Araştırma Makalesi

Kaynak Bağımlılığı Kuramı Çerçevesinde Bağımlılık Kavramına İlişkin Bir Araştırma: Türkiye Otomotiv Sektöründe Faaliyet Gösteren Ana Firma-Tedarikçiler Arasındaki Satın Alma Süreçleri Üzerine Nitel Bir Analiz

Cilt: 12 Sayı: 2 30 Aralık 2019
PDF İndir
EN TR

Kaynak Bağımlılığı Kuramı Çerçevesinde Bağımlılık Kavramına İlişkin Bir Araştırma: Türkiye Otomotiv Sektöründe Faaliyet Gösteren Ana Firma-Tedarikçiler Arasındaki Satın Alma Süreçleri Üzerine Nitel Bir Analiz

Öz

Bu çalışmacının amacı, Kaynak Bağımlılığı Kuramı (KBK) çerçevesinde bağımlılık ilişkisi geliştiren örgütlerde bağımlılığın i- nasıl oluştuğu ve ii- işlediğini ortaya koymaktır. Temel nitel araştırma yönteminin benimsendiği böylesi bir araştırmada, Türkiye’de otomotiv endüstrisinde faaliyet gösteren ana/alıcı ve tedarikçi firmalara odaklanılmıştır. Veriler, bağımlılık ilişkisinin tarafları olan, 8 ana firma ve 10 tedarikçi firma yetkilisi ile yapılan tam yapılandırılmış mülakatlar sonucu elde edilmiştir. Verilerin analizi iki aşamada sunulmuştur. Araştırma sorusunun birinci kısmı olan “bağımlılık ilişkisinin nasıl oluştuğuna” yönelik verilerin analizi için başlangıç tema ve kodların belirlenmesinde KBK’nın bağımlılık çerçevesi (literatür) yönlendirici olduğu için tümdengelimsel bir yaklaşım benimsenmiştir. Araştırma sorusunun ikinci kısmı olan “bağımlılık ilişkisinin nasıl işlediğine” yönelik olarak KBK herhangi bir açıklama alanına sahip olmadığından verilerin analizinde tümevarımsal bir yaklaşım benimsenmiş ve bu aşamadaki tema ve kodlar doğrudan verilerden hareketle ortaya çıkmıştır. Bu nedenle araştırma sonuçlarının KBK literatürüne en önemli katkılarından birisi bağımlılığın tanımlanmasında yeni bir boyut olarak “bağımlılık ilişkisinin nasıl işlediğine” yönelik ortaya konan çerçevedir. Bağımlılığın oluşum koşullarına ilişkin araştırma bulguları, bağımlılık ilişkisinin tarafları arasındaki asimetrik ilişkiyi mevcut literatürle örtüşen şekilde ortaya koymaktadır. Araştırılan ana firmalar için ‘kaynağın önemi’ ve ‘alternatiflerin belirlenmesi’, tedarikçi firma içinse ‘alıcının önemi’ ve ‘ana firmanın ikame edilebilirliği’ önemlidir. Bulgulara göre, ana firmalar bu ilişkinin güçlü tarafını temsil etmektedir, ancak her iki taraf için de niteliksel unsurlar, niceliksel olanlardan önemlidir. Bağımlılığın nasıl işlediğine ilişkin bulgular ise, KBK ile stratejik yönetim alanlarında kesişen yeni çalışmaları gerekli kılacak imalar barındırmaktadır. Firmalar için pazarlık gücü bağımlılık ilişkisinde merkezi öneme sahiptir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Aldrich, Howard E.; Pfeffer, Jeffrey (1976). “Environments of Organizations”. Annual Review of Sociology, 2, 79-105.
  2. Benton W. C., Jr.; Maloni, Micheal (2005). “The influence of power driven buyer/seller relationships on supply chain satisfaction”. Journal of Operations Management. 23 (1), 1-22.
  3. Blomqvist, Kirsimarja (2002). “Partnering in the Dynamic Environment: The Role of Trust in Asymmetric Technology Partnership Formation”, (Yayınlanmamış Doktora Tezi), Lappeenranta University of Technology, Lappeenranta.
  4. Blomqvist, Kirsimarja; Hurmelinna, Pia; Seppänen, Risto (2005). “Playing the Collaboration Game Right-Balancing Trust and Contracting”. Technovation, 25(5), 497-504.
  5. Caniëls, Marjolein C. J.; Roeleveld, Adriaan (2009). “Power and Dependence Perspectives on Outsourcing Decisions”. European Management Journal, 27(6), 402-417.
  6. Caniëls, Marjolein C. J.; Gelderman, Cees J. (2007). “Power and Interdependence in Buyer-Supplier Relationships: A Purchasing Portfolio Approach”. Industrial Marketing Management, 36(2), 219-229.
  7. Caniëls, Marjolein C. J.; Vos, Frederik G. S; Schiele, Holder; Pulles, Niels J. (2018). “The Effects of Balanced and Asymmetric Dependence on Supplier Satisfaction: Identifying Positive Effects of Dependency”. Journal of Purchasing and Supply Management, 24 (4), 343-351.
  8. Casciaro, Tiziana; Piskorski, Mikolaj J. (2004). “Power Imbalance and Interorganizational Relations: Resource Dependence Theory Revisited”. Academy of Management, New Orleans.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Aralık 2019

Gönderilme Tarihi

18 Şubat 2018

Kabul Tarihi

17 Ekim 2019

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2019 Cilt: 12 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Öztürk, O., Dil, E., & Özer, M. (2019). Kaynak Bağımlılığı Kuramı Çerçevesinde Bağımlılık Kavramına İlişkin Bir Araştırma: Türkiye Otomotiv Sektöründe Faaliyet Gösteren Ana Firma-Tedarikçiler Arasındaki Satın Alma Süreçleri Üzerine Nitel Bir Analiz. International Journal of Social Inquiry, 12(2), 681-718. https://doi.org/10.37093/ijsi.659029
AMA
1.Öztürk O, Dil E, Özer M. Kaynak Bağımlılığı Kuramı Çerçevesinde Bağımlılık Kavramına İlişkin Bir Araştırma: Türkiye Otomotiv Sektöründe Faaliyet Gösteren Ana Firma-Tedarikçiler Arasındaki Satın Alma Süreçleri Üzerine Nitel Bir Analiz. IJSI. 2019;12(2):681-718. doi:10.37093/ijsi.659029
Chicago
Öztürk, Oğuzhan, Esra Dil, ve Meryem Özer. 2019. “Kaynak Bağımlılığı Kuramı Çerçevesinde Bağımlılık Kavramına İlişkin Bir Araştırma: Türkiye Otomotiv Sektöründe Faaliyet Gösteren Ana Firma-Tedarikçiler Arasındaki Satın Alma Süreçleri Üzerine Nitel Bir Analiz”. International Journal of Social Inquiry 12 (2): 681-718. https://doi.org/10.37093/ijsi.659029.
EndNote
Öztürk O, Dil E, Özer M (01 Aralık 2019) Kaynak Bağımlılığı Kuramı Çerçevesinde Bağımlılık Kavramına İlişkin Bir Araştırma: Türkiye Otomotiv Sektöründe Faaliyet Gösteren Ana Firma-Tedarikçiler Arasındaki Satın Alma Süreçleri Üzerine Nitel Bir Analiz. International Journal of Social Inquiry 12 2 681–718.
IEEE
[1]O. Öztürk, E. Dil, ve M. Özer, “Kaynak Bağımlılığı Kuramı Çerçevesinde Bağımlılık Kavramına İlişkin Bir Araştırma: Türkiye Otomotiv Sektöründe Faaliyet Gösteren Ana Firma-Tedarikçiler Arasındaki Satın Alma Süreçleri Üzerine Nitel Bir Analiz”, IJSI, c. 12, sy 2, ss. 681–718, Ara. 2019, doi: 10.37093/ijsi.659029.
ISNAD
Öztürk, Oğuzhan - Dil, Esra - Özer, Meryem. “Kaynak Bağımlılığı Kuramı Çerçevesinde Bağımlılık Kavramına İlişkin Bir Araştırma: Türkiye Otomotiv Sektöründe Faaliyet Gösteren Ana Firma-Tedarikçiler Arasındaki Satın Alma Süreçleri Üzerine Nitel Bir Analiz”. International Journal of Social Inquiry 12/2 (01 Aralık 2019): 681-718. https://doi.org/10.37093/ijsi.659029.
JAMA
1.Öztürk O, Dil E, Özer M. Kaynak Bağımlılığı Kuramı Çerçevesinde Bağımlılık Kavramına İlişkin Bir Araştırma: Türkiye Otomotiv Sektöründe Faaliyet Gösteren Ana Firma-Tedarikçiler Arasındaki Satın Alma Süreçleri Üzerine Nitel Bir Analiz. IJSI. 2019;12:681–718.
MLA
Öztürk, Oğuzhan, vd. “Kaynak Bağımlılığı Kuramı Çerçevesinde Bağımlılık Kavramına İlişkin Bir Araştırma: Türkiye Otomotiv Sektöründe Faaliyet Gösteren Ana Firma-Tedarikçiler Arasındaki Satın Alma Süreçleri Üzerine Nitel Bir Analiz”. International Journal of Social Inquiry, c. 12, sy 2, Aralık 2019, ss. 681-18, doi:10.37093/ijsi.659029.
Vancouver
1.Oğuzhan Öztürk, Esra Dil, Meryem Özer. Kaynak Bağımlılığı Kuramı Çerçevesinde Bağımlılık Kavramına İlişkin Bir Araştırma: Türkiye Otomotiv Sektöründe Faaliyet Gösteren Ana Firma-Tedarikçiler Arasındaki Satın Alma Süreçleri Üzerine Nitel Bir Analiz. IJSI. 01 Aralık 2019;12(2):681-718. doi:10.37093/ijsi.659029

Cited By

---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

26134  26133  Bu sitedeki eserler Creative Commons Attribution 4.0 International license ile lisanslanmıştır.

---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------