Tek Zincirli Doymuş Yağ Asitleri ve Sağlık İlişkisi
Öz
Özet
Tek zincirli doymuş yağ asitlerinin (pentadekanoik asit-C15:0 ve heptadekanoik asit-C17:0) insan sağlığı üzerindeki rolü beslenme araştırmalarının artmasıyla güçlenmiştir. Önceki dönemlerde C15:0 ve C17:0 yağ asitlerinin plazmada düşük miktarda olmasından dolayı insanlarda önemsiz olduğu düşünülmüş, fakat süt ve süt ürünleri tüketiminin artması ile kan plazmasında C15:0 ve C17:0 artışı olduğu belirlenmiştir. Temel olarak süt yağında bulunan ancak az miktarda ette de saptanan C15:0 ve C17:0 yağ asitleri süt yağı biyobelirteçleri olarak kabul edilmektedir. Bununla birlikte bu yağ asitlerinin propiyonik asitten endojen olarak insanlarda da üretilebileceği belirtilmektedir. Yapılan çalışmalarda C15:0 ve C17:0 doymuş yağ asitlerinin bazı hastalık riskini azalttığı gösterilmiştir. Ancak bu yağ asitlerinin potansiyel mekanizmaları üzerine araştırmalar hala sınırlıdır ve daha fazla çalışmaya ihtiyaç duyulmaktadır. Bu derlemede tek zincirli doymuş yağ asitlerinin beslenmedeki biyobelirteç rolü, bazı hastalıklarla ilişkisi ve olası mekanizmaları üzerine bilgi verilmesi amaçlanmıştır.
Anahtar Kelimeler: Pentadekanoik asit, heptadekanoik asit, biyobelirteç, süt ve süt ürünleri.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Abdullah, M.M., Cyr, A., Lépine, M.C., Labonté, M.È., Couture, P., Jones, P.J., et al. (2015). Recommended dairy product intake modulates circulating fatty acid profile in healthy adults: a multi-centre cross-over study. British Journal of Nutrition, 113(3), 435-444.
- Albani, V., Celis-Morales, C., O’Donovan, C.B., Walsh, M.C., Woolhead C, Forster H, et al. (2017). Within-person reproducibility and sensitivity to dietary change of C15:0 and C17:0 levels in dried blood spots: Data from the European Food4Me Study. Molecular Nutrition & Food Research, 61(10).
- Aljada, A., Mohanty, P., Ghanim, H., Abdo, T., Tripathy, D., Chaudhuri, A., Dandona, P. (2004). Increase in intranuclear nuclear factor kappaB and decrease in inhibitor kappaB in mononuclear cells after a mixed meal: evidence for a proinflammatory effect. The American Journal of Clinical Nutrition, 79(4), 682-690.
- Aravamudan, B., Thompson, M.A., Pabelick, C.M., Prakash, Y.S. (2013). Mitochondria in lung diseases. Expert Review of Respiratory Medicine, 7(6), 631-646.
- Black, P.N., & Scragg, R. (2005). Relationship between serum 25-hydroxyvitamin d and pulmonary function in the third national health and nutrition examination survey. Chest, 128(6), 3792-3798.
- Brevik, A., Veierød, M.B., Drevon, C.A., & Andersen, L.F. (2005). Evaluation of the odd fatty acids 15:0 and 17:0 in serum and adipose tissue as markers of intake of milk and dairy fat. European Journal of Clinical Nutrition, 59(12), 1417-1422.
- De Oliveira Otto, M.C., Mozaffarian, D., Kromhout, D., Bertoni, A.G., Sibley, C.T., Jacobs, D.R., et al. (2012). Dietary Intake of Saturated Fat by Food Source and Incident Cardiovascular Disease: The Multi-Ethnic Study of Atherosclerosis. The American Journal of Clinical Nutrition, 96(2), 397-404.
- Fonteh, A.N., Cipolla, M., Chiang, J., Arakaki, X., & Harrington, M.G. (2014). Human cerebrospinal fluid fatty acid levels differ between supernatant fluid and brain-derived nanoparticle fractions, and are altered in Alzheimer’s disease. PLoS One, 9(6), 100519.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Sağlık Kurumları Yönetimi
Bölüm
Derleme
Yazarlar
Ebru Koptagel
0000-0001-8238-4455
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
30 Eylül 2020
Gönderilme Tarihi
12 Haziran 2020
Kabul Tarihi
25 Ağustos 2020
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2020 Cilt: 5 Sayı: 3
