48-72 aylık çocukların davranış sorunlarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi

Öz

Bu araştırmada, 48-72 aylık çocukların davranış sorunlarının çocuklara ve öğretmenlerine ilişkin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi amaçlanmıştır. Çocuklara ilişkin değişkenler; yaş, cinsiyet, anne eğitim durumu, baba eğitim durumu, doğum sırası; öğretmenlere ilişkin değişkenler ise, mesleki deneyim, davranış sorunlarını önleme eğitimine katılma durumu ve sosyal beceri eğitimine katılma durumu olarak belirlenmiştir. Araştırma tarama modeli olma özelliği taşımaktadır. Evreni, Kayseri iline bağlı okul öncesi eğitim kurumlarına devam eden 48-72 aylık çocuklar; örneklemi ise, Kayseri ilinin en yüksek nüfus yoğunluğuna sahip ilk üç ilçesinde yer alan okul öncesi eğitim kurumlarından kolay ulaşılabilir örnekleme ile belirlenen 445 çocuk oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak, Okul Öncesi Davranış Sorunları Tarama Ölçeği kullanılmıştır. Veriler, nonparametrik testler kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda; erkek çocukların kız çocuklara kıyasla kavgacı saldırgan olma ve dikkatsiz aşırı hareketli olma ile ilgili davranış sorunlarının daha fazla olduğu saptanmıştır. 60-72 aylık çocukların endişeli ve ağlamaklı olma ile ilgili davranış sorunlarının 48-60 aylık çocuklardan daha fazla olduğu belirlenmiştir. Çocukların doğum sırası, anne ve baba eğitim durumuna göre davranış sorunları arasında anlamlı fark olmadığı görülmüştür. Sosyal beceri ve davranış sorunlarını önleme eğitimine katılan öğretmenlerin sınıfındaki çocukların endişeli ağlamaklı olma ile ilgili davranış sorunlarının daha düşük olduğu belirlenmiştir. Öğretmenlerin mesleki deneyiminin ise, çocukların davranış sorunlarında anlamlı farklılık yaratmadığı saptanmıştır. 

The examination of 48- 72 months of age children's problem behaviors according to some variables

Öz

The aim of this research was to determine the behavioral problems of preschoolers according to some variables regarding teachers and children. Variables regarding children were age, gender, order of birth, mother and father education level. Variables regarding teachers were experience, social skills course attendance and avoiding problem behaviors course attendance. The research was in scanning model. Sample of the research consisted of 445 preschoolers whose age difference between 48-72 months of age in Kayseri. The data was collected by the kindergarten teachers using “Scanning Scale of the Behavioral Problems in Preschool Education” for each child. Results of the research showed that 60-72 months of age children’s behavior problems regarding being ready to cry and being anxious were higher than 48-60 months of age children. Boys’ aggressive, careless and hyperacidity behaviors were hıgher than girls’. Children’s order of birth, mother education level and father education level didn’t make any significant difference between children’s problem behavior scores. Children whose teachers had attended social skills course before had lower behavior problems regarding being anxious and ready to cry. Children whose teachers had attended avoiding problem behaviors course before had lower scores at all subtests of scanning scale. Last, teachers’ experience didn’t make any significant difference between children’s problem behaviors scores.

Anahtar Kelimeler

• early childhood education,problem behaviors,children,teachers

Kaynakça

1. Abdi, B. (2010). Gender differences in social skills, problem behaviours and academic competence of Iranian kindergarten children based on their parent and teacher ratings. Procedia Social and Behavioral Sciences, 5, 1175–1179.
2. Alisinanoğlu, F. ve Kesicioğlu, O. (2010). Okul öncesi dönem çocuklarının davranış sorunlarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi (Giresun ili örneği). Kuramsal Eğitimbilim, 3 (1), 93-110.
3. Arkan, B. ve Üstün, B. (2009). Davranım bozukluğu olan çocuklara psikiyatrik yaklaşımda anne baba eğitim programları: iki örnek bağlamında bir değerlendirme. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar,1, 155-174.
4. Aslan, E. (1992). Benlik kavramı ve bireyin yaşamındaki etkileri. M.Ü. Atatürk Eğitim Fakültesi, Eğitim Bilimleri Dergisi, 4, 7-14.
5. Breslau, J., Miller, E., Breslau, Bohnert, N., Lucia, V. & Schweitzer, J. (2009). The ımpact of early behavior disturbances on academic achievement in high school. Pediatrics, 123(6), 1472–1476.
6. Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö., Karadeniz, Ş. ve Demirel, F. (2008). Bilimsel Araştırma Yöntemleri. Ankara: Pegem A Akademi.
7. Diken, İ. (2009). Erken çocukluk döneminde davranış problemleri ile baş etme. Ankara: Maya Akademi.
8. Dursun, A. (2010). Okul Öncesi Dönemdeki Çocukların Davranış Problemleriyle Anne-Baba Tutumları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Dokuz Eylül Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İlköğretim Anabilim Dalı, Okul Öncesi Öğretmenliği Programı, İzmir.

9. Ensor, R., Hart, M., Jacobs, L. & Hughes, C. (2011). Gender differences in children's problem behaviours in competitive play with friends. British Journal of Developmental Psychology, 29, 176-187.
10. Eratay, E. (2011). Okul öncesi çocuklarında davranış problemleri. e-Journal of New World Sciences Academy, 6 (3), 2347-2362
11. Huffman, L. C., Mehlinger, S. L., & Kerivan, A. S. (2000). Risk Factors for Academic and Behavioral Problems at the Beginning of School. Off To A Good Start: Research on the Risk Factors for Early School Problems and Selected Federal Policies Affecting Children’s Social and Emotional Development and Their Readiness for School içinde (s 1-93). Chapel Hill: University of North Carolina, Frank Porter Graham Child Development Center.
12. Kanlıkılıçer, P. (2005). Okul Öncesi Davranış Sorunları Tarama Ölçeği: Geçerlik Ve Güvenirlik Çalışması. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Marmara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü Okul Öncesi Anabilim Dalı, İstanbul.
13. Karabekiroğlu, K., Rodopman Arman, A. & Berkem, M. (2008). Erken çocukluk dönemi psikiyatrik sorunları ile ebeveyn depresyonu arasındaki ilişki: cinsiyetin rolü. Çocuk ve Gençlik Ruh Sağlığı Dergisi, 15 (2), 75-86.
14. Kaymak Özmen, S. (2013). Anne-baba eğitimi programının çocuklardaki davranış sorunları ve anne-babaların depresyon düzeylerine etkisi. Eğitim ve Bilim, 38 (167), 98-113.
15. Korkut, K. ve Babaoğlan, E. (2010). Sınıf öğretmenlerinin sınıf yönetimi becerisi. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 10 (26), 146-156.
16. MEGEP (2007). Mesleki eğitim ve öğretim sisteminin güçlendirilmesi projesi. Çocuk Gelişimi ve Eğitimi. Dil Gelişimi. Ankara: Mili Eğitim Bakanlığı Yayınları.
17. Özbey, S. ve Alisinanoğlu, F. (2009). Okul öncesi eğitim kurumuna devam eden 60–72 aylık çocukların problem davranışlarının bazı değişkenlere göre incelenmesi. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 2 (6), 493-517.
18. Vaughn, S., Hogan, A., Lancelotta, G., Shapiro, S.& Walker, J. (1992). Subgroups of children with severe and mild behavior problems: Social competence and reading achievement. Journal of Clinical Child Psychology, 21(2), 98–106.
19. Yeşilyaprak, B. (2015). Çocuklarda uyum sorunları ve temel yaklaşımlar. Erişim tarihi: 05.11.2016, http://www.binnuryesilyaprak.com/file/sunu/uyumsorunlari.pdf adresinden ulaşılmıştır.
20. Yumuş, M. (2013). Okul Öncesi Eğitimcilerin 36-72 Ay Aralığındaki Çocukların Davranış Problemleri İle İlgili Görüşlerinin İncelenmesi ve Başa Çıkma Stratejilerinin Belirlenmesi. Yayınlanmamış Yüksek lisans tezi. Hacettepe Üniversitesi. Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Ankara.