Araştırma Makalesi

Okul Yönetiminin Demokratiklik Düzeyi ile Öğretmenlerin Psikolojik İyi Oluşları Arasındaki İlişki

Cilt: 10 Sayı: 4 30 Aralık 2021
PDF İndir
EN TR

Okul Yönetiminin Demokratiklik Düzeyi ile Öğretmenlerin Psikolojik İyi Oluşları Arasındaki İlişki

Öz

Bu araştırma, okul yönetiminin demokratiklik düzeyi ile öğretmenlerin psikolojik iyi oluşları arasındaki ilişkiyi belirlemek amacıyla yapılmıştır. Araştırmada ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın evrenini, 2017-2018 eğitim öğretim yılında Karabük ili ve ilçelerinde bulunan MEB’e bağlı resmi ilkokul, ortaokul ve liselerde görev yapan 2615 öğretmen oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemini, bu okullarda görev yapan ve basit tesadüfî örnekleme yöntemiyle seçilen 833 öğretmen oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplamak amacıyla kişisel bilgi anketi, Zencirci (2003) tarafından geliştirilen “Yönetimin Demokratiklik Düzeyi Ölçeği” ve Telef (2013) tarafından Türkçe geçerlik ve güvenirlilik çalışması yapılmış olan 8 maddelik “Psikolojik İyi Oluş Ölçeği” kullanılmıştır. Araştırmanın tüm istatistik analizleri SPSS 14,0 programı ile gerçekleştirilmiştir. Araştırma verilerinin analizinde frekans, yüzdelik dağılım, aritmetik ortalama, standart sapma, Kolmogorov Smirnov Testi, Scheffe Testi, t Testi, tek yönlü varyans analizi ANOVA, Levene’s Testi, Tamhane Testi ve Çoklu Regresyon Analizleri kullanılmıştır. Yönetimin Demokratiklik Düzeyi Ölçeği’nin çalışma grubuna uygulanması sonucunda, öğretmenlerin yöneticileri “çoğu zaman” demokratik algıladıkları görülmüştür. Yönetimi demokratik bulma düzeyleri; cinsiyet, öğrenim durumu, okul türü ve okuldaki çalışma süresi değişkenlerine göre anlamlı farklılık göstermiştir. Medeni durum, mesleki kıdem değişkenlerine göre, çalışma grubu öğretmenlerinin algılarında anlamlı bir farklılık meydana gelmemiştir. Psikolojik İyi Oluş Ölçeği’nin çalışma grubuna uygulanması sonucunda, çalışma grubunu oluşturan öğretmenlerin psikolojik iyi oluş düzeylerinin genel olarak “katılıyorum” düzeyinde olduğu görülmüştür. Öğretmenlerin psikolojik iyi oluşları cinsiyet, okuldaki çalışma süresi ve branş değişkenlerin göre anlamlı farklılık göstermiştir. Medeni durum, mesleki kıdem, öğrenim durumu ve okul türü değişkenleri açısından öğretmenlerin psikolojik iyi oluş düzeyleri arasında anlamlı farklılık bulunamamıştır. Araştırma sonucunda okul yönetiminin demokratiklik düzeyi ile öğretmenlerin psikolojik iyi oluşları arasında pozitif yönde anlamlı ilişki olduğu ve okul yönetiminin demokratiklik düzeyinin öğretmenlerin psikolojik iyi oluşlarının anlamlı bir yordayıcısı olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Yönetim, Eğitim, Öğretmen, Demokrasi, Psikolojik İyi Oluş

Kaynakça

  1. Açıkalın, A. (2016). Toplumsal, kuramsal ve teknik yönleriyle okul yöneticiliği (6. Baskı). Ankara: Pegem Yayıncılık.
  2. Akın, A. (2009). Akılcı duygusal davranışçı terapi odaklı grupla psikolojik danışmanın psikolojik iyi olma ve öz-duyarlık üzerindeki etkisi, Doktora Tezi. Sakarya Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sakarya.
  3. Akyel, Ö. (2015). Ortaokul öğretmenlerinin görüşlerine dayalı olarak, okul müdürlerinin demokratik tutum ve davranış sergileme düzeylerinin belirlenmesi, Yüksel Lisans Tezi. Okan Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
  4. Alakaş, M. (2016). Öğretmen görüşüyle okul yönetimlerinin demokratiklik düzeyi, Yüksek Lisans Tezi. İstanbul Aydın Üniversitesi İşletme Anabilim Dalı, İstanbul.
  5. Arblaster, A. (1999). Demokrasi (Nilüfer Yılmaz, Çev.). Ankara: Doruk Yayımcılık.
  6. Argon, T. ve Dilekçi, Ü. (2014). Öğretmenlerin okul müdürlerinin yonetim tarzları ve kurumsal itibara yönelik algıları arasındaki ilişki. International Periodical For The Languages, Literature and History of Turkish or Turkic, 9(2), 161-181. doi: 10.7827/TurkishStudies. 6234.
  7. Aydın, İ. (2005) Demokratik Değerler, Okulda Demokrasi ve Sorumluluk Eğitimi . Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, No:214.
  8. Bakır, A. A. (2007). Sergiledikleri demokratik tutum ve davranışlar açısından ilköğretim okulu yöneticilerinin değerlendirilmesi, Yüksek Lisans Tezi. İnönü Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Malatya.
  9. Başaran, İ. E. (1982). Yönetimde insan ilişkileri. Ankara: Nobel Yayın Dağıtımı.
  10. Başaran, H., Aksoy, N. ve Kıvanç, T. (2019). Okul örgütlerinde yönetimin demokratiklik düzeyinin katılım özgürlük ve özerklik boyutları açısından öğretmenlerce değerlendirilmesi (Balıkesir İli Örneği). Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 6(2), 158-170. http://dergipark.gov.tr/ asead/issue/43544/524029

Kaynak Göster

APA
Aslan, H., & Erözyürek, A. (2021). Okul Yönetiminin Demokratiklik Düzeyi ile Öğretmenlerin Psikolojik İyi Oluşları Arasındaki İlişki. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 10(4), 3711-3741. https://doi.org/10.15869/itobiad.933926
AMA
1.Aslan H, Erözyürek A. Okul Yönetiminin Demokratiklik Düzeyi ile Öğretmenlerin Psikolojik İyi Oluşları Arasındaki İlişki. itobiad. 2021;10(4):3711-3741. doi:10.15869/itobiad.933926
Chicago
Aslan, Hüseyin, ve Ayşegül Erözyürek. 2021. “Okul Yönetiminin Demokratiklik Düzeyi ile Öğretmenlerin Psikolojik İyi Oluşları Arasındaki İlişki”. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi 10 (4): 3711-41. https://doi.org/10.15869/itobiad.933926.
EndNote
Aslan H, Erözyürek A (01 Aralık 2021) Okul Yönetiminin Demokratiklik Düzeyi ile Öğretmenlerin Psikolojik İyi Oluşları Arasındaki İlişki. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi 10 4 3711–3741.
IEEE
[1]H. Aslan ve A. Erözyürek, “Okul Yönetiminin Demokratiklik Düzeyi ile Öğretmenlerin Psikolojik İyi Oluşları Arasındaki İlişki”, itobiad, c. 10, sy 4, ss. 3711–3741, Ara. 2021, doi: 10.15869/itobiad.933926.
ISNAD
Aslan, Hüseyin - Erözyürek, Ayşegül. “Okul Yönetiminin Demokratiklik Düzeyi ile Öğretmenlerin Psikolojik İyi Oluşları Arasındaki İlişki”. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi 10/4 (01 Aralık 2021): 3711-3741. https://doi.org/10.15869/itobiad.933926.
JAMA
1.Aslan H, Erözyürek A. Okul Yönetiminin Demokratiklik Düzeyi ile Öğretmenlerin Psikolojik İyi Oluşları Arasındaki İlişki. itobiad. 2021;10:3711–3741.
MLA
Aslan, Hüseyin, ve Ayşegül Erözyürek. “Okul Yönetiminin Demokratiklik Düzeyi ile Öğretmenlerin Psikolojik İyi Oluşları Arasındaki İlişki”. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, c. 10, sy 4, Aralık 2021, ss. 3711-4, doi:10.15869/itobiad.933926.
Vancouver
1.Hüseyin Aslan, Ayşegül Erözyürek. Okul Yönetiminin Demokratiklik Düzeyi ile Öğretmenlerin Psikolojik İyi Oluşları Arasındaki İlişki. itobiad. 01 Aralık 2021;10(4):3711-4. doi:10.15869/itobiad.933926