Logoterapi ve Göç: Ağabey Romanı Üzerine Bir İnceleme

Öz

Mülteci olma durumu, travmatik yaşantıları beraberinde getirmektedir. Mültecilerin travma yaşamaları ile ve bu durumdan nasıl anlam çıkardıklarını anlamak önemlidir. Göç gibi var olamama ve travmatik deneyimlere anlam vermek, logoterapi yaklaşımının teorik çerçevesiyle örtüşmektedir. Sıkıntıya rağmen anlam bulma ve geliştirme yeteneği mülteci tecrübesiyle derinden bağlantılıdır. Bu çalışmanın amacı, Viktor Frankl’ın Varoluşçu Analiz ve Logoterapi yaklaşımı ve göç alanyazını çerçevesinde Mahir Güven’in Ağabey romanını incelemektir. Roman, her biri varoluşsal engellenme yaşamakta olan ve varoluşsal boşluğun yarattığı iç sıkıntılara kapılmış olan karakterlerin hikâyeleri etrafında örülmüştür. Çalışmada logoterapi, göç, anlam ve varoluş ilişkisi roman karakterleri üzerinden ele alınmıştır. Çalışma kapsamında başlıca roman karakterlerinin anlam arayışı, varoluşsal engellenme ve boşluk deneyimleri göç alanyazının kavramları da kullanılarak betimlenmiştir. Sonuç olarak, göç deneyiminin doğurduğu içsel deneyimler ile logoterapinin kavramlarının uyuştuğu ve Ağabey romanının logoterapinin birçok kavramıyla ilişkili olduğu görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

• Ağabey
• göç
• logoterapi
• roman
• varoluş

Logotherapy and Migration: A Study On The Novel Of Older Brother

Öz

Being a refugee could lead to have traumatic experiences. It is important to understand that the refugees experience traumas and how they perceived such experiences. Giving meaning to non-existence and traumatic experiences, such as migration, coincides with the theoretical framework of the logotherapy approach. The ability to find and develop meaning despite the challenges is associated with the refugee’s experiences. The aim of this study is to examine the novel of Older Brother written by Mahir Güven within the framework of Viktor Frankl's Existential Analysis, Logotherapy approach and literature regarding migration. The novel was written around the stories of the characters, each of whom was experiencing existential frustration and distress created by the existential vacuum. In the study, the relationship between logotherapy, migration, meaning and existence was discussed based on the characters of the novel. Within the scope of the study, seeking for meaning, existential frustration and vacuum experiences of the main novel characters were described using the concepts of the migration literature. As a result, it has been seen that the concepts of logotherapy were coincide with the inner experiences created by the migration experiences, and the novel of Older Brother is related to many concepts of logotherapy.

Anahtar Kelimeler

• Older Brother
• migration
• logotherapy
• novel
• existence

Kaynakça

1. Abbasi, R. I. (2019). The experience of meaning and purpose in life among adult Iraqi Refugees in Jordan: A qualitative study [Doktora tezi, Liberty Üniversitesi]. https://digitalcommons.liberty.edu/doctoral/2003/
2. Akhtar, S. (2018). Göç ve kimlik: Kargaşa, sağaltım ve dönüşüm. Sfenks Kitap.
3. Altunkaya, N. (2020). Bir iç savaş romanı: Ağabey, https://www.birgun.net/haber/bir-ic-savas-romani-agabey-305911 adresinden 2 Eylül 2022 tarihinde alınmıştır.
4. Artı49. (2020, 20 Ağustos). Mahir Güven: Avrupa’nın büyük dillerini şaşırtan bir öfke yazarı https://www.arti49.com/mahir-guven-avrupanin-buyuk-dillerini-sasirtan-bir-ofke-yazari-2346026h.htm adresinden 2 Eylül 2022 tarihinde alınmıştır.
5. Bahadır, A. (2011). İnsanın anlam arayışı ve din: Logoterapik bir araştırma. İnsan Yayınları.
6. Bartram, D., Poros, M. V. ve Monforte, P. (2017). Göç meselesinde temel kavramlar. Hece Yayınları.
7. Basma, D. ve Gibbons, M. M. (2016). The anguish of freedom: Using an existential approach with Arab immigrants. The Journal of Humanistic Counseling, 55, 151– 162. https://doi.org/10.1002/johc.12031
8. Bilgili, H. ve Voltan-Acar, N. (2017). Martin Eden romanın varoluşçu terapinin temel kavramları açısından incelenmesi. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 10(51), 491-500.

9. Bilgin, O. ve Sarıcı, H. (2018). Türk arabesk müziğinin varoluşçu terapinin temel kavramları açısından incelenmesi. Eğitim ve Öğretim Araştırmaları Dergisi, 7(3).
10. Bhugra, D. ve Arya, P. (2005). Ethnic density, cultural congruity and mental illness in migrants. International Review of Psychiatry, 17(2), 133–137.
11. Demir, E. (2019). Türk ve Arap romanları perspektifinde Türkiye’deki Suriyeli sığınmacılar. İstem, 17(34), 403-420. https://doi.org/10.31591/istem.570268.
12. Derluyn, I. ve Broekaert, E. (2007). Different perspectives on emotional and behavioural problems in unaccompanied refugee children and adolescents. Ethnicity and Health, 12(2), 141-162. https://doi.org/10.1080/13557850601002296.
13. Deurzen, E. V. ve Arnold-Baker, C. (2017). İnsan meselelerine varoluşçu bakışlar (F. J. İçöz, Çev.). Pan Yayıncılık-Aletheia Kitap.
14. Eiroá Orosa, F. J., Brune, M., Huter, K., Fischer-Ortman, J. ve Haasen, C. (2011). Traumatology, 17(1) 1–7. https://doi.org/10.1177/1534765609358468
15. Frankl, V. (2007). Duyulmayan anlam çığlığı: Psikoterapi ve hümanizm. Öteki Yayınevi.
16. Frankl, V. (2015). İnsanın anlam arayışı. Okuyan Us Yayınları.
17. Frankl, V. (2016). Hayatın anlamı ve psikoterapi. Say Yayınları.
18. Frankl, V. (2018). Anlam istenci Logoterapinin temelleri ve Logoterapi uygulamaları. Öteki Yayınevi.
19. Güven, M. (2020). Ağabey. Can Yayınları
20. Haskan-Avcı, Ö. ve Voltan-Acar, N. (2014). Elif Şafak'ın "Aşk" adlı eserinin Asya ve Doğu terapileri açısından değerlendirilmesi. The Journal of International Social Research, 7(29), 458-470.
21. Heidegger, M. (2008). Varlık ve zaman. Agora Kitaplığı.
22. Henrickson, M., Brown, D., Fouché, C., Poindexter, C. ve Scott, K. (2013). ‘Just talking about it opens your heart’: Meaning-making among black African migrants and refugees living with HIV. Culture, Health & Sexuality, 15(8), 910-923. https://doi.org/10.1080/13691058.2013.790076
23. Ilgın, C. ve Hacıhasanoğlu, O. (2006). Göç – aidiyet ilişkisinin belirlenmesi için model: Berlin / Kreuzberg örneği, İTÜ Dergisi, 5(2), 59-70.
24. Kaya, M. A. (2012). Keltlerin Anadolu’ya göçü: Göç nedenleri, yolları ve ilk on yıl. Çanakkale Araştırmaları Türk Yıllığı, 10(13), 1-16.
25. Macduff, S., Grodin, M. A. ve Gardiner, P. (2011). The use of complementary and alternative medicine among refugees: A systemic review. Journal of Immigrant Minority Health, 13, 585-599. https://doi.org/10.1007/s10903-010-9318-8
26. Murphy, R., Keogh, B. ve Higgins, A. (2019). Erosion of meaning in Life: African asylum seekers’ experiences of seeking asylum in Ireland. Journal of Refugee Studies, 32(2), 278–301. https://doi.org/10.1093/jrs/fey027
27. Pekparlatır, S. ve Eminoğlu, A. (2019). Suriyeli kadın yazar İbtisâm Tireysî’nin Mudunu’l-Yemâm adlı romanının mülteci edebiyatı açısından değerlendirilmesi. Marife Dini Araştırmalar Dergisi, 19(2), 681-692.
28. Puvimanasinghe, T., Denson, L. A., Augoustinos, M. ve Somasundaram, D. (2014). ‘Giving back to society what society gave us’: Altruism, coping, and meaning making by two refugee communities in South Australia. Australian Psychologist, 49(5), 313–321.
29. Shantall, T. (1999). The experience of meaning in suffering among Holocaust survivors. Journal of Humanistic Psychology, 39(3), 96–124. doi:10.1177/0022167899393009
30. Song, J. M., Min, J. A., Huh, H. J. ve Chae, J. H. (2016). Types of childhood trauma and spirituality in adult patients with depressive disorders. Comprehensive Psychiatry, 69, 11-19. https://doi.org /0.1016/j .comppsych.2016.04
31. Söner, O. (2020). 'Babam Cemil Meriç' kitabının varolușsal psikolojinin temel kavramları açısından incelenmesi. Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 49, 261-284
32. Steger, M. F., Frazier, P., Oishi, S. ve Kaler, M. (2006). The meaning in life questionnaire: Assessing the presence of and search for meaning in life. Journal of Counseling Psychology, 53(1), 80–93. http://dx.doi.org/10.1037/0022-0167.53.1.80
33. Taşdemir Yiğitoğlu, G., Akbaş, E. ve Çunkuş, N. (2021). Mizaç özelliklerine göre hemşirelik öğrencilerinde yaşamın anlamının belirlenmesi. Psikiyatri Hemşireliği Dergisi, 12(3), 254-262.
34. Tuna, S. (2013). Türk masallarının varoluşçuluk açısından incelenmesi [Yüksek lisans tezi, Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi].
35. Weinstein, N., Khabbaz, F. ve Legate, N. (2016). Enhancing need satisfaction to reduce psychological distress in Syrian refugees. Journal of Consulting and Clinical Psychology, 84(7), 645–650. https://doi.org/10.1037/ccp0000095
36. Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2011). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Seçkin Yayıncılık.
37. Yıldız, Y. (2020). ‘Amerikan Güzeli’ filminin Akılcı Duygusal Davranışçı Terapi ve Bilişsel Terapi’nin bazı kavram ve görüşleri açısından incelenmesi. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 16(1): 219-232.