Üniversite Öğrencilerinin Öz-Kontrol ve Benlik Saygısı Algılarının Sosyal Problem Çözme Becerileri Üzerindeki Etkisinin İncelenmesi

Öz

Bu çalışma, üniversite öğrencilerinin öz-kontrol, benlik saygısı ve sosyal problem çözme becerileri arasındaki ilişkiyi incelemiştir. Nicel araştırma desenlerinden biri olan ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Çalışmaya, uygun örnekleme yöntemiyle seçilen Afyon Kocatepe Üniversitesinin çeşitli fakültelerinden 520 öğrenci katılmıştır. Öğrencilerin öz-kontrol, benlik saygısı ve sosyal problem çözme becerileri sırasıyla Öz-Kontrol Ölçeği (Kuzucu, Tunçer ve Aksu, 2015), Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği (Çuhadaroğlu, 1986) ve Sosyal Problem Çözme Envanteri–Kısa Formu (Çekici ve Güçray, 2012) kullanılarak ölçülmüştür. Pearson korelasyon analizleri, hem öz-kontrol hem de benlik saygısı ile sosyal problem çözme arasında anlamlı ve pozitif ilişkiler olduğunu ortaya koymuştur. Çoklu regresyon analizi, benlik saygısının sosyal problem çözme becerilerini anlamlı biçimde yordadığını, öz-kontrolün ise tamamlayıcı fakat daha zayıf bir yordayıcı etki gösterdiğini ortaya çıkarmıştır. Bu bulgular, yüksek benlik saygısına ve öz-kontrole sahip öğrencilerin sosyal zorluklar ve kişilerarası çatışmalarla başa çıkmada daha donanımlı olduklarını göstermiştir. Uygulamada, benlik saygısı ve öz-kontrolü geliştirmeye yönelik müdahalelerin, üniversite öğrencilerinin sosyal problem çözme becerilerini daha etkili hale getirebileceği söylenebilir. Çalışma, öğrencilerin uyumlu sosyal davranışlarını desteklemek için psikolojik kaynakların geliştirilmesinin önemini vurgulamış ve yükseköğretim ile kişisel gelişime odaklanan eğitimciler, danışmanlar ve politika yapıcılar için çeşitli çıkarımlar sunmuştur.

Anahtar Kelimeler

• öz-kontrol
• benlik saygısı
• sosyal problem çözme
• üniversite öğrencileri

Invesigation of the Effect of University Students' Self-Control and Self-Esteem Perceptions on Social Problem Solving Skills

Öz

This study investigated the relationship between self-control, self-esteem, and social problem-solving skills among university students. A relational survey model, one of the quantitative research designs, was employed. The study involved 520 students from various faculties of Afyon Kocatepe University, selected through convenience sampling. The study assessed university students’ self-control, self-esteem, and social problem-solving skills using the Self-Control Scale (Kuzucu, Tunçer, & Aksu, 2015), the Rosenberg Self-Esteem Scale (Çuhadaroğlu, 1986), and the Social Problem-Solving Inventory–Short Form (Çekici & Güçray, 2012), respectively. Pearson correlation analyses revealed significant positive relationships between both self-control and self-esteem with social problem-solving. Multiple regression analysis indicated that self-esteem significantly predicted social problem-solving skills, while self-control showed a complementary, albeit weaker, predictive effect. These findings suggested that students with higher self-esteem and self-control were better equipped to manage social challenges and interpersonal conflicts. Practically, interventions that aimed to enhance self-esteem and self-control could have contributed to more effective social problem-solving among university students. The study underscored the importance of fostering psychological resources to support students’ adaptive social behaviors, offering implications for educators, counselors, and policymakers focused on higher education and personal development.

Anahtar Kelimeler

• self-control
• self-esteem
• social problem solving
• university students

Etik Beyan

Compliance with ethical standards: Ethical permission was obtained for the study from the Afyon Kocatepe University Social and Human Sciences Ethics Committee on 20.03.2024 (no. 2024/102).

Kaynakça

1. Tangney, J. P., Baumeister, R. F., & Boone, A. L. (2004). High self-control predicts good adjustment, less pathology, better grades, and ınterpersonal success. Journal of Personality and Social Psychology, 72(2), 271-324.
2. Taylor, S. E., & Brown, J. D. (1988). Illusion and well-being: A social psychological perspective on mental health. Psychological Bulletin, 103(2), 193-210.
3. Tiryaki, M.G. (1997). Üniversite öğrencilerinin karar verme davranışlarının bazı değişkenler açısından incelenmesi. Yüksek Lisans Tezi. Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
4. Yaman, S., & Yalçın, N. (2005). Fen eğitiminde probleme dayalı öğrenme yaklaşımlarının problem çözme ve öz- yeterlik inanç düzeylerinin gelişimine etkisi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 29, 229-250.