İklim Değişikliği Farkındalığı ile Çay (Camellia sinensis) Yetiştiriciliğinde Hastalık, Zararlı ve Yabancı Ot Dinamikleri Arasındaki İlişki
Öz
Öz
İklim değişikliği, hastalıkların, zararlı böceklerin ve yabancı otların yaygınlık ve şiddetini değiştirerek çay (Camellia sinensis) üretimi için önemli tehditler oluşturmaktadır. Bu çalışma, Türkiye’nin Doğu Karadeniz Bölgesi’nde 713 çay üreticisinin iklim değişikliği ve bunun biyotik stres faktörleri üzerindeki etkilerine ilişkin algı ve deneyimlerini incelemektedir. Demografik bilgiler, farkındalık düzeyi ve arazi gözlemlerini kapsayan yapılandırılmış anketler yüz yüze uygulanmıştır. İklim değişikliği farkındalığı, gözlenen biyotik stres faktörleri ve yönetim uygulamaları arasındaki ilişkileri analiz etmek için tanımlayıcı istatistikler ve tek yönlü ANOVA kullanılmıştır. Sonuçlar, üreticilerin iklim değişikliği farkındalığının yüksek olduğunu (%89,9) ve çay tarımı üzerindeki olumsuz etkilerini kabul ettiklerini (%91,3) ancak yalnızca %2,9’unun uyum önlemleri aldığını göstermiştir. Gri yaprak yanıklığı (Pestalotiopsis spp.) en yaygın hastalık (%57,5) olarak belirlenirken, sarı çay akarı (%52) en sık gözlenen zararlı olmuştur; her ikisi de yaygın şekilde verim kaybıyla ilişkilendirilmiştir. Asya günlük otu, dikenli sarmaşık ve telgraf çiçeği gibi istilacı yabancı otlar katılımcıların %73,5’i tarafından bildirilmiş, %96,1’i bu türlerin verim kaybına yol açtığını ifade etmiştir. İklim değişikliği farkındalığı ile hastalık, zararlı ve yabancı ot baskısındaki artış algısı arasında anlamlı istatistiksel ilişkiler bulunmuştur (p<0,05). Bulgular, çay verimi ve kalitesini değişen iklim koşullarında korumak için iklim dostu, entegre yönetim stratejilerine, üretici eğitimine ve politika müdahalelerine acil ihtiyaç olduğunu ortaya koymaktadır.
Anahtar Kelimeler
Camellia sinensis İklim değişikliği zararlılar hastalıklar yabancı otlar
Etik Beyan
Bu çalışma, Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi, Fen ve Mühendislik Bilimleri Etik Kurulu tarafından 08/09/2025 tarih ve 2025/38 sayısı ile onaylanmıştır.
Kaynakça
- Ahmed, S., Griffin, T.S., Kraner, D., Schaffner, M.K., Sharma, D., Hazel, M., Leitch, A.R., Orians, C.M., Han, W., Stepp, J.R., Robbat, A., Matyas, C., Long, C., Xue, D., Houser, R.F., & Cash, S.B. (2019). Environmental factors variably impact tea secondary metabolites in the context of climate change. Frontiers in Plant Science, 10, 939. https://doi.org/10.3389/fpls.2019.00939
- Ahmed, S., Stepp, J.R., Orians, C., Griffin, T., Matyas, C., Robbat, A., Cash, S., Xue, D., Long, C., Unachukwu, U., Buckley, S., Small, D., & Kennelly E. (2014). Effects of Extreme Climate Events on Tea (Camellia sinensis) Functional Quality Validate Indigenous Farmer Knowledge and Sensory Preferences in Tropical China. PLOS ONE, 9(10), e109126. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0109126
- Angelotti, F., Hamada, E., & Bettiol, W. (2024). A Comprehensive Review of Climate Change and Plant Diseases in Brazil. Plants, 13(17), 2447. https://doi.org/10.3390/plants13172447
- Balcıoğlu, Y.E., Kaya, C., & Demircan, M. (2022). İklim Değişikliğinin Malatya İlinde Kayısı Rekoltesi ve Coğrafi Dağılışına Etkileri. Journal of Environmental and Natural Studies, 4(2), 119-146. https://doi.org/10.53472/jenas.1136337
- Bania, J.K., Deka, J.R., Paul, A., Nath, A.J., Sileshi, G.W., & Das, A.K. (2025). Highly suitable areas for tea (Camellia sinensis) production will decline under future climate change scenarios. Environmental and Sustainability Indicators, 6, 100720. https://doi.org/10.1016/j.indic.2025.100720
- Bhagat, R.M., Ahmed, K.Z., Gupta, N., & Barua, R. (2016). Report of the WG on Climate Change of the FAO IGG on Tea; Report No. 15743. https://doi.org/10.13140/RG.2.1.1151.7048
- Bidira, T., Shimales, T., Adissu, M., & Eshetu, T. (2021). Weed Species Dominance and Abundance in Tea (Camellia sinensis L.) Plantation of Southwest Ethiopia. American Journal of Plant Biology, 6(4), 89- 94. https://doi.org/10.11648/j.ajpb.20210604.13
- Biswas, R.R., & Rahman, A. (2023). Adaptation to Climate Change: A Study on Regional Climate Change Adaptation Policy and Practice Framework. J. Environ. Manage, 336, 117666. https://doi.org/10.1016/j.jenvman.2023.117666
- Bütüner, M. (2019). Küresel iklim değişikliğinin fındık ve çay tarımına etkisi. Yüksek lisans tezi, Atatürk Üniversitesi, Atatürk Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Bahçe Bitkileri Anabilim Dalı, Meyve Yetiştirme ve Islahı Bilim Dalı.
- Caltı, N., & Somuncu, M. (2019). İklim değişikliğinin Türkiye’de tarım üzerindeki etkisi ve çiftçilerin iklim değişikliğine yönelik tutumları. In B. Gonencgil, T. A. Ertek, I. Akova, & E. Elbasi (Eds.), 1st Istanbul International Geography Congress Proceedings Book (pp. 890-912). İstanbul, Türkiye: Istanbul University Press. https://doi.org/10.26650/PB/PS12.2019.002.084
- Carr, M.K.V. (1972). The climatic requirements of the tea plant: A review. Experimental Agriculture, 8(1), 1-14. https://doi.org/10.1017/S0014479700005736 Chakraborty, S., & Newton, A.C. (2011). Climate change, plant diseases and food security: An overview. Plant Pathology, 60(1), 2-14. https://doi.org/10.1111/j.1365- 3059.2010.02411.x
- Cheruiyot, E.K., Mumera, L.M., Ng’etich, W.K., Hassanali, A., & Wachira, F.N. (2007). Polyphenols as potential indicators for drought tolerance in tea (Camellia sinensis L.). Bioscience, Biotechnology, and Biochemistry, 71(9), 2190-2197. https://doi.org/10.1271/bbb.70103
- Choub, V., Yim, E.-Y., Choi, S.-I., Won, S.-J., Moon, J.-H., Yun, J.-Y., Ajuna, H.B., Ahn, Y. S. (2023). Effective biocontrol efficacy of Bacillus subtilis CV21 against cherry leaf spot disease caused by Alternaria phytopathogens and growth promotion of flowering cherry (Prunus sargentii Rehder) seedlings. Biol. Control, 197, 105603. https://doi.org/10.1016/j.biocontrol.2024.105603
- Colbach, N., Chauvel, B., Klompe, K., Ruggeri, M., Sønderskov, M., & de Wolf, P. (2025). Evaluating and identifying the drivers of sustainability of integrated weed management systems in three European case studies with in silico tools. European Journal of Agronomy, 170, 127736. https://doi.org/10.1016/j.eja.2025.127736
- De Costa, W. (2008). Climate change in Sri Lanka: myth or reality? Evidence from long-term meteorological data. Journal of the National Science Foundation of Sri Lanka, 36(0), 63-88. https://doi.org/10.4038/jnsfsr.v36i0.8048
- FAO. (2021). FAOSTAT: Tea statistics. Food and Agriculture Organization of the United Nations. http://www.fao.org/faostat
- Finch, D.M., Butler, J.L., Runyon, J.B., Fettig, C.J., Kilkenny, F.F., Jose, S., Frankel, S.J., Cushman, S.A., Cobb, R.C., Dukes, J.S., Hickes, J.A., & Amelon, S.K. (2021). Effects of Climate Change on Invasive Species. In: Poland, T.M., Patel-Weynand, T., Finch, D.M., Miniat, C.F., Hayes, D.C., Lopez, V.M. (eds) Invasive Species in Forests and Rangelands of the United States. Springer, Cham. https://doi.org/10.1007/978-3-030- 45367-1_4
- Fritz, L., Baum, C.M., Brutschin, E., Low, S., Sovacool, B.K. (2024). Climate Beliefs, Climate Technologies and Transformation Pathways: Contextualizing Public Perceptions in 22 Countries. Glob. Environ. Change, 87, 102880. https://doi.org/10.1016/j.gloenvcha.2024.102880
- Gamage, S.K.N., Niranjala, S.A.U., Upulwehera, J.M.H.M., Piratdin, A., Bandara, K.B.T.U.K., Bandara, H.G.K.N., Hettiarachchi, H.A.B.W., Adikari, A.M.P., Sumanapala S.D.A., Pabasara, M.K.N., & Prasanna, R.P.İ.R. (2025). Climate Change Impacts on Household Food Security in Sri Lanka’s Dry Zones: A Qualitative Analysis. Challenges, 16(2), 20. https://doi.org/10.3390/challe16020020
- Gemeda, D.O., Korecha, D., & Garedew, W. (2023). Determinants of Climate Change Adaptation Strategies and Existing Barriers in Southwestern Parts of Ethiopia. Climate Services, 30, 100376. https://doi.org/10.1016/j.cliser.2023.100376
- Gonzalez-Andujar, J.L. (2023). Integrated Weed Management: A Shift towards More Sustainable and Holistic Practices. Agronomy, 13(10), 2646. https://doi.org/10.3390/agronomy13102646
- Gunathilaka, R.P.D. (2018). Economic impacts of climate change on perennial plantation tree crops: the case of tea production in Sri Lanka. pHd. Thesis. Australian Rivers Institute Griffith School of Environment Griffith University, pp. 166).
- Han, W., Li, X., Yan, P., Zhang, L., & Ahammed, G.J. (2018). Tea Cultivation under Changing Climatic Conditions. In Global Tea Science, https://doi.org/10.19103/AS.2017.0036.19
- Jayasinghe, S.L., & Kumar, L. (2021). Potential Impact of the Current and Future Climate on the Yield, Quality, and Climate Suitability for Tea [Camellia sinensis (L.) O. Kuntze]: A Systematic Review. Agronomy, 11(4), 619. https://doi.org/10.3390/agronomy11040619
- Kfoury, N., Morimoto, J., Kern, A., Scott, E.R., Orians, C.M., Ahmed, S., Griffin, T., Cash, S.B., Stepp, J.R., Xue, D., Long, C., & Robbat, A.Jr. (2018). Striking changes in tea metabolites due to elevational effects. Food Chemistry, 264, 334-341. https://doi.org/10.1016/j.foodchem.2018.05.040
- Lahlali, R., Taoussi, M., Laasli, S.-E., Gachara, G., Ezzouggari, R., Belabess, Z., Aberkani, K., Assouguem, A., Meddich, A., El Jarroudi, M., & Barka, E.A. (2024). Effects of climate change on plant pathogens and host-pathogen interactions. Crop Environ, 3(3), 159-170. https://doi.org/10.1016/j.crope.2024.05.003
- Lou, W., Sun, K., Zhao, Y., Deng, S., & Zhou, Z. (2021). Impact of climate change on inter-annual variation in tea plant output in Zhejiang, China. International Journal of Climatology, 41(1), E479-E490. https://doi.org/10.1002/joc.6700
- MacQuarrie, C.J.K., Derry, V., Gray, M., Mielewczyk, N., Crossland, D., Ogden, J.B., Boulanger, Y., & Fidgen, J.G. (2024). Effect of a severe cold spell on overwintering survival of an invasive forest insect pest. Current Research in Insect Science, 5, 100077. https://doi.org/10.1016/j.cris.2024.100077
- Mairura, F.S., Musafiri, C.M., Kiboi, M.N., Macharia, J.M., Ng’etich, O.K., Shisanya, C.A., Okeyo, J.M., Mugendi, D.N., Okwuosa, E.A., & Ngetich, F.K. (2021). Determinants of farmers’ perceptions of climate variability, mitigation, and adaptation strategies in the central highlands of Kenya. Weather Clim. Extremes, 34, 100374. https://doi.org/10.1016/j.wace.2021.100374
- Manzoor, D., Dai, Q., Mo, Y.-X., Balami, S., Wang, C.-J., Shi, X.-M., Zheng, Y.-J., & Song, L. (2025). Habitat and density effects on tea quality: A microclimate and nutrients perspective. Agriculture, Ecosystems & Environment, 394, 109866. https://doi.org/10.1016/j.agee.2025.109866
- Mao, H., Jiang, C., Tang, C., Nie, X., Du, L., Liu, Y., Cheng, P., Wu, Y., Liu, H., Kang, Z., & Wang, X. (2023). Wheat Adaptation to Environmental Stresses under Climate Change: Molecular Basis and Genetic Improvement. Molecular Plant, 16(10), 1564-1589. https://doi.org/10.1016/j.molp.2023.09.001
- Martin, G., Roswell, T., & Cosma, A. (2024). Exploring the Relationships between Worry about Climate Change, Belief about Personal Responsibility, and Mental Wellbeing among Adolescents and Young Adults. Wellbeing, Space & Society, 6, 100198. https://doi.org/10.1016/j.wss.2024.100198
- Mudzielwana, R.V.A. (2025). Climate-smart food systems: integrating adaptation and mitigation strategies for sustainable agriculture in South Africa. Frontiers in Sustainable Food Systems, 9, 1580516. https://doi.org/10.3389/fsufs.2025.1580516
- Nembambula, F. (2022). Mapping tea plantation health in proportion to invasive alien plants and climate dhange in Tshivhase Tea Estate, South Africa: A remote sensing approach. Doktora tezi, University of Venda. Faculty of Science, Engineering and Agriculture, Department of Geography and Environmental Sciences. pp. 93.
- Pascual, L.S., Segarra-Medina, C., Gómez-Cadenas, A., López-Climent, M.F., Vives-Peris, V., & Zandalinas, S.I. (2022). Climate Change-Associated Multifactorial Stress Combination: A Present Challenge for Our Ecosystems. Journal of Plant Physiology, 276, 153764. https://doi.org/10.1016/j.jplph.2022.153764
- Prakash, A., Rao, J., Mukherjee, A. K., Berliner, J., Pokhare, S. S., Adak, T., Munda, S., & Shashank, P. R. (2014). Climate change: Impact on crop pests. Cuttack, Odisha, India: Applied Zoologists Research Association (AZRA), Central Rice Research Institute. ISBN: 81- 900947-2-7
- Rajan, P., Hong, H.R., Moon, D.-G., Kim, S.J., Kwon, Y.-S., Song, E.Y., Lee, M., Jang, Y.J., Kim, M., & Kim, S.C. (2024). Current Status and Prospects of Climate Change Response in Tea Production. Journal of Bio- Environment Control, 33(4), 453-471. https://doi.org/10.12791/KSBEC.2024.33.4.453
- Ricart, S., Gandolfi, C., & Castelletti, A. (2025). What drives farmers’ behavior under climate change? Decoding risk awareness, perceived impacts, and adaptive capacity in northern Italy. Heliyon, 11(1), e41328. https://doi.org/10.1016/j.heliyon.2024.e41328
- Roy, S., Barooah, A.K., Ahmed, K.Z., Baruah, R.D., Prasad, A.K., & Mukhopadhyay, A. (2020). Impact of climate change on tea pest status in northeast India and effective plans for mitigation. Acta Ecologica Sinica, 40(6), 432- 442. https://doi.org/10.1016/j.chnaes.2019.08.003
- Samarasinghe, B.K.D.J.R., Zhu, Y., Abeynayake, N.R., Zeng, X., Mathavan, B., Wanninayake, R.W.W.M.P.K., Rasheed, S., & Bah, A.S. (2025). Climate Change and Rice Production in Sri Lanka: Short-Run vs. Long-Run Symmetric and Asymmetric Effects. Frontiers in Sustainable Food Systems, 9, 1592542. https://doi.org/10.3389/fsufs.2025.1592542
- Schneider, L., Comte, V., & Rebetez, M. (2021). Increasingly favourable winter temperature conditions for major crop and forest insect pest species in Switzerland. Agricultural and Forest Meteorology, 298-299, 108315. https://doi.org/10.1016/j.agrformet.2020.108315
- Shrestha, S., Amgain, L.P., Pandey, P., Bhandari, T., & Khatiwada, S. (2024). Adoption status of integrated pest management (IPM) practices among vegetable growers of Lamjung district of Nepal. Heliyon, 10(18), e37999. https://doi.org/10.1016/j.heliyon.2024.e37999
- Singh, S. (2020). Farmers’ perception of climate change and adaptation decisions: A micro-level evidence from Bundelkhand Region, India. Ecological Indicators, 116, 106475. https://doi.org/10.1016/j.ecolind.2020.106475
- Somasundaram, D., Zhu, J., Zhang, Y., Nie, Y., Zhang, Z., & Yu, L. (2024). Drought Characteristics and Drought- Induced Effects on Vegetation in Sri Lanka. Climate, 12(11), 172. https://doi.org/10.3390/cli12110172
- Srikrishnah, S., Peiris, S., & Sutharsan, S. (2012). Effect of Shade Levels on Leaf Area and Biomass Production of Three Varieties of Dracaena sanderiana L. in the Dry Zone of Sri Lanka. Tropical Agricultural Research, 23(2), 142-151. https://doi.org/10.4038/tar.v23i2.4645
- Subedi, B., Poudel, A., & Aryal, S. (2023). The impact of climate change on insect pest biology and ecology: Implications for pest management strategies, crop production, and food security. Journal of Agriculture and Food Research, 14, 100733. https://doi.org/10.1016/j.jafr.2023.100733
- Tesfay, G., Zhao, Y., Zhao, M., Li, K., Demelash, T., & Xu, Y. (2024). Assessing the Impacts of Climate Change on Geographical Distribution of Tea (Camellia sinensis L.) in Kenya with Maximum Entropy Model. Agronomy, 14(9), 2080. https://doi.org/10.3390/agronomy14092080
- Tesfaye, T.D., Zharare, G.E., & Naidoo, S. (2020). The Threat of the Combined Effect of Biotic and Abiotic Stress Factors in Forestry Under a Changing Climate. Frontiers in Plant Science, 11, 601009. https://doi.org/10.3389/fpls.2020.601009
- Vijayan, S., & Joy, J.M. (2019). Growth Measurements of Invasive Plant Mikania micrantha Kunth (Mile a Minute Weed), A Threat of Biodiversity. International Journal of Plant and Environment, 5(1), 23-25. https://doi.org/10.18811/ijpen.v5i01.4
- Weiskopf, S.R., Rubenstein, M.A., Crozier, L.G., Gaichas, S., Griffis, R., Halofsky, J.E., Hyde, K.J.W., Morelli, T.L., Morisette, J.T., Muñoz, R.C., Pershing, A.J., Peterson, D.L., Poudel, R., Staudinger, M.D., Sutton-Grier, A.E., Thompson, L., Vose, J., Weltzin, J.F., & Whyte, K.P. (2020). Climate change effects on biodiversity, ecosystems, ecosystem services, and natural resource management in the United States. Science of The Total Environment, 733, 137782. https://doi.org/10.1016/j.scitotenv.2020.137782
- Won, S.-J., Moon, J.-H., Ajuna, H.B., Choi, S.-I., Maung, C.E.H., Lee, S., & Ahn, Y.S. (2021). Biological Control of Leaf Blight Disease Caused by Pestalotiopsis maculans and Growth Promotion of Quercus acutissima Carruth Container Seedlings Using Bacillus velezensis CE 100. International Journal of Molecular Sciences, 22(20), 11296. https://doi.org/10.3390/ijms222011296
- Xiao, Y., Wang, M., & Song, Y. (2022). Abiotic and Biotic Stress Cascades in the Era of Climate Change Pose a Challenge to Genetic Improvements in Plants. Forests, 13(5), 780. https://doi.org/10.3390/f13050780
- Yazıcı, F., & Akıner, M.M. (2024). Mite Species Exceeding the Economic Damage Threshold in the Tea Plantation Areas in Türkiye and Population Dynamics in the 2nd and 3rd Harvesting Periods. Journal of Anatolian Environmental and Animal Sciences, 9(1), 119-126. https://doi.org/10.35229/jaes.1444548
- Yuan, X., Li, S., Chen, J., Yu, H., Yang, T., Wang, C., Huang, S., Chen, H., & Ao, X. (2024). Impacts of Global Climate Change on Agricultural Production: A Comprehensive Review. Agronomy, 14(7), 1360. https://doi.org/10.3390/agronomy14071360
- Zakir, M. (2018). Review on Impacts of Climate Change on Tea Yield, Yield Components and Quality. International Journal of Research Studies in Agricultural Sciences (IJRSAS), 4(5), 24-37. ISSN 2454-6224. https://doi.org/10.20431/2454-6224.0405005
Linking Climate Change Awareness with Disease, Pest, and Weed Dynamics in Tea (Camellia sinensis) Cultivation
Öz
Abstract
Climate change poses a significant threat to tea cultivation (Camellia sinensis) by altering the incidence and severity of diseases, pests, and weeds. This study investigates the perceptions and experiences of 713 tea producers in the Eastern Black Sea region of Turkey regarding climate change and its impact on biotic stress. Data was collected through structured, face-to-face surveys that included demographic, awareness, and field observation components. Descriptive statistics and one-way ANOVA were used to analyses the relationships between climate change awareness, observed biotic stressors and management practices. The results showed high awareness of climate change (89.9%) and its perceived negative impacts on tea production (91.3%), but only 2.9% of growers had taken adaptation measures. Grey leaf spot disease (Pestalotiopsis spp.) was the most common disease (57.5%), while yellow tea mite (52%) was the most observed pest; both are often associated with yield loss. Invasive weeds such as Asiatic daylily, prickly bindweed, and telegraph bindweed were mentioned by 73.5% of respondents, with 96.1% of respondents attributing yield losses to them. A significant statistical correlation was found between awareness of climate change and the perception of increased pressure from diseases, pests and weeds (p<0.05). The results emphasize the urgent need for climate-adapted, integrated management strategies, producer education, and policy measures to safeguard tea yields and quality under changing climatic conditions.
Anahtar Kelimeler
Etik Beyan
This study was approved by the Recep Tayyip Erdoğan University, Science and Engineering Sciences Ethics Committee on September 8, 2025, with approval number 2025/38.
Kaynakça
- Ahmed, S., Griffin, T.S., Kraner, D., Schaffner, M.K., Sharma, D., Hazel, M., Leitch, A.R., Orians, C.M., Han, W., Stepp, J.R., Robbat, A., Matyas, C., Long, C., Xue, D., Houser, R.F., & Cash, S.B. (2019). Environmental factors variably impact tea secondary metabolites in the context of climate change. Frontiers in Plant Science, 10, 939. https://doi.org/10.3389/fpls.2019.00939
- Ahmed, S., Stepp, J.R., Orians, C., Griffin, T., Matyas, C., Robbat, A., Cash, S., Xue, D., Long, C., Unachukwu, U., Buckley, S., Small, D., & Kennelly E. (2014). Effects of Extreme Climate Events on Tea (Camellia sinensis) Functional Quality Validate Indigenous Farmer Knowledge and Sensory Preferences in Tropical China. PLOS ONE, 9(10), e109126. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0109126
- Angelotti, F., Hamada, E., & Bettiol, W. (2024). A Comprehensive Review of Climate Change and Plant Diseases in Brazil. Plants, 13(17), 2447. https://doi.org/10.3390/plants13172447
- Balcıoğlu, Y.E., Kaya, C., & Demircan, M. (2022). İklim Değişikliğinin Malatya İlinde Kayısı Rekoltesi ve Coğrafi Dağılışına Etkileri. Journal of Environmental and Natural Studies, 4(2), 119-146. https://doi.org/10.53472/jenas.1136337
- Bania, J.K., Deka, J.R., Paul, A., Nath, A.J., Sileshi, G.W., & Das, A.K. (2025). Highly suitable areas for tea (Camellia sinensis) production will decline under future climate change scenarios. Environmental and Sustainability Indicators, 6, 100720. https://doi.org/10.1016/j.indic.2025.100720
- Bhagat, R.M., Ahmed, K.Z., Gupta, N., & Barua, R. (2016). Report of the WG on Climate Change of the FAO IGG on Tea; Report No. 15743. https://doi.org/10.13140/RG.2.1.1151.7048
- Bidira, T., Shimales, T., Adissu, M., & Eshetu, T. (2021). Weed Species Dominance and Abundance in Tea (Camellia sinensis L.) Plantation of Southwest Ethiopia. American Journal of Plant Biology, 6(4), 89- 94. https://doi.org/10.11648/j.ajpb.20210604.13
- Biswas, R.R., & Rahman, A. (2023). Adaptation to Climate Change: A Study on Regional Climate Change Adaptation Policy and Practice Framework. J. Environ. Manage, 336, 117666. https://doi.org/10.1016/j.jenvman.2023.117666
- Bütüner, M. (2019). Küresel iklim değişikliğinin fındık ve çay tarımına etkisi. Yüksek lisans tezi, Atatürk Üniversitesi, Atatürk Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Bahçe Bitkileri Anabilim Dalı, Meyve Yetiştirme ve Islahı Bilim Dalı.
- Caltı, N., & Somuncu, M. (2019). İklim değişikliğinin Türkiye’de tarım üzerindeki etkisi ve çiftçilerin iklim değişikliğine yönelik tutumları. In B. Gonencgil, T. A. Ertek, I. Akova, & E. Elbasi (Eds.), 1st Istanbul International Geography Congress Proceedings Book (pp. 890-912). İstanbul, Türkiye: Istanbul University Press. https://doi.org/10.26650/PB/PS12.2019.002.084
- Carr, M.K.V. (1972). The climatic requirements of the tea plant: A review. Experimental Agriculture, 8(1), 1-14. https://doi.org/10.1017/S0014479700005736 Chakraborty, S., & Newton, A.C. (2011). Climate change, plant diseases and food security: An overview. Plant Pathology, 60(1), 2-14. https://doi.org/10.1111/j.1365- 3059.2010.02411.x
- Cheruiyot, E.K., Mumera, L.M., Ng’etich, W.K., Hassanali, A., & Wachira, F.N. (2007). Polyphenols as potential indicators for drought tolerance in tea (Camellia sinensis L.). Bioscience, Biotechnology, and Biochemistry, 71(9), 2190-2197. https://doi.org/10.1271/bbb.70103
- Choub, V., Yim, E.-Y., Choi, S.-I., Won, S.-J., Moon, J.-H., Yun, J.-Y., Ajuna, H.B., Ahn, Y. S. (2023). Effective biocontrol efficacy of Bacillus subtilis CV21 against cherry leaf spot disease caused by Alternaria phytopathogens and growth promotion of flowering cherry (Prunus sargentii Rehder) seedlings. Biol. Control, 197, 105603. https://doi.org/10.1016/j.biocontrol.2024.105603
- Colbach, N., Chauvel, B., Klompe, K., Ruggeri, M., Sønderskov, M., & de Wolf, P. (2025). Evaluating and identifying the drivers of sustainability of integrated weed management systems in three European case studies with in silico tools. European Journal of Agronomy, 170, 127736. https://doi.org/10.1016/j.eja.2025.127736
- De Costa, W. (2008). Climate change in Sri Lanka: myth or reality? Evidence from long-term meteorological data. Journal of the National Science Foundation of Sri Lanka, 36(0), 63-88. https://doi.org/10.4038/jnsfsr.v36i0.8048
- FAO. (2021). FAOSTAT: Tea statistics. Food and Agriculture Organization of the United Nations. http://www.fao.org/faostat
- Finch, D.M., Butler, J.L., Runyon, J.B., Fettig, C.J., Kilkenny, F.F., Jose, S., Frankel, S.J., Cushman, S.A., Cobb, R.C., Dukes, J.S., Hickes, J.A., & Amelon, S.K. (2021). Effects of Climate Change on Invasive Species. In: Poland, T.M., Patel-Weynand, T., Finch, D.M., Miniat, C.F., Hayes, D.C., Lopez, V.M. (eds) Invasive Species in Forests and Rangelands of the United States. Springer, Cham. https://doi.org/10.1007/978-3-030- 45367-1_4
- Fritz, L., Baum, C.M., Brutschin, E., Low, S., Sovacool, B.K. (2024). Climate Beliefs, Climate Technologies and Transformation Pathways: Contextualizing Public Perceptions in 22 Countries. Glob. Environ. Change, 87, 102880. https://doi.org/10.1016/j.gloenvcha.2024.102880
- Gamage, S.K.N., Niranjala, S.A.U., Upulwehera, J.M.H.M., Piratdin, A., Bandara, K.B.T.U.K., Bandara, H.G.K.N., Hettiarachchi, H.A.B.W., Adikari, A.M.P., Sumanapala S.D.A., Pabasara, M.K.N., & Prasanna, R.P.İ.R. (2025). Climate Change Impacts on Household Food Security in Sri Lanka’s Dry Zones: A Qualitative Analysis. Challenges, 16(2), 20. https://doi.org/10.3390/challe16020020
- Gemeda, D.O., Korecha, D., & Garedew, W. (2023). Determinants of Climate Change Adaptation Strategies and Existing Barriers in Southwestern Parts of Ethiopia. Climate Services, 30, 100376. https://doi.org/10.1016/j.cliser.2023.100376
- Gonzalez-Andujar, J.L. (2023). Integrated Weed Management: A Shift towards More Sustainable and Holistic Practices. Agronomy, 13(10), 2646. https://doi.org/10.3390/agronomy13102646
- Gunathilaka, R.P.D. (2018). Economic impacts of climate change on perennial plantation tree crops: the case of tea production in Sri Lanka. pHd. Thesis. Australian Rivers Institute Griffith School of Environment Griffith University, pp. 166).
- Han, W., Li, X., Yan, P., Zhang, L., & Ahammed, G.J. (2018). Tea Cultivation under Changing Climatic Conditions. In Global Tea Science, https://doi.org/10.19103/AS.2017.0036.19
- Jayasinghe, S.L., & Kumar, L. (2021). Potential Impact of the Current and Future Climate on the Yield, Quality, and Climate Suitability for Tea [Camellia sinensis (L.) O. Kuntze]: A Systematic Review. Agronomy, 11(4), 619. https://doi.org/10.3390/agronomy11040619
- Kfoury, N., Morimoto, J., Kern, A., Scott, E.R., Orians, C.M., Ahmed, S., Griffin, T., Cash, S.B., Stepp, J.R., Xue, D., Long, C., & Robbat, A.Jr. (2018). Striking changes in tea metabolites due to elevational effects. Food Chemistry, 264, 334-341. https://doi.org/10.1016/j.foodchem.2018.05.040
- Lahlali, R., Taoussi, M., Laasli, S.-E., Gachara, G., Ezzouggari, R., Belabess, Z., Aberkani, K., Assouguem, A., Meddich, A., El Jarroudi, M., & Barka, E.A. (2024). Effects of climate change on plant pathogens and host-pathogen interactions. Crop Environ, 3(3), 159-170. https://doi.org/10.1016/j.crope.2024.05.003
- Lou, W., Sun, K., Zhao, Y., Deng, S., & Zhou, Z. (2021). Impact of climate change on inter-annual variation in tea plant output in Zhejiang, China. International Journal of Climatology, 41(1), E479-E490. https://doi.org/10.1002/joc.6700
- MacQuarrie, C.J.K., Derry, V., Gray, M., Mielewczyk, N., Crossland, D., Ogden, J.B., Boulanger, Y., & Fidgen, J.G. (2024). Effect of a severe cold spell on overwintering survival of an invasive forest insect pest. Current Research in Insect Science, 5, 100077. https://doi.org/10.1016/j.cris.2024.100077
- Mairura, F.S., Musafiri, C.M., Kiboi, M.N., Macharia, J.M., Ng’etich, O.K., Shisanya, C.A., Okeyo, J.M., Mugendi, D.N., Okwuosa, E.A., & Ngetich, F.K. (2021). Determinants of farmers’ perceptions of climate variability, mitigation, and adaptation strategies in the central highlands of Kenya. Weather Clim. Extremes, 34, 100374. https://doi.org/10.1016/j.wace.2021.100374
- Manzoor, D., Dai, Q., Mo, Y.-X., Balami, S., Wang, C.-J., Shi, X.-M., Zheng, Y.-J., & Song, L. (2025). Habitat and density effects on tea quality: A microclimate and nutrients perspective. Agriculture, Ecosystems & Environment, 394, 109866. https://doi.org/10.1016/j.agee.2025.109866
- Mao, H., Jiang, C., Tang, C., Nie, X., Du, L., Liu, Y., Cheng, P., Wu, Y., Liu, H., Kang, Z., & Wang, X. (2023). Wheat Adaptation to Environmental Stresses under Climate Change: Molecular Basis and Genetic Improvement. Molecular Plant, 16(10), 1564-1589. https://doi.org/10.1016/j.molp.2023.09.001
- Martin, G., Roswell, T., & Cosma, A. (2024). Exploring the Relationships between Worry about Climate Change, Belief about Personal Responsibility, and Mental Wellbeing among Adolescents and Young Adults. Wellbeing, Space & Society, 6, 100198. https://doi.org/10.1016/j.wss.2024.100198
- Mudzielwana, R.V.A. (2025). Climate-smart food systems: integrating adaptation and mitigation strategies for sustainable agriculture in South Africa. Frontiers in Sustainable Food Systems, 9, 1580516. https://doi.org/10.3389/fsufs.2025.1580516
- Nembambula, F. (2022). Mapping tea plantation health in proportion to invasive alien plants and climate dhange in Tshivhase Tea Estate, South Africa: A remote sensing approach. Doktora tezi, University of Venda. Faculty of Science, Engineering and Agriculture, Department of Geography and Environmental Sciences. pp. 93.
- Pascual, L.S., Segarra-Medina, C., Gómez-Cadenas, A., López-Climent, M.F., Vives-Peris, V., & Zandalinas, S.I. (2022). Climate Change-Associated Multifactorial Stress Combination: A Present Challenge for Our Ecosystems. Journal of Plant Physiology, 276, 153764. https://doi.org/10.1016/j.jplph.2022.153764
- Prakash, A., Rao, J., Mukherjee, A. K., Berliner, J., Pokhare, S. S., Adak, T., Munda, S., & Shashank, P. R. (2014). Climate change: Impact on crop pests. Cuttack, Odisha, India: Applied Zoologists Research Association (AZRA), Central Rice Research Institute. ISBN: 81- 900947-2-7
- Rajan, P., Hong, H.R., Moon, D.-G., Kim, S.J., Kwon, Y.-S., Song, E.Y., Lee, M., Jang, Y.J., Kim, M., & Kim, S.C. (2024). Current Status and Prospects of Climate Change Response in Tea Production. Journal of Bio- Environment Control, 33(4), 453-471. https://doi.org/10.12791/KSBEC.2024.33.4.453
- Ricart, S., Gandolfi, C., & Castelletti, A. (2025). What drives farmers’ behavior under climate change? Decoding risk awareness, perceived impacts, and adaptive capacity in northern Italy. Heliyon, 11(1), e41328. https://doi.org/10.1016/j.heliyon.2024.e41328
- Roy, S., Barooah, A.K., Ahmed, K.Z., Baruah, R.D., Prasad, A.K., & Mukhopadhyay, A. (2020). Impact of climate change on tea pest status in northeast India and effective plans for mitigation. Acta Ecologica Sinica, 40(6), 432- 442. https://doi.org/10.1016/j.chnaes.2019.08.003
- Samarasinghe, B.K.D.J.R., Zhu, Y., Abeynayake, N.R., Zeng, X., Mathavan, B., Wanninayake, R.W.W.M.P.K., Rasheed, S., & Bah, A.S. (2025). Climate Change and Rice Production in Sri Lanka: Short-Run vs. Long-Run Symmetric and Asymmetric Effects. Frontiers in Sustainable Food Systems, 9, 1592542. https://doi.org/10.3389/fsufs.2025.1592542
- Schneider, L., Comte, V., & Rebetez, M. (2021). Increasingly favourable winter temperature conditions for major crop and forest insect pest species in Switzerland. Agricultural and Forest Meteorology, 298-299, 108315. https://doi.org/10.1016/j.agrformet.2020.108315
- Shrestha, S., Amgain, L.P., Pandey, P., Bhandari, T., & Khatiwada, S. (2024). Adoption status of integrated pest management (IPM) practices among vegetable growers of Lamjung district of Nepal. Heliyon, 10(18), e37999. https://doi.org/10.1016/j.heliyon.2024.e37999
- Singh, S. (2020). Farmers’ perception of climate change and adaptation decisions: A micro-level evidence from Bundelkhand Region, India. Ecological Indicators, 116, 106475. https://doi.org/10.1016/j.ecolind.2020.106475
- Somasundaram, D., Zhu, J., Zhang, Y., Nie, Y., Zhang, Z., & Yu, L. (2024). Drought Characteristics and Drought- Induced Effects on Vegetation in Sri Lanka. Climate, 12(11), 172. https://doi.org/10.3390/cli12110172
- Srikrishnah, S., Peiris, S., & Sutharsan, S. (2012). Effect of Shade Levels on Leaf Area and Biomass Production of Three Varieties of Dracaena sanderiana L. in the Dry Zone of Sri Lanka. Tropical Agricultural Research, 23(2), 142-151. https://doi.org/10.4038/tar.v23i2.4645
- Subedi, B., Poudel, A., & Aryal, S. (2023). The impact of climate change on insect pest biology and ecology: Implications for pest management strategies, crop production, and food security. Journal of Agriculture and Food Research, 14, 100733. https://doi.org/10.1016/j.jafr.2023.100733
- Tesfay, G., Zhao, Y., Zhao, M., Li, K., Demelash, T., & Xu, Y. (2024). Assessing the Impacts of Climate Change on Geographical Distribution of Tea (Camellia sinensis L.) in Kenya with Maximum Entropy Model. Agronomy, 14(9), 2080. https://doi.org/10.3390/agronomy14092080
- Tesfaye, T.D., Zharare, G.E., & Naidoo, S. (2020). The Threat of the Combined Effect of Biotic and Abiotic Stress Factors in Forestry Under a Changing Climate. Frontiers in Plant Science, 11, 601009. https://doi.org/10.3389/fpls.2020.601009
- Vijayan, S., & Joy, J.M. (2019). Growth Measurements of Invasive Plant Mikania micrantha Kunth (Mile a Minute Weed), A Threat of Biodiversity. International Journal of Plant and Environment, 5(1), 23-25. https://doi.org/10.18811/ijpen.v5i01.4
- Weiskopf, S.R., Rubenstein, M.A., Crozier, L.G., Gaichas, S., Griffis, R., Halofsky, J.E., Hyde, K.J.W., Morelli, T.L., Morisette, J.T., Muñoz, R.C., Pershing, A.J., Peterson, D.L., Poudel, R., Staudinger, M.D., Sutton-Grier, A.E., Thompson, L., Vose, J., Weltzin, J.F., & Whyte, K.P. (2020). Climate change effects on biodiversity, ecosystems, ecosystem services, and natural resource management in the United States. Science of The Total Environment, 733, 137782. https://doi.org/10.1016/j.scitotenv.2020.137782
- Won, S.-J., Moon, J.-H., Ajuna, H.B., Choi, S.-I., Maung, C.E.H., Lee, S., & Ahn, Y.S. (2021). Biological Control of Leaf Blight Disease Caused by Pestalotiopsis maculans and Growth Promotion of Quercus acutissima Carruth Container Seedlings Using Bacillus velezensis CE 100. International Journal of Molecular Sciences, 22(20), 11296. https://doi.org/10.3390/ijms222011296
- Xiao, Y., Wang, M., & Song, Y. (2022). Abiotic and Biotic Stress Cascades in the Era of Climate Change Pose a Challenge to Genetic Improvements in Plants. Forests, 13(5), 780. https://doi.org/10.3390/f13050780
- Yazıcı, F., & Akıner, M.M. (2024). Mite Species Exceeding the Economic Damage Threshold in the Tea Plantation Areas in Türkiye and Population Dynamics in the 2nd and 3rd Harvesting Periods. Journal of Anatolian Environmental and Animal Sciences, 9(1), 119-126. https://doi.org/10.35229/jaes.1444548
- Yuan, X., Li, S., Chen, J., Yu, H., Yang, T., Wang, C., Huang, S., Chen, H., & Ao, X. (2024). Impacts of Global Climate Change on Agricultural Production: A Comprehensive Review. Agronomy, 14(7), 1360. https://doi.org/10.3390/agronomy14071360
- Zakir, M. (2018). Review on Impacts of Climate Change on Tea Yield, Yield Components and Quality. International Journal of Research Studies in Agricultural Sciences (IJRSAS), 4(5), 24-37. ISSN 2454-6224. https://doi.org/10.20431/2454-6224.0405005
Ayrıntılar
| Birincil Dil | İngilizce |
|---|---|
| Konular | Çevre Eğitimi ve Yaygınlaştırılması |
| Bölüm | Araştırma Makalesi |
| Yazarlar | |
| Gönderilme Tarihi | 17 Eylül 2025 |
| Kabul Tarihi | 17 Aralık 2025 |
| Yayımlanma Tarihi | 7 Ocak 2026 |
| Yayımlandığı Sayı | Yıl 2026 Sayı: 2026 |
Amaç ve Kapsam
2016 yılında kurulan "Journal of Anatolian Environmental and Animal Sciences (JAES)" dergisi çevre ve hayvancılık bilimlerinin tüm yönlerini kapsayan konularda uluslararası hakemli bir dergi olup orijinal araştırma, inceleme veya derleme makaleleri ve kısa iletişim yazıları yayınlamaktadır. Dergi iki aylık dönemlerde İngilizce veya Türkçe olarak yılda 6 sayı halinde yayınlanmaktadır.
Dergimizde yayınlanacak yayınların konusunu Su, Karasal ve Atmosferik Ortam, Çevre Kirliliği, Balıkçılık ve Su Ürünleri, Biyoloji, Tek sağlık, Mikroelementler, Farmakoloji, Toksikoloji, Akuatik toksikoloji, Taksonomi ve Moleküler Biyoloji, Su Ürünleri Bilimi, Su Ürünleri Hastalıkları ve Genetiği, Oşinografi ve Balıkçılık Bilimi, Sucul Ekosistem ve Balıkçılık Yönetimi, Yaban Hayatı ve Balıkçılık, Tatlı Su, Acı Su ve Deniz Çevre Biyolojisi, Su Tasarrufu ve Sürdürülebilirlik, İç Suların Korunması ve Yönetimi, Deniz Ürünleri Teknolojisi ve Güvenliği, Su kalitesi ve kirliliği, Orman Ekolojisi ve Yönetimi, Orman Endüstrisi, Peyzaj ve Süs Bitkileri, Veterinerlik ve Hayvan Bilimleri, Tarım veya Ziraat ve Zootekni gibi araştırma alanları kapsamaktadır.
Yazım Kuralları
Journal of Anatolian Environmental and Animal Sciences (JAES)
MAKALE YAYINLAMA KURALLARI
1. Ana olarak Çevre ve Hayvancılık Bilimleri üzerine hakemli bilimsel yayın organı olup, Ocak, Mart, Mayıs, Temmuz, Eylül ve Kasım aylarında olmak üzere yılda 6 kez elektronik olarak dergipark sisteminde online olarak yayınlanmaktadır. Derginin kısaltılmış ismi “JAES” dir.
2. Bu dergide yayınlanacak olan makaleler Türkçe veya İngilizce dillerinden birinde hazırlanmış ve daha önce başka bir dergide yayınlanmamış veya başka bir dergiye eşzamanlı olarak sunulmamış olmalıdır. Bu dergideki yayınlanması planlanan makaleler Çevre ve Hayvancılık Bilimleri alanında, Türkiye'de ve dünyada yapılan biyoloji, çevre, tarım, ziraat, orman, su ürünleri veterinerlik ve hayvancılıkla ilgili konular üzerine yapılan araştırma çalışmaları hakkında kamuoyunu bilgilendirmek, güncel teknolojik gelişmeleri sektöre aktarmak, çevre, tarım ve hayvansal orjinli gıda hijyeni ve teknolojisi, egzotik hayvanlar bilimi ve laboratuvar hayvanları bilimi vs, diğer araştırma ve uygulama birimleri alanlarında hazırlanmış orijinal araştırma makalesi, vaka sunumu ve davetli veya editörün onayı alınmış derleme çalışmaları yayımlanır.
3. JAES Dergisi’nde yayımlanmak üzere gönderilen makalelerde deney hayvanı kullanılmış ise; makalenin Materyal ve Metot kısmında “Yerel Etik Kurulu onayı alınmıştır” veya “Yerel Etik Kurulu ilkelerine uyulmuştur” ifadesi mutlaka yer almalıdır. Yazar(lar); eğer yerel etik kurulu onayı alınmış ise etik kurul onayı aldıkları kurumu ve onay numarasını belirtmelidirler. Tez çalışmalarından özetlenen makalelerde ise etik kurul kararı aranmaz.
4. Yazarlar, başka kaynaklardan alınan ve kullanılan materyal ile ilgili telif hakkı şartlarına uymak ve telif hakkının dergiye devrini ifade eden sözleşmeyi imzalamakla yükümlüdürler. Dergide yer alan yazılardan doğacak her türlü sorumluluk makalenin yazar(lar)ına aittir.
5. Hayvanlarda İhbarı Mecburi Hastalıklar ile ilgili yapılan her türlü makalelerin (Orjinal Araştırma Makalesi, Vaka Sunumu, Derleme) değerlendirmeye alınabilmesi için T.C. Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı’ndan alınmış izin yazısının Dergi Editörlüğüne sunulması zorunludur. Diğer yandan deney hayvanları etik kurullarını ilgilendiren çalışmalarla ilgili yerel etik kurullarından izin alınması ve ilgili belgenin sunulması gereklidir.
6. Makaleler değerlendirilmesi ilgili editör tarafından konusunda uzman en az iki hakemin danışmanlığına gönderilir. Çift taraflı kör hakem değerlendirmesi yapılır. Makalenin yayına kabulü, ancak hakemlerin değerlendirme sonuçları ve dergi editörlüğünün kararına bağlıdır.
JAES MAKALE HAZIRLAMA ŞARTLARI
1. Makaleler, A4 kâğıdı ebatlarında 1.5 satır aralıklı olarak, kenarlarından 3 cm boşluk bırakarak yazılmalı, şekil, tablolar ve kaynaklarda dahil olmak üzere sayfa sayısı orijinal bilimsel araştırmalarda 16, vaka sunumlarında 6 ve derlemelerde 18 sayfayı geçmemelidir.
2. Makale, Microsoft Word yazılım ile Times New Roman karakterinde ve 12 punto ile hazırlanmalıdır.
3. Makaleye satır numaraları (makalenin 2. sayfasından başlamak üzere sürekli olacak şekilde) ve sayfa numaraları (sayfanın alt kısmında ve ortada) eklenmelidir.
4. Makale ile ilgili açıklayıcı bilgiler (tez, proje, vb.) makale başlığının sonuna köşeli parantez içinde üst simge olarak [*] işareti konulup anahtar kelimenin altında italik yazıyla açıklanmalıdır.
5. Araştırmaya konu olan maddelerin ve ürünlerin ticari adları kullanılmamalıdır.
Orijinal Bilimsel Araştırma Makaleler
Birinci Sayfa:
Makalenin birinci sayfası başlık, yazar isimleri ve adresleri, yazarların e-posta adresleri, ORCID noları, sorumlu yazar (Fikri BALTA*) iletişim bilgileri ve eğer varsa makale ile ilgili açıklayıcı bilgiden oluşmalıdır ([*]) sembolü kullanılmalıdır (makalenin birinci sayfası için hazırlanmış örneği görmek için lütfen tıklayınız): Lütfen Derginin son sayısına bakınız (http://dergipark.gov.tr/jaes).
Başlık: Türkçe ve İngilizce başlıklarda her kelimenin sadece ilk harfleri büyük olacak şekilde yazılmalıdır. Makalenin dili Türkçe ise önce Türkçe isim (özet kısmı Öz olarak ve anahtar kelimeler kısmı) sonra İngilizce başlık (abstract ve keywords), makalenin dili İngilizce ise önce İngilizce başlık ve ilgili başlıklar sonra Türkçe başlık ve ilgili başlıklar şeklinde yazılmalıdır.
Yazar İsimleri ve Adresleri: Yazar(lar)’ın adı (sadece baş harfleri büyük; Fikri) ve soyadının (hepsi büyük; BALTA) (akademik ünvansız) ve başlığın altına ortalı gelecek şekilde yazılmalıdır. Sorumlu yazar (*) ile işaretlenmeli, yazarların isminin sağ üst köşesine sayı eklenmeli ve bu sayılar adresler bölümünde kullanılmalıdır. Yazarların adresinde; bağlı olduğu kurum, birim, şehir ve ülke adı belirtilmelidir.
Yazarların e-posta Adresleri: Makalede ismi bulunan tüm yazarların ismi ve e-posta adresleri yazılmalıdır.
Sorumlu Yazar İletişim Bilgileri: Makalenin sorumlu yazarına ait adı-soyadı, e-posta, adres, telefon, GSM ve fax numaralarını içeren bilgiler yazılmalıdır.
Makale ile İlgili Açıklayıcı Bilgi: Eğer varsa makale ile ilgili açıklayıcı bilgiler (tez, proje vb.) birinci sayfanın sonunda dipnot olarak [*] işareti kullanılarak italik yazıyla açıklanmalıdır.
İkinci Sayfa:
Makalenin ikinci sayfası Türkçe özet ve anahtar kelimeler ile İngilizce özet ve anahtar kelimeleri içermelidir. Makale yazım dili Türkçe ise öncelikli olarak Türkçe özet ve anahtar kelimeler; eğer makale yazım dili İngilizce ise öncelikli olarak İngilizce özet ve anahtar kelimeler sunulmalıdır (Makalenin İkinci sayfası için hazırlanmış örneği görmek için lütfen tıklayınız): Lütfen Derginin son sayısına bakınız (http://dergipark.gov.tr/jaes).
Özet (Abstract): Kısaca amaç, materyal, metot, bulgular ve sonuçları içermelidir. Özetlerde kullanılacak kelime sayısı 200-250 kelime arasında olmalıdır ve tek satır aralıklarla yazılmalıdır.
Anahtar kelimeler (Keywords): Anahtar kelimeler en fazla 6 adet olmalıdır. Türkçe ve İngilizce anahtar kelimeler kendi dillerindeki alfabetik sıraya göre sıralanmalıdır. Anahtar kelimeler arasına virgül (,) ve sonuncu anahtar kelimeden sonra nokta (.) işareti konulmalıdır.
Üçüncü Sayfa:
Makale üçüncü sayfadan itibaren GİRİŞ, MATERYAL ve METOT, BULGULAR, TARTIŞMA ve SONUÇ, TEŞEKKÜR (Gerekli durumlarda), YAZAR KATKILARI ve KAYNAKLAR bölümleri halinde tamamlanmalıdır. Bulgular ve tartışma birlikte verilebilir. Bölüm başlıkları büyük harflerle yazılmalıdır. Bölümlere ait alt başlıklar yalnız ilk harfleri büyük olacak şekilde yazılmalıdır. Tüm başlıklar koyu tonda ve 12 punto ile satırbaşı hizasında yazılmalıdır. İstatistiksel Analiz bilgileri:
Makalenin MATERYAL ve METOT bölümünün sonunda “İstatistiksel Analiz” başlığı altında verilmelidir.
Birimler ve Kısaltmalar: Her bir kısaltmanın açılımı metinde ilk geçtiği yerde verilmelidir. Birimler ve ölçülerde Uluslar Arası Standart birimleri (SI-sistem) kullanılmalıdır. Cins ve tür isimleri italik “Yersinia ruckeri” olarak yazılmalıdır. Makale içerisinde kullanılan rakamsal ve istatistiki verilerde Türkçe virgül (,), İngilizcede nokta (.) kullanılmalıdır örnek (Türkçe: 53,5; 0,25; % 91,9; P˂0,01; İngilizce: 61.2; 0.25; 98.9%, P˂0.01.)
Tablo ve Şekiller: Tablo isimleri ilgili tablonun üstünde, Şekil ise ilgili şeklin altına yazılmalıdır. Makeledeki grafik, fotoğraf ve resimler metin içerisinde ve başlıklarda Şekil olarak ifade edilmelidir. Şekil ve tablolar metin içerisindeki sırasına göre numaralandırılmalı ve metin içerisinde kısaltılmadan yazılmalıdır (Örn; Şekil 1, Tablo 1). Tablo ve şekiller makale içerisinde bulunması gereken bölümlere yerleştirilmeli, başlık ve açıklamaları da Türkçe ve İngilizce olarak eklenmelidir. Tablo ve şekillerde kullanılan her türlü kısaltma tablo ve şekil altında açıklanmalıdır.
Sonuç: Makaleye ait elde edilen/varılan sonuç, TARTIŞMA ve SONUÇ kısmının sonunda “sonuç olarak…“ ifadesiyle başlayan tek bir paragrafla belirtilmelidir.
Olgu Sunumlarını İçeren Makaleler
Birinci ve ikinci sayfalar orijinal bilimsel araştırma makaleleri kısmında anlatıldığı şekilde hazırlanmalıdır. Özetlerde kullanılacak kelime sayısı 120’den daha az olmamalı (150-200) ve tek satır aralıklarla yazılmalıdır.
Üçüncü sayfadan itibaren GİRİŞ, OLGU SUNUMU (olgu sunumu başlığı altında materyal, metot ve bulgulardan bahsedilmelidir) TARTIŞMA ve SONUÇ ve KAYNAKLAR şeklinde tamamlanmalıdır.
Olgu sunumu içerisinde eğer varsa İstatistiksel analiz bilgileri, birimler ve kısaltmalar, tablo ve şekiller bilimsel araştırma makaleleri kısmında anlatıldığı şekilde sunulmalıdır.
Olgu sunumuna ait elde edilen/varılan sonuç, TARTIŞMA ve SONUÇ kısmının sonunda “sonuç olarak…“ ifadesiyle başlayan tek bir paragrafla belirtilmelidir.
Derleme Makaleler
Birinci ve ikinci sayfalar orijinal bilimsel araştırma makaleleri kısmında anlatıldığı şekilde hazırlanmalıdır.
Derlemeler için hazırlanan özet derlemenin konusu hakkında bilgi ve derlemenin amacından oluşmalıdır. Özetlerde kullanılacak kelime sayısı 200-250 arasında olmalıdır ve tek satır aralıklarla yazılmalıdır.
Derleme üçüncü sayfadan itibaren GİRİŞ ile başlamalı, yazar/lar tarafından belirlenecek ara başlıklarla devam etmeli, SONUÇ ve KAYNAKLAR ile tamamlanmalıdır.
Derleme içerisinde eğer varsa birimler ve kısaltmalar, tablo ve şekiller bilimsel araştırma makaleleri kısmında anlatıldığı şekilde sunulmalıdır.
Derlemeye ait sonuç, KAYNAKLAR bölümünden hemen önce SONUÇ başlığı altında belirtilmelidir.
Kaynakların Makalelerde Kullanılması
Dergimizde yayınlatılacak olan makalelerin kaynak yazımları için internet ortamında belirtilen apa stili 6. Sürüm-Dergipark kuralları dikkate alınarak yazılmalıdır. Kullanılan kaynak sayısı olgu sunumları için 10’dan az, araştırma makaleleri için 20’den az ve derlemeler için 40’dan fazla olmamalıdır. Makale türü ne olursa olsun (orijinal araştırma makalesi, olgu sunumu, derleme) kaynaklar aşağıda belirtildiği şekilde sunulmalıdır:
Metin içerisinde ise; Metin içerisinde birden fazla yazara atıf yapılan kaynaklarda yazarın soyadına göre alfabetik sırayla parantez içerisinde sıralanır; atıf yapılan makale Türkçe makalede: (Turan, 2012; Balta vd., 2016; Verep & Şahin, 2016;) şeklinde, atıf yapılan makale İngilizce makalede ise: (Balta et al., 2010; Dengiz Balta et al., 2017; Koral & Caglak, 2013; Porter, 2011) verilmelidir. Yazar isminin geçtiği yerlerde ise yazarın soyadı ve parantez içerisinde kaynağın tarihi verilir. Örneğin; Türkçe makalede: tek yazarlı; Verep, (2005) iki yazarlı; Şahin ve Ceylan, (2015) ikiden fazla yazarlı ise; Kayış vd., (2007) makale ingilizce yazılmış ise: tek yazarlıda Dalgıc, (2016); iki yazarlıda Kurtoglu and Sonay, (2016) ikiden fazla ise Gözler et al., (2016) şeklinde olduğu gibi yazılmalıdır.
Kaynaklar Bölümünde: Metin içerisinde kullanılan kaynaklar, makalenin kaynaklar bölümünde alfabetik sıraya göre sıralanmalıdır.
Kaynak dergi makaleri için; Yazarın Soyadı, Yazarın Adının Baş Harfleri. (Yıl, varsa ay). Makalenin adı yalnızca ilk kelimenin ilk harfi büyük, geri kalanlar özel isim değilse küçük şekilde. Derginin Adı İtalik ve Her Kelimenin İlk Harfi Büyük Şekilde, Cilt İtalik Şekilde(Sayı), Sayfa Numara Aralığı. doi: xxxxxx
Balta, F., Dengiz Balta, Z., Özgümüş, O.B. & Çağırgan, H. (2016). Doğu Karadeniz Bölgesi’ndeki gökkuşağı alabalığı (Oncorhynchus mykiss) çiftliklerinde Yersinia ruckeri’nin portörlük yönünden tetkiki ve antimikrobiyal direncin tespiti. Journal of Anatolian Environmental & Animal Sciences, 1(3), 72-76.
Balta, F., Sandalli, C., Kayis, S. & Ozgumus, O.B. (2010). Molecular analysis of antimicrobialresistance in Yersinia ruckeri strains isolated from rainbow trout (Oncorhynchus mykiss) grown in commercial fish farms in Turkey. Bulletin of the European Association of Fish Pathologists, 30(6), 211-219.
Turan, D. & Kaya, C. (2019). New record of Alburnoides kosswigi (Pisces: Leuciscidae) in the Ilgın lake basin. Journal of Anatolian Environmental & Animal Sciences, 4(1), 39-42. Doi: 10.35229/jaes.529905
Dengiz Balta, Z., Akhan, S. & Balta, F. (2017). The physiological stress response to acute thermal exposure in Black Sea trout (Salmo trutta labrax Pallas, 1814). Turkish Journal of Veterinary & Animal Sciences, 41, 400-406. Doi:10.3906/vet-1606-32
Kaynak kitap ise; Kitap adları başlığın ilk harfinden sonra (özel adlar dışında) bütünüyle küçük ve eğik harflerle yazılır.
Austin, B. & Austin, DA. (1999). Bacterial fish pathogens: Disease of farmed and wild fish, 3rd ed., Springer-Praxis, Chichester, UK, 457p.
Kaynak kitapta bir bölüm ise;
Elston, R. (1989). Fish viruses, In: Austin, B. & Austin, D.A. (Ed), Methods for the microbiological examination of fish and shellfish, 1st ed., 216-239p, Ellis Horwood Ltd., Chichester, UK.
Kaynak bir tez ise;
Balta, F. (1999). Levrek (Dicentrarchus labrax L.1758) balıklarında sağaltım sonrası oksitetrasiklin rezidüsünün belirlenmesi. Ege Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü. Bornova-İzmir, Türkiye, 93s.
Kaynak Sempozyumda Bildiri veya Poster ise;
Balta, F. (1997). Kültürü yapılan alabalıklarda (Oncorhyncus mykiss) görülen Flexibacter psychrophila enfeksiyonu. IX. Ulusal Su Ürünleri Sempozyumu, 19 Eylül 1997, Eğirdir-Isparta, Türkiye, 621-648.
Kaynak bir kuruluşun yayını ise;
CLSI. (2014). Performance standards for antimicrobial susceptibility testing; Twenty-Fourth Informational Supplement. Clinical Laboratory Standards Institute, Wayne, USA, M100-S24, 230p.
İnternet kaynakları ise
Yazarın Soyadı, Yazarın Adının Baş Harfleri. (Yazının yayım tarihi). Yazının adı italik olarak, yalnızca ilk kelimenin ilk harfi büyük, geri kalanlar özel isim değilse küçük şekilde. Erişim tarihi: Gün Ay Yıl, yazının linki.
Kaynak bir yazılım ise;
SAS. (1990). SAS user’s guide: Statistics, 4th ed., Sas Institute, Cary.
Web tabanlı: Kaynak internette yer alıyor ise erişim tarihi ile birlikte yazılmalıdır.
Drancourt, M., Bollet, C., Calioz, A., Martelin, R., Gayral, J. & Raoutt, D. (2000). 16s Ribosomal DNA sequence analysis of a large collection of environmental and clinical an identifiable bacterial isolates. http://www.server.com /projects/paper2.html. (10 Nisan 2016).
NOT: Yazım kuralları için Lütfen dergimizin son sayısına (http://dergipark.gov.tr/jaes) veya Apa Stili 6. Sürüm (http://dergipark.gov.tr/uploads/files/4d53/3a73/0e3c/572f7df1cee3c.pdf) bakınız.
MAKALENİN GÖNDERİLMESİ
Makale online sistem (http://dergipark.gov.tr/) ile word dökümanı olarak dergi editörlüğüne ulaştırılmalıdır. Orjinal Makale ve Tablolar. doc uzantılı olmalıdır.
Yazar bilgileri ORCID’leriyle birlikte makale üzerindeki sıraya göre mutlaka isim Küçük harf SOYAD büyük harf olacak şekilde ünvansız eklenmelidir.
Şekiller (grafik, fotoğraf, şekiller ve resim) JPEG formatında 300 DPI çözünürlükte ayrı dosya halinde gönderilmelidir.
DERGİ BASKISI
Baskı aşamasına gelen makalelere sayı ve sayfa numarası verildikten sonra en kısa sürede dergimize ait WEB alanına eklenerek dijital olarak yayınlanacaktır. Kabul edilen çalışmalar dergiye gönderilme tarihi ve sırasına göre yayınlanacaktır. Dergimize abone olacak yazarlarımız Standart, Silver, Gold abonelik türlerinden birini seçmelidirler. 2026 yılı için abonelik ücretleri standart için 3000 TL (herhangi bir sayıda 1 adet makale), silver için 5500 TL (her bir sayıda bir adet olmak üzere toplam 2 adet makale), gold için 7500 TL (her bir sayıda bir adet olmak üzere toplam 3 adet makale) olarak belirlenmiştir. Abone olmak için burada verilen banka hesabına ilgili abonelik bedeli yatırıldıktan sonra havale veya eft makbuzunun görselini ve makbuz nosunu jaes-tr@hotmail.com mailine göndermeniz yeterlidir.
Banka bilgileri:
Hesap adı: Arbasop Çevre Arge Eğitim Danışmanlık Peyzaj Sanayi Ticaret Ltd. Şti.,
IBAN N: TR93 0001 0023 1397 6665 8150 01 (RTEÜ Rize Şubesi).
Dergimize yayın gönderen yazarlarımızın yazıları abonelik durumlarına bakılmaksızın ücretsiz olarak değerlendirilir, ancak ön kontrol süreci sonucunda abonelik süreçleri tamamlanmış olmalıdır, aksi durumda hakem değerlendirme süreci başlatılmayacaktır. Aboneliği gerçekleştirilmiş taslaklar hakem değerlendirme sürecine alınır. Hakem değerlendirme süreçleri çift taraflı kör hakemlik sistemine göre yapılmaktadır. Hakem değerlendirme sürecinden başarıyla geçen ve yayına kabul edilen makale taslakları yazarlarından en az birinin dergimiz abonesi olması gerekmektedir. Makale taslağının sorumlu yazarı dergimiz ana editörü veya Yazım ve Dil Kuralları editörüyse 1.yayında abonelik yapılmasına gerek yoktur, 2. ve daha sonraki yayınlarda yüzde 50 indirim uygulanır. Alan editörlerimiz ise makale yayınlama durumunda sorumlu yazar iseler yüzde 50 indirimle abone olabileceklerdir. Dergimize abone olunması yayına gönderilen yazıların yayınlanmasını garanti etmez, mutlaka ön kontrol ve hakem süreçlerini başarıyla tamamlaması gereklidir. Makalesi reddedilen abonelerimiz yayın yılı sonuna kadar başka bir makalesi için aboneliğini tekrar kullanabilir. Yeni yayın yılında önceki yayın yılı Standart abonelik kullanılamaz sadece Silver, Gold, Platinyum, Zümrüt ve Elmas abonelerinin çoklu yayın hakları kullanılabilir.
DERGİ BASKISI
Baskı aşamasına gelen makalelere sayı, DOI ve sayfa numarası verildikten sonra en kısa sürede dergimize ait WEB alanına eklenerek dijital olarak yayınlanacaktır. Kabul edilen çalışmalar dergiye gönderilme tarihi ve sırasına göre yayınlanacaktır. Dergimize abone olacak yazarlarımız Standart, Silver, Gold abonelik türlerinden birini seçmelidirler. 2026 yayın yılı abonelik ücreti standart için 3000 TL (KDV Dahil) (herhangi bir sayıda 1 adet makale) olarak belirlenmiştir. Birden fazla makale için abonelik talep eden yazarlara indirimli abonelik bilgisi gönderilecektir. Abone olmak için burada verilen banka hesabına ilgili abonelik bedeli yatırıldıktan sonra havale veya eft makuzunun görselini ve makbuz nosunu faturanızın kesilebilmesi için TC No ve fatura adresiyle birlikte jaes-tr@hotmail.com mailine göndermeniz yeterlidir. Banka bilgileri: Hesap adı: ARBASOP ÇEVRE ARGE EĞİTİM DANIŞMANLIK PEYZAJ SAN. LTD. ŞTİ., Banka Hesabı IBAN Numarası: TR93 0001 0023 1397 6665 8150 01 (Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Rize Şubesi). Dergimize yayın gönderen yazarlarımızın yazıları abonelik durumlarına bakılmaksızın değerlendirilir, ancak önkontrol süreci sonucunda abonelik süreçleri tamamlanmış olmalıdır, aksi durumda hakem değerlendirme süreci başlatılmayacaktır. Aboneliği gerçekleştirilmiş taslaklar hakem değerlendirme sürecine alınır. Hakem değerlendirme sürecinden başarıyla geçen ve yayına kabul edilen makale taslakları yazarlarından en az birinin dergimiz abonesi olması gerekmektedir. Makale taslağının 1. yazarı veya başlıca yazarı dergimiz editörüyse abonelik yapılmasına gerek yoktur. Dergimiz alan editörleri Standart, yazım ve dil kuralları editörleri Silver, editör yardımcıları ve başeditör yardımcıları ise Gold türde otomatik abonedirler. Dergimize abone olunması yayına gönderilen taslakların yayınlanmasını garanti etmez, mutlaka ön kontrol ve hakem süreçlerini başarıyla tamamlaması gereklidir. Hakem değerlendirme sürecinde bir alan editörü ve en az iki hakem raporuyla kararlar alınmaktadır. Dergiparkın yeni kurallarına göre yazarlarımız makale taslaklarını yayına kabul edilmeden otomatik olarak geri çekebilirler, hakem değerlendirme süreci tamamlanmış ve yayına kabul edilmiş taslaklarla ilgili geri çekme talepleri dilekçeli başvuru sonrası Dergi Yayın Kurulu tarafından değerlendirilerek işlemleri yapılır. Sayıya atanmaya hazır ve DOI alınmış hiç bir makale geri çekilemez.
Etik İlkeler ve Yayın Politikası
Bu ifade, COPE'nin Dergi Editörleri için En İyi Uygulama Kılavuzları, Yayın Etiği Komitesi'nden (COPE) Rehberlik temelinde oluşturulmuştur. COPE'nin intihal hakkındaki tüm hüküm ve koşullarını kabul ediyoruz ve ikna edici kanıtlar eşliğinde herhangi bir intihal girişimi dikkatimize sunulursa, COPE'de belirlenen akış şemaları ve iş akışlarına göre hareket ediyoruz. Ortak denetlenen bir dergide bir makalenin üretilmesi, rasyonel ve saygın bir bilgi sisteminin geliştirilmesinde temel bir engeldir. Yaratıcılar ve onlara yardımcı olan kuruluşlar tarafından hazırlananın doğası hakkında anında bir izlenimdir. Ortak değerlendirilen makaleler mantıksal tekniği destekler ve kapsar. Daha sonra dağıtımın gösterimiyle ilişkili tüm gruplar için beklenen ahlaki davranış yığınları zorunludur: yaratıcı, dergi yöneticisi, yardımcı yorumcu, dağıtıcı ve toplum tarafından talep edilen veya desteklenen dergilerin genel halkı. Tüm gönderiler 2 aşamada intihal yazılımıyla kontrol edilecektir: Yeni Gönderi ve Editör kurullarından Kabul Sonrası.
Makale yayımlama sürecinin son istatistikleri:
Değerlendirme süresi (Makalenin yayımlanması ile karara bağlanması arasındaki geçen süre) 90-150 gün
Erken yayım süresi (Makalenin yayımlanması ile erken yayımlanması arasındaki geçen süre) 90-150 gün
Yayın süresi (Makalenin yayımlanması ile yayınlanma arasındaki geçen süre) 120-150 gün
Anadolu Akademik Bilimler (AAS) üyesi olan Anadolu Çevre ve Hayvan Bilimleri Dergisi (JAES), TUBİTAK ULAKBİM DERGİPARK ve DERGİ PLATFORM tarafından ortak yayımlanan, COPE Davranış Kuralları ve En İyi Uygulamalar temelinde yayın etiği kurallarını uygulamaya kendini adamıştır. Derginin yayın etiği kurallarını burada bulabilirsiniz.
Anadolu Çevre ve Hayvan Bilimleri Dergisi (JAES), bilimsel araştırma topluluğuna veri iletişimi, fikir ve bilgi paylaşımının ana kanalı olmayı hedeflemektedir. Belirli etik kurallarına uymamız zorunludur ve yayınlanan eserlerin kalitesini önemli ölçüde artıracak olan aşağıdaki etik kurallarına sıkı sıkıya uymamız tavsiye edilir. Şu anda yazılmış olan bu etik kuralları, bilimsel yayın sürecinde editörlerin, yazarların ve hakemlerin uygun davranışları konusunda rehberlik sağlamaya odaklanmaktadır.
Anadolu Çevre ve Hayvan Bilimleri Dergisi (JAES), Derginin inceleme ve yayınlama sürecini tasarlama ve yönetme ve sorunlarıyla ilgilenme konusunda Yayın Etiği Komitesi'nin "Yazarlar İçin Uluslararası Standartlar"ını takip etmeyi ve uygulamayı taahhüt eder. Yazarlar İçin Uluslararası Standartları burada bulabilirsiniz. Yazarlar standardı okumalı ve eserlerine eksiksiz bir şekilde uygulamalıdır. Bir makale gönderen yazarlar, makalenin tüm yazarlar tarafından okunduğunu ve onaylandığını ve tüm yazarların makalenin Dergiye gönderilmesini kabul ettiğini teyit eder. Ayrıca, yazarlara aşağıdaki etik kurallarına sıkı sıkıya uymaları tavsiye edilir. Görev süreleri boyunca orijinal eserleri veya ilişkili oldukları eserin makalelerini gönderin.
Gönderilen yazılar, başka yayınlarda yayınlanmak üzere gönderilmemiş veya başka bir yerde yayınlanmamış orijinal ve yeni sonuçlar, veriler ve bunların fikirlerini içermelidir. Veri ve sonuçların uydurulması, fikri mülkiyet hırsızlığı ve intihal kesinlikle kabul edilemezdir, bir yazarın etiğinin ötesindedir. Çeşitli medya aracılığıyla elde edilen bilgiler, yalnızca bilgi veya veri kaynağının sahibinden önceden izin alınarak yazıda sunulmalıdır. Yazarlar, atıfta bulundukları çalışmayı uygun şekilde alıntılamalıdır; yazarların yazıyı göndermeden önce referansı çapraz kontrol etmeleri önerilir. Çalışmalarını yayınlamak için hiçbir medya aracılığıyla hiçbir şekilde tanıtım yapamazlar. Hiçbir makalede, herhangi bir şekilde veya nedenle çalışmaya doğrudan dahil olmayan bir yazar olmamalıdır.
Yazarlar ve ortak yazarlar, gönderimden önce tüm sonuçları gözden geçirmeli ve doğruluğunu ve geçerliliğini sağlamalıdır. Herhangi bir olası çıkar çatışması önceden editöre bildirilmelidir. Yazarlar, Creative Commons yayın lisanslama politikasına bağlıdır. Tüm yazarlardan, makalelerinin yayınlanması için kabul aldıklarında telif hakkı transfer formunu eksiksiz bir şekilde göndermeleri rica olunur.
Anadolu Çevre ve Hayvan Bilimleri Dergisi (JAES), Derginin inceleme ve yayınlama sürecini tasarlama ve yönetme ve sorunlarıyla ilgilenme konusunda Yayın Etiği Komitesi'nin "Editörler için Uluslararası Standartları"nı takip etmeyi ve uygulamayı taahhüt eder. Editörler için Uluslararası Standartları burada bulabilirsiniz. Derginin editörleri standardı okumalı ve editöryal görevlerinde ve prosedürlerinde eksiksiz bir şekilde uygulamalıdır.
Editör terimi, herhangi bir derginin Baş Editörü, İçerik editörü, Bölüm Editörü (Konu merkezli bir bölümde inceleme sürecinin yöneticisi olan bir uzman) ve Editör kurulu üyelerini ifade etmek için kullanılan yaygın bir terminolojidir.
Ücret Politikası
Dergimiz açık erişimli bir dergi olduğu için abonelik sistemiyle ücretlendirme yapmaktadır. Dergimize abone olacak yazarlarımız Standart, Silver ve Gold abonelik türlerinden birini seçmelidirler. 2026 yılı için abonelik ücretleri standart için 3000 TL, silver için 5500 TL, gold için 7500 TL olarak belirlenmiştir. Abone olmak için burada verilen banka hesabına ilgili abonelik bedeli yatırıldıktan sonra havale veya eft makbuzunun görselini ve makbuz nosunu jaes-tr@hotmail.com mailine göndermeniz yeterlidir. Banka bilgileri-Hesap adı: ARBASOP ÇEVRE ARGE EĞİTİM DANIŞMANLIK PEYZAJ SAN. LTD. ŞTİ., Banka Hesabı IBAN Numarası: TR93 0001 0023 1397 6665 8150 01 (RTEÜ Rize Şubesi). Standart tür aboneler yılda bir sayıda 1 makale, Silver abonelerimiz yıl içerisinde yayınlanan sayılarda en fazla 2, Gold türü abonelerimiz ise yine yıl içerisinde yayınlanan sayılarda 3 makale yayınlayabilirler. Dergimize yayın gönderen yazarlarımızın yazıları abonelik durumlarına bakılmaksızın ücretsiz olarak değerlendirilir, ancak ön kontrol süreci sonucunda abonelik süreçleri tamamlanmış olmalıdır, aksi durumda hakem değerlendirme süreci başlatılmayacaktır. Aboneliği gerçekleştirilmiş taslaklar hakem değerlendirme sürecine alınır. Hakem değerlendirme sürecinden başarıyla geçen ve yayına kabul edilen makale taslakları yazarlarından en az birinin dergimiz abonesi olması gerekmektedir. Makale taslağının sorumlu yazarı dergimiz ana editörü veya Yazım ve Dil Kuralları editörüyse 1.yayında abonelik yapılmasına gerek yoktur, 2. ve daha sonraki yayınlarda yüzde 50 indirim uygulanır. Alan editörlerimiz ise makale yayınlama durumunda sorumlu yazar iseler yüzde 50 indirimle abone olabileceklerdir. Dergimize abone olunması yayına gönderilen yazıların yayınlanmasını garanti etmez, mutlaka ön kontrol ve hakem süreçlerini başarıyla tamamlaması gereklidir. Makalesi reddedilen abonelerimiz yayın yılı sonuna kadar başka bir makalesi için aboneliğini tekrar kullanabilir. Yeni yayın yılında önceki yayın yılı Standart abonelik kullanılamaz sadece Silver ve Gold abonelerinin çoklu yayın hakları kullanılabilir.
Dizinler
Atıf Dizinleri
Diğer Dizinler
Dergi Kurulları
Baş Editör
Baş Editör Yardımcıları
Ana Editörler
Doktora derecesini de aldığı, Karadeniz Teknik Üniversitesi Deniz Bilimleri Fakültesi'nde 1990-2003 yılları arasında akademisyen olarak çalışmıştır. Doktora sonrası araştırmalarını, İngiltere’de Plymouth Marine Laboratuvarı (PML)'nda tamamlayan Dr. Nüket Sivri, Doçentlik aşamasında, kıyısal alanların çevresel etkileşimleri ve mikrobiyal değişimler, farklı çevresel ortamlarda antibiyotik direnç mekanizmaları ana başlıklarında proje ve çalışmalar yürütmüştür. Özellikle son 25 yıldır takip ettiği İstanbul kıyısal alanında, antropojenik baskılar ve etkileri konusunda farklı projelerde yürütücü ve araştırmacı olarak görev almıştır. Bölgesel ve küresel ölçekte sucul ekosistemler ile kıyı alanı çevresel etki değerlendirmesi, sucul ekosistemlerde antibakteriyel direnç, su sanitasyonu ve su kalitesi, iç-dış ortam mikrobiyal hava kalitesi ana çalışma konularıdır. Son dönemlerde çalışma ekibi ile dünyada güncel araştırma konuları olan “denizel ekosistemlerde endüstriyel ve evsel atık suların toksisitesinin tespitinde hızlı yöntemler geliştirmek” ve “mikroplastiklerin sucul mikroorganizmalar üzerindeki etkilerini belirlemek” üzerine hem ulusal ve hem de uluslararası nitelikte projelere odaklanmıştır. Dr. Nüket Sivri, Cumhurbaşkanlığı himayelerinde, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı uhdesinde, TÜBİTAK MAM Kutup Araştırmaları Enstitüsü koordinasyonunda gerçekleşen 8. Ulusal Antarktika Bilim Seferi ekibinde yer almış, Antarktika Yarımadası ve Horseshoe Adası'nda çalışmalar yürütmüştür. Bütüncül bir bakış açısı ile ekosistem sağlığını önceleyen "Tek Sağlık" konusunda da çalışmalar yürütmektedir.
Veteriner Mikrobiyoloji Öğretim Üyesi
Lisans eğitimini Karadeniz Teknik Üniversitesi Sürmene Deniz Bilimleri Fakültesi Balıkçılık Teknolojisi Mühendisliği Programı’nda, yüksek lisansını ise Balıkçılık Teknolojisi Mühendisliği Anabilim Dalı’nda, Doktora eğitimini Ege Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Su Ürünleri Yetiştiriciliği Anabilim Dalı’nda tamamlamıştır. 1996 yılında Asistan, 2002 yılında Yardımcı Doçent, 2011 yılında Doçent ve 2016 yılında Profesör unvanlarını almıştır. Halen Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi Su Ürünleri Yetiştiriciliği Bölümü, Yetiştiricilik ABD’da öğretim üyesi olarak görev yapmaktadır. Uzmanlık alanları arasında su ürünleri yetiştiriciliği, balık besleme, yem teknolojisi, alternatif yem hammaddeleri, organik balık yetiştiriciliği ve su ürünleri ekonomisi gibi konular yer almaktadır.
Dr. Mazlum's research and teaching is focused on developing new technological designs and creating alternative feed sources on the production of decapods (especially crayfish). He has more than 23 years of experience in this field to develop crayfish production and management practices. He got his Master and Doctorate degrees from the Department of Fisheries, Fisheries and Wildlife Biology at Clemson University in Clemson, USA. He did a minor in Statistical Sciences at Clemson University
Editörler Kurulu
Prof. Dr. Ülkü Alver Şahin, İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa Çevre Mühendisliği Bölümü'nde görev yapmaktadır. Daha önce İngiltere'de Birmingham Üniversitesi ve Kanada'da Carleton Üniversitesi'nde araştırmacı olarak bulunmuştur. Araştırma alanları hava kirliliği ve iklim değişikliği üzerinedir. Prof. Dr. Şahin, Newton Fund (İngiltere), Avrupa Birliği Horizon 2020 Programı, ATLAS ve ATMO-ACCESS TNA Projesi tarafından desteklenen dört uluslararası projede araştırmacı olarak görev almıştır. Ayrıca 25 üniversite-sanayi iş birliği projesinde, 30 TÜBİTAK destekli projede ve 30 üniversite destekli projede yürütücü ya da araştırmacı olarak yer almıştır. Kendisi, Üniversite-Sanayi İş Birliği Araştırma Projesi Birincilik Ödülü, İklim Lideri Ödülü, TÜBİTAK Yayın Teşvik Ödülü ve Üniversite Başarılı Araştırmacı Ödülü gibi çeşitli ödüllere layık görülmüştür. Dr. Şahin'in SCI indeksli dergilerde 50’den fazla yayını ve 1200’ün üzerinde atıfı bulunmaktadır. Ayrıca 13 yüksek lisans ve 3 doktora tezine danışmanlık yapmıştır.
Lisans eğitimini Karadeniz Teknik Üniversitesi Sürmene Deniz Bilimleri Fakültesi Balıkçılık Teknolojisi Mühendisliği Programı’nda, yüksek lisansını ise Balıkçılık Teknolojisi Mühendisliği Anabilim Dalı’nda, Doktora eğitimini Ege Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Su Ürünleri Yetiştiriciliği Anabilim Dalı’nda tamamlamıştır. 1996 yılında Asistan, 2002 yılında Yardımcı Doçent, 2011 yılında Doçent ve 2016 yılında Profesör unvanlarını almıştır. Halen Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi Su Ürünleri Yetiştiriciliği Bölümü, Yetiştiricilik ABD’da öğretim üyesi olarak görev yapmaktadır. Uzmanlık alanları arasında su ürünleri yetiştiriciliği, balık besleme, yem teknolojisi, alternatif yem hammaddeleri, organik balık yetiştiriciliği ve su ürünleri ekonomisi gibi konular yer almaktadır.
https://avesis.omu.edu.tr/gciftci
2004-2014 yılları arasında özel sektörde Veteriner Hekim olarak Pet, Kanatlı ve Büyükbaş hekimliği alanlarında görev yapmıştır. Aynı zamanda 200 koloni arı ile ticari arıcılık faaliyetleri yürütmüştür. Bolu Arı yetiştirici Birliğinin 326 nolu üyesidir. Hobi olarak başladığı kanarya üreticiliğini profesyonel olarak sürdürmüş olup Bolu Ornitoloji derneğinin üyesidir. Doktorasını Ondokuz Mayıs Üniversitesi/Lisansüstü Eğitim Enstitüsü/Dölerme ve Suni Tohumlama (Dr)/ 2021 tamamlayan Özkök, Bal arıları ve ötücü kuşlarda sperma kalitesi, kriyoprezervasyon ve suni tohumlama çalışmalarının yanında Nesli tükenme tehlikesi altında olan yabani ispinoz türlerinin korunabilmesine yönelik alanında çalışmalar ve projeler yapmaktadır.
Katıldığı Sertifikasyon ve Eğitim Programları
Kedi ve Köpeklerde İnfertilite Sorunlarına Güncel Yaklaşımlar ve Uygulamalı Reproduktif Ultrasonografi Eğitim Programı/ ANKARA VETA-D (Eğitimci: Prof. Dr Rıfat VURAL) 08.04.2017
Röntgen Filmi Yorumlama Ve Değerlendirme Workshop Eğitim Programı ANKARA VETA-D (Eğitimci: Prof. Dr. Mustafa ARICAN) 29.05.2016
Deney Hayvanları Kullanım Sertifikası, Ankara Üniversitesi Sürekli Eğitim Merkezi ve Hayvan Deneyleri Yerel Etik Kurulu İşbirliği. 09.02.2015 -18.02.2015
Bal Arısı Islahı ve Yapay Tohumlama Kursu, Tarım köy işleri bakanlığının izniyle ODTÜ Biyoloji bölümünde düzenlenen kraliçe arının ıslahı ve suni tohumlanması kursu, Ankara, Eğitimci: Prof. Dr Aykut KENCE, Prof. Dr Meral KENCE, Dr. Öğr. Üyesi Devrim OSKAY) 02.08.2010-04.08.2010
Ana Arı Yetiştiriciliği, Bal arılarında ana arının üretimi ve kolonilere kabul ettirilmesi, Düzce Üniversitesi Düzce Arıcılık Araştırma, Geliştirme ve Uygulama Merkezi, Kurs, 07.06.2010 -21.06.2010
Sığırlarda Recto-Vaginal Metodla Suni Tohumlama, Büyükbaş hayvanlarda suni tohumlama uygulamaları, Ankara Üniversitesi, Sertifika, 06.12.2004 -10.12.2004
Between 2004 and 2014, he worked as a veterinarian in the private sector in the fields of Pet, Poultry, and Cattle Medicine. He also carried out commercial beekeeping activities with 200 colonies of bees. He is member number 326 of the Bolu Beekeepers Association. He started canary breeding as a hobby and continued professionally, and is member of the Bolu Ornithology Association. Özkök, who completed his doctorate at Ondokuz Mayıs University/Graduate Education Institute/Reproduction and Artificial Insemination (Dr)/ 2021, carries out studies and projects in the field of sperm quality, cryopreservation, and artificial insemination in honey bees and songbirds, as well as studies on the protection of wild finch species that are at risk of extinction.
Certification and Training Programs Attended
Current Approaches to Infertility Problems in Cats and Dogs and Applied Reproductive Ultrasonography Training Program/ ANKARA VETA-D (Trainer: Prof. Dr. Rıfat VURAL) 08.04.2017
X-Ray Film Interpretation and Evaluation Workshop Training Program ANKARA VETA-D (Trainer: Prof. Dr. Mustafa ARICAN) 29.05.2016
Certificate of Use of Experimental Animals, Ankara University Continuing Education Center and Animal Experiments Local Ethics Committee Collaboration. 09.02.2015 -18.02.2015
Honey Bee Breeding and Artificial Insemination Course, Queen bee breeding and artificial insemination course organized in METU Biology Department with the permission of Ministry of Agriculture and Village Affairs, Ankara, Trainer: Prof. Dr. Aykut KENCE, Prof. Dr. Meral KENCE, Asst. Prof. Devrim OSKAY) 02.08.2010-04.08.2010
Queen Bee Breeding, Production of queen bees in honey bees and their acceptance into colonies, Düzce University Düzce Beekeeping Research, Development, and Application Center, Course, 07.06.2010 -21.06.2010
Artificial Insemination in Cattle with Recto-Vaginal Method, Artificial Insemination Applications in Cattle, Ankara University, Certificate, 06.12.2004 -10.12.2004
Dr. Öğr. Üyesi Vildan Zülal Sönmez, 2023 yılından bu yana Düzce Üniversitesi Çevre Mühendisliği Bölümü’nde öğretim üyesi olarak görev yapmaktadır. Akademik kariyerine 2014 yılında İstanbul Üniversitesi Çevre Mühendisliği Bölümü’nde araştırma görevlisi olarak başlamış, 2018-2023 yılları arasında İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa’da aynı görevini sürdürmüştür.
Yüksek lisans tezinde (2017), tekstil endüstrisi atıksularının akut toksisite üzerindeki etkisini incelemiş; 2023 yılında ise kıyısal alanlarda mikroplastiklerin tespiti, dağılımı, toksisitesi ve giderim mekanizmalarını ele aldığı doktora tezini tamamlamıştır. Araştırmaları; mikroplastiklerin atıksu ve deniz suyu ortamlarında yenilikçi yöntemlerle belirlenmesi, koagülasyon ve elektrokoagülasyon gibi arıtım teknolojileriyle giderilmesi konularına odaklanmaktadır.
Ekotoksikoloji alanında; akut toksisite testlerinin uygulanması, endüstriyel atıksuların toksik etkilerinin belirlenmesi ve hızlı toksisite analiz yöntemlerinin geliştirilmesi konularında uzmanlığa sahiptir. Ayrıca, yerel müsilaj sorunlarına yönelik çözüm odaklı projelerde yer almakta; kutup bölgelerindeki kritik hammaddelerin artışına bağlı çevresel kirleticiler ve bunların toksik etkileri üzerine çalışmalar yürütmektedir. Uzmanlık alanları arasında; ekotoksikoloji, su kirliliği ve kontrolü, sıfır atık yönetimi, plastik ve mikroplastik kirliliği yer almaktadır.
İdari görevleri kapsamında; 2023 yılından itibaren Düzce Üniversitesi Sıfır Atık Yönetimi Koordinatörlüğü'nde Koordinatör Yardımcısı, 2024 yılından itibaren Merkez Laboratuvar Müdür Yardımcısı ve 2025 yılından itibaren ise Çevre Mühendisliği Bölümü Bölüm Başkan Yardımcısı olarak görev yapmaktadır.
Veteriner Mikrobiyoloji Öğretim Üyesi
1. Onuk, E.E., Çiftci, A., Findik, A. ve Y.Durmaz “Development and evaluation of multiplex polymerase chain reaction for identification of Flavobacterium psychrophilum, Yersinia ruckeri and Aeromonas salmonicida subsp. salmonicida in culture fisheries.” Journal of Veterinary Science, 11 (3): 235-241. (2010)
2. Özer, S., Börekçi, G., Bulduklu, P., Çiftci, A., Kanık, A. ve E.E. Onuk, “Evaluation of fluorescence in situ hybridization (FISH) and polymerase chain reaction (PCR) for identification of Enterococcus spp. isolated from fish and water.” The Israeli Journal of Aquaculture-Bamidgeh, 63: 643-651. (2011)
3. Onuk, E.E., Çiftçi, A., Fındık, A., Çiftçi, G., Altun, S., Balta, F., Özer, S. ve A.Y. Çoban, “Phenotypic and molecular characterization of Yersinia ruckeri isolates from Rainbow Trout (Oncorhynchus mykiss, Walbaum, 1792) in Turkey.” Berliner und Munchener Tierarztliche Wochenschrift, 124 (7-8): 320-328. (2011)
4. Didinen, B.I., Kubilay, A., Diler, O., Ekici, S., Onuk, E.E. ve A. Findik, “First isolation of Vagococcus salmoninarum from cultured rainbow trout (Oncorhynchus mykiss, Walbaum) broodstocks in Turkey.” Bullettin of The European Association of Fish Pathologists, 31 (6): 235-243. (2011)
5. Durmaz, Y., Onuk, E.E. ve A. Çiftçi, “Investigation of the presence and antibiotic susceptibilities of Flavobacterium psychrophilum in rainbow trout farms (Oncorhynchus mykiss Walbaum, 1792) in The Middle and Eastern Black Sea Regions of Turkey.” Ankara Üniversitesi Veteriner Fakültesi Dergisi, 59 (2): 141-146. (2012)
6. Altun, S., Onuk, E.E., Çiftci, A., Duman, M. ve A.G. Büyükekiz, “Determination of phenotypic, serotypic and genetic diversity and antibiotyping of Yersinia ruckeri isolated from Rainbow Trout.” Kafkas Üniversitesi Veteriner Fakültesi Dergisi, 19 (2): 225-232. (2013)
7. Onuk, E.E., Fındık, A., Turk, N., Altun, S., Korun, J., Ozer, S., Avsever, M.L. ve A. Ciftci, “Molecular identification and determination of some virulence genes of Aeromonas spp. in fish and water from Turkish coastal regions.” Revue de Medecine Veterinaire 164 (4): 200-206. (2013)
8. Altun, S., Onuk, E.E., Çiftci, A., Büyükekiz A.G. ve M. Duman, “Phenotipic, genotipic characterisation and antimicrobial susceptibility determination of Lactoccous garvieae strains.” Kafkas Universitesi Veteriner Fakültesi Dergisi, 19 (3): 375-381. (2013)
9. Pekmezci, G.Z., Bolukbas, C.S., Gurler, A.T. ve E.E. Onuk, “Occurrence and molecular characterization of Hysterothylacium aduncum (Nematoda: Anisakidae) from Merlangius merlangus euxinus and Trachurus trachurus off the Turkish coast of Black Sea.” Parasitology Research, 112 (3): 1031-1037. (2013)
10. Pekmezci, G.Z., Yardimci, B., Onuk, E.E. ve S. Umur, “Molecular characterization of Hysterothylacium fabri (Nematoda: Anisakidae) from Zeus faber (Pisces: Zeidae) caught off the Mediterranean coasts of Turkey based on nuclear ribosomal and mitochondrial DNA sequences.” Parasitology Internatıonal, 63 (1): 127-131. (2014)
11. Didinen, B.I., Yardımcı, B., Onuk, E.E., Metin, S. ve P. Yıldırım, “Naturally Lactococcus garvieae Infection in Rainbow Trout (Oncorhyncus mykiss Walbaum, 1792): New histopathological observations, phenotypic and molecular identification” Revue de Medecine Veterinaire, 165 (1-2): 12-19. (2014)
12. Pekmezci, G.Z., Onuk, E.E., Bolukbas, C.S., Yardimci, B., Gurler, A.T., Açıcı, M. ve S. Umur, “Molecular identification of Anisakis species (Nematoda: Anisakidae) from marine fishes collected in Turkish waters” Veterinary Parasitology 201 (1-2): 82-94. (2014)
13. Yardımcı, B., Pekmezci, G.Z. ve E.E. Onuk, “Pathology and molecular identification of Anisakis pegreffii infection in the John Dory, Zeus faber (Linnaeus, 1758) caught in Mediterranean Sea.” Ankara Üniversitesi Veteriner Fakültesi Dergisi, 61: 233-236. (2014)
14. Didinen, B.I., Metin, S., Onuk, E.E., Takmaz, H. ve A.T. Ersoy, “Isolation and characterization of potential probiotic bacteria from Rainbow Trout Oncorhynchus mykiss, (Walbaum) rearing units against bacterial pathogens.” The Israeli Journal of Aquaculture-Bamidgeh, 66: 1006-10014. (2014)
15. Metin, S., Kubilay, A., Onuk, E.E., Didinen, B.I., ve P. Yıldırım, “First isolation of Staphylococcus warneri from cultured Rainbow Trout (Oncorhynchus mykiss, Walbaum) broodstocks in Turkey.” Bullettin of The European Association of Fish Pathologists, 34(5): 165-174. (2014)
16. Onuk, E.E., Çaycı Y.T., Çoban A.Y., Çiftci A, Balta F, Didinen B.I., Pekmezci G.Z., Altun S., Ünlü M.S., ve A. Deveci, “Türkiye’de su kaynaklı Aeromonas izolatlarında saptanan ilk QnrS gen Pozitifliği.” Mikrobiyoloji Bülteni, 49 (1): 114-123 (2015)
17. Koca S.B.,Yigit N.Ö., Didinen B.I., Metin S., Bayrak H., Onuk E.E., İlhan İ., Eralp H., ve İ. Diler,. “Effects of Enzyme-Producing Probiotic Bacteria Isolated from the Gastrointestinal Tract of Trout on the Growth Performance, Survival and Digestive Enzyme Activity of Rainbow Trout Fry (Oncorhynchus mykiss).” The Israeli Journal of Aquaculture-Bamidgeh, 67: 1190, 10 pages. (2015)
18. Çiftçi, A., Onuk, E.E., Çiftçi, G., Fındık, A., Söğüt M.Ü., ve T. Gülhan, “The comparative analysis of phenotypic and genotypic properties of Aeromonas sobria strains isolated from rainbow trout (Oncorhynchus mykiss, Walbaum, 1972)” Kafkas Universitesi Veteriner Fakültesi Dergisi, 21(4): 585-592 (2015)
19. Muğlalı, ÖH., Salman, M., Gacar, A., Akdağ, F., Gülbahar, MY., Çiftçi, A., Onuk, EE., Karadaş, F., ve H. Eseceli, “In ovo feeding with β-hydroxy β-methylbutyrate on broiler performance, intestinal health and immunity status.” Turkish Journal of Veterinary and Anımal Sciences, 40 (1): 28-33 (2016).
20. Yardımcı, B., Didinen B.I., Onuk, E.E., Metin, S., Çiftçi, A., Kubilay, A., Pekmezci G.Z., ve H. Eralp, “Immunohistochemical evaluation of experimental Vagococcus salmoninarum infection in rainbow trout (Oncorhynchus mykiss, Walbaum 1792).” Journal of Fish Diseases, 39: 547-553, DOİ:10.1111/jfd.12386 (2016).
21. Çiftci, A., Onuk, E.E., Çiftci, G., Fındık, A., Söğüt, M.Ü., Didinen, B.I., Aksoy, A., Üstünakın, K., Gülhan, T., Balta, F., ve S. Altun, Development and validation of glycoprotein-based native-subunit vaccine for fish against Aeromonas hydrophila. Journal of Fish Diseases, 39 (8): 981-992, doi:10.1111/jfd.12499 (2016).
22. Didinen, B.I., Onuk, E.E., ve Sayı H, “In vitro testing of Potential Probiotic Bacteria against Vagococcus salmoninarum in Rainbow Trout (Oncorhynchus mykiss, Walbaum 1792).” The Israeli Journal of Aquaculture-Bamidgeh, IJA_68.2016.1317, 7 pages (2016)
23. Didinen, B.I., Onuk, E.E., Öztürk, T., Metin, S., Öz, M., Çaylı, Ö., ve Kubilay A, “First Report of Chryseobacterium sp. from Koi (Cyprinus carpio) in Turkey.” The Israeli Journal of Aquaculture-Bamidgeh, IJA_68.2016.1341, 8 pages (2016)
24. Onuk, E.E., Çaycı Y.T., Çoban A.Y., Çiftci A, Balta F, Didinen B.I., ve S. Altun, “Balık ve yetiştirme suyu kökenli Aeromonas izolatlarının antimikrobial duyarlılıklarının saptanması.” Ankara Üniversitesi Veteriner Fakültesi Dergisi, 63 (4): 69-73 (2017)
25. Didinen, B.I., Onuk, E.E., Metin, S., Çaylı, Ö. “Identification and characterization of lactic acid bacteria isolated from rainbow trout, (Oncorhynchus mykiss, Walbaum 1792), with inhibitory activity against Vagococcus salmoninarum and Lactococcus garvieae.” Aquaculture Nutrition. 24: 400-407 (2018)
26. Onuk EE, Didinen BI, Ciftci A, Yardımcı B, Pekmezci GZ. “Molecular characterisation of antibiotic resistance in Yersinia ruckeri isolates from Turkey.” Bullettin of The European Association of Fish Pathologists, 39(4): 145-155 (2019)
27. Kubilay A, Didinen BI, Metin S, Onuk EE, Bahadır S, Uluköy G. “First Record of Aeromonas sobria in Yellow Tail Cichlid, Pseudotropheus acei.” Bullettin of The European Association of Fish Pathologists, 40(1): 20-27 (2020)
28. Metin S, Onuk EE, Yardımcı B, Didinen BI. “First report of Candida sake isolated from cultured rainbow trout (Oncorhynchus mykiss, Walbaum) juveniles in Turkey.” Bullettin of The European Association of Fish Pathologists, 40(4): 141-147 (2020)
29. Pekmezci GZ, Yildirim A, Duzlu O, Simsek E, Balta F, Yardimci B, Onuk EE, Onder Z, Ciloglu A, Yetismis G, Yilmaz E, Inci A. (2022). Genetic diversity of Ichthyophthirius multifiliis (Fouquet, 1876) infecting farmed rainbow trout (Oncorhynchus mykiss Walbaum, 1792) in Turkey. Journal of Fish Diseases, 45(8), 1109–1115. https://doi.org/10.1111/jfd.13633
30. Saticioglu I, Onuk EE, Ay H, Ajmi N, Demirbas E, Altun S. (2023). Phenotypic and molecular differentiation of Lactococcus garvieae and Lactococcus petauri isolated fromtrout. Aquaculture, 577 (2023), 739933
31. Taha MD, Didinen BI, Onuk EE, Metin S, Yilmaz S, Mohamed AA, ... & Abdel-Latif HMR. (2023). Identification of four autochthonous yeasts from the intestines of goldfish, Carassius auratus with potential probiotic properties and their effects on the most common fish bacterial pathogens. Microbial Pathogenesis 184 (2023), 106381.
32. Berktaş OÇ, Didinen BI, Onuk EE, Yilmaz S, Abdel-Latif HMR. (2024) Identification of new yeast strains, Candida zeylanoides Y12-3 and Hyphopichia pseudoburtonii Y12-1, from the intestinal tract of rainbow trout, Oncorhynchus mykiss, with potential probiotic characteristics. The Journal of the World Aquaculture Society. https://doi.org/10.1111/jwas.13048
Doktora derecesini de aldığı, Karadeniz Teknik Üniversitesi Deniz Bilimleri Fakültesi'nde 1990-2003 yılları arasında akademisyen olarak çalışmıştır. Doktora sonrası araştırmalarını, İngiltere’de Plymouth Marine Laboratuvarı (PML)'nda tamamlayan Dr. Nüket Sivri, Doçentlik aşamasında, kıyısal alanların çevresel etkileşimleri ve mikrobiyal değişimler, farklı çevresel ortamlarda antibiyotik direnç mekanizmaları ana başlıklarında proje ve çalışmalar yürütmüştür. Özellikle son 25 yıldır takip ettiği İstanbul kıyısal alanında, antropojenik baskılar ve etkileri konusunda farklı projelerde yürütücü ve araştırmacı olarak görev almıştır. Bölgesel ve küresel ölçekte sucul ekosistemler ile kıyı alanı çevresel etki değerlendirmesi, sucul ekosistemlerde antibakteriyel direnç, su sanitasyonu ve su kalitesi, iç-dış ortam mikrobiyal hava kalitesi ana çalışma konularıdır. Son dönemlerde çalışma ekibi ile dünyada güncel araştırma konuları olan “denizel ekosistemlerde endüstriyel ve evsel atık suların toksisitesinin tespitinde hızlı yöntemler geliştirmek” ve “mikroplastiklerin sucul mikroorganizmalar üzerindeki etkilerini belirlemek” üzerine hem ulusal ve hem de uluslararası nitelikte projelere odaklanmıştır. Dr. Nüket Sivri, Cumhurbaşkanlığı himayelerinde, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı uhdesinde, TÜBİTAK MAM Kutup Araştırmaları Enstitüsü koordinasyonunda gerçekleşen 8. Ulusal Antarktika Bilim Seferi ekibinde yer almış, Antarktika Yarımadası ve Horseshoe Adası'nda çalışmalar yürütmüştür. Bütüncül bir bakış açısı ile ekosistem sağlığını önceleyen "Tek Sağlık" konusunda da çalışmalar yürütmektedir.
Dr. Mazlum's research and teaching is focused on developing new technological designs and creating alternative feed sources on the production of decapods (especially crayfish). He has more than 23 years of experience in this field to develop crayfish production and management practices. He got his Master and Doctorate degrees from the Department of Fisheries, Fisheries and Wildlife Biology at Clemson University in Clemson, USA. He did a minor in Statistical Sciences at Clemson University
Ahmet Mutlu GÖZLER carried out research for a PhD on the reproduction biology on bivalves. His work includes both the effects of ecological factors on living things and invertebrates. Specialization: (i) Main area Marine Biology. He conducts studies on the distribution of marine invertebrates and the determination of the ecological quality of the seas. (ii) Current research areas invertebrates in the Black Sea and Marine pollution (iii) marine litter and microplastics
Prof. Dr. İlkay Erdoğan Orhan, Gazi Üniversitesi'nden (Ankara, Türkiye) Eczacı derecesine (1993), aynı Fakültenin Farmakognozi Anabilim Dalı'ndan 1. Yüksek Lisans derecesine (1996) Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK) tarafından sağlanan genç bilim insanı bursu ile sahiptir. Ardından, 1998 yılında Japonya'daki Ryukyus Üniversitesi'nde Monbusho bursu ile Deniz Doğal Ürün Kimyası alanında ikinci yüksek lisans derecesini aldı. Doktora derecesini 2002 yılında Gazi Üniversitesi Eczacılık Fakültesi'nde (Ankara, Türkiye) Farmakognozi alanında aldı. NATO-TUBITAK burs programı kapsamında 2003 yılında Winnipeg Üniversitesi (Kanada) Kimya Bölümü'nde doktora sonrası araştırmacı olarak bulundu. Yükseköğretim Kurulu (Türkiye) tarafından 2004 yılında Doçentliğe, 2009 yılında ise Profesörlüğe yükseltildi. Dr. Orhan, 2011-2014 yılları arasında Kuzey Kıbrıs'ta Doğu Akdeniz Üniversitesi Eczacılık Fakültesi Dekanlığı ve 2016-2024 yılları arasında Ankara'da Gazi Üniversitesi Eczacılık Fakültesi Dekanlığı görevlerini yürütmüştür. Dr. Orhan, Temmuz 2024'ten bu yana Lokman Hekim Üniversitesi Eczacılık Fakültesi Dekanı olarak görev yapmaktadır. Avusturya İlaç Araştırma Enstitüsü'nün (ADSI) Uluslararası Bilimsel Değerlendirme Kurulu Başkan Yardımcısıdır.
Dr. Orhan, Genç Kadın Dr. Orhan, OWSD (Gelişmekte Olan Ülkelerde Bilim Kadınları Örgütü) & Elsevier tarafından Asya kıtasında Genç Kadın Bilim İnsanı Ödülü, 2010 yılında COMSTECH (İİT Bilim ve Teknolojik İşbirliği Daimi Komitesi) tarafından Biyoloji alanında Bilim Ödülü, 2011 yılında L'Oreal & Türkiye Bilimler Akademisi tarafından Genç Kadın Bilim İnsanı Ödülü (Yaşam Bilimleri alanında) ve 2011 yılında Gazi Üniversitesi tarafından Onur Ödülü gibi çeşitli ödüller almıştır, 2015'te Türkiye'de Kadın İnovasyon Ödülü, 2016'da Türk Eczacıları Birliği tarafından Bilim Ödülü, 2017'de Eczacılık alanında Altın Havan Bilim Ödülü, 2017'de T.C. Bilim ve Teknoloji Bakanlığı tarafından Uluslararası Buluş Fuarı'nda Patent Gümüş Madalyası ve 2018'de Uluslararası Buluş Dernekleri Federasyonu (IFIA) tarafından En İyi Akademik Buluş Madalyası. Ayrıca 2024 yılında TWAS (Dünya Bilimler Akademisi) Kimya Bilim Ödülü ve Türk Sanayici ve İşadamları Vakfı (TÜSİAV) Üstün Hizmet ve Başarı Belgesi ile Türkiye Vegan ve Sağlıklı Yaşam Turizm Derneği (TEVSAD) & Türk Sanayici ve İşadamları Vakfı (TÜSİAV) & Çevre ve Şehircilik Bakanlığı İklim Elçisi Ödülü'nü almıştır. Türkiye Bilimler Akademisi (TÜBA) asli üyesidir ve 2019-2023 yılları arasında Avrupa Fitokimya Derneği (PSE) Güneydoğu Avrupa ve Türkiye Bölge Temsilciliği görevini yürütmüştür.
SCI-E tarafından listelenen 303 adet bilimsel makalenin, diğer bilimsel dergilerde 47 makalenin, 24 kitap bölümünün, 4 patentin (Türk, ABD ve EP), 6 patent başvurusunun ve 4 kitabın yazarıdır. H indeksi 57 (Web of Science) ve 63 (SCOPUS) olup 17000'den fazla atıf almıştır. Araştırma alanları doğal ürünlerin kimyası ve biyoaktiviteleri, doğal kozmetikler, fitoterapi, spor eczacılığı ve aromaterapidir. Halen Phytomedicine dergisinde Yardımcı Editör olarak görev yapmaktadır.
I am an Associate Professor at the Faculty of Fisheries, Department of Fishing Tecnology Recep Tayyip Erdogan University in TURKEY. I have extensive field and laboratory experience (more than 25 years) in feeding eco-physiology of fish and jellyfish (especially exotic species), fisheries biology . Particular expertise on macrozooplankton feeding physiology experiments and gastric emptying time and rate as well as feeding ecology in fishes.
Mustafa Turkmen is a full Professor in the Department of Biology, Faculty of Science & Arts, Giresun University. He is head of Department of General Biology. He has 35 years of professional experience in his area. He has successfully organized national and international symposium. He has managed a lot of projects. Mustafa Turkmen has supervised a total of 43 (twenty nine) postgraduate students to completion. Additionally, he is currently supervising a total of twelve (12) postgraduate students. He has published a total of 132 scientific papers that include articles in peer reviewed journals, book chapter and conference proceedings. He has reviewed a lot of papers in peer reviewed journals (in total; 1152). He was awarded as the recognized and outstanding reviewer by Elsevier. Additionally, he has a lot of awards of “Excellence in Reviewing” by Science Domain. His papers were cited in total 3843. He was awarded with “2016 Highly Cited Researchers”, “Publons Peer Review Award as one of the top 10 per cent of researchers contributing to the peer review of the field of Agricultural and Biological Sciences in 2016”, “Publons Peer Review Award-as one of the top 1 per cent of peer review in Multidisciplinary in 2017”, “Publons Peer Review Award-as one of the top 1 per cent of peer review in Agricultural and Biological Sciences in 2018”. He is serving as an editor of several reputed journals. Besides, he is serving as chief editor of “Asian Journal of Advances in Agricultural Research », and « Journal of Wildlife Sciences, Fisheries and Poultry Advancements ». On the other hand, He has edited ten international books. He is dean of Faculty of Engineering of Giresun University. Mustafa Turkmen ranks in Webometrics rankings of Turkish scientists.
1966 yılında Gümüşhane ili, Torul ilçesinde doğmuş olan Coşkun ERÜZ, ilk ve orta öğrenimini Trabzon’da tamamlamıştır. 1984 yılında KTÜ Sürmene Deniz Bilimleri ve Teknolojisi Yüksek Okulu’ndan başladığı lisans öğrenimini 1988 yılında tamamlayarak Balıkçılık Teknolojisi Mühendisi unvanı ile mezun olmuştur. Aynı üniversitenin Fen bilimleri enstitüsünde, yüksek lisans öğrenimini 1992 yılında tamamlamıştır. Aday aynı Enstitüde doktora öğrenimini 1999 yılında tamamlayarak doktor ünvanını almıştır. Sürmene Deniz Bilimleri Fakültesi, Balıkçılık Teknolojisi Mühendisliği Bölümünde Araştırma Görevlisi olarak, 1991 yılında atanmış , 1999 yılında aynı bölümde yardımcı doçent olarak göreve başlamız, 2023 yılında Deniz Bilimleri ve Teknoloji Mühendisliğin de Göreve Başlamış, 2019 yılında Doçent, 2022 yılında profesör olarak aynı bölümde göreve devam etmektedir. İdari olarak bölüm başkan yardımcılığı ve , dekan yardımcılığı görevleri yanında pekçok idari komisyonda vede fakülte kurulu ve yönetim kurulunda görev almıştır. Fiziksel Oşinografi, Deniz Kirliliği, Kıyı alanları , kıyı yapıları ve yönetimi, deniz meteorolojisi konularında eğitim ve araştırma, yayın çalışmaları bulunmaktadır.
Cüneyt Kaya, Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi'nde görev yapan bir balık taksonomistidir. Tatlı su balıkları, hem akademik hem de kişisel olarak onun temel ilgi alanını oluşturmaktadır ve bu alanda kariyer yapma isteğiyle her zaman güçlü bir motivasyona sahip olmuştur. Başlıca ilgi alanları, tatlı su balıklarının korunması, çeşitliliği ve dağılımıdır. Araştırmaları ayrıca, istilacı türler ve habitat değişiklikleri gibi ekolojik değişimlerin sucul fauna üzerindeki etkilerine de odaklanmaktadır. Kariyeri boyunca, hakemli bilimsel dergilerde 80’in üzerinde makale yayımlamış ve 50 yeni tatlı su balığı türünü tanımlamıştır.
İzmir’de doğan Ülgen AYTAN 1999 yılında KTÜ Su Ürünleri Fakültesinden mezun olmuş, Su Ürünleri ABD’de 2008 yılında yüksek lisansını ve KTÜ Balıkçılık Teknolojisi Anabilim Dalında 2012 yılında Plankton Ekolojisi alanında doktorasını tamamlamıştır. Aynı yıl YÖK aldığı doktora sonrası araştırma bursu ile 1 yıl süre ile Plymouth Marine Laboratory’de Plankton Ekolojisi alanında post-doc yapmıştır. Doktora sonrası araştırmalarına aynı kurumda British Council’den aldığı bursla devam etmiştir. 2013 yılından beri RTEÜ Su Ürünleri Fakültesi Deniz Biyolojisi Anabilim Dalında Öğretim Üyesi olan Ülgen AYTAN, 2018 yılında Doçentlik ünvanını almıştır. Fitoplankton ve zooplankton ekolojisi alanında 15 yıldan fazla deniz ve laboratuvar deneyimi ile çeşitli deniz ekosistemlerinde (örneğin, Karadeniz, Batı Manş Denizi ve Atlantik) plankton deneyleri ve topluluk dinamikleri konusunda uzmanlığa sahiptir. 2013'ten bu yana deniz çöpleri ve Mikroplastikler, etkileri ve kontrol yöntemleri üzerinde çalışmaktadır. RTEÜ Mikroplastik Araştırma Grubunun (PLASTON- PLAStic and PlankTON Research) lideridir. Tübitak tarafından desteklenen birçok proje de yürütücülük yapmış/yapmaktadır ve bakanlıklar tarafından Türkiye tatlı su ve deniz ekosistemlerinde mikroplastiklerin izlenmesi projelerinde araştırmacı olarak yer almaktadır. Cost Aksiyonu "Plastics Monitoring Detection Remediation Recovery" (CA20101) Yönetim Kurulu Üyesidir. Deniz çöpü/Mikroplastikler Konusunda Ulusal Uzman olarak Türk Deniz Çevresi Stratejisi ve Kılavuzlarının hazırlanmasına aktif rol oynamıştır. AB Deniz Stratejisi Çerveve Direktifi (MSFD) Deniz Çöpleri Teknik Grubu (TGML) ve Avrupa Çevre Ajansı ile Avrupa Bölgesel Denizlerinde Deniz Çöplerinin İzlenmesinde Uzman olarak yer almıştır. Türk Deniz Araştırmaları Vakfı (TÜDAV) Yönetim Kurulu Üyesidir. Ülkemiz denizlerinde plastik kirliliği ve etkileri hakkında katıldığı TV/Radyo programları ile bu konuda farkındalığın oluşturulmasına katkı sağlamaktadır. Deniz çöpleri ve mikroplastik kirliliği üzerine İki
doktora öğrencisinin danışmanlığını yapmaktadır.
Dergi Yayın Kuralları Editörleri (Önkontrol)
Biyoloji alanında doktora derecesine sahibim. Araştırmalarım deniz ve tatlı su ekosistemleri, hidrobiyoloji, su kalitesi değerlendirmesi ve makine öğrenimi ve yapay sinir ağları kullanılarak çevresel parametrelerin tahmini üzerine odaklanmaktadır. Disiplinlerarası yaklaşımlar aracılığıyla çalışmalarım, su ekosistemlerinin izlenmesi ve korunmasını geliştirmeyi amaçlamaktadır.
JAES, 2016- 11.yıl