THE RELATIONSHIP BETWEEN PRE-SCHOOL TEACHERS’ SELF-ESTEEM AND UNDERSTANDING OF DISCIPLINE

Öz

The purpose of this research was to examine the relationship between self esteem and discipline methods of preschool teachers. The research was based on relational screening model from descriptive research methods. The research data were collected from 163 preschool education teachers working in private and public preschool educational institutions. "Personal Information Form", "Self Esteem Scale" and "The Teacher’s Understanding of Discipline Scale" were used for data collecting. Gender, age, years of professional experience, grade of graduation, type of school, socioeconomic status of the institution, reasons for choosing the profession of the teacher and the place of the profession were taken into consideration as variables. As results, there is a significant difference between self-esteem their professional experience year and there is a positive meaningful relationship between self-esteem and teacher discipline methods of preschool teachers.

Anahtar Kelimeler

• preschool education, preschool teacher, self esteem, discipline understanding, reward and punishment

OKULÖNCESİ ÖĞRETMENLERİNİN BENLİK SAYGILARI İLE DİSİPLİN ANLAYIŞLARI ARASINDAKİ İLİŞKİNİN İNCELENMESİ

Öz

Bu araştırmanın amacı okul öncesi eğitim kurumlarında çalışan öğretmenlerin benlik saygıları ile öğretim sürecinde kullandıkları disiplin anlayışları arasındaki ilişkiyi ortaya koymaktır. Araştırma, betimsel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeline uygun olarak düzenlenmiştir. Araştırma verileri, 2015-2016 bahar döneminde Ankara’da özel ve resmi okul öncesi eğitim kurumlarında görev yapan 163 okul öncesi eğitim öğretmeninden toplanmıştır. Veri toplamada kullanılacak araçlar; “Kişisel Bilgi Formu”, “Benlik Saygısı Ölçeği” ve “Öğretmen Disiplin Anlayışı Ölçeği”dir. Araştırmada öğretmenlerin cinsiyet, yaş, mesleki tecrübe yılı, mezuniyet derecesi, çalıştığı okul türü, çalışılan kurumun sosyo-ekonomik durumu, öğretmenin mesleği tercih etme sebebi ve bulunduğu görev yeri gibi değişkenler de göz önünde bulundurulmuştur. Okulöncesi öğretmenlerinin en son mezun oldukları eğitim kademesi, çalıştıkları kurum türü ve öğretmenlik mesleğini seçme nedenlerine göre benlik saygıları arasında anlamlı farklılaşma olmadığı görülürken; mesleki kıdemlerine göre benlik saygıları arasında anlamlı farklılaşma olduğu görülmektedir. Okul öncesi öğretmenlerinin benlik saygısı ile öğretmen disiplin anlayışı arasında, pozitif yönde anlamlı bir ilişki olduğu, araştırma sonucunda ortaya çıkmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Okul öncesi eğitim, okul öncesi eğitim öğretmeni, benlik saygısı, disiplin anlayışı, ödül ve ceza

Kaynakça

1. Arıcak, T. (1999). Grupla psikolojik danışma yoluyla benlik ve mesleki benlik saygısının geliştirilmesi (Yayımlanmamış doktora tezi), Marmara Üniversitesi, İstanbul.
2. Başaran, İ, E. (2000). Eğitim Yönetimi, Ankara: Umut Yayım Dağıtım.
3. Baloğlu, N. (2001). Etkili Sınıf Yönetimi, Baran Ofset, Ankara.
4. Binbasıoğlu, C. (1991). Genel Öğretim Bilgisi, 6. Basım, Ankara.
5. Borich, G. D. (1996). Effective teaching methods. New Jersey: Prentice-Hall, inc.
6. Büyüksarı, A. (2015). Okul yöneticilerinin disiplin yaklaşımları (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Aydın Üniversitesi/ Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
7. Coopersmith, S. (1967), The Antecedents of Self Esteem, San Fransisco W. H. Fremann
8. Çerçi, H. Y. (2009). Devlet Okullarında Görevli Öğretmenlerin Disiplin Yaklaşımları (Yayımlanmamış Yüksek Enstitüsü, İstanbul.

9. Lisans Tezi), Maltepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler
10. Denizel-Güven, E. & Cevher, F. N. (2005). Okul öncesi öğretmenlerinin sınıf yönetimi becerilerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. [The level of preschool teachers’ classroom Journal of Pamukkale University Educational Faculty, 2(18), 1-22.
11. management skills and its relations with different variables].
12. Dubois, D. L. ve Flay, B. R. (2004). The healthy pursuit of self-esteem: Comment on and alternative to the Crocker and Park formulation. Psychological Bulletin 130(3), 415– 420.
13. Gözütok, F. D. (1992).
14. Gözütok, F. D. (1992). Disiplin sağlamada öğretmen
15. davranışları. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi Fakültesi Dergisi. 25 (2): 703, 711.
16. Gürsoy, R. C. (2009). Okul öncesi öğretmenlerinin benlik saygılarının öğretmenlik tutumlarına etkisi (Yayımlanmamış Yüksek lisans tezi), Marmara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
17. İzgiç, F., Akyüz, G., Doğan, O., & Kuğu, N. (2001). Üniversite öğrencilerinde Sosyal Fobi Ve Beden İmgesi İle Benlik Saygısı Arasındaki İlişkinin Araştırılması. Psikiyatri Psikoloji Psikofarmakoloji. (3P) Dergisi, c, 9, 591-598.
18. Kahraman, C. (2006). Sınıf-İçi İstenmeyen Öğrenci Davranışlarının Önlenmesi Ve Giderilmesine İlişkin Öğretmen Ve Öğrenci Görüşleri- Edirne İli Merkez, Uzunköprü Ve Havsa İlçeleri Örneği (Yayımlanmamış Yüksek lisans tezi), Abant İzzet Baysal Üniversitesi/ Sosyal Bilimler Enstitüsü, Bolu.
19. Karasar, N. (1986). Bilimsel Araştırma Yöntemi. Ankara: Bilim Yayınları
20. Karasar, N. (2000). Bilimsel Araştırma Yöntemi. (10. Basım). Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.
21. Körükçü, Ö. ve Oğuz, V. (2011). Okul öncesi eğitimi öğretmen adaylarının mesleki benlik saygıları. Kuramsal Eğitimbilim, 4 (2), 77-85.
22. Kundakçı, B. (2002). İlköğretim Beşinci Sınıf Öğretmenlerinin Cezayı Tercih Nedenleri İle İlgili Tutumları (Yayımlanmamış Yüksek lisans tezi), Abant İzzet Baysal Üniversitesi/ Sosyal Bilimler Enstitüsü, Bolu.
23. Laut, J. (1999). Classroom Management: Beliefs of Preservice Teachers and Classroom Teachers Concerning Classroom Management Styles, Fall Teachers Education Conference, Charleston, SC, October, Database: ERIC.
24. Örgün, S. (2000). Anne baba tutumları ile 8. sınıf öğrencilerinin benlik saygıları ve atılganlıkları arasındaki ilişki (Yayımlanmamış Yüksek lisans tezi), Marmara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
25. Rosenberg, M. (1965). Society and The Adolescent Self-İmage. New Jersey: Princeton University Pres.
26. Sharma, S. ve Agarwala, S. (2013). Contribution of self-esteem and collective self-esteem in predicting depression. Psychological Thought, Vol. 6(1).
27. Smokowski, P. R.; Reynolds, A. J. ve Bezruczko, N. (1999). Resilience and protective factors in adolescence: An autobiographical perspective from disadvantaged youth. Journal of School Psychology, 37, 425–448.
28. Sönmez, A. (2013). İlk ve ortaokullardaki öğretmenlerin benlik saygılarının mesleki tükenmişliğe etkisi (Yayımlanmamış Yüksek lisans tezi), Marmara Üniversitesi/ Eğitim Bilimleri Enstitüsü İstanbul.
29. Şimşek, Ö. F. (2004). Bir grup rehberliği programının öğretmenlerin disiplin anlayışına etkisi. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, 37(2), 41-59.
30. Şimşek, Ö. F. (2004). Bir grup rehberliği programının öğretmenlerin disiplin anlayışına etkisi. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, 37(2), 41-59.
31. Türedi, E. (2015). Özyeterlik, benlik saygısı ve atılganlık düzeyi ilişkisi -cinsiyet ve deneyim süresi açısından resmi okul ve özel okul öğretmenleri üzerine bir araştırma (Yayımlanmamış Yüksek lisans tezi), Toros Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Mersin.
32. Uğurlu, B. (2012). Resmi liselerde çalışan öğretmenlerin kişilik Özellikleri ile kullandıkları disiplin stilleri Arasındaki ilişkinin incelenmesi (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Marmara Üniversitesi/ Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
33. Yenidünya, A. (2005). Lise öğrencilerinde rekabetçi tutum, benlik saygısı ve akademik başarı ilişkisi (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Marmara Üniversitesi/ Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
34. Yılmaz, N. (2007). Sınıf öğretmenlerinin sınıf içi disiplini sağlamada kullandıkları ödül ve ceza yöntemlerinin değerlendirilmesi (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Yeditepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.