Araştırma Makalesi

KAZAN VİLAYETİNDE YAYINLANAN ÇARLIK DEVRİ TATAR GAZETE VE DERGİLERİNİN PROGRAMLARI ÜZERİNE BİR İNCELEME

Cilt: 7 Sayı: 2 25 Aralık 2025
PDF İndir
EN RU TR

KAZAN VİLAYETİNDE YAYINLANAN ÇARLIK DEVRİ TATAR GAZETE VE DERGİLERİNİN PROGRAMLARI ÜZERİNE BİR İNCELEME

Öz

Bu makalede Tataristan Özerk Cumhuriyeti Milli Arşivinde yayın müracaat ve programlarına dair belgeleri tespit edilen Yuldız, Tan, Kazan Muhbiri, Beyanülhak, Tan Yuldızı, Tavış, Ahbar, Azad Halık, Azad, El-Islah, Koyaş gazeteleri; Ed-Din ve’l-Edep, Tan Mecmuası, Yaşin, Yalt-Yult, Hukuk ve Hayat, Mektep, Terbiye, Ak Yul, An, Avaz adlı dergiler ele alınmıştır. Gazete ve dergilerin yayın programlarının içerik açısından birbirleri ile uyumlu bir teşkil etmektedir. Gazetelerde Çarlık hükümetinin icraatları, emir ve talimatları, yerel hayatın toplumsal, ekonomik, kültürel yönleri, hijyen ve sağlık, dış ve iç haberler, Duma’daki gelişmeler, şehir ve zemstvo meclislerinin gündemleri, keşif ve buluşlar, eğitim, bilim ve teknoloji, edebi eserler, Tatar toplumunun meseleleri gibi konu başlıkları genel çerçeveyi oluşturmuştur. Dergilerin durumu biraz daha farklıdır. Dergiler belirli bir alana yönelik olarak yayınlanmışlardır. Din ve Edep dergisi dini ve ahlaki konulara odaklanmış, Mektep ve Terbiye dergileri eğitim ve öğretim konularını merkeze almış, Hukuk ve Hayat dergisi Hukuki konulara ağırlık vermiş, Ak Yul dergisi çocuklar için bir içerik oluşturmuştur. Kerimov Kardeşler ve İ.N.Haritonov matbaalarının basın faaliyetlerinde öne çıkmıştır. Bunun dışında Ümit, Şeref, Millet matbaaları ile Kazan şehrinde bu dönemde canlı bir basın yayın faaliyeti olduğu anlaşılmıştır. Bu gazetelerin ve dergilerin yayın politikasının ağırlıklı olarak ceditçilik hareketini desteklediği görülmektedir. Kazanın ceditçi basının merkezlerinden bir olduğu ortaya konulmuştur.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. TCMA (Tataristan Cumhuriyeti Milli Arşivi), F.1, Op.4, D.1694, L.2.
  2. TCMA, F.1, Op.4, D.3157, L.1-1ob.
  3. TCMA, F.1, Op.4, D.5380, L.1-1ob.
  4. TCMA, F.1, Op.4, D.5647, L.2.
  5. TCMA, F.1, Op.4, D.6888, L.1-1 ob.
  6. TCMA, F.420, Op.1, D.61: 1-2.
  7. TCMA, F.420, Op.1, D.62, L.1-2.
  8. TCMA, F.420, Op.1, D.68, L.2

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Türk Halkları ve Toplulukları

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

25 Aralık 2025

Gönderilme Tarihi

24 Kasım 2025

Kabul Tarihi

8 Aralık 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 7 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Alp, A. (2025). KAZAN VİLAYETİNDE YAYINLANAN ÇARLIK DEVRİ TATAR GAZETE VE DERGİLERİNİN PROGRAMLARI ÜZERİNE BİR İNCELEME. İdil Ural Araştırmaları Dergisi, 7(2), 201-219. https://doi.org/10.47089/iuad.1829612
AMA
1.Alp A. KAZAN VİLAYETİNDE YAYINLANAN ÇARLIK DEVRİ TATAR GAZETE VE DERGİLERİNİN PROGRAMLARI ÜZERİNE BİR İNCELEME. İdil Ural Araştırmaları Dergisi. 2025;7(2):201-219. doi:10.47089/iuad.1829612
Chicago
Alp, Alper. 2025. “KAZAN VİLAYETİNDE YAYINLANAN ÇARLIK DEVRİ TATAR GAZETE VE DERGİLERİNİN PROGRAMLARI ÜZERİNE BİR İNCELEME”. İdil Ural Araştırmaları Dergisi 7 (2): 201-19. https://doi.org/10.47089/iuad.1829612.
EndNote
Alp A (01 Aralık 2025) KAZAN VİLAYETİNDE YAYINLANAN ÇARLIK DEVRİ TATAR GAZETE VE DERGİLERİNİN PROGRAMLARI ÜZERİNE BİR İNCELEME. İdil Ural Araştırmaları Dergisi 7 2 201–219.
IEEE
[1]A. Alp, “KAZAN VİLAYETİNDE YAYINLANAN ÇARLIK DEVRİ TATAR GAZETE VE DERGİLERİNİN PROGRAMLARI ÜZERİNE BİR İNCELEME”, İdil Ural Araştırmaları Dergisi, c. 7, sy 2, ss. 201–219, Ara. 2025, doi: 10.47089/iuad.1829612.
ISNAD
Alp, Alper. “KAZAN VİLAYETİNDE YAYINLANAN ÇARLIK DEVRİ TATAR GAZETE VE DERGİLERİNİN PROGRAMLARI ÜZERİNE BİR İNCELEME”. İdil Ural Araştırmaları Dergisi 7/2 (01 Aralık 2025): 201-219. https://doi.org/10.47089/iuad.1829612.
JAMA
1.Alp A. KAZAN VİLAYETİNDE YAYINLANAN ÇARLIK DEVRİ TATAR GAZETE VE DERGİLERİNİN PROGRAMLARI ÜZERİNE BİR İNCELEME. İdil Ural Araştırmaları Dergisi. 2025;7:201–219.
MLA
Alp, Alper. “KAZAN VİLAYETİNDE YAYINLANAN ÇARLIK DEVRİ TATAR GAZETE VE DERGİLERİNİN PROGRAMLARI ÜZERİNE BİR İNCELEME”. İdil Ural Araştırmaları Dergisi, c. 7, sy 2, Aralık 2025, ss. 201-19, doi:10.47089/iuad.1829612.
Vancouver
1.Alper Alp. KAZAN VİLAYETİNDE YAYINLANAN ÇARLIK DEVRİ TATAR GAZETE VE DERGİLERİNİN PROGRAMLARI ÜZERİNE BİR İNCELEME. İdil Ural Araştırmaları Dergisi. 01 Aralık 2025;7(2):201-19. doi:10.47089/iuad.1829612

Cited By