Romantik Drama Filmlerinde Kadın-Erkek İlişkilerinin Sembolik Etkileşimcilik Çerçevesinde Analizi (2020-2025)

Öz

Bu çalışma, 2020-2025 yılları arasında Türkiye’de yayınlanan ve Türk yapımı olan romantik drama türündeki filmlerden IMDb (Internet Movie Database) puanı en yüksek ilk üç filme ait, kadın-erkek ilişkilerinin temsili bağlamını ele almak üzere Sembolik Etkileşim Kuramı çerçevesinde tasnif edilmiş bulguların, Eleştirel Söylem Analizi ile incelemesini içermektedir. George Herbert Mead, Herbert Blumer ve Erving Goffman’ın kuramsal yaklaşımları doğrultusunda, karakterlerin beden dili, nesne kullanımı ve sosyal bağlamları incelenerek, toplumsal cinsiyet rollerine dair mevcut kurguların sinemada nasıl ve ne yönde yeniden üretildiği açıklanmaktadır. Çalışma kapsamında eleştirel söylem analizlerini desteklemesi için feminist film kuramı ve hegemonik erkeklik perspektifleri çerçevesinde de analizler yapılmıştır. Ortaya çıkan sonuçlara göre, erkek karakterlere güçlü, koruyucu ve yönlendirici yüklemeler yapılırken, kadın karakterler ise pasif, yönlendirilen ve bakım odaklı yüklemelerle temsil edilmiştir. Çalışma, sinemanın, toplumsal normlar, değerler, inançlar, cinsiyet rolleri vb. özellikleri, sembolik düzeyde yeniden üretme potansiyeline sahip olduğuna dikkati çekmekte ve bu temsillerin kültürel yansımalarını tartışmaya sunmaktadır. Böylece sinemanın sadece bir sanat ve keyif aracı değil, sosyal ve kültürel inşanın güçlü bir partneri olabildiği gerçeği de sunulmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Sinema
• Sembolik Etkileşimcilik
• Romantik Drama
• Toplumsal Cinsiyet
• Eleştirel Söylem Analizi

The Analysis of Male-Female Relationships in Romantic Drama Films within the Framework of Symbolic Interactionism (2020–2025)

Öz

This study examines the representations of male–female relationships in the top three Turkish romantic drama films released between 2020 and 2025, as determined by their IMDb (Internet Movie Database) ratings. The analysis is conducted within the framework of Symbolic Interactionism, using findings classified according to this theoretical perspective and explored through Critical Discourse Analysis. Drawing on the theoretical approaches of George Herbert Mead, Herbert Blumer, and Erving Goffman, the research investigates characters’ body language, use of objects, and social contexts to reveal how existing constructions of gender roles are reproduced and reinforced in cinema. To further support the critical discourse analyses, the study also employs feminist film theory and the perspectives of hegemonic masculinity. The findings indicate that male characters are predominantly portrayed as strong, protective, and directive, whereas female characters are represented as passive, guided, and care-oriented. The study highlights cinema’s potential to symbolically reproduce social norms, values, beliefs, and gender roles, and discusses the cultural implications of such representations. Consequently, it presents cinema not merely as an instrument of art and entertainment, but as a powerful partner in social and cultural construction.

Anahtar Kelimeler

• Cinema
• Symbolic Interactionism
• Romantic Drama
• Gender
• Critical Discourse Analysis

Kaynakça

1. Adorno, T. W., Ve Horkheimer, M. (2002). Dialectic Of Enlightenment: Philosophical Fragments. Stanford University Press.
2. Akbaş, Ö. Ve Atalay, G. (2020). Geleneksel Kadınlık Rollerinin Sosyal Medyada Yeniden Üretimi: Kendine Yardım Temalı Youtube Kanallarına Yönelik Çok Modlu Eleştirel Söylem Analizi. Kültür Ve İletişim, 23(1)(45), 58-86. Https://Doi.Org/10.18691/Kulturveiletisim.709724
3. Aksar, I., Jiang, X., ve Gong, J. (2022). Cinematography For Female Objectification: Analysis Of İtem Songs Of Pakistani Movies. Frontiers in Communication, 7, 1-9. Https://Doi.Org/10.3389/Fcomm.2022.966748.
4. Anık, M. (2019). Halka Karşı Entelektüel, Entelektüele Karşı Halk: Birbirine ‘Yaban’ İki Kesim. Bingöl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 9(17), 165-188. Https://Doi.Org/10.29029/Busbed.512641
5. Bayram, Y. (2016). Yerelde Öteki Olmak: Suriyeli Siğinmacilarin Trabzon Yerel Gazetelerinde Söylemsel Temsili. Journal Of International Social Research, 9(42), 1416-1416. Https://Doi.Org/10.17719/Jisr.20164216250
6. Binimelis, M. (2016). Perspectivas Teóricas En Torno A La Representación De Las Mujeres En El Cine: Una Breve Aproximación Histórica / Theoretical Perspectives On Women's Cinema Representations: A Brief Historical Approximation. Secuencias Revista De Historia Del Cine, 42(2015), 9-34. Https://Doi.Org/10.15366/Secuencias2016.42.001.
7. Blumer, H. (1969). Symbolic Interactionism: Perspective And Method. Prentice Hall.
8. Buelvas Baldiris, T. And García, R. (2023). Female Leadership Portraits in Commercial Movies: Gender Social Representations From The Steam Sector. Visual Review International Visual Culture Review, 15(4), 1-15. Https://Doi.Org/10.37467/Revvisual.V15.4960.

9. Bui, H. And Morash, M. (2008). Immigration, Masculinity, And İntimate Partner Violence From The Standpoint Of Domestic Violence Service Providers And Vietnamese Origin Women. Feminist Criminology, 3(3), 191-215. Https://Doi.Org/10.1177/1557085108321500.
10. Büdün, E. ve Aydın, A. (2022). Dünya Sağlık Örgütü’nün Covid-19 Pveemisi Başlangıç Döneminde Geliştirdiği Söylemlerin Eleştirel Bir Analizi. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 24(2), 521-537. Https://Doi.Org/10.32709/Akusosbil.903552
11. Connell, R. And Messerschmidt, J. (2005). Hegemonic Masculinity. Gender Ve Society, 19(6), 829-859. Https://Doi.Org/10.1177/0891243205278639.
12. Connell, R. W. (2005). Masculinities (2nd Ed.). University Of California Press.
13. Çimen, L. (2021). Feminist Söylem Çözümlemesi Açısından Marriage Story Filminin İncelenmesi. İstanbul Üniversitesi Kadın Araştırmaları Dergisi. https://doi.org/10.26650/iukad.2021.707830
14. Duncanson, C. (2015). Hegemonic Masculinity And The Possibility Of Change İn Gender Relations. Men And Masculinities, 18(2), 231-248. Https://Doi.Org/10.1177/1097184x15584912.
15. Ergün, N. (2020). Kimlik Gelişimi: Anlatı Kimliği Ve Kuşaklararası Anlatı Kimliği. Psikiyatride Guncel Yaklasimlar, 12(4), 455-475. Https://Doi.Org/10.18863/Pgy.676439.
16. Esser, D. ve Janus, H. (2023). How Are Accountability And Organisational Learning Related? A Study Of German Bilateral Development Cooperation. Evaluation, 29(4), 468-488. Https://Doi.Org/10.1177/13563890231204661.
17. Fairclough, N. (1992). Discourse And Social Change. Polity Press
18. Fields, E., Bogart, L., Smith, K., Malebranche, D., Ellen, J., Ve Schuster, M. (2012). Hiv Risk And Perceptions Of Masculinity Among Young Black Men Who Have Sex With Men. Journal Of Adolescent Health, 50(3), 296-303. Https://Doi.Org/10.1016/J.Jadohealth.2011.07.007.
19. Fink, E. (2015). Symbolic Interactionism., 1-13. Https://Doi.Org/10.1002/9781118540190.Wbeic266
20. Fuchs, C. (2016). Critical Theory Of Communication. University Of Westminster Press.
21. Goffman, E. (1959). The Presentation Of Self İn Everyday Life. Doubleday.
22. Hogan, B. (2010). The Presentation Of Self İn The Age Of Social Media: Distinguishing Performances And Exhibitions Online. Bulletin Of Science Technology Ve Society, 30(6), 377-386. Https://Doi.Org/10.1177/0270467610385893.
23. Horak, L. (2017). Cross-Dressing And Transgender Representation İn Swedish Cinema, 1908–2017. European Journal Of Scandinavian Studies, 47(2), 377-397. Https://Doi.Org/10.1515/Ejss-2017-0025.
24. Hu, T. And Cai, J. (2024). Powerful Or Powerless? Women’s Power Levels İn Contemporary Chinese Films. Sage Open, 14(2). Https://Doi.Org/10.1177/21582440241253641.
25. Jones, H. And Brookman, F. (2023). Backstage At The Barristers’ Case Conference: A Dramaturgical Analysis. Journal Of Contemporary Ethnography, 53(1), 3-30. Https://Doi.Org/10.1177/08912416231210003.
26. Kellner, D. (1995). Media Culture: Cultural Studies, İdentity And Politics Between The Modern And The Postmodern. Routledge.
27. Liu, Y. (2024). Shaping Identities: The İnfluence Of Female Filmmakers On The Portrayal Of Women in 21st Century Chinese Mainstream Cinema. Communications in Humanities Research, 43(1), 140-149. Https://Doi.Org/10.54254/2753-7064/43/20240153.
28. Low, J. (2008). Structure, Agency, And Social Reality in Blumerian Symbolic Interactionism: The İnfluence Of Georg Simmel. Symbolic Interaction, 31(3), 325-343. https://doi.org/10.1525/si.2008.31.3.325
29. Marcuse, H. (1964). One Dimensional Man: Studies in The İdeology Of Advanced Industrial Society. Beacon Press.
30. Masquillier, C. (2016). Qualitative Research As Theater: Fieldwork İn A South African Township Through The Prism Of Goffman’s Dramaturgical Metaphor. Afrika Focus, 29(2), 59-78. Https://Doi.Org/10.1163/2031356x-02902005.
31. Morva, O. (2017). Chicago Sosyoloji Okulu’nun Etnografik Mirasını Yeniden Okumak: Dijital Etnografi Çağında Sembolik Etkileşimcilik. Moment Journal, 4(1), 135-154. Https://Doi.Org/10.17572/Mj2017.1.135154.
32. Mulvey, L. (1975). Visual Pleasure And Narrative Cinema. Screen, 16(3), 6–18.
33. Özkan, G. ve Cem, S. (2023). Hürriyet Gazetesindeki Kadina Yönelik Şiddet Haberlerinin Eleştirel Söylem Çözümlemesi İle Analizi. Ege Üniversitesi İletişim Fakültesi Medya Ve İletişim Araştırmaları Dergisi, (13), 45-69. Https://Doi.Org/10.56075/Egemiadergisi.1293962
34. Puddephatt, A. (2009). The Search For Meaning: Revisiting Herbert Blumer’s İnterpretation Of G.H. Mead. The American Sociologist, 40(1-2), 89-105. Https://Doi.Org/10.1007/S12108-009-9067-0
35. Qian, Y. (2022). Grouping Social Media Users Through Goffman’s Dramaturgical Approach And The Preservation Of Self Presentation. Https://Doi.Org/10.2991/Assehr.K.220131.012.
36. Rashid, A., Azlina, S., Ve Mohaideen, A. (2023). Foreign Cinema And Its Representation Of Society And Its Entity. International Journal Of Academic Research in Business And Social Sciences, 13(3), 1355-1366. 10.6007/IJARBSS/v13-i3/16761
37. Sarı, E. (2021). Popüler Basında Kovid-19 Haberleri: Yeni Tip Koronavirüs Eski Tip Banal Milliyetçilik. İlef Dergisi. Https://Doi.Org/10.24955/İlef.798007
38. Şah, U. (2020). Eleştirel Söylem Analizi: Temel Yaklaşımlar. Kültür Araştırmaları Dergisi, (7), 210-231. Https://Doi.Org/10.46250/Kulturder.819362
39. Uğurlu, M. (2024). Seküler Kamusal Alan Ve Dinî Benlik: Sembolik Etkileşimci Perspektif. Abant Sosyal Bilimler Dergisi, 24(1), 264-279. Https://Doi.Org/10.11616/Asbi.1394110.
40. Van Dijk, T. A. (1993). Principles Of Critical Discourse Analysis. Discourse & Society, 4(2), 249–283.
41. Wang, C. (2022). Social Behavior And Self-Presentation Of Tourist Users in Social Networking Platform: A Case Study Of The Virtual Community On Mafengwo.Com., 2639-2647. Https://Doi.Org/10.2991/978-2-494069-31-2_309.
42. Wyrod, R. And Bravo, M. (2024). Providing in A Pandemic: Covid-19, Masculinity, And Intimate Relationships in Uganda. Men And Masculinities, 28(3), 287-305. Https://Doi.Org/10.1177/1097184x241264233
43. Yetim, M. ve Erdağ, R. (2018). Uluslararası İlişkilerde Eleştirel Söylem Analizi: Revizyonist Söylemin Gelişimi. İstanbul Gelişim Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 5(1), 79-100. Https://Doi.Org/10.17336/İgusbd.388223
44. Zakaraite, L. (2016). Leader‘S Self-Presentation: Changes in Social Media. Media Transformations, 12, 88-97. Https://Doi.Org/10.7220/2029-8668.12.05