Ergenlerde Mutluluğun Kaynağı Olarak Yaşamın Anlamı ve Bilinçli Farkındalığın Rolü

Öz

Öz Bu çalışmada ergen bireylerin mutluluk düzeylerinin bilinçli farkındalık ve yaşamın anlamının yordayıcı rolünü ortaya koymak hedeflenmiştir. Gerçekleştirilen çalışmada ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın katılımcıları, 2021-2022 yılında İstanbul ili içerisinde 17-22 yaş grubu içerisindeki lise, lise mezunu ve üniversite öğrencilerinden oluşmaktadır. Çalışma grubu, 500 gönüllü katılımcıdan oluşmaktadır. Araştırmaya 296’sı (%59.2) kadın, 204 ‘ü ( %40.8) erkek toplamda 500 kişi katılmıştır. Çalışmada “Ergen ve Yetişkin Bireyler İçin Bilinçli Farkındalık Ölçeği”, “Yaşamın Anlamı Ölçeği” ve “Mutluluk Ölçeği’’ kullanılmıştır. Katılımcıların demografik özelliklerinin belirlenmesinde “Kişisel Bilgi Formu” oluşturulmuştur. Pearson Momentler Çarpımı Korelasyon Katsayısı ile çoklu regresyon analizleri kullanılmıştır. Pearson Korelasyon Analizi sonucuna göre mutluluk ile aranılan anlam, yaşamın anlamı, dikkat ve farkındalık, yargılayıcı olamama ve bilinçli farkındalık düzeyleri arasında anlamlı ilişki bulurken, bulunmaya çalışılan anlam, reaktif olamama ve kendini kabul etme arasında belirgin bir ilişki bulgusu bulunmamıştır. Regresyon bulgularına bakıldığında bilinçli farkındalık ve yaşamın anlamı alt boyutlarının mutluluk üzerinde anlamlı yordayıcı olduğu, bununla birlikte sırası ile yaşamın anlamı ve bilinçli farkındalık düzeylerinin de mutluluğu anlamlı düzeyde yordadığı bulgusuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Mutluluk
• Bilinçli Farkındalık
• Ergenlik
• Yaşamın Anlamı

The Predictive Role of Mindfulness and Meaning of Life in the Happiness Levels of Adolescents

Abstract

Abstract In this study, it was aimed to reveal the predictive role of mindfulness and meaning of life in the happiness levels of adolescents. Relational survey model was used in the study. The participants of the study consisted of high school, high school graduates and university students in the 17-22 age group in Istanbul province in 2021-2022. The study group consists of 500 volunteer participants. A total of 296 (59.2%) females and 204 (40.8%) males participated in the study. “Mindfulness Scale for Adolescents and Adults”, ‘Meaning of Life Scale’ and ‘Happiness Scale’ were used in the study. “Personal Information Form” was used to determine the demographic characteristics of the participants. Pearson Product Moment Correlation Coefficient and multiple regression analyses were used. According to the results of Pearson Correlation Analysis, a significant relationship was found between happiness and the levels of meaning sought, meaning of life, attention and awareness, non-judgmentalism and mindfulness, while no significant relationship was found between meaning sought, non-reactivity and self-acceptance. When regression findings were analyzed, it was found that mindfulness and meaning of life sub-dimensions were significant predictors of happiness, while meaning of life and mindfulness levels predicted happiness at a significant level, respectively.

Keywords

• Happiness
• Conscious Awareness
• Adolescence
• Meaning of Life

Kaynakça

1. Alparslan, A. M., Yastioğlu, S., Işık, Ü. ve Özgül, D. N. Ç. (2022). Yaşamın anlam kaynakları ve psikolojik iyi oluş ilişkisi: Üniversite öğrencileri üzerinde bir araştırma. Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (42), 30-51.
2. Arslan, I. (2018). Bilinçli farkındalık, depresyon düzeyleri ve algılanan stres arasindaki ılişki. Birey ve Toplum Sosyal Bilimler Dergisi, 8(2), 73-86.
3. Atak, M. ve Atak, Z. (2022). Yakınlarının ölümünün birey üzerindeki psikolojik etkileri. Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi SBE Dergisi, 12(4), 1913-1927.
4. Aydın, B. (2010). Çocuk ve Ergen Psikolojisi. Nobel.
5. Aydın, C. ve Kaya, M. (2021). Maneviyat ve öznel iyi oluş değişkenlerinin hayatın anlamını yordaması. Amasya İlahiyat Dergisi, (17), 41-77.
6. Baer, R. A. (2003). Mindfulness training as a clinical ıntervention: a conceptual and empirical review. Clinical Psychology: Science and Practice, 10(2), 125-143.
7. Bakalım, O. (2022). Psikodramanın üniversite öğrencilerinin bilinçli farkındalık düzeyine etkisi. Nesne-Psikoloji Dergisi, 10(23), 77-88.
8. Baltacı, U. B., Traş, Z., Ak, M. ve Kesici, Ş. (2021). İntihar bilişleri, dürtüsellik ve yaşamın anlamı arasındaki ilişkinin incelenmesi. Journal of Cognitive-Behavioral Psychotherapy and Research, 10(2), 155-164.

9. Bektaş, H. ve Arslan, İ. (2020). Bilinçli farkındalığın öznel mutluluk üzerine etkisinde benlik saygısının aracı rolü: Üniversite öğrencilerine yönelik bir araştırma. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 51(51), 95-115.
10. Bıyıklı, C., Işık, P. R. ve Doğan, D. (2019). Bilinçli farkındalık ve dikkat eğitiminin öğrencilerin dikkat gelişimlerine etkisi. Uludağ Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 33(1), 1-35.
11. Brown, K. W. & Ryan, R. M. (2003). The benefits of being present: Mindfulness and its role in psychological well-being. Journal of Personality and Social Psychology, 84(4): 822-848. https://doi.org/10.1037/0022-3514.84.4.822
12. Brown, K. W., Ryan, R. M. & Creswell, J. D. (2007). Mindfulness: Theoretical foundations and evidence for ıts salutary effects. Psychological Inquiry, 18(4), 211-237.
13. Budak, S. E. ve Özçetin, Y. S. Ü. (2023). COVID-19 pandemisine varoluşçu bir yaklaşım. Hacettepe Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi, 10(1), 87-92.
14. Çelik, E. O. (2019). Dağcılık sporu ile uğraşan bireylerin doğaya bağlılık, bilinçli farkındalık, öz kontrol düzeylerinin incelenmesi [Yüksek lisans tezi]. Anadolu Üniversitesi, Eskişehir.
15. Çelik, N. D. (2016). Üniversite öğrencilerinin yaşamda anlam ve yaşam amaçları arasındaki ılişki. Mediterranean Journal of Humanities, 6(1), 133-141.
16. Deniz, M. E., Erus, S. M. ve Büyükcebeci, A. (2017). Bilinçli farkındalık ile psikolojik iyi oluş ilişkisinde duygusal zekanın aracılık rolü. Turkish Psychological Counseling and Guidance Journal, 7(47), 17-31.
17. Derman, O. (2008). Ergenlerde psikososyal gelişim. Adolesan Sağlığı II Sempozyum Dizisi, 63(1): 19-21.
18. Diener, E. (2000). Subjective well-being: The science of hapiness and a proposal for a national ındex. American Psychologist, 55: 34-43. https://doi.org/10.1037/0003- 066X.55.1.34
19. Diener, E., & Fujita, F. (1997). Social comparisons and subjective wellbeing. In B. Buunk and R. Gibbons (Eds.), Health, coping, and social comparison (pp. 329-357). Mahwah, NJ: Erlbaum.
20. Doğan, T. (2018). Pozitif Psikoloji Kuram, Araştırma, Uygulamalar. Nobel Yayın.
21. Dolgin, K.G. (2014). Ergenlik Psikolojisi (D. Özen, Çev.). Kaknüs.
22. Duran, N. O. ve Tan, Ş. (2013). Minnettarlık ve yaşam amaçları yazma çalışmalarının öznel iyi oluşa etkisi. Turkish Psychological Counseling and Guidance Journal, 4(40), 154-166.
23. Düşünceli, B. ve Demirel, G. (2023). Ergenlerin sosyal medyaya yönelik tutumları ile bilinçli frankındalık düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Trakya Eğitim Dergisi, 13(1), 347-364.
24. Eryılmaz, A. ve Aypay, A. (2011). Lise öğrencilerinde derse katılmaya motive olma ile yaşama amaçları belirleme arasındaki ilişkiler. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 12(3), 149-158.
25. Falkenström, F. (2010). Studying mindfulness in experienced meditators: A quasi-experimental approach. Personality and Individual Differences, 48(3), 305-310.
26. Frankl, V. (2019). Duyulmayan Anlam Çığlığı (S. Budak, Çev.). Totem.
27. Frankl, V. (2020). Yaşamak için Bir Nedeni Olan (S. Tuncay, Çev.) Totem.
28. Frankl, V. E. (2007). İnsanın Anlam Arayışı (S. Budak, Çev.) Öteki.
29. Güven, P. (2015). Üniversite öğrencilerinde yaşamın amacı ve anlamı ile yaşam doyumu ve yakın ilişkiler [Yüksek lisans tezi]. Dokuz Eylül Üniversitesi, İzmir.
30. Hamarta, E., Ozyesil, Z., Deniz, M., & Dilmac, B. (2013). The predıctıon level of mındfulness and locus of control on subjectıve well-beıng. International Journal of Academic Research, 5(2), 145-150. İçöz, J. F. (2020). Kendin Olmanın Dayanılmaz Hafifliği. Doğan Novus.
31. Kahraman, B. D. (2020). Çocuklarda bilinçli farkındalık temelli öz-yeterlik, öz-şefkat ve mutluluk düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi [Yüksek lisans tezi]. İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa, İstanbul.
32. Kangal, A. (2013). Mutluluk üzerine kavramsal bir değerlendirme ve türk hanehalkı için bazı sonuçlar. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 12(44), 214-233.
33. Karabekiroğlu, K. (2015). Anne-Babalar için Ergen Ruh Sağlığı Rehberi. Say.
34. Koç, M. (2005). Ergenlik psikolojisi bilimsel çalışmaları. Akademik Araştırmalar Dergisi, 25, 21-47.
35. Kulaksızoğlu, A. (1998) Ergenlik Psikolojisi. Remzi.
36. Kulaksızoğlu, A. (2005). Ergenlik Psikolojisi. Remzi.
37. Ludwig, D. S. & Kabat-Zinn, J. (2008). Mindfulness in medicine. Jama, 300(11), 1350-1352. doi.org/10.1001/jama.300.11.1350
38. Lyubomirsky, S. & Dickerhoof, R. (2006). J. Worel, & C. Goodheart (Eds.). Handbook of girls and women’s psychological health (pp.4-12). Oxford University Press.
39. May, R. (2021). Varoluşun Keşfi. (A. Babacan, Çev.). Okuyanus.
40. Molasso, W. R. (2006). Exploring Frankl's purpose in life with college students. Journal of College and Character, 7(1), 1-10.
41. Neff, K. D. (2003). Self-compassion: An alternative conceptualization of a healty attitude toward oneself. Self and Identity, 2(2), 85-102. doi.org/10.1080/15298860309032
42. Öztürk, A. H. (2018). Varoluşçu bakışa göre hayatın anlamı ve amacının depresyon ve umutsuzlukla i̇li̇şki̇si̇ . Üsküdar Üniversitesi, İstanbul.
43. Parlaz, A. E., Tekgül, N., Karademirci, E. ve Öngel, K. (2012). Ergenlik dönemi: Fiziksel büyüme, psikolojik ve sosyal gelişim süreci. The Journal of Turkish Family Physician, 3(4), 10-16.
44. Parmaksiz, İ. (2020). Yaşam doyumuyla bilinçli farkındalık arasındaki ilişki: Yetişkinler üzerine bir araştırma. Uludağ Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 33(1), 157-176.
45. Poyraz, C. (2010). Fiziksel gelişim psikolojisi. H. Ergin ve S.A. Yıldız (Ed.), Gelişim psikolojisi içinde (s. 60-104). Nobel.
46. Reinisch, G. (2013). Hayaller Kervanı. (N. Sipahi, Çev.). Homer Kitabevi
47. Sarikaya, N. A. ve Öztürk, S. (2018). Alkol, madde bağımlılığı tedavisi gören hastalarda yaşamın anlamı. Sakarya Üniversitesi Holistik Sağlık Dergisi, 1(1), 78-84.
48. Sezer, S. (2012). A view to the subject of the meaning of life in terms of theoretical and psychometric studies. Ankara University Journal of Faculty of Educational Sciences (JFES), 45(1), 209-228.
49. Taş, İ. (2011). Öğretmenlerde yaşamın anlamı yaşam doyumu sosyal karşılaştırma ve iç-dış kontrol odağının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi [Yüksek lisans tezi]. Sakarya Üniversitesi, Sakarya.
50. Yenice, M. (2020). Lise öğrencilerinde yılmazlığı yordamada bilinçli farkındalık ve benlik saygısı [Yüksek lisans tezi]. Hasan Kalyoncu Üniversitesi, Gaziantep.
51. Yıkılmaz, M. ve Güdül, M. D. (2015). Üniversite öğrencilerinde yaşamda anlam, bilinçli farkındalık, algılanan sosyoekonomik düzey ve yaşam doyumu arasındaki ılişkiler. Ege Eğitim Dergisi, 2(16), 297-315.
52. Yıldırım, M. (2019). Bilinçli farkındalık, öz-anlayış ve anksiyete arasındaki ilişkilerin incelenmesi [Yüksek lisans tezi]. Bursa Uludağ Üniversitesi, Bursa.
53. Yılmam, B. (2019). Bilinçli farkındalık ve öz-duyarlılığın öznel iyi oluş üzerindeki etkisi [Yüksek lisans tezi]. Üsküdar Üniversitesi, İstanbul.
54. Zümbül, S. (2019). Öğretmen adaylarının psikolojik ıyi oluş düzeylerinde bilinçli farkındalık ve affetmenin yordayıcı rolleri. Ege Eğitim Dergisi, 20(1), 20-36.