TÜRKÇEDE YAZIN ELEŞTiRiSi METiNLERiNE ELEŞTiREL BiR YAKLAŞIM

Öz

Assist. Prof. Dr. Canan ~enoz Ayata: A Critical Approach to the Texts of Turkish Literary Criticism.


This is a textual linguistic analysis of recent literary ·criticism in Turkish. After studying a number of recent works in Turkish, the writer observes that more than half of the criticism has used objective approaches to the texts under scrutiny. The critics studied have also analyzed the narrative techniques, structure, and style of the works rather than giving an impressionistic account of it.

Anahtar Kelimeler

• TÜRKÇEDE
• YAZIN
• ELEŞTiRiSi

TÜRKÇEDE YAZIN ELEŞTiRiSi METiNLERiNE ELEŞTiREL BiR YAKLAŞIM

Öz

      Ele§tiri yalmz yazm metinleri i9in yap1Jmaz. Amacma gore her ttirmetin iizerine ele§tiri yazlSl haz1rlanabilir. T1pk1, §imdi yapmak istedigim gibi ele§tiri inetinleri Uzerine de ele§tiri yazilabilir. Yazm ele§tirisi ise, Tiirk9ede 9ok tart1§1lan bir metin ttiriidtir.Tilrkiye'de yazm ele§tirisiyle ilgili yaygm olan kam, bu tiire ait metinlerin genelde yetersiz oldugudur. Omegin, lp§iroglu (1989:87-88), "yazm ele§tirisi alanmda giderek bir bo§lugun egemen oldugunu, eli kalem tutan herkesin, iistiinkorii bir §eyler 9izi§tirip ele§tiri yaz1s1 olarak yaymlad1gm1" one siirmektedir. Kongar (1984:61) da, "Ttirkiye'de ciddi bir yazm ele§tirisinden soz etmenin fevkalade zor oldugunu, bu alanda yapdan 9ah§malann olduk9a smirh oldugunu" belirtmektedir. Ona gore, ele§tiri ad1 altmda genellikle ele§tirilen konunun ve iiriiniin degil, o konunun ya da iiriiniln sahibi olan insamn ele§tirisi yap1lmakta ve boylelikle ele§tiri ki§isel bir hesapla§ma niteligine biiriinmektedir. 

Anahtar Kelimeler

• TÜRKÇEDE
• ELEŞTiRiSi
• METiNLERiNE

Kaynakça

1. Austin, John L. (1962) Wow to things with words.Oxford, Oxford University Press.
2. Ayta~, Giirsel (1983) "Tiirkiye'de Roman Ele~ tiri ine Ele§tirici Bir Bak1§". Yazko Edebiyat 6, Kas1m 1983, s: 24-25.
3. (1995) "Ele§tiri Dzerine". Edebiyat Yaz1lan Ill i9ine. Ankara, GiindoganYaymlan, s: 35-39.
4. (1998) "Edebiyat Bilimi"nde Ele tiri . Degerlendirme-Eleme-Se\:me Siireci" Cumhuriyet Kitap Temmuz 1998, say1 440, s: 14-15. Bezirci, As1m ( 1995) Bilimden Yana. 4. Bask1. 1stanbul, Evrensel Kiiltiir Kitaphg1. Brinker, Klaus ( 1973) "Zurn Textbegriff in der heutigen Linguistik". Klaus Brinker/Sitta Horst
5. (Der!.) (1973) Studien zur Texttheorie und zur deutschen Grammatik i9inde. Diisseldorf, Schwann, s: 9-41 .
6. <;ah§lar, Aziz (1985) "Maddeci-Ger9ek\:i Ele§tiri". Gosteri May1s 1985, s: 74-75.
7. ldil, Miimtaz (1985) "Ele§tiri Yaraudir". Gosteri May1 s 1985, s: 76-77.
8. lp§iroglu, Zehra (1989) Dii~iinmeyi Ogrenme ve Ogretme. 1stanbul, Afa Yaymc1hk.

9. tp~iroglu, Zebra (1998) Ele~tirinin Ele tiri i. 1stanbul, Mitos Boyut.
10. Kongar, Emre (1984) "Ele§tiri Bilimsel A91dan Objektif Olmak Zorundadir". Sanat Olay1 30Kas1m 1984, s: 61-62.
11. Searle, John L. ( 1969) Speech Acts. Cambridge, Cambridge University Press.
12. Ozdemir, Emin (1971) "Ele§tiri Dilimiz". Tiirk Dili Mart 1971, s: 729-733. Uygunar, Muzaffer(l991) "Yazmsal Ele~tiri Konusunda". r;:agda$ Turk Dili (Ele,ftiri Ozel
13. Say1s1) 4 (45146) Kas1m-Arahk 1991, s: 430-433.
14. Akath, Fiisun (1990) "Hayat Kadar ~a~1rt1c1".(N E. 1992:29-32)<1> Gosteri Dergisi, Agustos 1990.
15. Akay, Ali ( 1992) "Kim-lik Yazar". Esen, Ni.ikhet (Der I.) (1992) Kara Kitap Ozerine Yaz1/ar, i9inde. 1stanbul, Can Yaymlan, s: 244-250.
16. Atalay, Kemal (1990) "Kara Kitap'm Sim". (N.E. 1992:54-65) Adam Sanat Dergisi, Ekim 1990, s: 65-75.
17. Ayta9, Giirsel (1990) "Orhan Pamuk'tan Bir Yeni Roman: Kara Ki tap". (N.E. 1992: 19-24) Argos Dergisi, Haziran 1990.
18. Batur, Enis (1990) "Orhan Pamuk'un Di.ikkam". (N.E. 1992:11-13) Gi1ne$ Gazetesi, 7 May1s 1990.
19. Batur, Enis (1990) "Orhan Pamuk'un Di.ikkanma Katkl". (N.E. 1992:51-53) Y.K. Sanat Dilnyanuz Dergisi, Gi.iz 1990.
20. Bayrav, Siiheyla (1991) "Kara Kitap ve Kendi Olmak". (N.E. 1992:90-95) 4. Boyut Dergisi, Nisan 1991.
21. Baysal, Jale (1990) "Bir Orhan Pamuk Okuyucusundan". (N.E. 1992: 113-117) Gosteri Dergisi, Haziran 1991. <;ei;en, Ramazan (1992) "Kara Kitap Dzerine KaraAk Denemeler". (N.E. 1992: 208-222) Birikim Dergisi, May1s 1992.
22. Erkman Akerson, Fatma (1991) "Kara Kitap Dsti.ine Bir Yorum Denemesi" (N.E. 1992:79- 86) Gosteri Dergisi, Mart 1991, s: 66-69.
23. Ever, Mustafa ( 1991) "Adlar ve Kitaplar". (N.E. 1992: 126-130) Argos Dergisi, Agustos 1991, s: 73-78.
24. Kahraman, Hasan Biilent ( 1990) "Roman Yazma Ediminin Boyutlan, A~ama ve Ogeleri As:1- smdan Kara Kitap". (N.E. 1992:35-50) Argos Dergisi, Agustos 1990,: 67-73.
25. Kutlu, Mustafa (1990) "Kara Kitap" (N.E. 1992. 14-18) Dergah Dergisi, May1s 1990, s: 5-6.
26. Moran, Berna (1991) "Ustkurmaca Olarak Kara Kitap". (N.E. 1992:96-106) Gosteri Dergisi, May1s 1991, s: 7-12.
27. ~ener, Sevda (1991) "1~aretleri Degerlendirme Kitab1''. (N .E. 1992: 126-130) Gosteri Dergisi, Temmuz 1991, s: 24-25.
28. Yiicel, Tahsin (1990) "Kara Kitap". (N.E. 1992:66-76) Gosteri Dergisi, Kas1m 1990, s: 45-48.