Krizin Zamanında Avrupa'nın (Dez)entegrasyonu: 2015 Göç Krizi ve COVID-19 Salgını Üzerine Karşılaştırmalı Bir Vaka İncelemesi

Yıl 2025, Cilt: 14 Sayı: 5, 2194 - 2207, 31.12.2025

Zeyyat Bandeoğlu

https://doi.org/10.15869/itobiad.1551827

Öz

Bu çalışma, Avrupa Birliği'nin (AB) ve üye devletlerinin 2015 ile 2020 yılları arasında meydana gelen iki büyük krize, göç krizi ve COVID-19 pandemisine, nasıl tepki verdiğini incelemektedir. İlk kriz, kitlesel mülteci akışlarıyla belirginleşmiş ve Dublin Tüzüğü gibi Avrupa mekanizmalarının yetersizliğini ortaya koymuş, çoğunlukla sınırların kapatılmasını tercih eden tek taraflı tepkilere yol açmıştır. Buna karşın, kapsam açısından çok daha karmaşık olan ikinci kriz, özellikle tıbbi kaynakların ortak kullanımı ve ekonomik toparlanma fonlarının oluşturulması sayesinde eşi görülmemiş bir kolektif eylemi tetiklemiştir.
Çalışmanın temel argümanı üç açıklayıcı faktöre dayanmaktadır. İlk olarak, her krizin içsel karmaşıklık düzeyi, gereken koordinasyonun boyutunu belirlemiştir: Göç krizi esas olarak iltica ve göç konularını ilgilendirirken, pandemi halk sağlığından ekonomiye kadar hemen her sektörü etkilemiştir. İkinci olarak, ayrışmacı bir yaklaşımın ekonomik maliyetleri, özellikle sağlık krizi sırasında, tek pazarın ve ekonomik birliğin korunmasının kritik olduğu durumlarda önemli bir etken olmuştur. Son olarak, zaman faktörü, AB’nin göç krizinden ders çıkararak 2020’de siyasi tepki için entegre mekanizmayı etkinleştirmesiyle pandemiye yanıtını geliştirmesine olanak tanımıştır.
Çalışma, bu iki krizin AB için birer "stres testi" işlevi gördüğünü ve hem zayıflıklarını hem de uyum potansiyelini ortaya çıkardığını sonucuna varmaktadır. Dayanışma ve iş birliği mekanizmalarının sürdürülebilirliği, Avrupa entegrasyonunu güçlendirmek ve gelecekteki sınır ötesi zorluklarla başa çıkmak için hayati önem taşımaktadır.

Anahtar Kelimeler

Avrupa Birliği (AB) , Bütünleşme , Kriz , göç , Covid-19.

European (Dis)integration in Times of Crisis: A Comparative Study of the 2015 Migration Crisis and the COVID-19 Pandemic

Öz

This study examines how the European Union (EU) and its Member States responded to two major crises between 2015 and 2020: the migration crisis and the COVID-19 pandemic. The first, marked by massive flows of refugees, highlighted the shortcomings of European mechanisms such as the Dublin Regulation and often led to unilateral responses that prioritized border closures. By contrast, the second crisis—far broader and more complex in scope—triggered unprecedented collective action, notably through the pooling of medical resources and the creation of economic recovery funds.
The core argument rests on three explanatory factors. First, the inherent level of complexity of each crisis shaped the extent of coordination required: whereas the migration crisis primarily concerned asylum and immigration, the pandemic affected nearly all sectors, from public health to the economy. Second, the economic costs of a disintegrationist approach weighed heavily—especially during the health crisis—when safeguarding the single market and the economic union appeared crucial. Finally, the temporal dimension allowed the EU to draw lessons from the migration crisis to improve its response to the pandemic, notably through the activation of the Integrated Political Crisis Response (IPCR) arrangements in 2020.
The study concludes that these two crises functioned as “stress tests” for the EU, revealing both its vulnerabilities and its capacity to adapt. Institutionalizing solidarity and cooperation mechanisms
appears essential to strengthen European integration and to address future transnational challenges.

Anahtar Kelimeler

European Union (EU) , Integration , Crisis , Migration , COVID-19

(Dés)intégration Européenne en Temps de Crise : Une Étude de Cas Comparative sur la Crise Migratoire de 2015 et la Crise Sanitaire du COVID-19

Öz

Cette étude examine la façon dont l’Union européenne (UE) et ses États membres ont réagi à deux crises majeures survenues entre 2015 et 2020 : la crise migratoire et la pandémie de COVID-19. La première, marquée par des flux massifs de réfugiés, a mis en évidence l’insuffisance des mécanismes européens tels que le Règlement Dublin, et a souvent conduit à des réponses unilatérales privilégiant la fermeture des frontières. À l’inverse, la seconde, bien plus complexe dans sa portée, a suscité une action collective sans précédent, notamment grâce à la mutualisation des ressources médicales et à la mise en place de fonds de relance économique.
L’argument central repose sur trois facteurs explicatifs. D’abord, le niveau de complexité intrinsèque de chaque crise détermine l’ampleur de la coordination nécessaire : tandis que la crise migratoire concernait principalement l’asile et l’immigration, la pandémie a touché presque tous les secteurs, de la santé publique à l’économie. Ensuite, les coûts économiques d’une approche désintégrationniste ont pesé dans la balance, particulièrement lors de la crise sanitaire, où la préservation du marché unique et de l’union économique est apparue cruciale. Enfin, la dimension temporelle a permis à l’UE de tirer des enseignements de la crise migratoire pour améliorer sa réponse à la pandémie, notamment via l’activation du dispositif intégré pour une réaction politique en 2020.
L’étude conclut que ces deux crises ont agi comme des « stress tests » pour l’UE, révélant à la fois ses vulnérabilités et son potentiel d’adaptation. La pérennisation des mécanismes de solidarité et de coopération apparaît cruciale pour renforcer l’intégration européenne et faire face à de futurs défis transnationaux.

Anahtar Kelimeler

l'Union Européenne (UE) , Intégration , Crise , Migratoire , Covid-19

Kaynakça

• Commission européenne A. (n.d.). Le transport pendant la pandémie. Disponible ici
• Commission européenne B. (n.d.). Stratégie de l’Union européenne concernant les vaccins. Disponible ici
• Commission européenne C. (n.d.). Présentation de la réponse à la Commission. Disponible ici
• Dagi, D. (2018). EU's refugee crisis: from supra-nationalism to nationalism?. Journal of Liberty and International Affairs, 3(3), 9-19. Disponible ici
• Décision d'exécution (UE) 2018/1993 du Conseil du 11 décembre 2018 concernant le dispositif intégré de l'Union européenne pour une réaction au niveau politique dans les situations de crise ST/13422/2018/INIT. JO L 320 du 17.12.2018, p. 28–34. Disponible ici
• European Commission. (2020, May 8). Coronavirus: Commission invites Member States to extend restriction on non-essential travel to the EU until 15 June [Press Release]. Disponible ici
• European Commission. (n.d.). Migration and Home Affairs. Disponible ici
• Fargues, P., & Fandrich, C. (2012). The European Response to the Syrian Refugee Crisis: What Next? Migration Policy Centre.
• Goniewicz, K., Khorram-Manesh, A., Hertelendy, A. J., Goniewicz, M., Naylor, K., & Burkle Jr, F. M. (2020). Current Response and Management Decisions of the European Union to the COVID-19 Outbreak: A Review. Sustainability, 12(9), 3838. Disponible ici
• Kenealy, D., Peterson, J., & Corbett, R. (2018). The European Union: How Does It Work? Oxford University Press.
• NextGenerationEU. (2020). EU Recovery Plan for Europe. Disponible ici
• Schimmelfennig, F. (2018). European integration (theory) in times of crisis. A comparison of the euro and Schengen crises. Journal of European Public Policy, 25(7), 969-989. Disponible ici
• Seabrooke, L., & Tsingou, E. (2019). Europe's fast- and slow-burning crises. Journal of European Public Policy, 26(3), 468-481. Disponible ici
• Wolff, S., & Ladi, S. (2020). European Union Responses to the Covid-19 Pandemic: Adaptability in times of Permanent Emergency. Journal of European Integration, 42(8), 1025-1040. Disponible ici
• Zielonka, J. (2018). Counter-Revolution: Liberal Europe in Retreat. Oxford University Press.
• European Centre for Disease Prevention and Control (ECDC). (2020). COVID-19 situation updates. Disponible ici