Araştırma Makalesi

Başlangıcından Günümüze Cyanotype’ın Tarihsel Gelişimi ve Örnek Bir Proje: “Istanbul Mavisi”

Sayı: 13 31 Ocak 2020
  • Burcu Böcekler *
PDF İndir
EN TR

Başlangıcından Günümüze Cyanotype’ın Tarihsel Gelişimi ve Örnek Bir Proje: “Istanbul Mavisi”

Öz

Cyanotype (blueprint/mavi baskı) 1842 yılında gökbilimci ve kimyager John Frederick William Herschel tarafından keşfedilmiştir. Cyanotype, demir amonyum sitrat ve potasyum ferri siyanür adlı iki kimyasalın karışımı ile oluşturulur. Uygulanışı şu şekildedir: Belirli formüllere göre sulandırılan bu iki kimyasal eşit miktarda karıştırılır ve bir yüzeye fırça ile sürülür. Yüzey (kâğıt, kumaş, ahşap vb.) ultraviyole ışıkta belirli bir süre pozlanır. Kimyasal uygulanan yüzey bu işlemden sonra su ile yıkanır. Cyanotype’ın ilk yaygın kullanımı 1850’lerde botanik alanında olmuştur. 19. yüzyılın sonunda mimari planların kopyalanması amacı ile de kullanılmıştır. Cyanotype 20. yüzyıl başında amatör fotoğraf albümlerinde yer almaya başlamıştır. Bu teknik 1960’lardaki alternatif fotoğraf dalgası sırasında, özellikle Robert Rauschenberg’in beden Cyanotype’ları ile yeniden gündeme gelmiştir. Cyanotype tekniği 1960’lardan günümüze kadar kullanılmaya devam edilmiştir. Günümüzde birçok sanatçı sanatsal yaratıcılıkları içinde Cyanotype yöntemini tercih etmektedir. Vicki Reed, Christian Marclay ve Zhang Dali günümüzde farklı bağlamlarda bu tekniği uygulayan sanatçılardan sadece birkaçıdır. Bu bağlamda çalışmada, Cyanotype tekniğinin tarihsel gelişimindeki önemli örnekler betimleyici yöntem ile incelenmiştir. Ayrıca, Cyanotype tekniğinin günümüzdeki fotoğraf sanatı içindeki yeri ve konumu tartışılmıştır. Çalışmada son olarak, bir uygulama projesi olarak gerçekleştirilen İstanbul Mavisi isimli çalışma ayrıntılarıyla anlatılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

Yazar bu çalışma için finansal destek almadığını beyan etmiştir.

Kaynakça

  1. Anderson, Christina Z. Cyanotype: The Blueprint in Contemporary Practice. NewYork: Routleg Publishing, 2019.
  2. Atasoy, Nurhan. Hasbahçe: Osmanlı Kültüründe Bahçe ve Çiçek. İstanbul: Koç Kültür Sanat Tanıtım, 2002.
  3. Bajac, Quentin. Karanlık Odanın Sırları Fotoğrafın İcadı. Çev. Ali Berktay. İstanbul: Yapı Kredi Yayınları, 2004.
  4. Baldwin, Gordon. Looking at Photographs: A Guide to Technical Terms. London: J. Paul Getty Museum association with British Museum Press, 1991.
  5. Barthes, Roland. Camera Lucida: Fotoğraf Üzerine Düşünceler. Çev. Reha Akçakaya. İstanbul: Altıkırkbeş Yayınları, 2000.
  6. Batchen, Geoffrey. Emanations: The Art of the Cameraless Photograph. Münih-NewYork: DelMonico Books-Prestel.
  7. Batchen, Geoffrey. Forget Me Not: Photography and Remembrance. NewYork: Princeton Architectural Press, 2006.
  8. Betty Hahn. “Starry Night.” Erişim 31 Aralık 2018. http://www.bettyhahn.com/28885/index.htm Brunet, Francois. “Photographic Practices.” Encylopedia of Nineteenth Century Potography, ed. John Hannavy. New York: Taylor Francis Group, 2008. 1088-1092.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Burcu Böcekler * Bu kişi benim
0000-0001-8799-2978
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

31 Ocak 2020

Gönderilme Tarihi

22 Mart 2019

Kabul Tarihi

21 Ocak 2020

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2020 Sayı: 13

Kaynak Göster

APA
Böcekler, B. (2020). Başlangıcından Günümüze Cyanotype’ın Tarihsel Gelişimi ve Örnek Bir Proje: “Istanbul Mavisi”. Art-Sanat, 13, 53-86. https://doi.org/10.26650/artsanat.2020.13.0003
AMA
1.Böcekler B. Başlangıcından Günümüze Cyanotype’ın Tarihsel Gelişimi ve Örnek Bir Proje: “Istanbul Mavisi”. Art-Sanat. 2020;(13):53-86. doi:10.26650/artsanat.2020.13.0003
Chicago
Böcekler, Burcu. 2020. “Başlangıcından Günümüze Cyanotype’ın Tarihsel Gelişimi ve Örnek Bir Proje: ‘Istanbul Mavisi’”. Art-Sanat, sy 13: 53-86. https://doi.org/10.26650/artsanat.2020.13.0003.
EndNote
Böcekler B (01 Ocak 2020) Başlangıcından Günümüze Cyanotype’ın Tarihsel Gelişimi ve Örnek Bir Proje: “Istanbul Mavisi”. Art-Sanat 13 53–86.
IEEE
[1]B. Böcekler, “Başlangıcından Günümüze Cyanotype’ın Tarihsel Gelişimi ve Örnek Bir Proje: ‘Istanbul Mavisi’”, Art-Sanat, sy 13, ss. 53–86, Oca. 2020, doi: 10.26650/artsanat.2020.13.0003.
ISNAD
Böcekler, Burcu. “Başlangıcından Günümüze Cyanotype’ın Tarihsel Gelişimi ve Örnek Bir Proje: ‘Istanbul Mavisi’”. Art-Sanat. 13 (01 Ocak 2020): 53-86. https://doi.org/10.26650/artsanat.2020.13.0003.
JAMA
1.Böcekler B. Başlangıcından Günümüze Cyanotype’ın Tarihsel Gelişimi ve Örnek Bir Proje: “Istanbul Mavisi”. Art-Sanat. 2020;:53–86.
MLA
Böcekler, Burcu. “Başlangıcından Günümüze Cyanotype’ın Tarihsel Gelişimi ve Örnek Bir Proje: ‘Istanbul Mavisi’”. Art-Sanat, sy 13, Ocak 2020, ss. 53-86, doi:10.26650/artsanat.2020.13.0003.
Vancouver
1.Burcu Böcekler. Başlangıcından Günümüze Cyanotype’ın Tarihsel Gelişimi ve Örnek Bir Proje: “Istanbul Mavisi”. Art-Sanat. 01 Ocak 2020;(13):53-86. doi:10.26650/artsanat.2020.13.0003