Çalışan Yoksulluğu Bağlamında Tüketim Alışkanlıkları ve Borçlanmanın Çalışma Hayatına Etkisi

Öz

Küresel bir sorun olarak çalışan yoksulluğu literatürde tartışılmaya değer konuların başında gelmektedir. Özellikle çalışma hayatının içinde bulunduğu çıkmazlar düşünüldüğünde, bireyin elindeki tek imkan olan ücretlerin sosyal hayattan beklenilen yaşamı sunamıyor olması, üretimin son hızda ilerlerken tüketimin buna yetişemeyecek olması ile problem farklı bir boyut kazanmaktadır. Günümüz dünyasının olmazsa olmazı olarak ifade edilen tüketim çılgınlığının ise bireyi sonu borca çıkan yola sokacağında şüphe yoktur. Dolayısıyla birey tüketim çılgınlığı içerisinde ister istemez borçlanarak hayatına devam etmekte, yoksunluk yaşadığı noktada ise geri dönülemez yola girdiğini ancak fark etmektedir. Bu noktadan sonra bireyin çalışma hayatı içerisinde beklentileri değişmekte, özne olmaktan öte edilgen bir yapı içerisine sıkmaya başlamış olarak kendisini bulmaktadır. Böylece hem sistemi değiştiren hem de değişen sistem içerisinde sıkıntıların büyüğünü yaşayan çalışanlar kapitalizmin çarklılarına hizmet eder bir durumda kalmakta, sosyal alanda kendileri olamadığı gibi, çalışmaya olan bakışları da değişmektedir. Çalışmanın kendisine temel aldığı “çalışan yoksulluğu” olgusu çalışma hayatının son yıllarda üzerinde sıklıkla atıflar yaptığı birtakım sosyal ve ekonomik problemlerin başlangıç noktası olarak görülebilmektedir. Dolayısıyla bu sorunun çözümü de başta çalışma hayatının dönüşümüne olumlu katkılar yapacak ve bireyin daha insani şartlarda daha müreffeh bir hayat yaşamasına katkı sağlayacaktır. Çalışma bu anlamda çalışan yoksulluğunu, tüketim alışkanlıklarını ve borçlanmayı tartışarak bu olguların çalışma hayatına etkisini incelemektedir. Çalışma, nitel araştırma yöntemlerinden literatür taraması ile gerçekleştirilmiş ve çalışma hayatı ile ilgili verilerin kullanıldığı belge analizi yapılmış, verilerin incelenmesi noktasında ise içerik analizi yöntemi kullanılmıştır. Sonuç itibariyle ise tüketim alışkanlıklarının ve borçlanma biçimlerinin çalışanların yoksulluğu bağlamında etkisi ifade edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Çalışma Hayatı
• Çalışan Yoksulluğu
• Tüketim
• Borçlanma
• Çalışma Hayatının Dönüşümü

The Effects of Consumption Habits and Borrowing on Working Life in the Context of Employee Poverty

Öz

As a global problem, labour poverty is one issue worth discussing in the literature. Especially when the predicaments of working life are considered, the problem gains a different dimension because wages, which are the only means at the disposal of the individual, cannot offer the life expected from social life and that consumption cannot keep up with it while production is progressing at full speed. There is no doubt that the frenzy of consumption, expressed as the sine qua non-of today’s world, will lead individuals to a path of debt. Therefore, the individual inevitably continues his/her life by incurring debt in the frenzy of consumption, and at the point where he/she experiences deprivation, he/she only realises that he/she has entered an irreversible path. After this point, the individual finds himself/herself in a passive rather than active state with altered expectations in working life. Thus, the employees who change the system and experience the biggest problems within the changing system remain in a position to serve the cogs of capitalism and cannot be themselves in the social field, and their view of work changes. The phenomenon of "working poverty", which this study is based on, can be seen as the starting point of some social and economic problems that labour life has frequently referred to in recent years. Therefore, the solution to this problem will make positive contributions to the transformation of working life and contribute to the individual’s living a more prosperous life under more human conditions. In this sense, the study discusses working poverty, consumption habits, and indebtedness and examines the effects of these phenomena on working life. The study was carried out with a literature review, which is one of the qualitative research methods, document analysis was used to analyse the data related to working life, and content analysis was used to analyse the data. Therefore, the impact of consumption habits and forms of borrowing on workers’ poverty is expressed.

Anahtar Kelimeler

• Labour Life
• Working Poverty
• Consumption
• Borrowing
• Transformation of Working Life

Kaynakça

1. Abell, E., Clawson, M., Washington, W. N., Bost, K. K., and Vaughn, B. E. (1996). Parenting values, attitudes, behaviors, and goals of African American mothers from a low-income population in relation to social and societal contexts. Journal of Family Issues, 17, 593-613. google scholar
2. Akat, İ. (1982). Endüstri Sosyolojisi. İzmir: Mas Ambalaj. google scholar
3. Alkin, E. (1995). “Türkiye’de Gelir Dağılımı”, Yeni Türkiye, ss. 141-144. google scholar
4. Baudrillard, J. (2016). Simgesel Değiş Tokuş ve Ölüm, Çev. Oğuz Adanır, İstanbul: Boğaziçi Üniversitesi Yayınevi. google scholar
5. Belek, İ. (2001). Sosyal Devletin Çöküşü ve Sağlığın Ekonomi Politiği. İstanbul: Sorun Yayınları. google scholar
6. Bozkurt, V. (2000). Pürütanizmden Hedonizme Yeni Çalışma Etiği. İstanbul: Alesta Yayınevi. google scholar
7. Brady, D., Fullerton, A., and Cross, J. (2010). “More than just nickels and dimes: a cross-national analysis of working poverty in affluent democracies”. Social problems, 57(4), ss. 559-585. google scholar
8. Budd, J. W. (2016). Çalışma Düşüncesi. çev. Fuat Man, İstanbul: Ayrıntı Yayınları. google scholar

9. Chilman, C. S. (1991). “Working poor families: Trends, causes, effects, and suggested policies”. Family Relations, 40, pp. 191-198. google scholar
10. Çalışkan, Ş. (2010). “Türkiye’de Gelir Eşitsizliği ve Yoksulluk”, Sosyal Siyaset Konferansları, 59, s. 89-132. google scholar
11. Celik, A. (2010) “Muhafazakâr Sosyal Politika Yönelimi: Hak Yerine Yardım-Yükümlülük Yerine Hayırseverlik”, I.U. Siyasal Bilgiler Fakültesi Dergisi, 42, ss. 63-81. google scholar
12. Doğan, M. (1996). Büyük Türkçe Sözlük, I. İstanbul: İz Yayıncılık. google scholar
13. Erdoğdu, S. ve Kutlu, D. (2014). Dünyada ve Türkiye’de Çalışan Yoksulluğu: İşgücü Piyasası ve Sosyal Koruma Politikaları Bağlamında Bir Değerlendirme. Çalışma ve Toplum, 2(41), ss. 63-114. google scholar
14. Esed, M. (1999). Kur’an Mesajı. çev. Cahit Koytak, Ahmet Ertürk, İstanbul: İşaret Yayınları. google scholar
15. Evcim, N. (2023). Türkiye ve Dünyada Çalışan Yoksulluğu. Yayımlanmamış Doktora Tezi. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. google scholar
16. Fleming, P. (2020). Çalışmanın Mitolojisi, Kapitalizm Kendine Rağmen Nasıl Ayakta Kalıyor?, çev. Ebru Kılıç, İstanbul: Koç Üniversitesi Yayınları. google scholar
17. Geremek, B. (1994). Poverty A History. Oxford: Blackwell Publishers. google scholar
18. Giddens, A. (2008). Sosyoloji. çev. Cemal Kırmızı, İstanbul: Kırmızı Yayınları. google scholar
19. Grint, K. (1998). Çalışma Sosyolojisi, çev. Veysel Bozkurt, İstanbul: Alfa Yayınları. google scholar
20. Gunay, Ü. (1998). Din Sosyolojisi. İstanbul: İnsan Yayınları. google scholar
21. Gündoğan, N. (2007) Yoksulluğun Değişen Yüzü Çalışan Yoksullar, Eskişehir: Anadolu Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Yayınları. google scholar
22. Halleröd, B., Ekbrand, H., and Bengtsson, M. (2015). “In-work poverty and labour market trajectories: Poverty risks among the working population in 22 European countries”. Journal of European Social Policy, 25, pp. 473 - 488. google scholar
23. International Labour Organization (ILO), Global Wage Report 2020-21, Geneva, 2020. google scholar
24. Kahraman, F. (2010). Çalışan Yoksulların Haklar İronisi: Metalaştırılmış Çalışanlar. Sosyal Haklar Ulusal Sempozyumu Bildiriler Kitabı, ss. 153-170. google scholar
25. Karakaya, M. Fatih. (2023). Şimdi Al Sonra Öde. İstanbul: Vakıfbank Kültür Yayınları. google scholar
26. Kaya, S. (2020). “İnsana yakışır iş açığı: Çalışan yoksulluğu açısından bir değerlendirme”. Sosyal Siyaset Konferansları Dergisi, 79, ss. 55-106. google scholar
27. Kucur, F. (2023). “Çalışan Yoksulluğu Üzerine Mülahazalar”, edi. Yasin Yılmaz, (içinde Çalışan Yoksulluğu Küresel Sorunun Sektörel Yansımaları), Bursa: Ekin Basım Dağıtım. ss. 1-14. google scholar
28. Lazzarato, M. (2020). Borçlandırılmış İnsanın İmali. Çev. Murat Erşen, İstanbul: Dergah Yayınları. google scholar
29. Lordoğlu K. ve Özkaplan, N. (2005). Çalışma İktisadı. İstanbul: Der Yayınları. google scholar
30. Marçal, K. (2022). Adam Smith’in Yemeğini Pişiren Kimdi?, çev. Ali Arda, İstanbul: Koç Üniversitesi Yayınları. google scholar
31. Marshall, G. (1999). Sosyoloji Sözlüğü. çev. Osman Akınhay, Derya Kömürcü, Ankara: Bilim ve Sanat Yayınları. google scholar
32. Mincer, J. (1991). “Education and Unemployment”, NBER Working Papers, Series No: 3838. google scholar
33. Muheramtohadi, S. (2018). “A Comparative Study: The Economic Thoughts of Ibn Khaldun and Karl Marx”, International Journal of Islamic Business and Economics, 2(1), ss. 51-64. google scholar
34. Omay, U. (2017). Post Homo Servus, İstanbul: Beta Yayınları. google scholar
35. Onur, B. (1997). Gelişim Psikolojisi, Ankara: İmge Kitabevi. google scholar
36. Orpen, C. (1994). “The Effects of Organizational and Individual Career Management on Career Success”, International Journal of Manpower, 15(1) ss. 27-37. google scholar
37. Ören K. ve Yüksel, H. (2012). “Geçmişten günümüze çalışma hayatı”, HAK-IS Uluslararası Emek ve Toplum Dergisi, 1(1), ss. google scholar
38. Pena-Casas, R., and Latta, M. (2004). “Working Poor in the European Union”, European Foundation fort he Improvement of Living and Working Conditions. google scholar
39. Pradella, L. (2015). “The working poor in Western Europe: Labour, poverty and global capitalism”. Comparative European Politics, 13, pp. 596-613. google scholar
40. Sabuncuoğlu, Z. (1997). Çalışma Psikolojisi, Bursa: Uludağ Üniversitesi Basım. google scholar
41. Sayın, H. C.; Çabuk, S. N.; Canbey-Özguler, V.; Akşit, A. ve Çabuk, A. (2018). “Göçmenler İçin Barınma, İstihdam ve Mekânsal Çözümleri Kapsayan Bir Yerleşim Modeli Önerisi”, The Journal of Academic Social Science Studies, 65, ss. 351-368. google scholar
42. Schumacher, E. F. (1979). Küçük Güzeldir, Çev. Osman Deniztekin, İstanbul: E Yayınları. google scholar
43. Scott, K. (2016). Thephilosopher’sroom: Diderot’s regrets onparting withmy olddressing gown, Oxford Art Journal, 39(2), 2016, ss. 185-216. google scholar
44. Seccombe, K. (2004). “Families in Poverty in the 1990s: Trends, Causes, Consequences, and Lessons Learned”, Journal of Marriage and Family, 62(4), pp. 1094-1113. google scholar
45. Standing, G. (2009). Küresel Dönüşümde Emeğin Yeniden Metalaşması, içinde 21. Yüzyılda Karl Polanyi’yi Okumak, Bir Siyasi Proje Olarak Piyasa Ekonomisi (Der. Buğra, A., Ağartan, K.), İstanbul: İletişim Yayınları. google scholar
46. Stearns, D. (2011). Electronic Value Exchange: Origins of the VISA Electronic Payment System (History of Computing), London: Springer. google scholar
47. Streeck, W. (2016). Satın Alınan Zaman, Demokratik Kapitalizmin Gecikmiş Krizi, Çev. Kerem Kabadayı, İstanbul: Koç Üniversitesi Yayınları, 2016. google scholar
48. Tekin, M. (2002). “İbadet ve Çalışma Hayatı İlişkisine Kur’anî Açıdan Bir Yaklaşım”, D.E.Ü. İlahiyat Fakültesi Dergisi, 25, ss. 227-251. google scholar
49. TÜİK, 2024. https://data.tuik.gov.tr/Bulten/Index?p=Istatistiklerle-Aile-2022-49683. Erişim Tarihi: 03.03.2024 google scholar
50. Weber, M. (1985). Protestan Ahlakı ve Kapitalizmin Ruhu, çev. Zeynep Aruoba, İstanbul: Hil Yayınları. google scholar
51. Werther W. B. ve Davis, K. (1993). Human Resource and Personel Management. Singapore: McGraw Hill. google scholar
52. Zaim, S. (1997). Çalışma Ekonomisi. İstanbul: Filiz Kitabevi. google scholar