Derleme

Düşünüyorum Öyleyse Yapacağım: Karar Verme ve Eylemi Başlatma Sürecinde Korteksin İşlevi

Cilt: 6 Sayı: 3 30 Eylül 2021
PDF İndir
EN TR

Düşünüyorum Öyleyse Yapacağım: Karar Verme ve Eylemi Başlatma Sürecinde Korteksin İşlevi

Öz

Karar verme, mevcut problemi çözüme kavuşturmaya odaklı bir yöneliş, karar verme eylemi ise mevcut seçenekleri değerlendirme, analiz etme ve sonuçlarını takip etme gibi spesifik etkinliklerden oluşan karmaşık bir işlevdir. Karar alabilme kabiliyeti zihinsel analiz, planlama, üst düzey düşünme (koşullardaki değişikliklere uygun olarak cevabı değiştirebilme yetisi gibi), eylemi başlatma ve yürütme gibi bilişsel süreçleri içermektedir. Bu süreç eylem seçimi kapsamında ilişkisel öğrenme, duygusal ve sosyal yönler dâhil olmak üzere çeşitli bileşenlere ayrılmaktadır. Karar vermenin bu farklı yönleri, bilişsel sinirbilim alanındaki araştırmaların odak noktası haline gelmiştir. Özellikle son yıllarda ventromedial prefrontal korteks ve ilgili yapıların karar vermede anahtar bir role sahip olmasının bilişin oldukça karmaşık yönü olduğu düşünülen korteks temelini anlamamızda yol katedildiğini göstermektedir. Bu çalışma ile orbitofrontal korteks ve ventral striatum gibi karar verme süreçlerinde etkin rol alan beyin bölgeleri hakkında yeni perspektifler kazandırmak amaçlanmaktadır. Özellikle, karar verme sürecinin bellek ve öğrenme ile sıkı bir şekilde bağlantılı olduğu giderek daha açık hale gelmektedir. Özünde karar verme, geçmişin ve gelecekteki eylemlerin hafızası arasındaki bağlantı olarak görülebilmektedir. Bu çalışma, karar verme ve eylemi başlatma sürecinde özellikle öğrenme ve hafıza bağlantılarına odaklanarak ve prefrontal korteks içindeki bölgelere özel bir vurgu yaparak bu yapıları gözden geçirmektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Doğan O. Sağlık bilimleri alanında davranış bilimleri. Cumhuriyet Üniversitesi Yayınları;1999.
  2. Yucelgen C, Denizdurduran B, Metin S, Elibol R, Sengor NS. A biophysical network model displaying the role of bazal ganglia pathways in action selection. In International Conference on Artificial Neural Networks. Springer, Berlin, Heidelberg. 2012;177-184.
  3. Üngüren E. Beynin nöroanatomik ve nörokimsayal yapısının kişilik ve davranış üzerindeki etkisi. Alanya Isletme Fakültesi Dergisi. 2015;7(1):193-219.
  4. Aysel T. Bir bilgi kaynağı olarak duygu-akıl ilişkisi. Atlas Sosyal Bilimler Dergisi. 2021;1(6):21-45.
  5. Damasio H, Grabowski T, Frank R, Galaburda AM, Damasio AR. The return of Phineas Gage: clues about the brain from the skull of a famous patient. Science. 1994; 264(5162):1102-1105.
  6. Saraçlı Ö, Atasoy N, Karaahmet E. Yakın ilişkilerin nörobiyolojisi. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar Dergisi. 2012;4(4):414-427.
  7. Atkinson B. Emotional intelligence in couples therapy: advances from neurobiology and the science of intimate relationship. Tijdschrift voor psychiatrie. 2007;49(7):498-499.
  8. Siegel DJ. Toward an interpersonal neurobiology of the developing mind: attachment relationships, mindsight and neural integration. Infant Mental Health Journal: official publication of the world association for infant mental health. 2001;22(1‐2):67-94.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sağlık Kurumları Yönetimi

Bölüm

Derleme

Yayımlanma Tarihi

30 Eylül 2021

Gönderilme Tarihi

3 Mayıs 2021

Kabul Tarihi

24 Eylül 2021

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2021 Cilt: 6 Sayı: 3

Kaynak Göster

APA
Korucu, T. Ş., & Özer Kaya, D. (2021). Düşünüyorum Öyleyse Yapacağım: Karar Verme ve Eylemi Başlatma Sürecinde Korteksin İşlevi. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, 6(3), 199-203. https://izlik.org/JA63SH73WJ
AMA
1.Korucu TŞ, Özer Kaya D. Düşünüyorum Öyleyse Yapacağım: Karar Verme ve Eylemi Başlatma Sürecinde Korteksin İşlevi. İKÇÜSBFD. 2021;6(3):199-203. https://izlik.org/JA63SH73WJ
Chicago
Korucu, Tuğçe Şirin, ve Derya Özer Kaya. 2021. “Düşünüyorum Öyleyse Yapacağım: Karar Verme ve Eylemi Başlatma Sürecinde Korteksin İşlevi”. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi 6 (3): 199-203. https://izlik.org/JA63SH73WJ.
EndNote
Korucu TŞ, Özer Kaya D (01 Eylül 2021) Düşünüyorum Öyleyse Yapacağım: Karar Verme ve Eylemi Başlatma Sürecinde Korteksin İşlevi. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi 6 3 199–203.
IEEE
[1]T. Ş. Korucu ve D. Özer Kaya, “Düşünüyorum Öyleyse Yapacağım: Karar Verme ve Eylemi Başlatma Sürecinde Korteksin İşlevi”, İKÇÜSBFD, c. 6, sy 3, ss. 199–203, Eyl. 2021, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA63SH73WJ
ISNAD
Korucu, Tuğçe Şirin - Özer Kaya, Derya. “Düşünüyorum Öyleyse Yapacağım: Karar Verme ve Eylemi Başlatma Sürecinde Korteksin İşlevi”. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi 6/3 (01 Eylül 2021): 199-203. https://izlik.org/JA63SH73WJ.
JAMA
1.Korucu TŞ, Özer Kaya D. Düşünüyorum Öyleyse Yapacağım: Karar Verme ve Eylemi Başlatma Sürecinde Korteksin İşlevi. İKÇÜSBFD. 2021;6:199–203.
MLA
Korucu, Tuğçe Şirin, ve Derya Özer Kaya. “Düşünüyorum Öyleyse Yapacağım: Karar Verme ve Eylemi Başlatma Sürecinde Korteksin İşlevi”. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, c. 6, sy 3, Eylül 2021, ss. 199-03, https://izlik.org/JA63SH73WJ.
Vancouver
1.Tuğçe Şirin Korucu, Derya Özer Kaya. Düşünüyorum Öyleyse Yapacağım: Karar Verme ve Eylemi Başlatma Sürecinde Korteksin İşlevi. İKÇÜSBFD [Internet]. 01 Eylül 2021;6(3):199-203. Erişim adresi: https://izlik.org/JA63SH73WJ