Polanyi’nin Perspektifinden Sosyal Politikayı Okumak: Piyasa, Refah ve Emek Sorunsalı
Öz
Karl Polanyi’nin 1944 yılında yayımlanan Büyük Dönüşüm adlı eseri piyasa, devlet ve refah ilişkisine yeni bir boyut getirmiştir. Karl Polanyi, piyasalar ve kapitalist toplumlar arasındaki ilişkinin, herhangi bir sosyal düzenin merkezi özelliği olduğunu düşünmüştür. Ona göre piyasa, toplumu istikrarsızlaştırırken emeğin, toprağın ve paranın metalaştırılması ise bir tepki ya da “karşı hareket” yaratmıştır. Bu yüzden Büyük Dönüşüm adlı eserinde de sık sık bahsettiği piyasa toplumunu, piyasaların toplumsal örgütlenmenin baskın bir ilkesi haline geldiği bir toplum olarak tasvir etmektedir. Bu toplum türünde ekonomi, toplumsal ilişkilere değil; toplumsal ilişkiler ekonomik sistemin içine gömülüdür. Polanyi ayrıca piyasa toplumunun doğal olarak meydana gelen bir fenomen olmadığını, politik ve sosyal bir yapı olduğunu savunmaktadır. Yine de, hükümet bürokrasisinin hızlı büyümesi ve özel alana müdahale, özellikle 1940’lardan bu yana, kapitalist toplumun doğası hakkındaki geleneksel düşüncelerimizin çoğuna meydan okumuştur. Dolayısıyla da devletin hem özel piyasa ekonomisinin kurulmasında hem de düzenlenmesinde önemli bir rol oynadığı gösterilmiştir. Bu çalışma, Polanyi’nin Büyük Dönüşüm eserinin yerleşik ekonomi kavramının içerdiği anlamlar olan piyasa, refah ve emek arasındaki ayrıma dayalı bir yorumunu konu edinmektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Bayrakdar Seda.(2019), Kapitalizm Krizlerinin Karl Polanyi Penceresinden Analizi, Akademik Hassasiyetler, Cilt:6 Sayı:11
- Birchfield, V.(2005), “José Bové and the Globalization Countermovement in France and Beyond: A Polanyian Interpretation,” Review of International Studies, 31 (3): pp.581–598.
- Block Fred.(2008), Polanyi’s Double Movement and the Reconstruction of Critical Theory, Revue Interventions économiques [Online], 38 | 2008, Online since 01 December 2008, connection on 25 May 2019. URL : http://journals.openedition.org/interventionseconomiques/274 ; DOI : 10.4000/ interventionseconomiques.274
- Block, Fred and Margaret Somers. (1984). “Beyond the Economistic Fallacy: The Holistics Social Science of Karl Polanyi”, dans Theda Skocpol, ed., Vision and Method in Historical Sociology, Cambridge: Cambridge University Press, pp.47-84.
- Buğra Ayşe.(2020), Politics of Social Policy in a Late Industrializing Country: The Case of Turkey, Development and Change, Volume 51, Issue 2
- Buğra, Ayse and Kaan Agartan. (2007), Reading Karl Polanyi for the 21st Century, New York: Palgrave.
- Buğra, Ayşe (2009), “Polanyi’nin Çifte Hareket Kavramı ve Günümüz Piyasa Toplumunda Siyaset,” Ayşe Buğra ve Kaan Ağartan (der.) 21. Yüzyılda Karl Polanyi’yi Okumak, Bir Siyasal Proje Olarak Piyasa Ekonomisi, (Çev. Azer Kılıç), İletişim Yayınları, İstanbul, pp.237-59.
- Burawoy, Michael.(2003), “For a Sociological Marxism : The Complementary Convergence of Antonio Gramsci and Karl Polanyi”, Politics & Society (June), pp.193-262.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Yayımlanma Tarihi
30 Haziran 2022
Gönderilme Tarihi
5 Kasım 2021
Kabul Tarihi
28 Nisan 2022
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2022 Sayı: 82