmen görüşleri. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi, 54, 211–233

9. DeConinck, J. B. (2010). The effect of organizational justice, perceived organizational support and perceived supervisor support on marketing employees’ level of trust. Journal of Business Research, 63(12), 1349-1355.
10. Demircan, N. & Ceylan, A. (2003). Örgütsel güven kavramı: Nedenleri ve sonuçları. Celal Bayar Üniversitesi İ.İ.B.F. Yönetim ve Ekonomi Dergisi, 10(2), 139-150.
11. Demirel, Y. (2008). Örgütsel güvenin örgütsel bağlılık üzerine etkisi: tekstil sektörü çalışanlarına yönelik bir araştırma. Yönetim ve Ekonomi Dergisi, 15, 179–194.
12. Dirks, K. & Skarlicki, D. (2008). The Relationship Between Being Perceived Astrustworthy by Coworkers and Individual Performance. Journal of Management, 35(1): 136-157. D
13. Eğriboyun, D. (2014). Ortaöğretim okullarında görev yapan yönetici ve öğretmenlerin örgütsel güven ve örgütsel bağlılıkları arasındaki ilişki. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 14(2), 329-363.
14. Ercan, Y. (2006). Okullardaki örgütsel güven düzeyinin bazı değişkenler açısından incelenmesi. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 16, 739–756.
15. Erdem, F. (2003). Örgütsel Yaşamda Güven, Ferda Erdem (Ed.), Sosyal Bilimlerde Güven içinde (153-182), Ankara: Vadi Yayınları.
16. Ferres, N., Connell, J., & Travaglione, A. (2004). Coworker trust as a social catalyst for constructive employee attitudes. Journal of Managerial Psychology, 19(6), 608-622.
17. Gider, Ö. (2010) Eğitim ve araştırma hastanelerinde çalışan personelin örgütsel bağlılık, örgütsel güven ve iş doyum düzeylerinin araştırılması. Yönetim, 21 (65), 81-105.
18. Gilbert, J. A., & Tang, T. L.-P. (1998). An examination of organizational trust antecedents. Puplic Personnel Management, 27 (3), 321–338.
19. Gören, S. Ç. & Özdemir, M. (2015). Ortaokul öğretmenlerinin örgütsel güvene ilişkin görüşlerinin bazı değişkenlere göre incelenmesi. Merin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 11(3): 793-801.
20. Hosmer, L. T. (1995). Trust: The connecting link between organizational theory and philosophical ethics. Academy of Management Review, 20(2), 379-403.
21. Konovsky, M. A. ve Pugh, S. D. (1994). Citizenship Behavior and Social Exchange. Academy of Management Journal, 37(3): 656-669.
22. Kursunoğlu, A. (2009). An investigation of organizational trust level of teachers according to some variables. Procedia Social and Behavioral Sciences, 1, 915–920.
23. Lewicki, R. J. & Bunker, B. B. (1996). Trust in organizations: Devoloping and maintaining trust in work relationships. Kramer, R. M. ve Tyler, T. R. (Eds.) , Trust in organizations: frontiers of theory and research, Thousand Oaks, CA: Sage, 16(38), 114-139.
24. Li, P. P., Bai, Y. & Xi, Y. (2012). The Contextual Antecedents of Organizational Trust: A Multidimensional CrossǦlevel Analysis. Management and Organization Review, 8(2): 371-396.
25. Mishra, J. & Morrissey, M. A. (1990). Trust in employee/employer relationships: A Survey of West Michigan managers. Public Personnel Management. 19(4): 443- 486.
26. Özdil, K. (2005). İlköğretim okullarında güven ve örgütsel iklim arasındaki ilişki. Yayımlanmamış doktora tezi, Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
27. Özen, J. (2003) , Örgüte Duyulan Güvenin Anahtar Unsuru Olarak Örgüsel Adalet, ed. ERDEM, Ferda, Sosyal Bilimlerde Güven,1. Baskı, Vadi Yayınları, 183-206, Ankara
28. Özer, N., Demirtaş, H., Üstüner, M. & Cömert, M. (2006). Ortaöğretim öğretmenlerinin örgütsel güven algıları. Ege Eğitim Dergisi, 7 (1), 103–124.
29. Perry, R. W. & Mankin, L. D. (2007). Organizational Trust, Trust in The Chief Executive and Work Satisfaction. Public Personnel Management,36(2): 165-179.
30. Pillai, R., Schriesheim, C. A. & Williams, E. S. (1999). Fairness perceptions and trust as mediators for transformational and transactional leadership: A Two Sample study. Journal of Management. 25(6): 897-933.
31. Polat, S. & Celep, C. (2008). Ortaöğretim öğretmenlerinin örgütsel adalet, örgütsel güven, örgütsel vatandaşlık davranışlarına etkisi. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi. 54: 307–331.
32. Rich, G. A. (1997). Effects on trust, job satisfaction, and performance of salespeople. Journal of the Academy of Marketing Science, 25(4): 319-328.
33. Sargut, A. S. (2003). Kurumsal alanlardaki örgüt yapılarının oluşmasında ve ekonomik işlemlerin yürütülmesinde güvenin rolü. F. Erdem içinde, Sosyal Bilimlerde Güven (89-124). Ankara: Vadi Yayınları.
34. Sayın, U. (2009). Güven: İşletmelerde algılanan örgütsel adalet ve iş tatmini arasındaki ilişkide bir aracı – bir uygulama. Basılmamış Yüksek Lisans Tezi. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Erzurum-2009.
35. Shapiro, S. P. (1987). The social control of ımpersonal trust. American Journal of Sociology, 93(3):623-658.
36. Sookyung, K., O'Neill, J. W. & Jeong, S. E. (2004). The relationship among leader-member exchange, perceived organizational support, and trust in hotel organizations. Journal of Human Resources in Hospitality & Tourism, 3(1): 59-70.
37. Tan, H. H. & Tan, C. S. (2000). Toward the differentiation of trust in supervisor and trust in organization. Genetic, Social, and General Psychology Monographs. 126(2): 241-260.
38. Taşkın, F., & Dilek, R. (2010). Örgütsel güven ve örgütsel bağlılık üzerine bir alan araştırması. Organizasyon ve Yönetim Bilimleri Dergisi. 2(1): 37-46.
39. Thomas, G.F. & Zolin, R. & Hartman, J.L. (2009). The central role of communication in developing trust and its effect on employee ınvolvement. Journal of Business Communication. 46 (3): 287-310.
40. Topaloğlu, I. G. (2010), İşgörenlerin adalet ve etik algıları açısından örgütsel güven ile örgütsel bağlılık ilişkisi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Atılım Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
41. Üstün, F. (2015). Örgütlerde sıkılık-esneklik boyutunun örgütsel güven, kurumsal girişimcilik ve firma performansına etkisi: Türkiye’nin öncü sanayi işletmeleri üzerine bir araştırma. Doktora tezi. Çukurova Üniversitesi, Adana.
42. Whitener, E. M., Brodt, S. E., Korsgaard, M. A.& Werner, J. M. (1998). Managers as Initiators of trust: An Exchange relationship framework for understanding managerial trustworthy behavior. Academy of Management Review, 23(3): 513-530.
43. Yazıcıoğlu, İ. (2009). Konaklama işletmelerinde işgörenlerin örgütsel güven duyguları ile iş tatmini ve işten ayrılma niyetleri üzerine bir alan araştırması. [Elektronik Versiyon] Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 8(30), 235-249.
44. Yılmaz, K. (2006). Güven ölçeği’nin geçerlik ve güvenirlik çalışması. Sakarya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 11: 69–80.