Derleme

Sialillenmiş Anne Sütü Oligosakkaritlerinin Bilişsel Gelişim Üzerindeki Etkisi

Cilt: 11 Sayı: 3 30 Eylül 2026
PDF İndir
EN TR

Sialillenmiş Anne Sütü Oligosakkaritlerinin Bilişsel Gelişim Üzerindeki Etkisi

Öz

Yenidoğan dönemi beynin anatomik ve fizyolojik gelişimi, yaşam boyu sürecek bilişsel, duygusal ve nörolojik fonksiyonların temelinin atıldığı son derece kritik bir süreci kapsamaktadır. Bu dönemde beyin, sinir hücreleri arasındaki bağlantıların güçlenmesi, sinaptogenez, hücre proliferasyonu, nöronal plastisite ve nörogenez gibi süreçler için spesifik besin ögelerine ihtiyaç duymaktadır. Anne sütü, bu ihtiyaçları karşılayan yüksek miktarda anne sütü oligosakkaritleri içermektedir ve böylece beyin gelişimi ile fonksiyonlarının gerçekleştirilmesinde önemli bir rol oynamaktadır. Gangliozidlerde ve hücre adezyon moleküllerinde bulunan sialik asit, özellikle hafıza ve öğrenme süreçleri üzerinde olumlu etkiler göstermektedir. Anne sütünde sialoglikan formunda bulunan sialik asit yenidoğan dönemi için bilişsel gelişim ve nörolojik fonksiyonların desteklenmesinde elzem bir besin ögesi olarak kabul edilmektedir. Bu nedenle yenidoğanlara spesifik formulaların sialik asit içeriğinin artırılarak anne sütündeki miktarlara ulaşılması önem arz etmektedir. Bu derlemenin amacı, anne sütünün içerdiği besin ögelerinden sialillenmiş anne sütü oligosakkaritlerinin bilişsel gelişim süreçlerine etkilerini, preterm ve term bebeklerin beyin gelişiminde rol oynayan mekanizmalar ışığında tartışmaktır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Varki A, Schauer R. Sialic acids. In: Varki A, Cummings RD, Esko JD, Freeze HH, Stanley P, Bertozzi CR, et al., editors. Essentials of glycobiology. 2nd ed. Cold Spring Harbor (NY): Cold Spring Harbor Laboratory Press; 2009. Chapter 14.
  2. Wylie AD, Zandberg WF. Quantitation of sialic acids in infant formulas by liquid chromatography-mass spectrometry: an assessment of different protein sources and discovery of new analogues. J Agric Food Chem. 2018;66(30):8114-23. DOI: 10.1021/acs.jafc.8b01042.
  3. Schwarzkopf M, Knobeloch KP, Rohde E, Hinderlich S, Wiechens N, Lucka L, et al. Sialylation is essential for early development in mice. Proc Natl Acad Sci U S A 2002;99(8):5267-70. DOI: 10.1073/pnas.072066199.
  4. Xie Q, Xu Y, Zhang W, Zhu M, Wang X, Huang J, et al. Concentration and distribution of sialic acid in human milk and its correlation with dietary intake. Front Nutr. 2022;9:929661. DOI: 10.3389/fnut.2022.929661.
  5. Abdul Khalid SK, Rashed A, Aziz SA, Ahmad H. Effects of sialic acid from edible bird nest on cell viability associated with brain cognitive performance in mice. World J Tradit Chin Med. 2019;5(4):214-9. DOI: 10.4103/wjtcm.wjtcm_22_19.
  6. Wang B, Yu B, Karim M, Hu H, Sun Y, McGreevy P, et al. Dietary sialic acid supplementation improves learning and memory in piglets. Am J Clin Nutr. 2007;85(2):561-9. DOI: 10.1093/ajcn/85.2.561.
  7. Obelitz-Ryom K, Bering SB, Overgaard SH, Eskildsen SF, Ringgaard S, Olesen JL, et al. Bovine milk oligosaccharides with sialyllactose improves cognition in preterm pigs. Nutrients. 2019;11(6):1335. DOI: 10.3390/nu11061335.
  8. Tarr AJ, Galley JD, Fisher SE, Chichlowski M, Berg BM, Bailey MT. The prebiotics 3’Sialyllactose and 6’Sialyllactose diminish stressor-induced anxiety-like behavior and colonic microbiota alterations: Evidence for effects on the gut-brain axis. Brain Behav Immun. 2015;50:166-77. DOI: 10.1016/j.bbi.2015.06.025.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Beslenme Bilimi, Gıda Özellikleri, Beslenme ve Diyetetik (Diğer)

Bölüm

Derleme

Yayımlanma Tarihi

30 Eylül 2026

Gönderilme Tarihi

11 Mart 2025

Kabul Tarihi

12 Eylül 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 11 Sayı: 3

Kaynak Göster

APA
Altınkaynak, A., & Seremet Kürklü, N. (2026). Sialillenmiş Anne Sütü Oligosakkaritlerinin Bilişsel Gelişim Üzerindeki Etkisi. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, 11(3), 739-747. https://doi.org/10.61399/ikcusbfd.1655539
AMA
1.Altınkaynak A, Seremet Kürklü N. Sialillenmiş Anne Sütü Oligosakkaritlerinin Bilişsel Gelişim Üzerindeki Etkisi. İKÇÜSBFD. 2026;11(3):739-747. doi:10.61399/ikcusbfd.1655539
Chicago
Altınkaynak, Altınay, ve Nilgün Seremet Kürklü. 2026. “Sialillenmiş Anne Sütü Oligosakkaritlerinin Bilişsel Gelişim Üzerindeki Etkisi”. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi 11 (3): 739-47. https://doi.org/10.61399/ikcusbfd.1655539.
EndNote
Altınkaynak A, Seremet Kürklü N (01 Eylül 2026) Sialillenmiş Anne Sütü Oligosakkaritlerinin Bilişsel Gelişim Üzerindeki Etkisi. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi 11 3 739–747.
IEEE
[1]A. Altınkaynak ve N. Seremet Kürklü, “Sialillenmiş Anne Sütü Oligosakkaritlerinin Bilişsel Gelişim Üzerindeki Etkisi”, İKÇÜSBFD, c. 11, sy 3, ss. 739–747, Eyl. 2026, doi: 10.61399/ikcusbfd.1655539.
ISNAD
Altınkaynak, Altınay - Seremet Kürklü, Nilgün. “Sialillenmiş Anne Sütü Oligosakkaritlerinin Bilişsel Gelişim Üzerindeki Etkisi”. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi 11/3 (01 Eylül 2026): 739-747. https://doi.org/10.61399/ikcusbfd.1655539.
JAMA
1.Altınkaynak A, Seremet Kürklü N. Sialillenmiş Anne Sütü Oligosakkaritlerinin Bilişsel Gelişim Üzerindeki Etkisi. İKÇÜSBFD. 2026;11:739–747.
MLA
Altınkaynak, Altınay, ve Nilgün Seremet Kürklü. “Sialillenmiş Anne Sütü Oligosakkaritlerinin Bilişsel Gelişim Üzerindeki Etkisi”. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, c. 11, sy 3, Eylül 2026, ss. 739-47, doi:10.61399/ikcusbfd.1655539.
Vancouver
1.Altınay Altınkaynak, Nilgün Seremet Kürklü. Sialillenmiş Anne Sütü Oligosakkaritlerinin Bilişsel Gelişim Üzerindeki Etkisi. İKÇÜSBFD. 01 Eylül 2026;11(3):739-47. doi:10.61399/ikcusbfd.1655539