İSLAM MİRAS HUKUKUNUN ÖZELLİKLERİ
Öz
İslâm hukuku insanın hayattayken ve öldükten sonra Yaratıcısı, kendisi, diğer insanlar ve eşya ile irtibatını düzenleyen kurallar bütünüdür. Bu kurallar onun haklarını korumaya ve sorumluluklarını bildirmeye yöneliktir. İnsanın yaratılıştan gelen fıtrî özelliklerini ve ihtiyaçlarını göz önünde bulunduran aralarında adalet ve dengeyi sağlayan, husumeti engelleyen kurallardan bir kısmı hayatta iken bir kısmı da ölümden sonrası içindir. İnsanın ölümünden sonra malının ne oranda kimlere verileceği miras hükümleri kapsamında belirlenmiştir. Miras hükümleri, İslâm miras hukukunda daha çok “kitabu’l-ferâiz” veya “kitabu’l-mevâris” ayrıca “vasiyetler” ve “kısmet” başlıkları altında yer almıştır. Bu makalenin konusu insanın sahip olduğu mal hakkında verilen hükümlerden hareketle İslâm miras hukukunun özellikleridir. Her hukuk sisteminin hak, adalet ve denge gibi ortak noktaları mevcut olsa da İslâm miras hukukunun, kaynak ve muhatabının farklı olması nedeniyle diğer hukukların miras sistemlerinden farklı, kendine has karakteristik özellikleri vardır. Bu özellikler zamana ve mekana bağlı olmaksızın her toplum ve her birey için pek çok hikmet ve maslahatı içermektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Abdülaziz b. Abdullah b. Baz, vdğ. Camiu ahkami'l-mevâris. Kahire: Daru İbn Hazm, 1328/2007.
- Ahmed b. Şeyh Muhammed Zerkâ (ö.1357/938). Şerhu'l-kavâidi'l-fıkhiyye. Thk. Mustafa Ahmed Zerkâ. Dımeşk: Daru’l-kalem, 1409/1989.
- Aktan, Hamza. “Miras”. DİA. 30: 143-145. Ankara: TDV, 2005.
- Aktan, Hamza. Mukayeseli İslâm Miras Hukuku. İstanbul 1991.
- Berki, Ali Himmet. Ferâiz İlmi ve İntikali. Ankara 1986.
- Berki, Şakir. “İslâm Hukukunun Ana Hatları II”. Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 19 (1973): 29-40.
- Bilmen, Ömer Nasuhi (ö.1390/1971). Hukuk-ı İslâmiyye ve Istılâhat-ı Fıkhıyye Kamusu. İstanbul 2013.
- Büyük Haydar Efendi (1320/1903). Usul-i Fıkıh Dersleri. Nşr. M. Çevik, K. Meral. İstanbul: Üçdal Neşriyat, 1966.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Hilal Özay
*
0000-0001-6412-4430
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
31 Aralık 2018
Gönderilme Tarihi
29 Ekim 2018
Kabul Tarihi
28 Aralık 2018
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2018 Cilt: 3 Sayı: 2
Cited By
Hanefî ve Zâhirî Usûlcülerin Kur’ân’ın Âmm Lafızlarının Delâleti ve Haber-i Vâhidle Tahsîsine İlişkin Görüşlerinin Fıkhî Düzenlemelere Etkisi
Cumhuriyet İlahiyat Dergisi
https://doi.org/10.18505/cuid.686572Miras Hukukunda Cari İlkeler Bağlamında Türk Mer’i Hukuku ve İslam Hukuku
Abant İzzet Baysal Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi
https://doi.org/10.33931/abuifd.9024348 ve 15 NUMARALI SİVAS AHKÂM DEFTERLERİNDEKİ MİRAS İLE İLGİLİ ŞİKÂYET HÜKÜMLERİNİN KARŞILIKLI DEĞERLENDİRİLMESİ
Alınteri Sosyal Bilimler Dergisi
https://doi.org/10.30913/alinterisosbil.1018531İslâm Hukukunda Mirasçılık Sebepleri ve Mirasçı Gruplar
Tokat İlmiyat Dergisi
https://doi.org/10.51450/ilmiyat.1418570
