Hydrological Drought Analysis of Upper Ceyhan Sub-Basin Using Standard Precipitation Index and Standard Runoff Index

Since Türkiye is located in the Mediterranean climate zone, the impacts of global climate change are manifested in the form of decreased precipitation and consequent drought. Water resources are directly affected by drought. By analysing the impacts of drought on water resources, it can be ensured that measures can be taken before drought occurs and the impacts of droughts can be reduced in regions with high drought risk and drought probability. This study aims to analyse hydrological droughts in Upper Ceyhan Sub-basin by using Standard Precipitation Index (SPI) and Standard Runoff Index (SRI) methods. In SPI index calculations, monthly total precipitation data for 63 years for the period of 1960-2023 for Göksun and Elbistan Meteorological Observation Stations, monthly precipitation data for 53 years for the period of 1970-2023 for Afşin station, and flow data for the period of 1971-2015 at Karaahmet, Gözlerüstü and Hanköy flow monitoring stations were used for SRI index. SPI and SRI values were calculated and compared for a 12-month period. It was determined that hydrological droughts (lack of precipitation, low flow) occurred in the Upper Ceyhan Sub-basin in 2001, 2007, 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2023; 617 dry months were experienced in the period of 1960-2023 and the probability of occurrence of dry periods was approximately 31%. It is considered that the results of this study will provide significant information that can guide decision makers in the Upper Ceyhan Sub-Basin water management and especially for water allocation, assessment of drought conditions and impacts and taking measures.

: Türkiye, Akdeniz iklim kuşağında yer aldığı için küresel iklim değişikliğinin etkileri, yağışların azalması ve buna bağlı olarak kuraklık yaşanması şeklinde ortaya çıkmaktadır. Su kaynakları kuraklıktan doğrudan etkilenmektedir. Su kaynaklarında kuraklığın analiz edilmesi ile kuraklık riski yaşanan ve kuraklık olasılığı yüksek olan bölgelerde kuraklık öncesinde tedbirler alınabilmesi ve kuraklık etkilerinin azaltılabilmesi sağlanabilmektedir. Bu çalışmada, Yukarı Ceyhan Alt Havzasının hidrolojik kuraklık analizi Standart Yağış İndeksi (SPI) ve Standart Akım İndeksi (SRI) yöntemleri kullanılarak yapılmıştır. SPI indeksi hesaplamalarında, Göksun ve Elbistan Meteoroloji Gözlem İstasyonlarına ait 1960-2023 yılları arasındaki 63 yıllık aylık toplam yağış verileri, Afşin istasyonu için 1970-2023 periyodu 53 yıllık aylık yağış verisi; SRI indeksinde Karaahmet, Gözlerüstü ve Hanköy akım gözlem istasyonlarındaki 1971-2015 dönemine ait akım verisi kullanılmıştır. SPI ve SRI değerleri 12 aylık dönem için değerler hesaplanmış ve karşılaştırma yapılmıştır. Yukarı Ceyhan Alt Havzasında 2001, 2007, 2013, 2014, 2015, 2016, 2017 ve 2023 yıllarında hidrolojik kuraklıkların (yağış azlığı, düşük akım) gerçekleştiği, 1960-2023 periyodunda 617 kurak ay yaşandığı ve kurak dönemlerin oluşma ihtimalinin yaklaşık % 31olduğu tespit edilmiştir. Bu çalışmanın sonuçlarının, Yukarı Ceyhan Alt Havzası su yönetiminde ve özellikle su tahsisinde, kuraklık durumlarının ve etkilerinin değerlendirilmesi ile tedbirler alınmasında karar vericilere yol gösterebilecek önemli bilgiler sağlayacağı düşünülmektedir.