EN
TR
Yaşlılıkta Beslenme Durumunu Etkileyen Engellilik Sorunlarına Karşı Uygulanan Beslenme Çözümleri
Öz
Yaşlanma her canlıda görülen, tüm işlevlerde azalmaya sebep olan, evrensel bir süreçtir. Dünya genelinde yaşlı nüfusun hızla arttığı görülmekte ve 2050 yılında her 6 kişiden birinin 65 yaş ve üzerinde olacağı tahmin edilmektedir. Fizyolojik bir süreç olan yaşlılık, bireylerin aktivite düzeyini ve işlevselliğini azaltan/sınırlayan, onları sosyal, fiziksel ve duygusal olarak farklı derecelerde bağımlı kılabilen bir dönemdir. Yaşın ilerlemesiyle fizyolojik, psikolojik, bilişsel, sosyal alanlarda değişiklikler görülmekte, bireyin bilişsel ve fonksiyonel kapasitesi azalırken kronik hastalıkların sayısı artabilmektedir. Yaşlılığa bağlı hastalıkların önlenmesinde, geciktirilmesinde ve tedavisinde beslenme durumunun korunması ve iyileştirilmesi önemlidir. Yaşlı yetişkinlerin beslenme durumunu etkileyen sorunlara karşı uygulanan beslenme çözümlerinin beslenme durumunun iyileştirilmesinde etkili olduğu görülmekte, bu uygulamaların çoğaltılması ve yaygınlaştırılması gerekmektedir. Yaşlı yetişkinlere yönelik beslenme hizmeti uygulamaları; yaşlılıkta besin güvencesizliğini giderme, yaşlı yetişkinlerdeki çeşitli engellilik durumlarının beslenme durumunu olumsuz etkileme olasılığını azaltma ve sosyal yaşamı zenginleştirme potansiyeline sahiptir. Bu kapsamda literatürde günlük yaşam aktivitelerini destekleyici akıllı cihazlar ve teknolojiler, ShopWell, Nutrihealth, MyPlate, PlateJoy gibi mobil, SmoothFood, Meals on Wheels gibi yemek dağıtım uygulamalarının olduğu görülmektedir. Beslenmeye yardımcı teknolojik cihazlar sayesinde yaralanmaların önüne geçilip, sosyal destek sağlayan beslenme hizmeti uygulamaları ile yaşlı yetişkinlerin aktif yaşama sağlıkla devam etmeleri, beslenme durumlarını iyileştirmeleri sağlanabilir. Bu konuda yurtdışında, Türkiye’ye göre daha çeşitli uygulamalar bulunmaktadır. Ülkemizde de yaşlı yetişkinlere yönelik beslenme hizmeti uygulamalarının çeşitlerinin artırılması ve uygulama sonuçlarının izlenmesi önerilmektedir. Bu makalede yaşlılıkta beslenme durumunu etkileyen engellilik sorunlarına yönelik beslenme çözümleri derlenmiştir.
Anahtar Kelimeler
Destekleyen Kurum
YOK
Proje Numarası
YOK
Teşekkür
YOK
Kaynakça
- Simmons, S. F., Cleeton, P. ve Porchak, T. Resident complaints about the nursing home food service: Relationship to cognitive status. Journal of Gerontology: Psychological Sciences. 2009;64B(3), 324-327.
- Tanyel, E., Taşdelen Fışgın, N., Tülek, N. ve Leblebicioğlu, H. Yaşlı Hastalardaki Üriner Sistem İnfeksiyonlarının Değerlendirilmesi. İnfeksiyon Dergisi. 2006;20(2), 87-91.
- Chao, S. ve Dwyer, J. Food and nutrition services in assisted living facilities, boon or big disappointment for elder nutrition? Generations. 2004;Fall-XXVIII(3), 72-77.
- Reimer, H. D. ve Keller, H. H. Mealtimes in nursing homes: Striving for person-centered care. Journal of Nutrition for the Elderly. 2009;Oct- 28(4), 327-347.
- World Health Organization. International classification of functioning, disability and health. Cenevre: Publications of the World Health Organization; 2001. 311 p.
- Akdeniz M, Yaman A, Tufan İ, Yaman H. Yaşlılık ve engellilik. STED. 2009:18(5);7-10.
- OECD. The 2018 Global Disability Summit - towards a step-change in disability inclusion, in Case Studies on Leaving No One Behind: A companion volume to the Development Co-operation Report 2018. Paris: OECD Publishing; 2018. p. 111-113.
- Dünya Sağlık Örgütü. Dünya Engellilik Raporu. Ankara: 2011. 337 p.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Sağlık Kurumları Yönetimi
Bölüm
Derleme
Yayımlanma Tarihi
31 Mayıs 2022
Gönderilme Tarihi
1 Temmuz 2021
Kabul Tarihi
20 Mayıs 2022
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2022 Cilt: 7 Sayı: 2
APA
Tonbalak, K., & Ongan, D. (2022). Yaşlılıkta Beslenme Durumunu Etkileyen Engellilik Sorunlarına Karşı Uygulanan Beslenme Çözümleri. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, 7(2), 435-440. https://izlik.org/JA76GU86YT
AMA
1.Tonbalak K, Ongan D. Yaşlılıkta Beslenme Durumunu Etkileyen Engellilik Sorunlarına Karşı Uygulanan Beslenme Çözümleri. İKÇÜSBFD. 2022;7(2):435-440. https://izlik.org/JA76GU86YT
Chicago
Tonbalak, Kübra, ve Dilek Ongan. 2022. “Yaşlılıkta Beslenme Durumunu Etkileyen Engellilik Sorunlarına Karşı Uygulanan Beslenme Çözümleri”. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi 7 (2): 435-40. https://izlik.org/JA76GU86YT.
EndNote
Tonbalak K, Ongan D (01 Mayıs 2022) Yaşlılıkta Beslenme Durumunu Etkileyen Engellilik Sorunlarına Karşı Uygulanan Beslenme Çözümleri. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi 7 2 435–440.
IEEE
[1]K. Tonbalak ve D. Ongan, “Yaşlılıkta Beslenme Durumunu Etkileyen Engellilik Sorunlarına Karşı Uygulanan Beslenme Çözümleri”, İKÇÜSBFD, c. 7, sy 2, ss. 435–440, May. 2022, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA76GU86YT
ISNAD
Tonbalak, Kübra - Ongan, Dilek. “Yaşlılıkta Beslenme Durumunu Etkileyen Engellilik Sorunlarına Karşı Uygulanan Beslenme Çözümleri”. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi 7/2 (01 Mayıs 2022): 435-440. https://izlik.org/JA76GU86YT.
JAMA
1.Tonbalak K, Ongan D. Yaşlılıkta Beslenme Durumunu Etkileyen Engellilik Sorunlarına Karşı Uygulanan Beslenme Çözümleri. İKÇÜSBFD. 2022;7:435–440.
MLA
Tonbalak, Kübra, ve Dilek Ongan. “Yaşlılıkta Beslenme Durumunu Etkileyen Engellilik Sorunlarına Karşı Uygulanan Beslenme Çözümleri”. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, c. 7, sy 2, Mayıs 2022, ss. 435-40, https://izlik.org/JA76GU86YT.
Vancouver
1.Kübra Tonbalak, Dilek Ongan. Yaşlılıkta Beslenme Durumunu Etkileyen Engellilik Sorunlarına Karşı Uygulanan Beslenme Çözümleri. İKÇÜSBFD [Internet]. 01 Mayıs 2022;7(2):435-40. Erişim adresi: https://izlik.org/JA76GU86YT
