DOLANDIRICILIK SUÇUNUN SUSMAK SURETİYLE İŞLENMESİ SORUNSALI
Öz
Dolandırıcılık suçu, 5237 sayılı TCK’nın Malvarlığına Karşı Suçlar başlıklı onuncu bölümünde 157. maddede düzenlenmiştir. Buna göre dolandırıcılık, “Hileli davranışlarla bir kimseyi aldatıp, onun veya başkasının zararına olarak, kendisine veya başkasına bir yarar sağla”maktan ibarettir. Susmanın dolandırıcılık suçunda hile teşkil edip etmeyeceği tartışmalıdır. Bunun mümkün olduğunu savunan yazarlar kadar mümkün olmadığını düşünen yazarlar da vardır. Her türlü susma değilse de kişinin hukuken var olan bir aydınlatma yükümlülüğünün ihmali anlamına gelen susma, dolandırıcılık suçunda hile teşkil edebilir. Bu yükümlülük, kanundan, sözleşmeden ya da sözleşme dışındaki bir nedene dayanan güven ilişkisinden yahut iyi niyet kurallarından kaynaklanabilir. Belirtmek gerekir ki her türlü sözleşme ilişkisinden böyle bir aydınlatma yükümlülüğü doğmayacağı gibi güven ve iyi niyet kuralları da her durumda genel bir aydınlatma yükümlülüğü getiren kurallar olarak düşünülemez. Burada bir taraftan sözleşme serbestisi, ticari örf ve adetten kaynaklanan uygulamalar ve gündelik hayat ilişkileri ile diğer taraftan bunların kişileri aldatma özgürlüğü ve başkalarını aldatma konusunda açık çek olarak değerlendirilmemesi gereği arasında bir denge kurulmalıdır.
Anahtar Kelimeler
Dolandırıcılık, Malvarlığına Karşı Suç, İhmal, Susma, Aydınlatma Yükümlülüğü
Kaynakça
- ALACAKAPTAN, Uğur: Suçun Unsurları, Sevinç Matbaası, Ankara 1970.
- ANTOLISEI, Francesco: Parte speciale, I, 13. Edizione, Giuffre editore, Milano 1999.
- ARTUK, Mehmet Emin/GÖKCEN, Ahmet/ALŞAHİN, Mehmet Emin/ÇAKIR, Kerim: Ceza Hukuku Genel Hükümler, 13. Bası, Adalet Yayınevi, Ankara 2018.
- BAYRAKTAR, Köksal/YILDIZ, Ali Kemal/AKSOY RETORNAZ, Eylem/AKYÜREK, Güçlü/EVİK, Ali Hakan/KANGAL, Zeynel/MEMİŞ KARTAL, Pınar/SINAR, Hasan/SONAY EVİK, Vesile/ALTUNÇ, Sinan/AYTEKİN İNCEOĞLU, Asuman/BOSTANCI BOZBAYIR, Gülşah/ERMAN, Barış: Özel Ceza Hukuku Malvarlığına Karşı Suçlar, Cilt IV, On İki Levha Yayıncılık, İstanbul 2018.
- BİRTEK, Fatih: Ceza Hukuku Genel Hükümler Temel Bilgiler, Adalet Yayınevi, Ankara 2018.
- CANESTRARI, Stefano/GAMBERINI, Alessandro/INSOLERA, Gaetano/MAZZACUVA, Nicola/SGUBBI, Filippo/STORTONI, Luigi/TAGLIARINI, Francesco: Diritto penale, Lineamenti di parte speciale, 3. Edizione, Monduzzi editore, Bologna 2003.
- CARD, Richard/MOLLOY, Jill: Criminal Law, 22. Edition, Oxford University Press, Oxford 2016.
- CENTEL, Nur: “İhmali davranışla Kasten Öldürme veya Yaralama Suçu (TCK m.83, 88/2)”, Yeditepe Üniversitesi Hukuk Fakültesi Alman-Türk Karşılaştırmalı Ceza Hukuku, Köksal Bayraktar’a Armağan, III, İstanbul 2010, ss.75-91.
- CENTEL, Nur/ZAFER, Hamide/ÇAKMUT, Özlem: Kişilere Karşı İşlenen Suçlar (Kişilere Karşı), Cilt. I, 4. Bası, Beta Yayınları, İstanbul 2017.
- CENTEL, Nur/ZAFER, Hamide/ÇAKMUT, Özlem: Türk Ceza Hukukuna Giriş (Ceza Hukuku), 11. Bası, Beta Yayınları, İstanbul 2020.