1975-1984 Arası Gündem: Kıbrıs Barış Harekâtı ve Türkiye’nin Dış Politikası

Öz

Bu çalışmada yakın tarihimiz için önemli bir yer tutan 1975-1984 yılları arası Türkiye dış politikası, o dönemin gelişen olayları perspektifinde şekillendirilerek ele alınmıştır. Çalışmada doküman analizi ile alan yazın taraması yapılmıştır. Toplanan veriler anlamlı bütünler halinde, tartışmalı biçimde sunulmuştur. Bahsi geçen yıllarda Türkiye tarih ve politikasını etkileyen mühim olaylar oluşmuştur. Kıbrıs Barış Harekâtı Türkiye’nin iç ve dış politikasını etkilediği gibi günümüze kadar gelen süreçte tartışılan Kıbrıs meselesinin anlaşılması için de önemli bir unsur olma işlevini taşımıştır. Türk-ABD ilişkilerindeki silah amborgosunun uygulanması, SSCB ile ilişkilerin kaynağını da yine bu harekâtın oluşturduğu görülmektedir. Harekât Türk-Yunan ilişkilerini etkilemiştir. Bununla beraber ilişkilerde çoğunlukla Ege Denizi üzerinde yoğunlaşılmıştır. Kıt’a Sahanlığı, Karasuların Genişliği, Hava Kontrol Sahası konularında birçok anlaşmazlık yaşanmıştır. Çalışmada bütün bu sorunlar Türkiye ekseninde incelenmiş ve çeşitli sonuçlara ulaşılmıştır. Dönemin yapısı ve günümüze yansımaları da incelenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Dış politika,Kıbrıs Barış Harekatı,Kıt'a sahanlığı,ABD ambargosu,AET

1975-1984 Agenda: Cyprus Peace Operation and Foreign Policy of Turkey

Öz

In this study, the Turkish foreign policy between 1975-1984, which has an important place for our recent history, was shaped and discussed in terms of the developments of that period. In the study, field literature was scanned
with document analysis The data collected are presented in meaningful integrations, in a controversial manner.
In these years, important events affecting the history and policy of Turkey have occurred. The Cyprus peace
operation has influenced Turkey’s domestic and foreign policy and has served as an important element for the understanding of the discussed Cyprus issue in the process that has come to this day. The implementation of the arms
embargos in the Turkish-US relations and the source of the relations with the SSCB is also seen to be formed by this
operation. The operation affected Turkish-Greek relations as well. However, relations are mostly concentrated on
the Aegean Sea. There have been many disputes regarding the breadth of territorial waters and the Air Control Area
and Continental Shelf, In the study, all these problems were examined on the axis of Turkey and various results were
reached. Evaluations were also made about the structure of the period and its reflections on today.  

Anahtar Kelimeler

• Foreign Policy,Cyprus Peace Operation,Continental Shelf

Kaynakça

1. Akçay. Ekrem, Y. 1970’lerde Siyasi Partilerin Gözüyle Türkiye’nin AET’ye Bakışı: AP, CHP, MHP, MSP, DP’, TKP Örnekleri. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal bilimler Dergisi. C.4, S. 7. ss.34 ARMAOĞLU, Fahir, 20. Yy. Siyasî Tarihi, C.I-II, Aklın Yayınları, İstanbul 2003.
2. Canar. Burçin, SSCB Türkiye İlişkilerinde Kıbrıs Sorunu (1964-1979). Disiplinler arası karşılaştırmalar. S.8, .ss.223-246 ERTÜRK, Yaşar, Adalar (Ege) Denizinde Türk-Yunan Mücadelesi, IQ Yayıncılık, İstanbul 2007. GÖNLÜBOL, Mehmet- KÜRKÇÜOĞLU, Ömer, Olaylarla Türk Dış Politikası (1919-1995), Siyasal Kitabevi, 9. Baskı, Ankara 1996.
3. İZGİ, Ali Rıza, Kıbrıs Barış Harekâtı Sonrasında Türkiye’ye Uygulanan Silâh Ambargosu ve Sonuçları, (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi), 2007. ORAN, Baskın, Türk Dış Politikası II (1980-2001), İletişim Yayınları, İstanbul 2001. Stergiou, A. Soviet Policy Toward Cyprus. The Cyprus Review. 19 (2)83-106. 2007 ÜLGER, İrfan Kaya, Türk-Yunan İlişkilerinde Ege Sorunları, Derin Yayınları, İstanbul 2008. ÜNAY, Bora, Türk-Yunan İlişkilerinde Temel Sorunlar ve 1999 Sonrası Yumuşama Dönemi, TC Atılım Üniversitesi, Ankara 2007.