Reconstructing Ottoman Heritage through New Media: Digitalization, Virtual Museums, and Cultural Memory

Yıl 2026, Cilt: 15 Sayı: 1 , 113 - 137 , 31.03.2026

Tamer Bayrak

https://doi.org/10.15869/itobiad.1769534

https://izlik.org/JA88SS62YJ

Öz

This study examines the digital reconstruction of Ottoman cultural heritage within the context of new media, focusing on virtual museums and interactive digital platforms. Employing a comparative and theory-driven research design, the study analyzes three major digital heritage platforms operating at different scales: the Topkapı Palace Virtual Tour, Europeana, and Google Arts & Culture. The research is based on qualitative content analysis supported by descriptive quantitative indicators and covers the period between January 2024 and August 2025. Drawing on cultural memory theory, representation theory, and key new media approaches, the study explores how platform-specific digitization strategies, interface designs, metadata structures, and user interaction models shape the representation and circulation of Ottoman heritage in digital environments. The findings reveal significant differences across platforms in terms of visibility, accessibility, interactivity, and narrative framing, demonstrating that digital heritage platforms do not merely preserve cultural artifacts but actively reconstruct cultural memory through their technological and institutional logics. By offering one of the few comparative analyses of Ottoman cultural heritage across local, regional, and global digital platforms, this study contributes to the literature by proposing a replicable analytical framework for examining the mediation of cultural heritage in new media environments. This study aims to comparatively examine how Ottoman cultural heritage is represented, digitized, and circulated across local, regional, and global digital heritage platforms, and to reveal how platform-specific technological and institutional logics shape the reconstruction of cultural memory in new media environments.

Anahtar Kelimeler

New Media , Ottoman Heritage , Virtual Museum , Digitalization , Cultural Memory

Yeni Medya Aracılığıyla Osmanlı Mirasının Yeniden Yapılandırılması: Dijitalleşme, Sanal Müzeler ve Kültürel Bellek

https://izlik.org/JA88SS62YJ

Öz

Bu çalışma, Osmanlı kültürel mirasının yeni medya ortamlarında nasıl yeniden yapılandırıldığını, sanal müzeler ve dijital kültürel miras platformları bağlamında incelemektedir. Karşılaştırmalı ve kuramsal temelli bir araştırma tasarımı benimseyen çalışmada, farklı ölçeklerde faaliyet gösteren üç dijital miras platformu analiz edilmiştir: Topkapı Sarayı Sanal Turu, Europeana ve Google Arts & Culture. Araştırma, Ocak 2024–Ağustos 2025 dönemini kapsamakta olup nitel içerik analizi yöntemi, betimleyici nicel göstergelerle desteklenerek kullanılmıştır. Çalışmanın kuramsal çerçevesi, kültürel bellek ve temsil kuramları ile yeni medya yaklaşımlarını bir araya getirmektedir. Bulgular, platformların kullandığı dijitalleştirme stratejileri, arayüz tasarımları, metadata yapıları ve etkileşim modellerinin, Osmanlı mirasının dijital temsili ve dolaşımı üzerinde belirleyici bir rol oynadığını ortaya koymaktadır. Araştırma sonuçları, dijital miras platformlarının kültürel varlıkları yalnızca korumakla kalmadığını, aynı zamanda kültürel belleği platforma özgü mantıklar doğrultusunda yeniden ürettiğini göstermektedir. Bu yönüyle çalışma, Osmanlı kültürel mirasının yerel, bölgesel ve küresel dijital ekosistemlerdeki temsiline ilişkin karşılaştırmalı bir analiz sunarak literatürdeki önemli bir boşluğu doldurmakta ve yeni medya ortamlarında kültürel mirasın incelenmesine yönelik uygulanabilir bir analitik model önermektedir. Bu çalışmanın temel amacı, Osmanlı kültürel mirasının yerel, bölgesel ve küresel dijital miras platformlarında nasıl temsil edildiğini karşılaştırmalı olarak incelemek ve yeni medya ortamlarında kültürel belleğin platforma özgü teknolojik ve kurumsal mantıklar doğrultusunda nasıl yeniden üretildiğini ortaya koymaktır.

Anahtar Kelimeler

Yeni Medya , Osmanlı Mirası , Sanal Müze , Dijitalleşme , Kültürel Bellek

Kaynakça

• Assmann, J. (2011). Cultural memory and early civilization: Writing, remembrance, and political imagination. Cambridge University Press. 🔗 Cambridge University Press
• Anayurt Gazetesi. (2022, 10 Eylül). Sanal müzeleri 23 milyon 714 bin kişi ziyaret etti. AnayurtGazetesi. https://anayurtgazetesi.com/haber/12089402/sanal-muzeleri-23-milyon-714-bin-kisi-ziyaret-etti
• ASOR Cultural Heritage Initiatives. (2016). Preserving the cultural heritage of conflict areas.
• Çakmak, T., & Yılmaz, B. (2012). Türkiye’de kültürel bellek kurumlarındaki dijitalleştirme çalışmalarının düşünce özgürlüğü bağlamında değerlendirilmesi. Bilgi Dünyası, 13(2), 418-436.
• Castells, M. (2000). The rise of the network society. Blackwell.
• Daily Sabah. (2020, 19 Mart). Turkish museums, cultural sites now just a click away for virtual visitors. DailySabah. https://www.dailysabah.com/arts/events/turkish-museums-cultural-sites-now-just-a-click-away-for-virtual-visitors
• Dinter, M. T. (2025). Introduction: What is cultural memory? In M. T. Dinter & C. Guérin (Eds.), Cultural memory in Republican and Augustan Rome. Cambridge University Press.
• Dönmez, A. (2024, 27 Aralık). Evden ziyaret edebileceğiniz sanal müzeler. OGGUSTO. https://www.oggusto.com/sanat/eser-ve-muze-incelemeleri/evden-ziyaret-edebileceginiz-sanal-muzeler
• Europeana. (2024, 3 Temmuz). Popular heritage [“Twin it! 3D for Europe’s culture” sergisinden]. Europeana. https://www.europeana.eu/en/exhibitions/twin-it-3d-for-europes-culture/popular-heritage
• Europeana. (n.d.) -a. Homepage [Websayfası]. Europeana. https://www.europeana.eu/en
• Europeana. (n.d.) -b. Balkan Savaşı sonrası Osmanlı Devleti haritası, 1336 (1920) [Digital image]. Koç University; Archives Portal Europe. Retrieved June 14, 2022, from https://www.europeana.eu/sv/item/665/_providedCHO_MHC_KMC_23_map_04_jpg
• Europeana Pro. (2024, February 22). Scanning cultural heritage in 3D in challenging situations: A practical approach. Europeana Pro. https://pro.europeana.eu/post/scanning-cultural-heritage-in-3d-in-challenging-situations-a-practical-approach
• Fernie, K. (2024). 3D content in Europeana: The challenges of providing access. In M. Hostettler, A. Buhlke, C. Drummer, L. Emmenegger, J. Reich, & C. Stäheli (Eds.), The 3 dimensions of digitalised archaeology (pp. 187–200). Springer. https://doi.org/10.1007/978-3-031-53032-6_10
• Google Arts & Culture. (n.d.). Topic page for "Osmanlı" [Web page]. Google Arts & Culture. https://artsandculture.google.com/search?q=osmanl%C4%B1
• Google LLC. (n.d.). Google Arts & Culture (Version 3.6.25) [Mobil uygulama]. App Store. https://apps.apple.com/us/app/google-arts-culture/id1050970557
• Hall, S. (1997). Representation: Cultural representations and signifying practices. Sage.
• Herdrich, P. (2024, May 30). Digitizing cultural heritage: Challenges, opportunities and best practices. The Ancient Near East Today. American Society of Overseas Research (ASOR). https://www.asor.org/anetoday/2024/05/digitizing-cultural-heritage
• Hosie, W. (2024, 21 November). Can Big Tech ever truly “get” art? The Standard. https://www.standard.co.uk/news/tech/national-gallery-google-arts-and-culture-b1193933.html
• İnce, İ., & Dağlı, U. U. (2020). Kültürel mirasın yeniden canlandırılmasında sanal kent müzesi potansiyelinin Kuzey Kıbrıs örneği üzerinden irdelenmesi. Kıbrıs Araştırmaları Dergisi, 21(46), 25-42.
• Jenkins, H. (2006). Convergence culture: Where old and new media collide. New York University Press.
• Karahan, A. N. (2025). Osmanlı minyatürlerinin dijital evrimi. Marmara Üniversitesi Sanat ve Tasarım Dergisi, 16(1), 1-23.
• Keskin, B. (2023, 23 Ekim). Google Culture & Arts unveils ‘Treasures of Türkiye’ selection with curated stories. Daily Sabah. https://www.dailysabah.com/arts/google-culture-arts-unveils-treasures-of-turkiye-selection-with-curated-stories/news
• Krippendorff, K. (2018). Content analysis: An introduction to its methodology. SAGE Publications.
• Lee, S. (2025, May 27). Cultural memory: The power of shared experiences. NumberAnalytics. https://www.numberanalytics.com/blog/cultural-memory-importance
• Luo, M. (2018, January 17). Exploring art (through selfies) with Google Arts & Culture [Blog post]. Google. https://blog.google/outreach-initiatives/arts-culture/exploring-art-through-selfies-google-arts-culture/
• Manovich, L. (2001). The language of new media. MIT Press.
• Manovich, L. (2017). Cultural data: Possibilities and limitations of digitized archives. In O. Grau (Ed.), Museum and archive on the move: Changing cultural institutions in the digital era (pp. 259–276). De Gruyter.
• Millî Eğitim Bakanlığı Yenilik ve Eğitim Teknolojileri Genel Müdürlüğü. (2024, 18 Ocak). Müze ve ören yerleri artık EBA’da sanal turla gezilebilecek. YEGİTEK. https://yegitek.meb.gov.tr/muze-ve-oren-yerleri-artik-eba-da-sanal-turla-gezilebilecek
• Moskalenko, D., Scalia, P., Mordini-Pound, S., Szynkielewska, M., Murphy, A., & Jarrett, N. (2024, 28 Haziran). DS. Users and usage report M22 (Revision 1.0) [Project report]. Deployment of a common European data space for cultural heritage; Europeana Foundation.
• Muşkara, Ü. (2017). Yeni medyanın kültürel miras konulu uygulamaları. Erdem, 73, 89-110.
• Neuendorf, K. (2017). The content analysis guidebook. SAGE Publications.
• Oğan, O., & Emekli, G. (2022). COVID-19 ile değişen müze deneyimlerinin turizm coğrafyası yaklaşımıyla değerlendirilmesi: Dünya’dan ve Türkiye’den örnekler. Ege Coğrafya Dergisi, 31(2), 337-353. https://doi.org/10.51800/ecd.1175873
• Podara, A., Giomelakis, D., Nicolaou, C., Matsiola, M., & Kotsakis, R. (2021). Digital storytelling in cultural heritage: Audience engagement in the interactive documentary New Life. Sustainability, 13(1193). https://doi.org/10.3390/su13031193
• Schreier, M. (2012). Qualitative content analysis in practice. SAGE Publications.
• Sezgin Özrili, A., & Özrili, Y. (2021). Müzelerde interaktif (etkileşimli) sergileme uygulamaları. İnönü Üniversitesi Sanat ve Tasarım Dergisi, 11(24), 85-102. https://doi.org/10.16950/iujad.938628
• Tanrıkulu, B., & Karagöl, A. (2021). Müzede sanal gerçeklik uygulamaları: Bir örnek çalışma olarak Kaplumbağa Terbiyecisi. Yeni Medya Elektronik Dergisi, 5(2), 95-111.
• Töre, V. Ö. (2023, 22 Ekim). “Türkiye’s Treasures”: A digital collection unveiled on Google Arts & Culture. FTN News. https://ftnnews.com/travel-news/news-from-turkey/turkey-s-treasures-a-digital-collection-unveiled-on-google-arts-culture/
• Ülger, D. K., & Külcü, Ö. (2016). Dijitalleştirme çalışmalarına kültürel miras ölçeğinde genel bir bakış: VEKAM örneği. Akademia Disiplinlerarası Bilimsel Araştırmalar Dergisi, 2(1), 42-55.
• UNESCO. (2015). Policy guidelines for the digital preservation of cultural heritage. UNESCO Publishing. 🔗 UNESCO
• Yıldız, N., Yazıcı Ayyıldız, A., & Tavukçuoğlu, T. (2022). Müzelerde dijitalleşme sürecine ilişkin sanal müzelerin incelenmesi. Turist Rehberliği Dergisi, 5(2), 117-141.