Araştırma Makalesi
BibTex RIS Kaynak Göster

Philatelic Reflections of Türkiye's Environmental Sensitivity: Thematic Analysis and Evaluation of Educational Potential of Postage Stamps from the 2000-2024 Period

Yıl 2025, Cilt: 8 Sayı: 2, 120 - 148, 31.12.2025
https://doi.org/10.52974/jena.1719379

Öz

Environmental and environmental problems, which accelerated with the industrial revolution, have added new dimensions to the interaction between humans and the environment with scientific and technological advancements, and have caused problems that restrict the habitats of many living species. This situation is increasingly raising the need for effective environmental education. Postage stamps, through their visual appeal and tangible structure, stand out as valuable pedagogical materials that contribute to the concretization of abstract concepts in different disciplines such as environmental education and the development of critical thinking skills. In this context, this study aims to present a visual record of the country's environmental sensitivity and draw attention to the educational potential of these materials by conducting a thematic analysis of environmental-themed postage stamps issued by the Turkish Republic postal organization between 2000 and 2024. In the study conducted using the descriptive document analysis method, one of the qualitative research designs, 53 environmentally themed postage stamps selected from the PTT Philately and Philatelic Stamp Gallery databases using the purposive sampling method were subjected to content analysis. The research findings reveal an increasing awareness and emphasis in Türkiye's approach to the environmental theme over time, evolving from a focus on biodiversity to more comprehensive topics such as global warming, pollution, sustainability, and ecological literacy. Furthermore, it has been determined that there has been a significant increase in the frequency and number of environmentally themed stamp issuances in recent years. In this context, educators are recommended to utilize postage stamps as pedagogical materials in the field of environmental education.

Destekleyen Kurum

During the process of conducting this study and presenting/publishing its results, the corresponding author was financially supported by the TÜBİTAK 2224-B Domestic Scientific Events Participation Support Program (2025/2).

Kaynakça

  • Abrams, I. (1995). Postage stamps and peace education: The Nobel Peace Prize. Peace Education Miniprints, (79), 1–27. https://eric.ed.gov/?id=ED387403
  • Açıkalın, M. (2010). Influence of global education on the Turkish social studies curriculum. The Social Studies, 101(6), 254–259.
  • Akgün, A., Duruk, Ü., & Gülmez Güngörmez, H. (2016). Ortaokul öğrencilerinin çevre eğitimi kavramına yönelik metaforları. Dicle Üniversitesi Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi, (28), 215–224. https://doi.org/10.14582/DUZGEF.714
  • Aktulum, K. (2013). Halk kültürünün posta pullarında yansıtılma biçimleri: Folklor ve metinlerarasılık. Çizgi Kitabevi.
  • Akyol, B. (2022). Tipografik pul tasarımlarının incelenmesi ve Cumhuriyetin 100. yılı tipografik pul tasarımı (Yüksek lisans tezi, Kastamonu Üniversitesi).
  • Alpay, Ö. F. (2023). Grafik tasarım ürünü olarak posta pulunun değişen tema olgusu kapsamında görsel unsurlarının ve baskı tekniklerinin incelenmesi (Yüksek lisans tezi, İstanbul Arel Üniversitesi).
  • Anameriç, H. (2006). Türkiye Millî Kütüphanesi’nde bilgi kaynağı olarak pullar. Kütüphane Koleksiyonları, Edinilenler ve Teknik Hizmetler, 30(1–2), 117–127. https://doi.org/10.1080/14649055.2006.10766112
  • Anameriç, H., & Rukancı, F. (2015). Türkiye’de ve Türki Cumhuriyetlerde çocuk edebiyatının tanıtımında filatelik materyallerin önemi. Edebiyat Fakültesi Dergisi, 32(2), 25–47.
  • Arabacı, S., Erbaş, Ç., & Kardaş, F. (2025). Türkiye’de uygulanan çevre eğitim politikaları ve çevre eğitimi. Akdeniz Eğitim Araştırmaları Dergisi, 19(51), 17–35.
  • Arslan, H. (2025). A qualitative study on the use of illustration as a tool of cultural representation in commemorative stamp designs. Ordu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi, 15(ISRIS 2025), 335–351. https://doi.org/10.48146/odusobiad.1730334
  • Arslan, H., & Atasoy, V. (2022). Okul öncesi öğretmen adaylarının çevre eğitimi temalı etkinlik planlarının incelenmesi. E-Kafkas Journal of Educational Research, 9(3), 962–981. https://doi.org/10.30900/kafkasegt.1171370
  • Atamaz, E. (2023). İllüstrasyonun mekânın görsel iletişimine katkısı. Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 10(1), 208–223.
  • Atasoy, E., & Ertürk, H. (2008). İlköğretim öğrencilerinin çevresel tutum ve çevre bilgisi üzerine bir alan araştırması. Erzincan Eğitim Fakültesi Dergisi, 10(1), 105–122.
  • Aycil, S. (2021a). Posta pullarının işlevsel yönü ve menkul kıymet olarak değerlendirilmesi. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (47), 333–357. https://doi.org/10.30794/pausbed.800168
  • Aycil, S. (2021b). Posta pulu üretim teknolojileri ve sıra dışı pul tasarımları. Gaziantep University Journal of Social Sciences, 20(2), 711–731. https://doi.org/10.21547/jss.866630
  • Aycil, S. (2022a). İklim değişikliği ve su kaynakları olgusunun posta pulları üzerinden değerlendirilmesi. Disiplinlerarası Yenilik Araştırmaları Dergisi, 2(2), 155–169.
  • Aycil, S. (2022b). Yardımcı ders materyali olarak posta pulları. Kırklareli Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 6(1), 1–36. https://doi.org/10.47140/kusbder.1011130
  • Aycil, S. (2024). Anma yıl dönümleri bağlamında Malazgirt Meydan Muharebesi konulu filatelik tasarımlar. Görünüm, (15), 1–19.
  • Aycil, S. (2025). Filistin konulu filatelik tasarımlar üzerine bir araştırma: Türkiye örneği. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 11(Özel Sayı), 308–321. https://doi.org/10.31592/aeusbed.1600335
  • Aydemir Özyurt, E. (2016). Dördüncü sınıf Türkçe dersi öğretim programının görsel okuma ve sunu becerilerini geliştirme açısından incelenmesi (Yüksek lisans tezi, Bartın Üniversitesi).
  • Aydoğdu, S. E. (2024). Kültür varlıkları temalı posta pullarının incelenmesi ve posta pulu tasarım önerileri (Yüksek lisans tezi, Çankırı Karatekin Üniversitesi).
  • Aydoğmuş, N. (2015). Bir görsel iletişim aracı olarak posta pulu tasarımının Dünya’daki ve Türkiye’deki tarihi gelişimi ve grafik tasarım ürünü olarak incelenmesi (Yüksek lisans tezi, Yaşar Üniversitesi).
  • Bakmaz, H. (2016). Sosyal bilgiler dersinde para ve pulların kullanımının öğrencilerin akademik başarısına etkisi (Yüksek lisans tezi, Adıyaman Üniversitesi).
  • Begiç, H. N., & Çelebilik, G. (2015). Kültürel zenginliklerimizin posta pullarıyla tanıtılmasına dair bir çalışma: Pul sanatçısı Pınar Olgaç’ın Türk kadın başlıkları. Karadeniz Sosyal Bilimler Dergisi, 7(12), 1–10.
  • Berk, A. (2008). Bir parça pul ışığı. Gezgin, (12), 15–16. https://gezgindergi.com/pullar-ve-seyahat/
  • Bozdoğan, K., Şahinpınar, D., & Karatekin, E. (2023). “Çevre eğitimi” konusunda yayınlanan eğitim araştırmaları makalelerinin bibliyometrik profili. Turkish Journal of Educational Studies, 10(2), 173–192. https://doi.org/10.33907/turkjes.1141059
  • Brunn, S. D. (2017). A geopolitical and geovisualization challenge: Increasing the awareness of global environmental change through postage stamp issues. Scientific Research Publishing, 8(3), 130–158. https://doi.org/10.4236/nr.2017.83010
  • Buran, A. (2021). Feridun Oral’ın resimli çocuk kitaplarının çocuklara verdiği mesajlar açısından incelenmesi (Yüksek lisans tezi, Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi).
  • Child, J. (2005). The politics and semiotics of the smallest icons of popular culture: Latin American postage stamps. Latin American Research Review, 40(1), 108–137. https://www.jstor.org/stable/1555367
  • Cicioğlu, F., & Bulgur, N. (2022). The politics of the EU towards environmental education and sustainable development. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 11(2), 944–962. https://doi.org/10.15869/itobiad.1031172
  • Çolakoğlu, E. (2010). Haklar söyleminde çevre eğitiminin yeri ve Türkiye’de çevre eğitiminin anayasal dayanakları. Türkiye Barolar Birliği Dergisi, (88), 15–171.
  • Coşkuner, E. A. (2022). Ulus devlet inşasında Kemalizm’in simgesi olarak posta pulları. Mukaddime, 13(1), 37–68. https://doi.org/10.19059/mukaddime.1101351
  • Creswell, J. W. (2007). Qualitative inquiry and research design: Choosing among five traditions (2nd ed.). Sage.
  • Davis, B. (1985). Maps on postage stamps as propaganda. The Cartographic Journal, 22(2), 125–130. https://doi.org/10.1179/caj.1985.22.2.125
  • Dawson, K. P. (2016). Disputes over small territories: A study of the spatial, political and philatelic aspects of such disputes (Master’s thesis, Massey University). Massey University Library. http://hdl.handle.net/10179/8580
  • Deans, P., & Dobson, H. (2005). Introduction: East Asian postage stamps as socio-political artefacts. East Asia, 22(2), 3–7.
  • Demir, E., & Yalçın, H. (2014). Türkiye’de çevre eğitimi. Türk Bilimsel Derlemeler Dergisi, 7(2), 7–18.
  • Demir, T. (1998). Kurtuluş savaşımızın mektup zarflarındaki sesi: Anadolu (Ankara Hükümeti) posta pulları. Çağdaş Türkiye Tarihi Araştırmaları Dergisi, 3(8), 165–173.
  • Dere, İ., & Çinikaya, C. (2023). Tiflis Bildirgesi ve BM 2030 sürdürülebilir kalkınma amaçlarının çevre eğitimi ve iklim değişikliği dersi öğretim programına yansımaları. ODÜSOBİAD, 13(1), 1343–1366. https://doi.org/10.48146/odusobiad.1218188
  • Devrim, H., & Araz, N. (1979). Meydan Larousse büyük lügat ve ansiklopedi (Cilt 10). Meydan Yayın Evi.
  • Dilek Eren, C. (2021). Çevre bilinci. O. Bozkurt (Ed.), Çevre eğitimi içinde (s. 171–203). Pegem Akademi.
  • Doğanay, H. (2012). Fen bilimlerinde özel konular 2: Yer bilimi (3. baskı). Aktif Yayınevi.
  • Doğramacı, H., & Şahin, C. (2025). Minyatür sanatı ve posta pulları: Kültürel mirasın görsel yolculuğu. Medeniyet Sanat Dergisi, 11(1), 59–81. https://doi.org/10.46641/medeniyetsanat.1650189
  • Düz, Z. N. (2021). Iran slams Iraq’s KRG for controversial stamp. Anadolu Ajansı. https://www.aa.com.tr/en/middle-east/iran-slams-iraqs-krg-for-controversial-stamp/2171797
  • Düzenli, Ş. (1998). İletişim aracı olarak pulun önemi: Cumhuriyet dönemi, Cumhuriyet konulu posta pullarının incelenmesi ve Cumhuriyetin 75. yıl dönümü anma serisi pul tasarım önerileri (Yüksek lisans tezi, İnönü Üniversitesi).
  • Düzenli, Ş., & Kavuran, T. (2004). Görsel iletişim aracı olan pulun tarihî gelişimi ve grafik ürün olarak önemi. Cumhuriyet Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 28(2), 187–204.
  • Elal, B. (2018). 1945–1961 dönemi posta pullarında propaganda ve ulusal kimlik: Değişimler, süreklilikler (Doktora tezi, Maltepe Üniversitesi).
  • Elhan, N. (2017). İran’ın ulusallaşma sürecinde süreklilik ve değişim: Banknotlar ve posta pulları üzerinde bir inceleme. Akademik Ortadoğu, 11(2), 85–97.
  • Ertem, B. (2013). İkinci Dünya Savaşı sırasında Türkiye–Sovyetler Birliği ilişkileri ve Türkiye’nin Amerika Birleşik Devletleri ile yakınlaşmasına etkileri. Turkish Studies, 8(7), 157–183. https://doi.org/10.7827/TurkishStudies.5406
  • Erten, S. (2020). Fen ve teknoloji uygulamalarının çevreye etkileri. E. G. Yıldırım & A. N. Önder (Ed.), Senaryolarla desteklenmiş fen ve teknoloji uygulamaları içinde (s. 449–490). Nobel.
  • Evren Pul Evi. (1984). Pul nedir, koleksiyon nasıl yapılır?: Tanımlar, deyimler, araç ve gereçler (Evren Pul Evi Yayını No. 1). Evren Pul Evi.
  • Ferreira, L. E. (2006). A certain look at philately. Edições Húmus. (Digital Philatelic Library kaydı). Food and Agriculture Organization. (2019). Gıda ve tarım için biyoçeşitliliğin küresel durumu raporu. http://www.fao.org/3/ca3229tr/CA3229TR.pdf
  • Gelber, S. M. (1992). Free market metaphor: The historical dynamics of stamp collecting. Comparative Studies in Society and History, 34(4), 742–769. https://www.jstor.org/stable/179355
  • Gelişim Yayınları. (1977). Gelişim ansiklopedisi (Cilt 8). Meydan Gazetecilik.
  • Girgin, G. K., & Giritlioğlu, İ. (2009). Türkiye’nin tanıtımında posta pulları. Standard Ekonomik ve Teknik Dergi, 48(563), 96–101.
  • Giritlioğlu, İ., Karakan, H. İ., Alkan, B. N., & Gündoğan, H. R. (2017). Türkiye’nin tanıtımında posta pullarının fonksiyonel önemi ve Türkiye’deki posta pullarına yönelik içerik analizi. Ekonomi ve Yönetim Araştırmaları Dergisi, 6(1), 74–89.
  • Göçer, M., Canik, S., Demirdelen, A., Yılmaz, O., & Aytek Gökçehan, A. (2025). Sürdürülebilir bir gelecek için Türkiye’de çevre eğitimi. Multidisipliner Yaklaşımlarla Coğrafya Dergisi, 3(1), 33–44.
  • Göncü, S. (2018). Küresel çevre sorunları ve çözüm arayışları. A. S. Koparal (Ed.), Ekoloji ve çevre bilgisi içinde (s. 132–159). Anadolu Üniversitesi.
  • Görgülü-Arı, A. (2019). Çevre sorunları. H. G. Öztürk (Ed.), Çevre eğitimi içinde (s. 115–138). Anı Yayıncılık.
  • Grant, J. (1995). The socialist construction of philately in the early Soviet era. Comparative Studies in Society and History, 37(3), 476–493. https://www.jstor.org/stable/179216
  • Guba, E. G., & Lincoln, Y. S. (1989). Fourth generation evaluation. Sage.
  • Gümüş, U. (2023). Sosyal bilgiler eğitiminde çevre eğitimi üzerine yapılan araştırmalar: Bir içerik analizi çalışması (Yüksek lisans tezi, Sinop Üniversitesi).
  • Hinterberger, F., & Pirgmaier, E. (2009). Die ökonomischen Grenzen des Wachstums: Kann unsere Wirtschaft anhaltend wachsen? Wissenschaft & Umwelt interdisziplinär, 58–70.
  • İnce, M. (2017). Pulun işlevleri ve tasarımının işleve katkısının incelenmesi (Yüksek lisans tezi, Işık Üniversitesi).
  • Karabulut, Ş., & Metin, B. (2022). Sosyal bilgiler derslerinde çevre ile ilgili konuların öğretimine ilişkin öğretmenlerin düşünce ve faaliyetleri. Uşak Üniversitesi Eğitim Araştırmaları Dergisi, 8(1), 46–61. https://doi.org/10.29065/usakead.1039503
  • Kasapoğlu Akyol, P. (2017, 15–16 Haziran). Kültürel miras aktarıcısı posta pullarını ulusal kimlik bağlamında okumak. III. Uluslararası Dil, Kültür ve Edebiyat Sempozyumu Bildirileri içinde (s. 60–77). Antalya, Türkiye.
  • Kazan, N. (2016). Pul ve pulculuk (filateli) (kişisel pul). Göller Bölgesi Aylık Hakemli Ekonomi ve Kültür Dergisi Ayrıntı, 4(45), 13–15. https://www.dergiayrinti.com/index.php/ayr/article/view/809/1459
  • Kirman, J. M., & Jackson, C. (2000). The use of postage stamps to teach social studies topics. The Social Studies, 91(4), 187–190. https://doi.org/10.1080/00377990009602464
  • Konecny, M., Geryk, E., Stampach, R., & Stachon, Z. (2014). Geography in philately. IOP Conference Series: Earth and Environmental Science, 18(1), 012088. https://doi.org/10.1088/1755-1315/18/1/012088
  • Köseoğlu, P., & Erten, S. (2022). Paris Anlaşması’na göre çevre eğitimi nasıl olmalıdır? Buca Eğitim Fakültesi Dergisi, (54), 1528–1544. https://doi.org/10.53444/deubefd.1207951
  • Koyuncu, M. (2022). Sosyal bilgiler öğretmenlerinin öğretim sürecine uygun materyal ve kaynak kullanımı hakkındaki görüşleri (Yüksek lisans tezi, Necmettin Erbakan Üniversitesi).
  • Krippendorff, K. (2018). Content analysis: An introduction to its methodology. Sage.
  • Kunze, A. F. (1943). Latin American postage stamps and the teaching of Spanish and Portuguese. Hispania, 26(1), 68–72. https://doi.org/10.2307/333760
  • Levend, A. S. (1978). Türk ansiklopedisi (Cilt 27). Millî Eğitim Basımevi.
  • Lidman, D., & Landshoff, H. (1975). Treasury of stamps: 1200 rare and beautiful stamps in colour. Harry N. Abrams.
  • Lutgens, F. K., Tarbuck, E. J., & Jasa, D. G. (2013). Genel jeoloji: Temel kavramlar (C. Helvacı, Çev.). Nobel.
  • Matsekoleng, T. K., & Msezane, S. B. (2022). Exploration of environmental content in Grade 12 mathematical literacy summative assessment. International Online Journal of Education and Teaching (IOJET), 10(1), 59–76.
  • Millî Eğitim Bakanlığı. (2022). Çevre eğitimi ve iklim değişikliği dersi öğretim programı (Ortaokul 6, 7 ve 8. sınıflar). Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı.
  • Miles, M. B., & Huberman, A. M. (1994). Qualitative data analysis: An expanded sourcebook (2nd ed.). Sage.
  • Moffatt, M. P., & Rich, S. G. (1950). Postage stamps, past and present, as avenues of learning. Journal of Educational Sociology, 24(2), 110–119. https://doi.org/10.2307/2263799
  • Neussel, F., & Ciconga, C. (1992). Postage stamps as pedagogical instruments in the Italian curriculum. Italica, 69(2), 210–227. https://doi.org/10.2307/479527
  • Osmond, G., & Phillips, M. G. (2011). Enveloping the past: Sport stamps, visuality and museums. The International Journal of the History of Sport, 28(8–9), 1138–1155. https://doi.org/10.1080/09523367.2011.567768
  • Özbuğutu, E., & Karahan, S. (2014). Çevre eğitimi ve alternatif yöntemler: Literatür taraması. Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 11(25), 393–408.
  • Özüpekçe, S., & Ayhan Tuncay, H. (2024). Türkiye’de çevre konularında yayımlanmış lisansüstü tezlerin bibliyometrik analizi (2000–2024 dönemi). Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, 12(159), 49–63. https://doi.org/10.29228/ASOS.79035
  • Palmer, W. P. (1991). Philately, science teaching and the history of science. Lab Talk, 35(1), 30–31.
  • Pınarcıoğlu, N. Ş. (2018). İklim değişikliği müzakerelerinde gelinen nokta: Paris Anlaşması ve sonrası. Turkish Studies, 13(23), 211–224. https://doi.org/10.7827/TurkishStudies.14226
  • Posnansky, M. (2004). Propaganda for the millions: Images from Africa. African Arts, 37(2), 53–57. https://www.jstor.org/stable/3337961
  • Raento, P. (2009). Tourism, nation, and the postage stamp: Examples from Finland. Annals of Tourism Research, 36(1), 124–148. https://doi.org/10.1016/j.annals.2008.10.006
  • Raento, P., & Brunn, S. D. (2008). Picturing a nation: Finland on postage stamps, 1917–2000. National Identities, 10(1), 49–75. https://doi.org/10.1080/14608940701819777
  • Reid, D. M. (1984). The symbolism of postage stamps: A source for the historian. Journal of Contemporary History, 19(2), 223–249. https://www.jstor.org/stable/260594
  • Sak, R., Şahin Sak, İ. T., Öneren Şendil, Ç., & Nas, E. (2021). Bir araştırma yöntemi olarak doküman analizi. Kocaeli Üniversitesi Eğitim Dergisi, 4(1), 227–250. https://doi.org/10.33400/kuje.843306
  • Saraç, E., & Sarıkaya, R. (2020). Sınıf öğretmeni adaylarının çevre kimlikleri ve çevreye yönelik materyalist eğilimleri: Ahlaki muhakeme temelli çevre eğitimi. Eğitimde Nitel Araştırmalar Dergisi, 8(3), 950–979.
  • Say, H. (1996, 26–28 Kasım). Türk posta pullarında çevre. Çevre Planlama ve Tasarım Haftası’96 Etkinlikleri Sempozyumu içinde (s. 27–29). Ankara, Türkiye.
  • Sönmez, D., Hastürk, H. G., & Ballıel Ünal, B. (2022). Türkiye’de eğitim ve öğretim alanında çevre eğitimi ile ilgili doktora tezlerinin incelenmesi. Journal of History School, (56), 298–321. https://doi.org/10.29228/Joh.52537
  • Stoetzer, C. (1953). Postage stamps as propaganda. Public Affairs Press.
  • Subaşı, B. M. (2019). Müze sergileme tasarımında bir bütüncül yöntem olarak hizmet tasarımı: PTT Pul Müzesi ve Erimtan Arkeoloji ve Sanat Müzesi örneği (Yüksek lisans tezi, TOBB Ekonomi ve Teknoloji Üniversitesi).
  • Super, D., & Carlson, R. (1942). What adolescent and adult stamp collectors learn from their avocation. The Pedagogical Seminary and Journal of Genetic Psychology, 60(1), 99–108. https://doi.org/10.1080/08856559.1942.10534624
  • Tarlakazan, B. E. (2018). Pul tasarımlarında Osmanlıdan günümüze kadın figürü. İdil Sanat ve Dil Dergisi, 7(46), 711–727. https://doi.org/10.7816/idil-07-46-10
  • Toker, M. V. (2013). Pul tasarımındaki algı (Yüksek lisans tezi, İstanbul Üniversitesi).
  • Vogt, M. C. (1941). Stamps: The hobby of children and kings. The Journal of Geography, 40(6), 234–236. https://doi.org/10.1080/00221344108988022
  • Wood-Donnelly, C. (2017). Messages on Arctic policy: Effective occupation in postage stamps of the United States, Canada and Russia. Geographical Review, 107(1), 236–257. https://doi.org/10.1111/j.1931-0846.2016.12198.x
  • Yalçın Çelik, A., Çoban, Ö., Koçak, E., & Akkuş, H. (2023). Çevre eğitimi dersinin üniversite öğrencilerinin çevre etik görüşlerindeki değişime etkisi. Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 43(2), 1283–1313. https://doi.org/10.17152/gefad.1320309
  • Yardley, C. B. (2015). The representation of science and scientists on postage stamps. ANU Press. http://library.oapen.org/handle/20.500.12657/33142
  • Yazıcı, K. (2010). Sosyal bilgilerde eğitimsel bir araç olarak posta pullarının kullanımı. Türkiye Sosyal Araştırmalar Dergisi, 14(1), 321–346.
  • Yazıcı, K. (2014). Tarih öğretiminde posta pullarının kullanılabilirliğine bir örnek: 100 posta pulu ile Türk tarihinden bir kesit (1863–1950). Uluslararası Avrasya Sosyal Bilimler Dergisi, 5(16), 176–199.
  • Yazıcı, K., İşçi, T. G., & Dönmez, A. (2023). Türkiye Cumhuriyeti posta pullarında uluslararası ilişkiler (2000–2022 yılları arası). Journal of Anglo-Turkish Relations, 4(1), 37–54.
  • Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2021). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (12. baskı). Seçkin Yayıncılık.
  • Yılmaz, M. (2019). Erken Cumhuriyet dönemindeki toplumsal değişimi posta pulları üzerinden okumak. Millî Folklor, 16(124), 230–245.
  • Yüksel, A., Mil, B., & Bilim, Y. (2007). Nitel araştırma: Neden, nasıl, niçin? (3. baskı). Detay Yayıncılık.
  • Yurtoğlu, N. (2016). Haberleşme sektörünün önemli bir teşekkülü: Millî Mücadele döneminden 1960 yılına Türkiye’de posta, telgraf ve telefon (PTT) teşkilatı (1920–1960). Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi, 32(93), 47–104.

Türkiye'nin Çevre Duyarlılığının Filatelik Yansımaları: 2000-2024 Dönemi Posta Pullarının Tematik Analizi ve Eğitimsel Potansiyelinin Değerlendirilmesi

Yıl 2025, Cilt: 8 Sayı: 2, 120 - 148, 31.12.2025
https://doi.org/10.52974/jena.1719379

Öz

Sanayi devrimiyle birlikte hızlanan çevre ve çevre sorunları, bilimsel ve teknolojik ilerlemelerle insan-çevre arasındaki etkileşime yeni boyutlar kazandırmış ve pek çok canlı türünün yaşam alanlarını kısıtlayan sorunlara neden olmuştur. Bu durum, etkili bir çevre eğitimine duyulan ihtiyacı giderek artırmaktadır. Posta pulları ise görsel çekicilikleri ve somut yapıları aracılığıyla çevre eğitimi gibi farklı disiplinlerdeki soyut kavramların somutlaştırılmasına ve eleştirel düşünme becerilerinin geliştirilmesine katkı sağlayan değerli pedagojik materyaller olarak öne çıkmaktadır. Bu bağlamda çalışma, Türkiye Cumhuriyeti posta teşkilatı tarafından 2000-2024 yılları arasında basılan çevre konulu posta pullarının tematik analizini yaparak, ülkenin çevre duyarlılığının görsel bir kaydını sunmayı ve bu materyallerin eğitimsel potansiyeline dikkat çekmeyi amaçlamaktadır. Nitel araştırma desenlerinden betimsel doküman analizi yöntemiyle yürütülen çalışmada, PTT Filateli ve Filateli Pul Galerisi veri tabanlarından amaçlı örnekleme yöntemiyle seçilen 53 adet çevre temalı posta pulu içerik analizine tabi tutulmuştur. Araştırma bulguları, Türkiye'nin çevre temasına yönelik yaklaşımında zaman içerisinde biyoçeşitlilik vurgusundan küresel ısınma, kirlilik, sürdürülebilirlik ve ekolojik okuryazarlık gibi daha kapsamlı konulara doğru evrilen bir bilinçlenme ve vurgu artışı olduğunu ortaya koymaktadır. Ayrıca, son yıllarda çevre temalı pul basım sıklığı ve sayısında belirgin bir yükselişin söz konusu olduğu tespit edilmiştir. Bu çerçevede, eğitimcilere çevre eğitimi alanında pedagojik materyal olarak posta pullarından yararlanmaları önerilmektedir

Destekleyen Kurum

Bu çalışmanın gerçekleştirilmesi ve sonuçlarının sunumu/yayınlanması sürecinde sorumlu yazar, TÜBİTAK 2224-B Yurt İçi Bilimsel Etkinliklere Katılımı Destekleme Programı (2025/2) tarafından mali olarak desteklenmiştir.

Kaynakça

  • Abrams, I. (1995). Postage stamps and peace education: The Nobel Peace Prize. Peace Education Miniprints, (79), 1–27. https://eric.ed.gov/?id=ED387403
  • Açıkalın, M. (2010). Influence of global education on the Turkish social studies curriculum. The Social Studies, 101(6), 254–259.
  • Akgün, A., Duruk, Ü., & Gülmez Güngörmez, H. (2016). Ortaokul öğrencilerinin çevre eğitimi kavramına yönelik metaforları. Dicle Üniversitesi Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi, (28), 215–224. https://doi.org/10.14582/DUZGEF.714
  • Aktulum, K. (2013). Halk kültürünün posta pullarında yansıtılma biçimleri: Folklor ve metinlerarasılık. Çizgi Kitabevi.
  • Akyol, B. (2022). Tipografik pul tasarımlarının incelenmesi ve Cumhuriyetin 100. yılı tipografik pul tasarımı (Yüksek lisans tezi, Kastamonu Üniversitesi).
  • Alpay, Ö. F. (2023). Grafik tasarım ürünü olarak posta pulunun değişen tema olgusu kapsamında görsel unsurlarının ve baskı tekniklerinin incelenmesi (Yüksek lisans tezi, İstanbul Arel Üniversitesi).
  • Anameriç, H. (2006). Türkiye Millî Kütüphanesi’nde bilgi kaynağı olarak pullar. Kütüphane Koleksiyonları, Edinilenler ve Teknik Hizmetler, 30(1–2), 117–127. https://doi.org/10.1080/14649055.2006.10766112
  • Anameriç, H., & Rukancı, F. (2015). Türkiye’de ve Türki Cumhuriyetlerde çocuk edebiyatının tanıtımında filatelik materyallerin önemi. Edebiyat Fakültesi Dergisi, 32(2), 25–47.
  • Arabacı, S., Erbaş, Ç., & Kardaş, F. (2025). Türkiye’de uygulanan çevre eğitim politikaları ve çevre eğitimi. Akdeniz Eğitim Araştırmaları Dergisi, 19(51), 17–35.
  • Arslan, H. (2025). A qualitative study on the use of illustration as a tool of cultural representation in commemorative stamp designs. Ordu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi, 15(ISRIS 2025), 335–351. https://doi.org/10.48146/odusobiad.1730334
  • Arslan, H., & Atasoy, V. (2022). Okul öncesi öğretmen adaylarının çevre eğitimi temalı etkinlik planlarının incelenmesi. E-Kafkas Journal of Educational Research, 9(3), 962–981. https://doi.org/10.30900/kafkasegt.1171370
  • Atamaz, E. (2023). İllüstrasyonun mekânın görsel iletişimine katkısı. Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 10(1), 208–223.
  • Atasoy, E., & Ertürk, H. (2008). İlköğretim öğrencilerinin çevresel tutum ve çevre bilgisi üzerine bir alan araştırması. Erzincan Eğitim Fakültesi Dergisi, 10(1), 105–122.
  • Aycil, S. (2021a). Posta pullarının işlevsel yönü ve menkul kıymet olarak değerlendirilmesi. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (47), 333–357. https://doi.org/10.30794/pausbed.800168
  • Aycil, S. (2021b). Posta pulu üretim teknolojileri ve sıra dışı pul tasarımları. Gaziantep University Journal of Social Sciences, 20(2), 711–731. https://doi.org/10.21547/jss.866630
  • Aycil, S. (2022a). İklim değişikliği ve su kaynakları olgusunun posta pulları üzerinden değerlendirilmesi. Disiplinlerarası Yenilik Araştırmaları Dergisi, 2(2), 155–169.
  • Aycil, S. (2022b). Yardımcı ders materyali olarak posta pulları. Kırklareli Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 6(1), 1–36. https://doi.org/10.47140/kusbder.1011130
  • Aycil, S. (2024). Anma yıl dönümleri bağlamında Malazgirt Meydan Muharebesi konulu filatelik tasarımlar. Görünüm, (15), 1–19.
  • Aycil, S. (2025). Filistin konulu filatelik tasarımlar üzerine bir araştırma: Türkiye örneği. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 11(Özel Sayı), 308–321. https://doi.org/10.31592/aeusbed.1600335
  • Aydemir Özyurt, E. (2016). Dördüncü sınıf Türkçe dersi öğretim programının görsel okuma ve sunu becerilerini geliştirme açısından incelenmesi (Yüksek lisans tezi, Bartın Üniversitesi).
  • Aydoğdu, S. E. (2024). Kültür varlıkları temalı posta pullarının incelenmesi ve posta pulu tasarım önerileri (Yüksek lisans tezi, Çankırı Karatekin Üniversitesi).
  • Aydoğmuş, N. (2015). Bir görsel iletişim aracı olarak posta pulu tasarımının Dünya’daki ve Türkiye’deki tarihi gelişimi ve grafik tasarım ürünü olarak incelenmesi (Yüksek lisans tezi, Yaşar Üniversitesi).
  • Bakmaz, H. (2016). Sosyal bilgiler dersinde para ve pulların kullanımının öğrencilerin akademik başarısına etkisi (Yüksek lisans tezi, Adıyaman Üniversitesi).
  • Begiç, H. N., & Çelebilik, G. (2015). Kültürel zenginliklerimizin posta pullarıyla tanıtılmasına dair bir çalışma: Pul sanatçısı Pınar Olgaç’ın Türk kadın başlıkları. Karadeniz Sosyal Bilimler Dergisi, 7(12), 1–10.
  • Berk, A. (2008). Bir parça pul ışığı. Gezgin, (12), 15–16. https://gezgindergi.com/pullar-ve-seyahat/
  • Bozdoğan, K., Şahinpınar, D., & Karatekin, E. (2023). “Çevre eğitimi” konusunda yayınlanan eğitim araştırmaları makalelerinin bibliyometrik profili. Turkish Journal of Educational Studies, 10(2), 173–192. https://doi.org/10.33907/turkjes.1141059
  • Brunn, S. D. (2017). A geopolitical and geovisualization challenge: Increasing the awareness of global environmental change through postage stamp issues. Scientific Research Publishing, 8(3), 130–158. https://doi.org/10.4236/nr.2017.83010
  • Buran, A. (2021). Feridun Oral’ın resimli çocuk kitaplarının çocuklara verdiği mesajlar açısından incelenmesi (Yüksek lisans tezi, Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi).
  • Child, J. (2005). The politics and semiotics of the smallest icons of popular culture: Latin American postage stamps. Latin American Research Review, 40(1), 108–137. https://www.jstor.org/stable/1555367
  • Cicioğlu, F., & Bulgur, N. (2022). The politics of the EU towards environmental education and sustainable development. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 11(2), 944–962. https://doi.org/10.15869/itobiad.1031172
  • Çolakoğlu, E. (2010). Haklar söyleminde çevre eğitiminin yeri ve Türkiye’de çevre eğitiminin anayasal dayanakları. Türkiye Barolar Birliği Dergisi, (88), 15–171.
  • Coşkuner, E. A. (2022). Ulus devlet inşasında Kemalizm’in simgesi olarak posta pulları. Mukaddime, 13(1), 37–68. https://doi.org/10.19059/mukaddime.1101351
  • Creswell, J. W. (2007). Qualitative inquiry and research design: Choosing among five traditions (2nd ed.). Sage.
  • Davis, B. (1985). Maps on postage stamps as propaganda. The Cartographic Journal, 22(2), 125–130. https://doi.org/10.1179/caj.1985.22.2.125
  • Dawson, K. P. (2016). Disputes over small territories: A study of the spatial, political and philatelic aspects of such disputes (Master’s thesis, Massey University). Massey University Library. http://hdl.handle.net/10179/8580
  • Deans, P., & Dobson, H. (2005). Introduction: East Asian postage stamps as socio-political artefacts. East Asia, 22(2), 3–7.
  • Demir, E., & Yalçın, H. (2014). Türkiye’de çevre eğitimi. Türk Bilimsel Derlemeler Dergisi, 7(2), 7–18.
  • Demir, T. (1998). Kurtuluş savaşımızın mektup zarflarındaki sesi: Anadolu (Ankara Hükümeti) posta pulları. Çağdaş Türkiye Tarihi Araştırmaları Dergisi, 3(8), 165–173.
  • Dere, İ., & Çinikaya, C. (2023). Tiflis Bildirgesi ve BM 2030 sürdürülebilir kalkınma amaçlarının çevre eğitimi ve iklim değişikliği dersi öğretim programına yansımaları. ODÜSOBİAD, 13(1), 1343–1366. https://doi.org/10.48146/odusobiad.1218188
  • Devrim, H., & Araz, N. (1979). Meydan Larousse büyük lügat ve ansiklopedi (Cilt 10). Meydan Yayın Evi.
  • Dilek Eren, C. (2021). Çevre bilinci. O. Bozkurt (Ed.), Çevre eğitimi içinde (s. 171–203). Pegem Akademi.
  • Doğanay, H. (2012). Fen bilimlerinde özel konular 2: Yer bilimi (3. baskı). Aktif Yayınevi.
  • Doğramacı, H., & Şahin, C. (2025). Minyatür sanatı ve posta pulları: Kültürel mirasın görsel yolculuğu. Medeniyet Sanat Dergisi, 11(1), 59–81. https://doi.org/10.46641/medeniyetsanat.1650189
  • Düz, Z. N. (2021). Iran slams Iraq’s KRG for controversial stamp. Anadolu Ajansı. https://www.aa.com.tr/en/middle-east/iran-slams-iraqs-krg-for-controversial-stamp/2171797
  • Düzenli, Ş. (1998). İletişim aracı olarak pulun önemi: Cumhuriyet dönemi, Cumhuriyet konulu posta pullarının incelenmesi ve Cumhuriyetin 75. yıl dönümü anma serisi pul tasarım önerileri (Yüksek lisans tezi, İnönü Üniversitesi).
  • Düzenli, Ş., & Kavuran, T. (2004). Görsel iletişim aracı olan pulun tarihî gelişimi ve grafik ürün olarak önemi. Cumhuriyet Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 28(2), 187–204.
  • Elal, B. (2018). 1945–1961 dönemi posta pullarında propaganda ve ulusal kimlik: Değişimler, süreklilikler (Doktora tezi, Maltepe Üniversitesi).
  • Elhan, N. (2017). İran’ın ulusallaşma sürecinde süreklilik ve değişim: Banknotlar ve posta pulları üzerinde bir inceleme. Akademik Ortadoğu, 11(2), 85–97.
  • Ertem, B. (2013). İkinci Dünya Savaşı sırasında Türkiye–Sovyetler Birliği ilişkileri ve Türkiye’nin Amerika Birleşik Devletleri ile yakınlaşmasına etkileri. Turkish Studies, 8(7), 157–183. https://doi.org/10.7827/TurkishStudies.5406
  • Erten, S. (2020). Fen ve teknoloji uygulamalarının çevreye etkileri. E. G. Yıldırım & A. N. Önder (Ed.), Senaryolarla desteklenmiş fen ve teknoloji uygulamaları içinde (s. 449–490). Nobel.
  • Evren Pul Evi. (1984). Pul nedir, koleksiyon nasıl yapılır?: Tanımlar, deyimler, araç ve gereçler (Evren Pul Evi Yayını No. 1). Evren Pul Evi.
  • Ferreira, L. E. (2006). A certain look at philately. Edições Húmus. (Digital Philatelic Library kaydı). Food and Agriculture Organization. (2019). Gıda ve tarım için biyoçeşitliliğin küresel durumu raporu. http://www.fao.org/3/ca3229tr/CA3229TR.pdf
  • Gelber, S. M. (1992). Free market metaphor: The historical dynamics of stamp collecting. Comparative Studies in Society and History, 34(4), 742–769. https://www.jstor.org/stable/179355
  • Gelişim Yayınları. (1977). Gelişim ansiklopedisi (Cilt 8). Meydan Gazetecilik.
  • Girgin, G. K., & Giritlioğlu, İ. (2009). Türkiye’nin tanıtımında posta pulları. Standard Ekonomik ve Teknik Dergi, 48(563), 96–101.
  • Giritlioğlu, İ., Karakan, H. İ., Alkan, B. N., & Gündoğan, H. R. (2017). Türkiye’nin tanıtımında posta pullarının fonksiyonel önemi ve Türkiye’deki posta pullarına yönelik içerik analizi. Ekonomi ve Yönetim Araştırmaları Dergisi, 6(1), 74–89.
  • Göçer, M., Canik, S., Demirdelen, A., Yılmaz, O., & Aytek Gökçehan, A. (2025). Sürdürülebilir bir gelecek için Türkiye’de çevre eğitimi. Multidisipliner Yaklaşımlarla Coğrafya Dergisi, 3(1), 33–44.
  • Göncü, S. (2018). Küresel çevre sorunları ve çözüm arayışları. A. S. Koparal (Ed.), Ekoloji ve çevre bilgisi içinde (s. 132–159). Anadolu Üniversitesi.
  • Görgülü-Arı, A. (2019). Çevre sorunları. H. G. Öztürk (Ed.), Çevre eğitimi içinde (s. 115–138). Anı Yayıncılık.
  • Grant, J. (1995). The socialist construction of philately in the early Soviet era. Comparative Studies in Society and History, 37(3), 476–493. https://www.jstor.org/stable/179216
  • Guba, E. G., & Lincoln, Y. S. (1989). Fourth generation evaluation. Sage.
  • Gümüş, U. (2023). Sosyal bilgiler eğitiminde çevre eğitimi üzerine yapılan araştırmalar: Bir içerik analizi çalışması (Yüksek lisans tezi, Sinop Üniversitesi).
  • Hinterberger, F., & Pirgmaier, E. (2009). Die ökonomischen Grenzen des Wachstums: Kann unsere Wirtschaft anhaltend wachsen? Wissenschaft & Umwelt interdisziplinär, 58–70.
  • İnce, M. (2017). Pulun işlevleri ve tasarımının işleve katkısının incelenmesi (Yüksek lisans tezi, Işık Üniversitesi).
  • Karabulut, Ş., & Metin, B. (2022). Sosyal bilgiler derslerinde çevre ile ilgili konuların öğretimine ilişkin öğretmenlerin düşünce ve faaliyetleri. Uşak Üniversitesi Eğitim Araştırmaları Dergisi, 8(1), 46–61. https://doi.org/10.29065/usakead.1039503
  • Kasapoğlu Akyol, P. (2017, 15–16 Haziran). Kültürel miras aktarıcısı posta pullarını ulusal kimlik bağlamında okumak. III. Uluslararası Dil, Kültür ve Edebiyat Sempozyumu Bildirileri içinde (s. 60–77). Antalya, Türkiye.
  • Kazan, N. (2016). Pul ve pulculuk (filateli) (kişisel pul). Göller Bölgesi Aylık Hakemli Ekonomi ve Kültür Dergisi Ayrıntı, 4(45), 13–15. https://www.dergiayrinti.com/index.php/ayr/article/view/809/1459
  • Kirman, J. M., & Jackson, C. (2000). The use of postage stamps to teach social studies topics. The Social Studies, 91(4), 187–190. https://doi.org/10.1080/00377990009602464
  • Konecny, M., Geryk, E., Stampach, R., & Stachon, Z. (2014). Geography in philately. IOP Conference Series: Earth and Environmental Science, 18(1), 012088. https://doi.org/10.1088/1755-1315/18/1/012088
  • Köseoğlu, P., & Erten, S. (2022). Paris Anlaşması’na göre çevre eğitimi nasıl olmalıdır? Buca Eğitim Fakültesi Dergisi, (54), 1528–1544. https://doi.org/10.53444/deubefd.1207951
  • Koyuncu, M. (2022). Sosyal bilgiler öğretmenlerinin öğretim sürecine uygun materyal ve kaynak kullanımı hakkındaki görüşleri (Yüksek lisans tezi, Necmettin Erbakan Üniversitesi).
  • Krippendorff, K. (2018). Content analysis: An introduction to its methodology. Sage.
  • Kunze, A. F. (1943). Latin American postage stamps and the teaching of Spanish and Portuguese. Hispania, 26(1), 68–72. https://doi.org/10.2307/333760
  • Levend, A. S. (1978). Türk ansiklopedisi (Cilt 27). Millî Eğitim Basımevi.
  • Lidman, D., & Landshoff, H. (1975). Treasury of stamps: 1200 rare and beautiful stamps in colour. Harry N. Abrams.
  • Lutgens, F. K., Tarbuck, E. J., & Jasa, D. G. (2013). Genel jeoloji: Temel kavramlar (C. Helvacı, Çev.). Nobel.
  • Matsekoleng, T. K., & Msezane, S. B. (2022). Exploration of environmental content in Grade 12 mathematical literacy summative assessment. International Online Journal of Education and Teaching (IOJET), 10(1), 59–76.
  • Millî Eğitim Bakanlığı. (2022). Çevre eğitimi ve iklim değişikliği dersi öğretim programı (Ortaokul 6, 7 ve 8. sınıflar). Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı.
  • Miles, M. B., & Huberman, A. M. (1994). Qualitative data analysis: An expanded sourcebook (2nd ed.). Sage.
  • Moffatt, M. P., & Rich, S. G. (1950). Postage stamps, past and present, as avenues of learning. Journal of Educational Sociology, 24(2), 110–119. https://doi.org/10.2307/2263799
  • Neussel, F., & Ciconga, C. (1992). Postage stamps as pedagogical instruments in the Italian curriculum. Italica, 69(2), 210–227. https://doi.org/10.2307/479527
  • Osmond, G., & Phillips, M. G. (2011). Enveloping the past: Sport stamps, visuality and museums. The International Journal of the History of Sport, 28(8–9), 1138–1155. https://doi.org/10.1080/09523367.2011.567768
  • Özbuğutu, E., & Karahan, S. (2014). Çevre eğitimi ve alternatif yöntemler: Literatür taraması. Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 11(25), 393–408.
  • Özüpekçe, S., & Ayhan Tuncay, H. (2024). Türkiye’de çevre konularında yayımlanmış lisansüstü tezlerin bibliyometrik analizi (2000–2024 dönemi). Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, 12(159), 49–63. https://doi.org/10.29228/ASOS.79035
  • Palmer, W. P. (1991). Philately, science teaching and the history of science. Lab Talk, 35(1), 30–31.
  • Pınarcıoğlu, N. Ş. (2018). İklim değişikliği müzakerelerinde gelinen nokta: Paris Anlaşması ve sonrası. Turkish Studies, 13(23), 211–224. https://doi.org/10.7827/TurkishStudies.14226
  • Posnansky, M. (2004). Propaganda for the millions: Images from Africa. African Arts, 37(2), 53–57. https://www.jstor.org/stable/3337961
  • Raento, P. (2009). Tourism, nation, and the postage stamp: Examples from Finland. Annals of Tourism Research, 36(1), 124–148. https://doi.org/10.1016/j.annals.2008.10.006
  • Raento, P., & Brunn, S. D. (2008). Picturing a nation: Finland on postage stamps, 1917–2000. National Identities, 10(1), 49–75. https://doi.org/10.1080/14608940701819777
  • Reid, D. M. (1984). The symbolism of postage stamps: A source for the historian. Journal of Contemporary History, 19(2), 223–249. https://www.jstor.org/stable/260594
  • Sak, R., Şahin Sak, İ. T., Öneren Şendil, Ç., & Nas, E. (2021). Bir araştırma yöntemi olarak doküman analizi. Kocaeli Üniversitesi Eğitim Dergisi, 4(1), 227–250. https://doi.org/10.33400/kuje.843306
  • Saraç, E., & Sarıkaya, R. (2020). Sınıf öğretmeni adaylarının çevre kimlikleri ve çevreye yönelik materyalist eğilimleri: Ahlaki muhakeme temelli çevre eğitimi. Eğitimde Nitel Araştırmalar Dergisi, 8(3), 950–979.
  • Say, H. (1996, 26–28 Kasım). Türk posta pullarında çevre. Çevre Planlama ve Tasarım Haftası’96 Etkinlikleri Sempozyumu içinde (s. 27–29). Ankara, Türkiye.
  • Sönmez, D., Hastürk, H. G., & Ballıel Ünal, B. (2022). Türkiye’de eğitim ve öğretim alanında çevre eğitimi ile ilgili doktora tezlerinin incelenmesi. Journal of History School, (56), 298–321. https://doi.org/10.29228/Joh.52537
  • Stoetzer, C. (1953). Postage stamps as propaganda. Public Affairs Press.
  • Subaşı, B. M. (2019). Müze sergileme tasarımında bir bütüncül yöntem olarak hizmet tasarımı: PTT Pul Müzesi ve Erimtan Arkeoloji ve Sanat Müzesi örneği (Yüksek lisans tezi, TOBB Ekonomi ve Teknoloji Üniversitesi).
  • Super, D., & Carlson, R. (1942). What adolescent and adult stamp collectors learn from their avocation. The Pedagogical Seminary and Journal of Genetic Psychology, 60(1), 99–108. https://doi.org/10.1080/08856559.1942.10534624
  • Tarlakazan, B. E. (2018). Pul tasarımlarında Osmanlıdan günümüze kadın figürü. İdil Sanat ve Dil Dergisi, 7(46), 711–727. https://doi.org/10.7816/idil-07-46-10
  • Toker, M. V. (2013). Pul tasarımındaki algı (Yüksek lisans tezi, İstanbul Üniversitesi).
  • Vogt, M. C. (1941). Stamps: The hobby of children and kings. The Journal of Geography, 40(6), 234–236. https://doi.org/10.1080/00221344108988022
  • Wood-Donnelly, C. (2017). Messages on Arctic policy: Effective occupation in postage stamps of the United States, Canada and Russia. Geographical Review, 107(1), 236–257. https://doi.org/10.1111/j.1931-0846.2016.12198.x
  • Yalçın Çelik, A., Çoban, Ö., Koçak, E., & Akkuş, H. (2023). Çevre eğitimi dersinin üniversite öğrencilerinin çevre etik görüşlerindeki değişime etkisi. Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 43(2), 1283–1313. https://doi.org/10.17152/gefad.1320309
  • Yardley, C. B. (2015). The representation of science and scientists on postage stamps. ANU Press. http://library.oapen.org/handle/20.500.12657/33142
  • Yazıcı, K. (2010). Sosyal bilgilerde eğitimsel bir araç olarak posta pullarının kullanımı. Türkiye Sosyal Araştırmalar Dergisi, 14(1), 321–346.
  • Yazıcı, K. (2014). Tarih öğretiminde posta pullarının kullanılabilirliğine bir örnek: 100 posta pulu ile Türk tarihinden bir kesit (1863–1950). Uluslararası Avrasya Sosyal Bilimler Dergisi, 5(16), 176–199.
  • Yazıcı, K., İşçi, T. G., & Dönmez, A. (2023). Türkiye Cumhuriyeti posta pullarında uluslararası ilişkiler (2000–2022 yılları arası). Journal of Anglo-Turkish Relations, 4(1), 37–54.
  • Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2021). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (12. baskı). Seçkin Yayıncılık.
  • Yılmaz, M. (2019). Erken Cumhuriyet dönemindeki toplumsal değişimi posta pulları üzerinden okumak. Millî Folklor, 16(124), 230–245.
  • Yüksel, A., Mil, B., & Bilim, Y. (2007). Nitel araştırma: Neden, nasıl, niçin? (3. baskı). Detay Yayıncılık.
  • Yurtoğlu, N. (2016). Haberleşme sektörünün önemli bir teşekkülü: Millî Mücadele döneminden 1960 yılına Türkiye’de posta, telgraf ve telefon (PTT) teşkilatı (1920–1960). Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi, 32(93), 47–104.
Toplam 110 adet kaynakça vardır.

Ayrıntılar

Birincil Dil Türkçe
Konular Coğrafya Eğitimi, Çevre Eğitimi ve Programlarının Geliştirilmesi
Bölüm Araştırma Makalesi
Yazarlar

Süleyman Temur 0000-0002-5203-6553

Salih Uslu 0000-0003-0558-516X

Gönderilme Tarihi 13 Haziran 2025
Kabul Tarihi 17 Kasım 2025
Yayımlanma Tarihi 31 Aralık 2025
Yayımlandığı Sayı Yıl 2025 Cilt: 8 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA Temur, S., & Uslu, S. (2025). Türkiye’nin Çevre Duyarlılığının Filatelik Yansımaları: 2000-2024 Dönemi Posta Pullarının Tematik Analizi ve Eğitimsel Potansiyelinin Değerlendirilmesi. Eğitim ve Yeni Yaklaşımlar Dergisi, 8(2), 120-148. https://doi.org/10.52974/jena.1719379

Flag Counter