Çin Halk Cumhuriyeti Kamu İktisadi Teşekkülleri (KİT) Reformu ve Ekonomik Yansımaları

Çin'in 1970'lerin sonlarından itibaren başlattığı dışa açılma ve ekonomik reformlarına bakıldığında bu reformların en başında kamu işletmeleri reformu geldiği görülmektedir. Ekonomik yapısında yoğun devlet kontrolüne sahip Çin Halk Cumhuriyeti'nde KİT'lere yönelik geçmişteki reformlar, Çin'in son yıllardaki hızlı ekonomik yükselişi için bir katalizör olsa da, KİT'ler artık verimlilik performansları ve ekonomik büyümeye katkıları açısından devlet dışı sektörün gerisinde kalmışlardır. Ancak, özellikle siyasi sistemdeki ayrıcalıklı konumları neticesinde ülkenin mali kaynaklarının orantısız bir şekilde dağıtılması KİT'leri ekonominin birçok kilit alanına hakim olmaya devam ettirmekte ve bugün Çin KİT'leri dünyanın en büyük firmaları arasında yer almaktadırlar. Bu makalede, Çin'in KİT'lere yönelik reform hamleleri ve sonuçları yıllara göre genel hatlarıyla dört aşamada incelenecektir. İncelemede, Çin'in reform programının niyetlerini, başarılarını ve eksikliklerini tanımlayan literatürden yararlanılarak son 40 yılda Çin'in devlet sektöründeki reformunun hangi aşamalardan geçtiği ve ekonomik etkilerinin ne olduğu ana hatlarıyla sunulacaktır. KİT'lerin yıllar içindeki değişimi özellikle küçüklerin birleşerek bugün dünya çapında şirketlere dönüşmeleri ve rekabetçi yapıları ortaya koymuştur ki günümüze kadar süre gelen KİT reformunun bugün Çin'in dünyanın en büyük ikinci ekonomisi olmasında payı yüksektir.