Araştırma Makalesi

Kadın Kimliğiyle Özdeşleşme ve Kolektif Eylem Arasındaki İlişkide Sosyal Yaratıcılık Stratejilerinin Aracı Rolü

Cilt: 44 Sayı: 2 14 Ağustos 2024
PDF İndir
TR EN

Kadın Kimliğiyle Özdeşleşme ve Kolektif Eylem Arasındaki İlişkide Sosyal Yaratıcılık Stratejilerinin Aracı Rolü

Öz

Sosyal kimlik kuramı, sosyal yaratıcılık stratejilerinin kolektif eylem yönelimi gibi sosyal değişime yönelik eğilimleri zayıflattığını ve mevcut sosyal statü sistemini pekiştirerek devamlılığını sağladığını öne sürmektedir. Ancak çeşitli bulgular, en azından “iç grubun niteliklerine yüklenen değerleri olumlu yönde değiştirme” stratejisi için durumun böyle olmadığını göstermektedir. Bulgular, iç grupla özdeşleşme arttıkça söz konusu stratejinin bireyleri sosyal rekabete girişmeye ve böylece sosyal değişimi gerçekleştirmeye motive ettiğine işaret etmektedir. Türkiye’de yaşayan 219 kadın üniversite öğrencisiyle yapılan bu araştırmanın temel amacı, özdeşleşme ile kadınların sosyal konumunu iyileştirmeye yönelik kolektif eylemlere katılma yönelimi arasındaki ilişkide sosyal yaratıcılık stratejilerinin aracı rolünü bir yapısal eşitlik modeli içinde incelemektir. Tespit edilebilecek ilişkilerin politik görüşten kaynaklanmadığından emin olmak amacıyla, politik görüş modele kontrol değişkeni olarak dâhil edilmiştir. Mevcut çalışma bir yandan yaratıcılık stratejilerinin kolektif eylem yönelimiyle ilişkisini sınaması diğer yandan özdeşleşme ve kolektif eylem yönelimi arasındaki ilişkide aracı rol oynayan yeni bir mekanizma ortaya koyması açısından özgün bir niteliğe sahiptir. Yapısal eşitlik modelinin sonuçları, kolektif eylem yönelimini karşılaştırma grubunu değiştirme stratejisinin negatif, yeni karşılaştırma boyutu ve kimliğe yüklenen değerleri olumlu yönde değiştirme stratejilerinin ise pozitif yönde yordadığını göstermektedir. Ayrıca, katılımcıların politik görüşleri sola kaydıkça kolektif eylem yönelimleri artmaktadır. Kadın kimliğiyle özdeşleşme ve kolektif eylem yönelimi arasındaki ilişkide karşılaştırma grubunu değiştirme negatif, diğer iki strateji pozitif yönde aracı rol oynamaktadır. Bu bulgular, sosyal yaratıcılık stratejilerinin, sosyal eşitsizliği azaltmaya ve statüyü yükseltmeye yönelik olan kolektif eylemler açısından önemli sonuçları olabileceğine işaret etmektedir. Bulgulardan hareketle sosyal yaratıcılık stratejilerinin sadece iç grup kimliğine olumlu bir içerik kazandırarak özsaygıyı arttıran, bütünüyle bilişsel nitelikte stratejiler değil, aynı zamanda kolektif eyleme yönelik motivasyonu güçlendiren veya zayıflatan araçlar olduğu söylenebilir.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

Yok

Proje Numarası

Yok

Teşekkür

Yok

Kaynakça

  1. Abrams, D. ve Hogg, M. A. (1998). Prospects for research in group processes and intergroup relations. Group Processes & Intergroup Relations, 1(1), 7-20. https://doi.org/10.1177/1368430298011002 google scholar
  2. Akdoğan, N. (2020). Kimlik yönetim stratejilerinin grup üyeliği kaynaklı belirleyicileri (Yayınlanmamış Doktora Tezi). Bursa Uludağ Üniversitesi. google scholar
  3. Akdoğan, N. ve Alparslan, K. (2020). Do members of disadvantaged groups possess a motivation of favouritism towards advantaged groups? Mediterranean Journal of Social Sciences, 11(4), 61-73. https://doi.org/10.36941/mjss-2020-0041 google scholar
  4. Alparslan, K. ve Kuşdil, M. E. (2020). Kürt üniversite öğrencilerinin kimlik yönetim stratejileri ve dış-grup tarafgirliğinin kimlikle ilgili eylem ve hedeflerle ilişkileri: Açık ve örtük ölçümlerle bir inceleme. Türk Psikoloji Dergisi, 35(Özel Sayı), 80-104. https://doi.org/10.31828/tpd1300443320200905x000040 google scholar
  5. Becker, J. C. (2012). The system-stabilizing role of identity management strategies: Social creativity can undermine collective action for social change. Journal of Personality and Social Psychology, 103(4), 647-662. https://psycnet.apa.org/doi/10.1037/a0029240 google scholar
  6. Becker, J. C. (2020). Ideology and the promotion of social change. Current Opinion in Behavioral Sciences, 34, 6-11. https://doi.org/10.1016/j.cobeha.2019.10.005 google scholar
  7. Becker, J. C. ve Tausch, N. (2015). A dynamic model of engagement in normative and non-normative collective action: Psychological antecedents, consequences, and barriers. European Review of Social Psychology, 26(1), 43-92. https://doi.org/10.1080/10463283.2015.1094265 google scholar
  8. Bettencourt, B., Charlton, K., Dorr, N. ve Hume, D. L. (2001). Status differences and in-group bias: A meta-analytic examination of the effects of status stability, status legitimacy, and group permeability. Psychological Bulletin, 127(4), 520-542. https://psycnet.apa.org/doi/10.1037/0033-2909.127.4.520 google scholar

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Görsel Algı

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

14 Ağustos 2024

Gönderilme Tarihi

23 Mayıs 2021

Kabul Tarihi

19 Şubat 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2024 Cilt: 44 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Akdoğan, N., Alparslan, K., & Bilger, D. (2024). Kadın Kimliğiyle Özdeşleşme ve Kolektif Eylem Arasındaki İlişkide Sosyal Yaratıcılık Stratejilerinin Aracı Rolü. Studies in Psychology, 44(2), 203-234. https://doi.org/10.26650/SP2021-941174
AMA
1.Akdoğan N, Alparslan K, Bilger D. Kadın Kimliğiyle Özdeşleşme ve Kolektif Eylem Arasındaki İlişkide Sosyal Yaratıcılık Stratejilerinin Aracı Rolü. Studies in Psychology. 2024;44(2):203-234. doi:10.26650/SP2021-941174
Chicago
Akdoğan, Nuri, Kenan Alparslan, ve Deniz Bilger. 2024. “Kadın Kimliğiyle Özdeşleşme ve Kolektif Eylem Arasındaki İlişkide Sosyal Yaratıcılık Stratejilerinin Aracı Rolü”. Studies in Psychology 44 (2): 203-34. https://doi.org/10.26650/SP2021-941174.
EndNote
Akdoğan N, Alparslan K, Bilger D (01 Ağustos 2024) Kadın Kimliğiyle Özdeşleşme ve Kolektif Eylem Arasındaki İlişkide Sosyal Yaratıcılık Stratejilerinin Aracı Rolü. Studies in Psychology 44 2 203–234.
IEEE
[1]N. Akdoğan, K. Alparslan, ve D. Bilger, “Kadın Kimliğiyle Özdeşleşme ve Kolektif Eylem Arasındaki İlişkide Sosyal Yaratıcılık Stratejilerinin Aracı Rolü”, Studies in Psychology, c. 44, sy 2, ss. 203–234, Ağu. 2024, doi: 10.26650/SP2021-941174.
ISNAD
Akdoğan, Nuri - Alparslan, Kenan - Bilger, Deniz. “Kadın Kimliğiyle Özdeşleşme ve Kolektif Eylem Arasındaki İlişkide Sosyal Yaratıcılık Stratejilerinin Aracı Rolü”. Studies in Psychology 44/2 (01 Ağustos 2024): 203-234. https://doi.org/10.26650/SP2021-941174.
JAMA
1.Akdoğan N, Alparslan K, Bilger D. Kadın Kimliğiyle Özdeşleşme ve Kolektif Eylem Arasındaki İlişkide Sosyal Yaratıcılık Stratejilerinin Aracı Rolü. Studies in Psychology. 2024;44:203–234.
MLA
Akdoğan, Nuri, vd. “Kadın Kimliğiyle Özdeşleşme ve Kolektif Eylem Arasındaki İlişkide Sosyal Yaratıcılık Stratejilerinin Aracı Rolü”. Studies in Psychology, c. 44, sy 2, Ağustos 2024, ss. 203-34, doi:10.26650/SP2021-941174.
Vancouver
1.Nuri Akdoğan, Kenan Alparslan, Deniz Bilger. Kadın Kimliğiyle Özdeşleşme ve Kolektif Eylem Arasındaki İlişkide Sosyal Yaratıcılık Stratejilerinin Aracı Rolü. Studies in Psychology. 01 Ağustos 2024;44(2):203-34. doi:10.26650/SP2021-941174

Psikoloji Çalışmaları / Studies In Psychology / ISSN- 1304-4680