Antik Rüzgâr Yakalayıcıların Anadolu’daki Örnekleri: Şanlıurfa’nın Badgelleri
Öz
Dünyanın farklı bölgelerinde geleneksel yaşam alanlarını aşırı sıcak iklim koşullarından korumak için bazı geleneksel tasarım stratejileri geliştirilmiştir. Mekânsal havalandırma ve soğutma bu stratejilerin başında yer almaktadır. Binlerce yıllık bilgi birikiminin ürünü olan rüzgâr yakalayıcılar, sıcak iklim koşullarına karşı mekânsal havalandırma ve soğutma sağlayan eşsiz bina bileşenleridir. Bu çalışmada amaç, rüzgâr yakalayıcıları kullanma geleneğine sahip ülkeleri belirlemek, bu bileşenlerin yerel isimleri, biçim ve işlevleri hakkında bilgi vermektir. Ayrıca antik rüzgâr yakalayıcıların Anadolu’daki örnekleri olan Şanlıurfa’nın badgellerinin biçimsel ve işlevsel bakımdan ayrıcalıklı yönlerini belgelemek, diğer coğrafyalardaki örneklerle olan benzerlik ve farklılıklarını göstermek temel amaçlar arasında yer almaktadır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- ABDULAC, Samir, “Traditional Housing Design in the Arab Countries”, Urban Housing, Ed. M. Sevcenko, Aga Khan Program for Islamic Architecture, Cambridge, 1982, s. 2-9.
- AINI, Ali Hooshmand, “Numerical Study of Flow Patterns in the Windcatchers in Herat, Afghanistan by Using Computational Fluid Dynamic”, International Multilingual Journal of Science and Technology, C.11, S.1, 2016, s. 31-34.
- BAHADORI, Mehdi N.; DEHGHANI-SANIJ, Alireza, Wind Towers: Architecture, Climate and Sustainability, London 2014.
- BAHRAMZADEH, Mohammad; SADEGHI, Bahador; ROU, S. Sabok, “A Comparative Study to Compare the Wind Catcher Types in the Architecture of Islamic Countries”, Journal of Basic and Applied Scientific Research, [Özel Sayı], C. 3, S. 2, 2013, s. 312-316.
- BEKLEYEN, Ayhan, “The Dovecotes of Diyarbakır: the Surviving Examples of a Fading Tradition”, The Journal of Architecture, C. 14, S. 4, 2009, s. 451–464.
- BEKLEYEN, Ayhan; DALKILIÇ, Neslihan, “Design with Climate - What Can We Learn from the Past to Cope with Climate in terms of Design Strategy and Usage Style of Courtyard Houses?”, Middle-East Journal of Scientific Research, C.11, S. 3, 2012, s. 357-366.
- BEKLEYEN, Ayhan, “Yaratıcı Bir Konut Tasarımı İçin İlham Kaynağı Olarak Geleneksel Mimariden Çıkarımlar”, Uluslararası Diyarbakır Sempozyumu Bildiri Özetleri Kitabı, Diyarbakır Valiliği ve Dicle Üniversitesi Ortak Yayını, Diyarbakır 2016, s. 207.
- BEKLEYEN, Ayhan, “Eskiyi Yeniye Uyarlama: Yerel Mimarideki Özgünlüğü Çağdaş Mimaride Yorumlama”, Tarihi Çevrede Yapılaşma Deneyimleri, Ed. A. Bekleyen ve N. Dalkılıç, Birsen Yayınevi, İstanbul 2018, s. 80-111.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Ayhan Bekleyen
*
0000-0003-0020-5877
Türkiye
Yahya Melikoğlu
Bu kişi benim
0000-0002-9815-0925
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
31 Temmuz 2019
Gönderilme Tarihi
9 Ocak 2019
Kabul Tarihi
30 Haziran 2019
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2019 Sayı: 12