SİLAHLI ÇATIŞMA ESNASINDA KÜLTÜREL MALLARIN ULUSLARARASI TOPLUM YARARINA KORUNMASI
Öz
Kültürel malvarlığının korunması, sadece malvarlığının bulunduğu devleti değil, uluslararası toplumu da ilgilendirmektedir. Kültürel mirasa gelen her zarar, insanoğlunun ortak zararı ve kaybıdır. İşbu nedenle, kültürel malvarlığını korumak, uluslararası hukukun, özellikle insancıl hukukun konularından birini oluşturmuştur.
Kültürel malvarlığını korumak için akdedilen antlaşmalar ve ek protokollerle, silahlı çatışmalarda çatışan taraflara, kural olarak, çatışma alanında yer alan kültürel malvarlığını tahrip etmeme ya da yok etmeme yükümlülüğü öngörülmüştür. İlgili yükümlülüğün ihlali, ciddi insancıl hukuk ihlaline verecek ve devletler kendi iç hukuk düzenlerinde, sorumluları yargılayabileceklerdir. Ayrıca Uluslararası Ceza Mahkemesi de savaş suçları kapsamında kültürel malvarlığını koruma yükümlüğünün ihlallerini yargılamakla yetkilendirilmiştir.
Her ne kadar kültürel malvarlığı, uluslararası hukuk sisteminde, koruma altına alınsa ve yükümlülüğün ihlali için bireysel cezai sorumluluk öngörülse de kültürel malvarlığının tahribi ve yok olması geri dönülemez zararlara yol açmaktadır. İşbu nedenle, kültürel malvarlığının pasif koruması yanında, zarar görmeden ya da yok olmadan korunmasını temin altına alacak, aktif koruma araçlarının varlığı daha da önem arz etmektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- AKSAR, Yusuf: Implementing International Humanitarian Law from the Ad Hoc Tribunals to a Permanent International Criminal Court Routhledge, London 2004.
- BANTEKAS, Illias/NASH, Susan: International Criminal Court, Routhledge, UK 2007.
- BAŞAK, Cengiz: Uluslararası Ceza Mahkemesi ve Uluslararası Suçlar (Uluslararası Ceza Mahkemesi), Turhan Kitabevi, Ankara 2003.
- BATUR YAMANER, Melike/ÖKTEM, Emre, KURTDARCAN, Bleda R./UZUN, Mehmet C.: 12 Ağustos 1949 Tarihli Cenevre Sözleşmeleri ve Ek Protokolleri (Cenevre Sözleşmeleri), Galatasaray Üniversitesi Hukuk Fakültesi Yayınları, No: 42, İstanbul.
- BIANCHI, Andrea- NAQVI, Yasmin: International Humanitarian Law and Terrorism, Hart Publishing, USA 2011.
- CASSESE, Antonio: International Criminal Law, Oxford University Press, UK 2003.
- CRYER, Robert/ FRIMAN, Hakan/ROBINSON, Darry/WILMSHURST, Elizabeth: An Introduction to International Criminal Law and Procedure (An Introduction), Cambridge University Press, UK 2014.
- ÇINAR, Fatih: Uluslarara Ceza Mahkemelerinin Gelişimi Işığında Uluslararası Ceza Divanı, Kazancı, 2004.
- DARCY, Shane: Judges, Law and War: The Judicial Development of International Humanitarian Law (Judges, Law and War), Cambridge University Press, UK 2014.
- El ZEIDY, Mohamed M.: The Principle of Complementarity in International Criminal Law Origin, Development and Practice, Martinus Nijjhof Publishers, Leiden 2010.