Derleme

Nörolojik Hastalıklarda Yorgunluk ve Değerlendirme Yöntemleri

Cilt: 6 Sayı: 3 30 Eylül 2021
PDF İndir
EN TR

Nörolojik Hastalıklarda Yorgunluk ve Değerlendirme Yöntemleri

Öz

Nörolojik hastalıklarda sıklıkla görülen yorgunluk, bireylerin günlük yaşam aktivitelerinin kısıtlanmasına ve yaşam kalitelerinin azalmasına yol açan bir semptomdur. Yorgunluğun sübjektif değerlendirilmesinde yorgunluğun şiddeti, günlük yaşam aktiviteleri üzerine etkileri, sosyal, bilişsel ve psikolojik etkileri gibi boyutlarının araştırılması amacıyla birçok ölçek geliştirilmiştir. Nörolojik hastalıklara özgü yorgunluğu ölçmek için geliştirilmiş ölçekler sayıca yetersizdir. Nörolojik hastalıklarda yorgunluğu değerlendirmek amacıyla kullanılan ölçeklerin çoğu farklı popülasyonlarda yorgunluğu değerlendirmek için geliştirilmiştir. Yorgunluğun objektif olarak değerlendirilmesinde ise invaziv yöntemler ve invaziv olmayan fizyolojik testler kullanılmaktadır. Kan testi ve kas biyopsisi yorgunluğun değerlendirilmesinde kullanılan invaziv yöntemlerdendir. Elektromiyografi gibi invaziv olmayan fizyolojik testlerle yorgunluğun değerlendirilmesinde iyi derecede kas aktivasyonu gerekliliği, nörolojik hastalıklarda bu yöntemlerin kullanımını sınırlandıran bir faktördür. Bununla birlikte, nörolojik hastalıklarda yorgunluğun aktiviteden bağımsız olarak da var olabilen bir semptom olması ve sübjektif doğası objektif değerlendirme yöntemlerinin nörolojik hastalıklarda yorgunluk ile ilgili yeterli bilgi vermediğini göstermektedir. Bu nedenlerle, nörolojik hastalıklara özel geliştirilmiş, hastalığın doğasını, yorgunluğu etkileyen faktörleri ve patolojisini göz önünde bulunduran ve psikometrik özellikleri iyi olan yorgunluk değerlendirme araçlarının geliştirilmesi gerekmektedir. Bu konuda yapılacak olan çalışmalar, nörolojik rehabilitasyon alanında çalışan klinisyen ve araştırmacılara fayda sağlayacaktır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Taylor JL, Gandevia SC. A comparison of central aspects of fatigue in submaximal and maximal voluntary contractions. Journal of Applied Physiology. 2008;104(2):542-50.
  2. Zwarts M, Bleijenberg G, Van Engelen B. Clinical neurophysiology of fatigue. Clinical Neurophysiology. 2008;119(1):2-10.
  3. Kluger BM, Krupp LB, Enoka RM. Fatigue and fatigability in neurologic illnesses: Proposal for a unified taxonomy. Neurology. 2013;80(4):409- 16.
  4. Jason LA, Evans M, Brown M, Porter N. What is fatigue? Pathological and nonpathological fatigue. PM&R. 2010;2(5):327-31.
  5. De Vries J, Hagemans M, Bussmann J, Van der Ploeg A, Van Doorn P. Fatigue in neuromuscular disorders: Focus on Guillain–Barré syndrome and Pompe disease. Cellular and Molecular Life Sciences. 2010;67(5):701-13.
  6. Ayache SS, Chalah MA. Fatigue in multiple sclerosis – Insights into evaluation and management. Neurophysiologie Clinique/Clinical Neurophysiology. 2017;47(2):139-71. doi: https://doi.org/10.1016/j.neucli.2017.02.004.
  7. Cumming TB, Packer M, Kramer SF, English C. The prevalence of fatigue after stroke: A systematic review and meta-analysis. International Journal of Stroke. 2016;11(9):968-77. doi: 10.1177/1747493016669861. PubMed PMID: 27703065.
  8. Siciliano M, Trojano L, Santangelo G, De Micco R, Tedeschi G, Tessitore A. Fatigue in Parkinson’s disease: A systematic review and meta‐analysis. Movement Disorders. 2018;33(11):1712-23.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sağlık Kurumları Yönetimi

Bölüm

Derleme

Yayımlanma Tarihi

30 Eylül 2021

Gönderilme Tarihi

3 Şubat 2021

Kabul Tarihi

24 Mart 2021

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2021 Cilt: 6 Sayı: 3

Kaynak Göster

APA
Kaya, G., & Ergin, G. (2021). Nörolojik Hastalıklarda Yorgunluk ve Değerlendirme Yöntemleri. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, 6(3), 171-178. https://izlik.org/JA66KT27TJ
AMA
1.Kaya G, Ergin G. Nörolojik Hastalıklarda Yorgunluk ve Değerlendirme Yöntemleri. İKÇÜSBFD. 2021;6(3):171-178. https://izlik.org/JA66KT27TJ
Chicago
Kaya, Gözde, ve Gülbin Ergin. 2021. “Nörolojik Hastalıklarda Yorgunluk ve Değerlendirme Yöntemleri”. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi 6 (3): 171-78. https://izlik.org/JA66KT27TJ.
EndNote
Kaya G, Ergin G (01 Eylül 2021) Nörolojik Hastalıklarda Yorgunluk ve Değerlendirme Yöntemleri. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi 6 3 171–178.
IEEE
[1]G. Kaya ve G. Ergin, “Nörolojik Hastalıklarda Yorgunluk ve Değerlendirme Yöntemleri”, İKÇÜSBFD, c. 6, sy 3, ss. 171–178, Eyl. 2021, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA66KT27TJ
ISNAD
Kaya, Gözde - Ergin, Gülbin. “Nörolojik Hastalıklarda Yorgunluk ve Değerlendirme Yöntemleri”. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi 6/3 (01 Eylül 2021): 171-178. https://izlik.org/JA66KT27TJ.
JAMA
1.Kaya G, Ergin G. Nörolojik Hastalıklarda Yorgunluk ve Değerlendirme Yöntemleri. İKÇÜSBFD. 2021;6:171–178.
MLA
Kaya, Gözde, ve Gülbin Ergin. “Nörolojik Hastalıklarda Yorgunluk ve Değerlendirme Yöntemleri”. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, c. 6, sy 3, Eylül 2021, ss. 171-8, https://izlik.org/JA66KT27TJ.
Vancouver
1.Gözde Kaya, Gülbin Ergin. Nörolojik Hastalıklarda Yorgunluk ve Değerlendirme Yöntemleri. İKÇÜSBFD [Internet]. 01 Eylül 2021;6(3):171-8. Erişim adresi: https://izlik.org/JA66KT27TJ