Araştırma Makalesi

Kronik Hastalığa Sahip Bireylerin Bakım Bağımlılıkları ve Eş Desteği: Tanımlayıcı ve İlişki Arayıcı bir Çalışma

Cilt: 11 Sayı: 3 30 Eylül 2026
PDF İndir
EN TR

Kronik Hastalığa Sahip Bireylerin Bakım Bağımlılıkları ve Eş Desteği: Tanımlayıcı ve İlişki Arayıcı bir Çalışma

Öz

Amaç: Hastalığı olan bireyin bakım gereksinimlerinin karşılanması ve eşin bakım konusunda hastayı desteklenmesi önemlidir. Bu çalışmanın amacı kronik hastalığı olan bireylerde bakım bağımlılığı ile eş destek düzeyleri arasındaki ilişkiyi belirlemektir. Gereç ve Yöntem: Çalışma tanımlayıcı ve ilişki arayıcıdır. Örneklem güç analizi ile belirlendi (n: 134). Veriler Eylül 2022-Ocak 2023 tarihleri arasında tıp fakültesi hastanesinde katılımcı bilgi formu, Bakım Bağımlılığı Ölçeği ve Eş Destek Ölçeği kullanılarak toplandı. Verilerin analizinde sayı, yüzde, Mann-Whitney U, Kruskal Wallis, Spearman Korelasyon Analizi ve Tamhane's test istatistikleri kullanıldı. Bulgular: Bireylerin yaş ortalaması 56,57±9,389, eş yaş ortalaması 57,02±9,211, evlilik süresi ortalaması 37,51±13,610, çocuk sayısı ortalaması 3,08±1,566, bakıma bağımlılık puanı ortalaması 73,32±16,834, eş destek puanı ortalaması 69,25±9,666 idi. Bakım bağımlılığının düşük olduğu ve eş desteğinin yeterli olduğu belirlendi. Eş desteğinin duygusal boyutu ile bakıma bağımlılık arasında negatif bir ilişki bulundu (r=-0,182 , p=0,036). Sonuç: Kronik hastalığı olan bireylerde bakım bağımlılığı düşük ve eş desteği yeterlidir. Artan eş yaşı ve çocuk sayısı hem bakıma bağımlılığı hem de eş desteğini olumsuz yönde etkilemektedir. Kronik hastalığı olan bireylerde toplam bakım bağımlılığı puanları ile eş desteği arasında doğrudan bir ilişki yoktur, ancak duygusal boyutta bir ilişki vardır. Hemşirelerin kronik hastalığı olan bireyleri bakıma bağımlılık açısından değerlendirmeleri, hastanın eşini bakıma dahil etmeleri ve bu konuda eşini bilgilendirmeleri uygun olabilir.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

TÜBİTAK

Proje Numarası

2021 yılı 2. Dönem TÜBİTAK 2209-A üniversite öğrencileri araştırma projeleri destekleme programı tarafından desteklenmiştir (Proje destek sıra no: 2978).

Etik Beyan

Necmettin Erbakan Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Bilimsel Araştırmalar Etik Kurulu’ndan alınmıştır. Karar No: 2022/18-112 Karar Tarihi: 05.01.2022

Kaynakça

  1. World Health Organization [İnternet]. Noncommunicable diseases; 2022 [Erişim tarihi 13.04.2022]. https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/noncommunicable-diseases.
  2. Chen HC, Lai MJ, Wu WC, Lee MC, Lin MY, Chiu YW, et al. Association of diabetes, education level, and care dependency with use of temporary vascular access in patients with chronic kidney disease. Semin Dial. 2021 Mar-Apr;34(2):130-6. DOI:10.1111/sdi.12930.
  3. Özkan Tuncay F, Kars Fertelli T. Care dependency and related factors in patients with chronic renal failure. Kocaeli Med J. 2020;9(1):32-40. DOI:10.5505/ktd.2020.78557.
  4. Karadag E, Ugur O, Mert H, Erunal M. The relationship between psychological resilience and social support levels in hemodialysis patients. J Basic Clin Health Sci. 2019;3(1):9-15. DOI:10.30621/jbachs.2019.469.
  5. Kim B, Kim J. Influence of uncertainty, depression, and social support on self-care compliance in hemodialysis patients. Ther Clin Risk Manag. 2019;15:1243-51. DOI:10.2147/TCRM.S218934.
  6. Mundakir M, Fadillah N, Sumara R, Asri A, Wulandari Y. The relationship between partner support and interdialytic weight gain (IDWG) in hemodialysis patients. J Ners. 2019;14(2):210-4. DOI:10.20473/jn.v14i2.10863.
  7. Piredda M, Bartiromo C, Capuzzo MT, Matarese M, De Marinis MG. Nursing care dependence in the experiences of advanced cancer inpatients. Eur J Oncol Nurs. 2016;20:125-32. DOI:10.1016/j.ejon.2015.07.002.
  8. Juarez-Vela R, Durante A, Pellicer-Garcia B, Verde A, Capillas R, Antón-Solanas I, et al. Care dependency in patients with heart failure: a cross-sectional study in Spain. Int J Environ Res Public Health. 2020;17(19):7042. DOI:10.3390/ijerph17197042.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Dahili Hastalıklar Hemşireliği

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Eylül 2026

Gönderilme Tarihi

3 Şubat 2024

Kabul Tarihi

8 Nisan 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 11 Sayı: 3

Kaynak Göster

APA
Burucu, R., Özdemir, R., Kam, B. E., & Arıcı, M. E. (2026). Kronik Hastalığa Sahip Bireylerin Bakım Bağımlılıkları ve Eş Desteği: Tanımlayıcı ve İlişki Arayıcı bir Çalışma. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, 11(3), 500-509. https://doi.org/10.61399/ikcusbfd.1416251
AMA
1.Burucu R, Özdemir R, Kam BE, Arıcı ME. Kronik Hastalığa Sahip Bireylerin Bakım Bağımlılıkları ve Eş Desteği: Tanımlayıcı ve İlişki Arayıcı bir Çalışma. İKÇÜSBFD. 2026;11(3):500-509. doi:10.61399/ikcusbfd.1416251
Chicago
Burucu, Rukiye, Ravza Özdemir, Beril Eda Kam, ve Mümüne Esra Arıcı. 2026. “Kronik Hastalığa Sahip Bireylerin Bakım Bağımlılıkları ve Eş Desteği: Tanımlayıcı ve İlişki Arayıcı bir Çalışma”. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi 11 (3): 500-509. https://doi.org/10.61399/ikcusbfd.1416251.
EndNote
Burucu R, Özdemir R, Kam BE, Arıcı ME (01 Eylül 2026) Kronik Hastalığa Sahip Bireylerin Bakım Bağımlılıkları ve Eş Desteği: Tanımlayıcı ve İlişki Arayıcı bir Çalışma. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi 11 3 500–509.
IEEE
[1]R. Burucu, R. Özdemir, B. E. Kam, ve M. E. Arıcı, “Kronik Hastalığa Sahip Bireylerin Bakım Bağımlılıkları ve Eş Desteği: Tanımlayıcı ve İlişki Arayıcı bir Çalışma”, İKÇÜSBFD, c. 11, sy 3, ss. 500–509, Eyl. 2026, doi: 10.61399/ikcusbfd.1416251.
ISNAD
Burucu, Rukiye - Özdemir, Ravza - Kam, Beril Eda - Arıcı, Mümüne Esra. “Kronik Hastalığa Sahip Bireylerin Bakım Bağımlılıkları ve Eş Desteği: Tanımlayıcı ve İlişki Arayıcı bir Çalışma”. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi 11/3 (01 Eylül 2026): 500-509. https://doi.org/10.61399/ikcusbfd.1416251.
JAMA
1.Burucu R, Özdemir R, Kam BE, Arıcı ME. Kronik Hastalığa Sahip Bireylerin Bakım Bağımlılıkları ve Eş Desteği: Tanımlayıcı ve İlişki Arayıcı bir Çalışma. İKÇÜSBFD. 2026;11:500–509.
MLA
Burucu, Rukiye, vd. “Kronik Hastalığa Sahip Bireylerin Bakım Bağımlılıkları ve Eş Desteği: Tanımlayıcı ve İlişki Arayıcı bir Çalışma”. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, c. 11, sy 3, Eylül 2026, ss. 500-9, doi:10.61399/ikcusbfd.1416251.
Vancouver
1.Rukiye Burucu, Ravza Özdemir, Beril Eda Kam, Mümüne Esra Arıcı. Kronik Hastalığa Sahip Bireylerin Bakım Bağımlılıkları ve Eş Desteği: Tanımlayıcı ve İlişki Arayıcı bir Çalışma. İKÇÜSBFD. 01 Eylül 2026;11(3):500-9. doi:10.61399/ikcusbfd.1416251