Araştırma Makalesi

Kant’ın Eleştirel Felsefesinde Özgürlükten Doğaya Geçişin İmkânı Olarak Sanat

Sayı: 50 26 Temmuz 2019
PDF İndir
EN TR

Kant’ın Eleştirel Felsefesinde Özgürlükten Doğaya Geçişin İmkânı Olarak Sanat

Öz

Yargı Gücünün Eleştirisi, Kant’ın eleştirel felsefesinin üçüncü temel eseridir. Kant bu eseri, eleştirel felsefesinin tamamlayıcısı olarak kaleme aldığını bildirir. Bu tamamlanma ifadesi, felsefenin teorik ile pratik alanları arasında olması gereken geçişin imkânını teşkil eder. O’na göre teorik alandan yani doğa alanından, pratik alana yani özgürlük alanına geçiş mümkün değildir. Öte yandan özgürlük alanındaki ilkelerin doğada edimsel kılınması gereklidir. Kant, özgürlük alanından doğaya geçişin köprüsü olarak sanatı belirlediği bir sistem ortaya koymuştur. Bu sisteme göre deha, doğa aracılığıyla sanata kural veren yetenektir ve Kant, Yargı Gücünün Eleştirisi’nde ‘güzel’e ilişkin tanımlarından birisinde, güzeli deha aracılığıyla estetik idelerin aktarımı olarak belirler. Bu aktarım ise anlama yetisi ve hayal gücünün özgür oyununun sonucunda doğan beğeni yargıları aracılığıyla gerçekleşir. Bu çalışmada anlama yetisi tarafından sınırlandırılmamış hayal gücünün genişleyip, aklın idelerine ulaşma arzusu sonucunda deha tarafından görüde sanat aracılığıyla [kavramsız] estetik ideler olarak nasıl sergilendiğini açık kılmayı amaçlamaktayım. Bu sergilenişi bütünlüğüyle açıkça ortaya koyabilmek adına  felsefenin pratik alanından teorik alanına -Kant’a göre elzem olan- geçişin anlamını açık kılmaya çalışacağım. Bu doğrultuda, beğeni yargılarının doğası, doğa-sanat ilişkisi, güzel sanatların sınıflandırılması, estetik idelerin ortaya çıkışında dehanın rolü üzerinde duracağım

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Burnham, Douglas. An Introduction to Kant’s Critique of Judgement. Edinburg: Edinburgh University Press, 2000.
  2. Deleuze, Gilles. ‘Kant Estetiğinde Oluşum Fikri’, Issız Ada ve Diğer Metinler. Çev. Hakan Yücefer. İstanbul: Bağlam Yayınları, 2009, ss.91-116.
  3. Guyer, Paul. ‘Kant’s Conception of Fine Art’ , The Journal of Aesthetics and Art Criticism, Col.52, No:3, Summer, 1994, ss.275-285.
  4. Kant, Immanuel. Critique of Power of Judgment, çev. Paul Guyer & Eric Matthews. New York: Cambridge University Press, 2000.
  5. Keskin, Gamze. Kant Estetiği ve Romantisizm. İstanbul: Alfa Yayınları, 2019.
  6. Kivy, Peter. ‘Kant and the Affektenlehre’, The Fine Art of Repetition: Essays in the Philosophy of Music, Cambridge: Cambridge University Press, 1993.
  7. Matherne, Samantha. ‘Kant’s Expressive Theory of Music’, The Journal of Aesthetics and Art Criticism, Vol. 72, No:2, (2014).
  8. Wenzel, Christian Helmut. An Introduction to Kant’s Aesthetics, USA: Blackwell Publishing, 2005.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Felsefe

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

26 Temmuz 2019

Gönderilme Tarihi

15 Nisan 2019

Kabul Tarihi

4 Mayıs 2019

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2019 Sayı: 50

Kaynak Göster

APA
Keskin, G. (2019). Kant’ın Eleştirel Felsefesinde Özgürlükten Doğaya Geçişin İmkânı Olarak Sanat. Felsefe Arkivi, 50, 31-41. https://doi.org/10.26650/arcp2019-589777
AMA
1.Keskin G. Kant’ın Eleştirel Felsefesinde Özgürlükten Doğaya Geçişin İmkânı Olarak Sanat. Felsefe Arkivi. 2019;(50):31-41. doi:10.26650/arcp2019-589777
Chicago
Keskin, Gamze. 2019. “Kant’ın Eleştirel Felsefesinde Özgürlükten Doğaya Geçişin İmkânı Olarak Sanat”. Felsefe Arkivi, sy 50: 31-41. https://doi.org/10.26650/arcp2019-589777.
EndNote
Keskin G (01 Temmuz 2019) Kant’ın Eleştirel Felsefesinde Özgürlükten Doğaya Geçişin İmkânı Olarak Sanat. Felsefe Arkivi 50 31–41.
IEEE
[1]G. Keskin, “Kant’ın Eleştirel Felsefesinde Özgürlükten Doğaya Geçişin İmkânı Olarak Sanat”, Felsefe Arkivi, sy 50, ss. 31–41, Tem. 2019, doi: 10.26650/arcp2019-589777.
ISNAD
Keskin, Gamze. “Kant’ın Eleştirel Felsefesinde Özgürlükten Doğaya Geçişin İmkânı Olarak Sanat”. Felsefe Arkivi. 50 (01 Temmuz 2019): 31-41. https://doi.org/10.26650/arcp2019-589777.
JAMA
1.Keskin G. Kant’ın Eleştirel Felsefesinde Özgürlükten Doğaya Geçişin İmkânı Olarak Sanat. Felsefe Arkivi. 2019;:31–41.
MLA
Keskin, Gamze. “Kant’ın Eleştirel Felsefesinde Özgürlükten Doğaya Geçişin İmkânı Olarak Sanat”. Felsefe Arkivi, sy 50, Temmuz 2019, ss. 31-41, doi:10.26650/arcp2019-589777.
Vancouver
1.Gamze Keskin. Kant’ın Eleştirel Felsefesinde Özgürlükten Doğaya Geçişin İmkânı Olarak Sanat. Felsefe Arkivi. 01 Temmuz 2019;(50):31-4. doi:10.26650/arcp2019-589777