Yaşlıların Dijital Teknolojileri Kullanım Düzeyleri Üzerine Bir Araştırma

Yıl 2017, Sayı: 45, 1 - 24, 14.12.2017

Aylin Görgün Baran Şeyda Koçak Kurt Esra Serdar Tekeli

https://izlik.org/JA68GT67GX

Öz

Bu çalışmada hızla gelişen iletişim teknolojileri ile toplumda birçok yönden dezavantajlı olarak görülen ve “dijital göçmen” olarak tanımlanan yaşlı bireylerin ilişkisi incelenmektedir. Bu bağlamda 60-74 yaş arası yaşlı bireylerin yeni iletişim teknolojilerini kullanım becerileri, kullanım amaçları, araçları ve sıklıkları üzerinden değerlendirilmektedir. Bu amaçla TÜİK’in 2016 yılı Hanehalkı Bilişim Teknolojileri Kullanım Araştırması veri seti birincil analize tabi tutulmuş ve ANOVA testi yapılmıştır. Çalışmanın bulgularına göre yaşlı bireylerin internet teknolojileri ve platformlarına önemli ölçüde hakim oldukları tespit edilmekle birlikte dijital yeterlilik düzeyleri üzerinde demografik unsurların da etkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Yaşlılık , Dijital Göçmen , Dijital Uçurum , Ağ Toplumu , Dijital Teknoloji.

A Research on the Levels of Digital Technology Use of Elderly

https://izlik.org/JA68GT67GX

Öz

In this study the relationship between communication technologies that develop rapidly and elderly individuals who are seen as disadvantaged in many ways in the society and defined as “digital migrants” is being examined. In this context, elderly people aged 60-74 are assessed on their abilities to use new communication technologies, purposes, tools and frequencies. For this purpose, TURKSTAT’s 2016 Information and Communication Technology (ICT) Usage Survey on Households and Individuals’ data set was subjected to primary analysis an one-way ANOVA test. In respect of the findings of the study, it was determined that elderly individiuals dominate internet technologies and platforms significantly and was concluded that demographic factors are also effective on digital qualification levels.

Anahtar Kelimeler

Aging , Digital Immigrants , Digital Divide , Network Society , Digital Technology

Kaynakça

• Abbey, R. ve Hydde, S. (2009). “No country for older people? Age and the digital divide”, Journal of Information, Communication&Ethics in Society, 7(4), s. 225-242.
• Alcala, L. A., (2014). “Media Literacy for Older People facing the Digital Divide: The e-Inclusion Programmes Design”, Media Education Research Journal, 42(21). s.173-180.
• Artut, S. (2014). Teknoloji- İnsan Birlikteliği, İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
• Baudrillard, J. (2011). Simülarklar ve Simülasyon, İstanbul: Doğu Batı Yayınları.
• Bauman, Z., Lyon, D., (2013). Akışkan Gözetim, İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
• Becerikli, S. (2013). “Kuşaklararası İletişim Açısından Yeni İletişim Teknolojilerinin Kullanımı: İleri Yaş Grubu Üzerine Bir Değerlendirme”, İstanbul Üniversitesi İletişim Fakültesi Dergisi, 1(44) s. 19-31.
• Bell, D. (1997). The Coming of Post-Industrial Society: A Venture in Social Forecasting, New York: Basic Books.
• Castells, M. (2011). “A Network Theory of Power”, International Journal of Communication, (5), s.773-787.
• Chakraborty R., Vishik, C., Rao R. (2013). “Privacy Preserving Actions of Older Adults on Social Media: Exploring the Behavior of Opting Out of Information Sharing, Decision Support Systems”, Science Direct Journal, 55(4), s. 948-956.
• Çeler, Z. (2012). “Manuel Castells ve Ağ Toplumu, İdeoloji Olarak Enformasyon”, Galatasaray Üniversitesi İleti-ş-im, ss.111-117
• Çımrın, F. (2011). “Manuel Castells’i Yeniden Okumak: Küresel Ağ Hareketliliği Yaklaşımının Eleştirel Bir Değerlendirmesi”, Y.D.Ü. Sosyal Bilimler Dergisi, Vol:4, Sayı:2, s. 65-77.
• DiMaggio P. &Hargittai, E., (2001). “From the ‘Digital Divide’ to ‘Digital Inequality’: Studying Internet Use as Penetration Increases”, Working Paper #15. Princeton: Center for Arts and Cultural Policy Studies, Princeton University, https://www. princeton.edu/~artspol/workpap/WP15%20-%20DiMaggio%2BHargittai.pdf (Erişim Tarihi: 15.11.2017).
• Gahran, A., Really? “IBM predicts the end of the digital divide in 5 years” http:// edition.cnn.com/2012/01/17/tech/mobile/ibm-digital-divide-gahran/index.html (Erişim Tarihi: 08.11.2017).
• Görgün-Baran, A., (2011). “Yaşlılığın Sosyal Boyutu”, Yaşamak Ayrıcalıktır İç, s.23-32. http://www.gebam.hacettepe.edu.tr/sosyal_boyut/yasliligin_sosyal_boyutu.pdf (Erişim Tarihi: 19.11.2017). Görgün-Baran, A., ve Erdem, T. (2017). “Gençlerin Bilişim Teknolojilerini Kullanım Yetenekleri ve E-Güvenlik Yaklaşımlarına Dair Bir Araştırma”, G e n ç l i k Araştırmaları Dergisi, Temmuz 2017, 5(12) , s.5-22.
• Hargittai, E., (2000). “Second-Level DigitalDivide: Differences in People’s Online Skills”, First Monday, 7(4) (April), http://firstmonday.org/article/view/942/864 (Erişim Tarihi:09.11.2017).
• Karabulut, B. (2015). “Bilgi Toplumu Çağında Dijital Yerliler, Göçmenler, Melezler”, Pamukkale Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (21)., ss.11-23.
• Lenhart, A., Rainie, L., Fox, S., Horrigan, J., &Spooner, T. (2000). “Who’s not online: 57% of those without Internet Access say they do not plan to log on”. http://www. pewinternet.org/2000/09/21/whos-not-online-57-of-those-without-internet-access-saythey-do-not-plan-to-log-on/ (Erişim Tarihi: 08.11.2017).
• Maigret, E. (2013). Medya ve İletişim Sosyolojisi, Halime Yücel (çev.), İstanbul: İletişim Yayınları.
• Masuda, Y. (1990). Managing in the Information Society, ABD: Blackwell Pub.
• McDaniel, S. A., Zimmer, Z. (2013). Global Aging in the Twenty-First Century: Challanges, Opportunities and Implications, Londra: Routledge.
• Meder, M.. (2001) “Bilgi Toplumu ve Toplumsal Değişim”, Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, Sayı:9, S. 72-81.
• Milward, P., (2003). “The ‘grey digital divide’: Perception, exclusion and barriers of Access to the Internet for older people”, First Monday, 8(7), http://journals.uic.edu/ ojs/index.php/fm/article/view/1066 (Erişim Tarihi: 08.11.2017).
• National Telecommunications and Information Administration (2000). Falling through the Net: Toward digital inclusion. Washington, DC: U.S. Department of Commerce, NTIA. https://www.ntia.doc.gov/report/2000/falling-through-net-towarddigital-inclusion (Erişim Tarihi: 08.11.2017).
• Neves, B., Amaro, F., Fonseca, J. (2013). “Coming of (Old) Age in the Digital Age: ICT Usage and Non- Usage Among Older Adults”, Sosyological Research Online, 18(2). http://journals.sagepub.com/doi/abs/10.5153/sro.2998 (Erişim Tarihi: 08.11.2017).
• Olphert, W. Damodaran, L., “Older people and digital disengagement: a fourth digital divide?” Gerontology, (59) s.564-570.
• Özkan, Y., Purutçuoğlu, E. (2010). “Yaşlılıkta Teknolojik Yeniliklerin Kabulünü Etkileyen Sosyalizasyon Süreci”, Aile ve Toplum, 6(23), s.37-46.
• Öztürk, L., (2005). “Türkiye’de Dijital Eşitsizlik: Tübitak-Bilten Anketleri Üzerine Bir Değerlendirme”, Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, (24), s.111-131.
• Paul, G., ve Stegbauer C., (2005). “Is the digital divide between young and elderly people increasing?, First Monday, 10(10), http://firstmonday.org/article/view/1286 (Erişim Tarihi: 08.11.2017).
• Pecchioni L., Wright, K., Nussbaum, J. (2005). Life Span Communication, Londra: Routledge.
• Phillipson, C. (2003). “Globalization and the Future of Aging: Developing a Critical Gerontology”, Sociological Research Online, 8(4). http://www.socresonline.org. uk/8/4/phillipson.html (Erişim Tarihi: 08.11.2017).
• Powell, J., Khan, H., (2013). “Ageing and Globalization: A Global Analysis”, Journal of Globalization Stuıdies, Vol:4, Num:1, pp. 137-146.
• Prensky, M. (2001). “Digital Natives, Digital Immigrants”, On the Horizon, 9(5), s.1-6. https://www.marcprensky.com/writing/Prensky%20-%20Digital%20Natives,%20 Digital%20Immigrants%20-%20Part1.pdf (Erişim Tarihi: 08.11.2017).
• Tekedere H., ve Arpacı F., (2016). “Orta Yaş ve Yaşlı Bireylerin İnternet ve Sosyal Medyaya Yönelik Görüşleri”, Türkiye Sosyal Araştırmalar Dergisi, (2), s. 377-392.
• Timisi, Nilüfer, (2003). Yeni İletişim Teknolojileri ve Demokrasi, Dost Kitabevi, Ankara.
• Tully, C., J., (2003). “Growing up in technological worlds: How modern Technologies shape the everyday lives of the young people”, Science, Technology&Society, 23(6), s. 444-456. http://citeseerx.ist.psu.edu/viewdoc/download?doi=10.1.1.564.7122&rep=rep1 &type=pdf (Erişim Tarihi: 08.11.2017).
• Van Dijk, Jan, A.G. M., (2016). Ağ Toplumu, İstanbul: Kafka Yayınevi.
• Van Dijk, Jan A. G. M., (2006). “Digital divide research, achievement and shortcomings”, Science Direct, Poetics (34), s. 221-235.
• Van Dijk, Jan A. G. B., (2012). “The Evolution of the Digital Divide, The Digital Divide turns to Inequality of Skills and Usage”, Digital Enlightenment Yearbook 2012, J. Bes vd. (Editörler), IOS Press, s.57-78.